Nova Tech Mất
Bạch Dạ gọi lúc sáu giờ chiều, giờ tan tầm, giọng bình tĩnh theo cách hắn đã quen: bình tĩnh của người đã bỏ cuộc chống.
– Xong rồi, anh Lục.
Hai chữ. Hắn nghe và hiểu: deal hoàn tất, Meridian sở hữu ba mươi phần trăm Nova Tech, hai ghế hội đồng quản trị đã ngồi, và Bạch Dạ từ chủ nhân thành người ở trọ trong chính ngôi nhà mình xây.
– Board họp chiều nay, Bạch Dạ nói tiếp. Park ngồi ghế số bốn, phó chủ tịch tài chính từ Seattle ngồi ghế số năm. Hai cái ghế. Nhưng khi Park nói, cả phòng quay về phía cô ta. Khi tôi nói, họ quay về phía cô ta để xem cô ta có gật không.
Quay về phía Park. Đó là mất quyền. Không phải mất chức, mất uy. Khi người ta nhìn ai khác trước khi phản ứng với lời anh nói, anh đã thua. Kiếp trước, khi đệ tử Huyền Minh bắt đầu nhìn Bạch Vô Nhai trước khi nhìn ta, ta biết phản bội sắp đến. Bạch Dạ đang ở giai đoạn đó.
– Anh vẫn là giám đốc điều hành.
– Trên giấy. Thực tế, mọi quyết định chiến lược cần Board phê duyệt, và Board bây giờ có Park. Mở rộng sang thị trường mới? Park gật mới được. Ra sản phẩm mới? Park gật mới được. Tuyển C-level? Park gật mới được. Tôi vẫn ký giấy. Nhưng giấy là của Park.
Im lặng. Hắn nghe tiếng Bạch Dạ thở, đều, kiểm soát, kiểu thở của người đang giữ mình không vỡ bằng ý chí thuần túy.
– Park nói gì với anh?
– Gặp riêng sau Board. Cô ta nói: "Mr. Bạch, Meridian tôn trọng anh. Chúng tôi muốn hợp tác, không kiểm soát." Nói bằng tiếng Anh, dịch giả ngồi cạnh. Giọng nhẹ, mắt thẳng, cười vừa đủ. Hoàn hảo.
– Anh tin?
– Tôi là giám đốc điều hành, anh Lục. Tôi không tin. Tôi đọc hợp đồng. Và hợp đồng nói: Meridian có quyền phủ quyết mọi quyết định trên năm mươi tỷ. Nghĩa là: gần như mọi quyết định.
Năm mươi tỷ. Ngưỡng phủ quyết thấp đến mức mọi thương vụ, mọi hợp đồng lớn, mọi kế hoạch mở rộng đều cần Park đồng ý. Đó không phải "hợp tác." Đó là dây xích có hoa văn.
– Board thông qua gì?
– Ba quyết định. Một: tái cấu trúc đội ngũ kỹ thuật, tích hợp Nova Tech vào hệ sinh thái Meridian trong sáu tháng. Hai: cắt ngân sách nghiên cứu nội bộ hai mươi phần trăm, chuyển sang dùng công nghệ Meridian. Ba: thay giám đốc tài chính bằng người Meridian đề cử.
Ba quyết định. Ba nhát cắt. Mỗi nhát cắt một sợi dây nối Bạch Dạ với Nova Tech. Tích hợp hệ sinh thái nghĩa là sản phẩm Nova Tech dần biến thành Meridian. Cắt nghiên cứu nghĩa là Nova Tech không còn phát triển riêng. Thay giám đốc tài chính nghĩa là tiền của Nova Tech nằm trong tay Meridian.
Sáu tháng. Sau sáu tháng, Nova Tech không còn là Nova Tech. Chỉ là cái tên trên logo, phía sau là Meridian.
– Giám đốc tài chính mới là ai?
– James Liu, bốn mươi ba tuổi, người Mỹ gốc Hoa, từ bộ phận tài chính Meridian Seattle. Nói tiếng Việt bập bõm, nhưng đọc báo cáo tài chính nhanh hơn bất kỳ ai tôi từng gặp. Park giới thiệu: "James sẽ hỗ trợ anh." Hỗ trợ. Kiểu nói đẹp cho "kiểm soát."
– Nhân viên Nova Tech phản ứng sao?
– Sáu mươi phần trăm im. Hai mươi phần trăm lo lắng, hỏi tôi riêng: "Có sao không anh?" Mười phần trăm vui vì nghĩ Meridian = lương cao hơn. Mười phần trăm bắt đầu tìm việc. Hai trưởng phòng nộp đơn xin nghỉ.
Mười phần trăm tìm việc. Hai trưởng phòng nghỉ. Đó là máu chảy chậm. Không chết ngay, nhưng mỗi tuần yếu đi.
– Bạch Dạ. Tôi hỏi thẳng. Anh muốn ở lại hay rời đi?
Im lặng lâu. Mười giây. Hắn đếm.
– Ở lại. Vì hai lý do. Một: nếu tôi rời, Park đưa người Meridian lên, Nova Tech chết hoàn toàn. Ở lại, ít nhất tôi giữ được văn hóa, giữ được người, giữ được một phần linh hồn công ty. Hai: non-compete ba năm. Tôi rời, ba năm không được làm gì trong ngành. Ba năm đủ để Park biến Nova Tech thành chi nhánh Meridian, và khi tôi quay lại, không còn gì để quay lại.
– Hiểu. Ở lại, giữ trong, chờ.
– Chờ gì?
– Chờ tôi đủ mạnh để giải phóng anh.
Im lặng ba giây. Rồi Bạch Dạ cười nhẹ, tiếng cười không vui, không buồn, kiểu cười của người nhận ra mình đang phụ thuộc vào kẻ khác mà không ghét cảm giác đó.
– Anh Lục. Tôi xây Nova Tech tám năm, chưa bao giờ phụ thuộc ai. Giờ tôi phụ thuộc Meridian về quyền, và phụ thuộc anh về hy vọng. Không biết cái nào nặng hơn.
– Hy vọng nhẹ hơn. Vì hy vọng có thể bỏ. Phụ thuộc thì không.
– Anh nói hay. Nhưng tôi không bỏ.
Bạch Dạ. Không bỏ. Dù mất công ty, mất quyền, mất tám năm, vẫn không bỏ. Không phải vì ta giỏi thuyết phục, vì Bạch Dạ không phải người bỏ cuộc. Đó là chính đạo: lưng thẳng, dù trong lồng.
Cúp máy.
Tô Vãn đã đứng ở cửa từ lúc nào, nghe nửa cuộc gọi, mặt bình nhưng mắt tối.
– Nova Tech mất thật rồi, cô nói. Không phải câu hỏi.
– Thật rồi.
– Ảnh hưởng đến Huyền Cơ?
– Trực tiếp: Meridian sẽ dùng Nova Tech đánh Huyền Cơ từ bên trong thị trường. Khách hàng của Nova Tech sẽ được tích hợp vào Meridian, hai mươi hai phần trăm thị phần chuyển từ "trung lập" sang "đối địch." Gián tiếp: dư luận, nhà đầu tư, đối tác nhìn và nghĩ: "Nếu Nova Tech mà còn thua, Huyền Cơ sống được bao lâu?" Tâm lý sợ là vũ khí mạnh nhất của Meridian.
Tô Vãn ngồi xuống. Im lặng năm giây. Rồi:
– Cổ phiếu sẽ giảm sáng mai.
– Sẽ giảm.
– Bao nhiêu?
– Mười đến mười lăm phần trăm. Phản ứng tâm lý, không phải phản ứng cơ bản. Huyền Cơ vẫn lãi, vẫn có tiền mặt, vẫn có liên minh. Nhưng thị trường nhìn Nova Tech mất và suy ra: Huyền Cơ sẽ là tiếp theo.
– Anh sẽ làm gì?
– Không gì. Để cổ phiếu giảm. Mua lại khi đáy. Và tiếp tục.
Tô Vãn nhìn hắn, mắt sẫm, kiểu mắt khi cô lo nhưng không nói.
– Anh An. Mất Bạch Dạ là mất đồng minh lớn nhất. Liên minh Đông Nam Á là nhỏ, doanh nghiệp địa phương, không đủ sức đối trọng Meridian. Chúng ta đang chiến đấu gần như một mình.
– Ta đã đánh DataFlow một mình. Đánh Lão Từ một mình. Đánh vụ kiện một mình.
– Lần này khác. DataFlow là năm mươi tỷ. Lão Từ là nghìn tỷ. Meridian là tám trăm tỷ đô la. Quy mô khác. Luật chơi khác.
– Đúng. Nhưng ta cũng khác. Bốn năm trước ta có bốn người. Giờ có năm trăm. Và ta biết thứ Meridian không biết.
– Gì?
– Sự thật. Trong chiếc thẻ nhớ hai gram nằm trong ngăn kéo khóa.
Tô Vãn nhìn hắn. Gật. Không hỏi thêm.
Hắn ngồi trong phòng họp nhỏ tầng chín, một mình, đèn tắt, chỉ ánh sáng chiều rớt qua cửa kính, vệt cam dài trên bàn gỗ. Bản phân tích khách hàng Nova Tech của Tô Vãn nằm trước mặt, hai mươi hai khách hàng lớn nhất, mỗi khách một dòng, cột cuối: "Cửa sổ chuyển sang Huyền Cơ trước khi Meridian khóa."
Hai mươi hai khách hàng. Sáu tháng. Nếu Meridian tích hợp Nova Tech vào hệ sinh thái, sau sáu tháng, chuyển đổi trở nên quá tốn kém, khách hàng bị nhốt vĩnh viễn. Sáu tháng là cửa sổ duy nhất.
Hàn Kiêu đã bắt đầu gặp khách hàng Nova Tech từ tuần trước. Năm cuộc gặp, ba từ chối (đang hài lòng với Nova Tech hiện tại, chưa thấy ảnh hưởng Meridian), một cân nhắc (Nguyễn Bích Ngọc, Đại Nam dược phẩm, lo ngại dữ liệu dược phẩm rơi vào tay Meridian), một đồng ý (Hoàng Phát xây dựng, con trai giám đốc điều hành quen Hàn Kiêu từ Minh Hưng).
Một trên năm. Tỉ lệ thấp. Nhưng hiểu được: khách hàng Nova Tech đang dùng sản phẩm tốt, chưa thấy ảnh hưởng tiêu cực từ Meridian, tại sao phải chuyển? Câu trả lời "vì tương lai sẽ bị khóa" là lý lẽ trừu tượng, và lý lẽ trừu tượng thua lý lẽ cụ thể "hiện tại tôi ổn."
Kiếp trước, ta thu phục đệ tử bằng sợ hãi hoặc lợi ích. Kiếp này, phải thu phục bằng tầm nhìn. "Tương lai sẽ bị khóa" là tầm nhìn, nhưng tầm nhìn không ai nhìn thấy thì vô ích. Phải cho họ nhìn thấy.
– Trịnh Hải.
Trịnh Hải đứng ở cửa, tay cầm lon cà phê thứ tám trong ngày.
– Anh An?
– Demo. Cho khách hàng Nova Tech thấy điều gì xảy ra khi Meridian khóa hệ sinh thái. Chi phí chuyển đổi, thời gian gián đoạn, rủi ro mất dữ liệu. Không nói lý thuyết. Chạy mô phỏng thực tế trên dữ liệu giả.
Trịnh Hải gật, mắt sáng.
– Tuần sau có được.
– Không. Ba ngày.
Trịnh Hải nhìn lon cà phê trong tay, rồi nhìn hắn.
– Ba ngày. Được. Nhưng cà phê thứ chín bắt đầu có vị đồng.
– Uống trà. Tốt hơn cho gan.
Trịnh Hải cười, quay đi. Hắn nghe tiếng bước chân Trịnh Hải trên hành lang, nhanh, đều, kiểu bước của người có nhiệm vụ mới và đang hào hứng.
Sáu tháng. Hai mươi hai khách hàng. Mỗi khách hàng là một trận nhỏ. Mỗi trận cần bằng chứng, cần demo, cần gặp mặt, cần thuyết phục. Không phải chiến tranh lớn. Chiến tranh du kích. Từng nhà, từng phố, từng góc.
Ma đạo cách.
Ba ngày sau, Trịnh Hải giao bản mô phỏng. Hàn Kiêu mang đi gặp Nguyễn Bích Ngọc, chủ tịch Đại Nam dược phẩm, khách hàng lớn thứ ba của Nova Tech, ba trăm cửa hàng, dữ liệu dược phẩm nhạy cảm.
Hắn đi cùng. Không vì cần, vì muốn. Nguyễn Bích Ngọc năm mươi hai tuổi, bà gặp hắn lần đầu khi Hàn Kiêu ký hợp đồng với Đại Nam ở giai đoạn trước, và bà nhớ: "Ông Lục không nói nhiều. Nhưng khi nói, tôi nghe."
Phòng họp Đại Nam, quận Bình Thạnh, tầng năm, bàn gỗ cũ, quạt trần quay chậm. Trịnh Hải mở bản mô phỏng trên màn hình: dữ liệu giả nhưng cấu trúc thật, cho thấy điều gì xảy ra khi Meridian tích hợp Nova Tech trong sáu tháng. Chi phí chuyển đổi: bốn tỷ, gấp ba lần chi phí hiện tại. Thời gian gián đoạn: mười hai tuần. Rủi ro mất dữ liệu trong quá trình chuyển: bảy phần trăm. Và quan trọng nhất: sau tích hợp, dữ liệu dược phẩm Đại Nam sẽ nằm trên máy chủ Meridian, xử lý bởi thuật toán Meridian, và được phân tích bởi đội chiến lược Meridian. Nghĩa là: đối thủ cạnh tranh của Đại Nam ở Thái Lan có thể nhận được phân tích thị trường dược phẩm Việt Nam từ chính dữ liệu của Đại Nam.
Nguyễn Bích Ngọc nhìn màn hình, mặt không đổi, nhưng bàn tay phải nắm chặt dần.
– Ông Lục. Dữ liệu bệnh nhân?
– Dữ liệu bệnh nhân nằm trong hệ thống Đại Nam. Nếu Meridian tích hợp, dữ liệu đó di chuyển lên đám mây Meridian. Theo hợp đồng hiện tại với Nova Tech, Đại Nam giữ quyền sở hữu. Nhưng hợp đồng sẽ thay đổi khi Meridian tiếp quản: điều khoản mới cho phép Meridian "xử lý" dữ liệu để "cải thiện dịch vụ."
– "Xử lý" nghĩa là?
– Nghĩa là bất cứ gì Meridian muốn.
Nguyễn Bích Ngọc im lặng một phút đầy đủ. Rồi bà nói, giọng thấp, nặng:
– Tôi muốn chuyển sang Huyền Cơ trước khi Meridian khóa.
Hai trên sáu. Tỉ lệ tăng.
Không cần thuyết phục bằng lời. Cần cho thấy bằng mắt. Khi người ta nhìn thấy cái bẫy, họ tự bước ra. Không cần ai kéo.
Đêm. Tin nhắn cuối cùng từ Bạch Dạ:
"Anh Lục. Đừng thua. Vì tôi. Vì Nova Tech. Vì tất cả."
Hắn đọc. Nắm chặt điện thoại. Không trả lời. Nhưng lưu.
Bạch Dạ yêu cầu ta thắng. Không phải cho bản thân hắn, vì hắn biết: nếu ta thắng Meridian, Nova Tech có cơ hội thoát. Nếu ta thua, Nova Tech vĩnh viễn thuộc Meridian, và Bạch Dạ vĩnh viễn là người làm thuê trong chính công ty mình.
Đừng thua.
Hai chữ. Nặng hơn mọi hợp đồng ta từng ký.
Tắt điện thoại. Tắt đèn. Đi về trong đêm, bước trên vỉa hè ẩm mưa chiều, logo Nova Tech sáng mờ trong sương, logo mà Bạch Dạ vẽ tám năm trước bằng một phần mềm miễn phí trên laptop sinh viên, và bây giờ treo trên tòa nhà ba mươi tầng thuộc về Meridian.
Giữ. Không phải giữ công ty. Giữ lời hứa.