A Ly Lớn Lên
Sáng sớm, hắn nghe tiếng đọc sách.
Không phải giọng Tiểu Phúc, không phải Phúc An. Giọng con gái, nhỏ, đều, kiểu người đọc quen đến nỗi không cần nhìn trang nữa. Hắn đi dọc hành lang, qua sân trước, đến phòng phía tây.
A Ly ngồi cạnh cửa sổ, tay cầm tập giấy khâu lại bằng chỉ đỏ. Nắng sớm chiếu lên mặt con bé, da nâu hơn trước vì ăn đủ, mắt sáng hơn trước vì ngủ đủ. Mười ba tuổi, trông như mười lăm. Kiểu trẻ con lớn nhanh khi bỗng nhiên được ăn, được nghỉ, được yên.
– Ngươi đọc gì?
A Ly ngẩng lên, nhanh, nhưng không giật mình. Con bé quen với việc hắn xuất hiện không tiếng động.
– Bài ông Hứa viết. Bài về Tiên sinh.
Tay nàng giơ lên: bản chép tay bài "Quốc Sư Nhân Luận" của Hứa Trường An. Tiểu Phúc chép cho nàng, chữ lớn, dễ đọc. Hắn nhớ bài đó: Hứa viết main không phải thần, mà là người biết nhìn người. Bài đã lan khắp kinh thành, phường nào cũng có bản chép.
– Ngươi hiểu không?
– Hiểu.
– Hiểu gì?
A Ly im, nghĩ, rồi nói:
– Ông ấy nói Tiên sinh không phải thánh. Tiên sinh chỉ giỏi đọc người. Nhưng ông ấy cũng nói: đọc người giỏi hơn đọc trời, vì trời không thể sai, nhưng người thì có thể sửa.
Con bé hiểu. Không phải hiểu chữ. Hiểu ý. Mười ba tuổi, ăn mày tám năm, đọc chữ chưa đầy nửa năm, mà hiểu bài luận của một học giả.
Nhanh. Quá nhanh. Phúc An nói nó học đọc trong hai tháng. Tiểu Phúc nói nó viết xong sách luyện chữ trong ba tuần. Bây giờ nó đọc luận thuật.
Thiên Mệnh. Khí vận trống. Nút sáng trên lưới Thiên Cơ. Mình gọi đủ tên. Nhưng sự thật đơn giản hơn: con bé thông minh. Thông minh kiểu không cần ai dạy, chỉ cần có sách.
– Tiên sinh.
– Hm?
– Con muốn giúp.
Hắn ngồi xuống, lưng dựa khung cửa, nhìn con bé.
– Giúp gì?
– Ở Thanh Hà, con chữa bệnh cho người ta. Đặt tay, nói chuyện, họ bớt đau. Không phải thuốc. Con không biết thuốc. Nhưng họ tin con, nên họ bớt đau.
Đúng. Nó không biết thuốc. Nó chữa bằng niềm tin. Ở Thanh Hà, dân tin nó là "con gái Quốc Sư cho bạc," và niềm tin đó, qua Thiên Cơ, thực sự làm giảm đau. Hiệu ứng an ủi, kiếp trước gọi là giả dược. Nhưng ở Đại Ly, giả dược là thật, vì niềm tin thay đổi hiện thực.
– Ở đây, con chỉ đọc sách, ăn cơm, ngủ. Phúc An dạy con đọc, Tiểu Phúc dạy con viết. Nhưng con không muốn chỉ đọc.
– Ngươi muốn gì?
A Ly nhìn thẳng. Mắt sáng, kiểu sáng mà hắn nhớ từ ngày đầu ở chợ lớn.
– Con muốn ra ngoài. Chữa cho người. Không cần nhiều. Một, hai người mỗi ngày. Con biết con làm được.
Nó không xin. Nó nói "con biết." Tự tin. Không phải tự tin kiểu ngạo mạn. Tự tin kiểu đã làm rồi, biết mình làm được.
Trưa. Phòng đọc.
Hắn mở Thiên Diễn Đồng, nhìn khí vận A Ly.
Sáu tháng trước, lần đầu gặp ở chợ lớn, khí vận con bé là một nút trống, kiểu lỗ đen hút ánh sáng xung quanh. Bây giờ khác. Nút trống vẫn còn, nhưng quanh nó có sợi mỏng, nhạt, kiểu sương sớm bám lên mạng nhện. Không dày, nhưng đã có hình.
Nó đang hình thành khí vận riêng. Không phải vận mệnh mình gán. Vận mệnh nó tự tạo, bằng việc học, bằng việc sống, bằng việc muốn giúp.
Dùng nó. Mình có thể dùng nó. Nó là nút sáng trên lưới Thiên Cơ. Nếu nó ra ngoài, chữa bệnh, dân tin, niềm tin tập thể vào "Thiên Nữ" sẽ mạnh thêm. Mạng lưới mình xây sẽ có thêm một trụ cột. Không phải trụ cột thông tin, mà trụ cột niềm tin. Khác nhau.
Nhưng nguy hiểm. Hắc Nguyệt vẫn tìm nó. Phe áo đen ở Thanh Hà bắt nó một lần. Lần sau có khi không bắt, mà giết.
Tiếng bước chân trên mái. Nhẹ, chính xác, kiểu chỉ một người đi được.
– Diệp cô nương, vào cửa đi. Leo mái hoài.
Diệp Trúc Khanh nhảy từ mái xuống sân, nhẹ như lá rụng. Mặc áo nâu thường dân, kiếm giấu sau lưng, tóc búi cao. Nàng không thay đổi gì kể từ Thanh Lâm, ngoại trừ một thứ: mắt nàng khi nhìn hắn bớt lạnh hơn trước.
– Ngươi gọi ta đến.
– Đúng. Ngồi.
Nàng ngồi, lưng thẳng, kiếm vẫn trong tầm tay. Thói quen không bỏ.
– A Ly muốn ra ngoài.
– Ta biết. Con bé nói với ta tuần trước.
Nó nói với nàng trước khi nói với mình. Nghĩa là nó gần nàng hơn mình nghĩ. Nghĩa là Diệp Trúc Khanh đã trở thành người nó tin.
– Ngươi nghĩ sao?
Diệp Trúc Khanh im. Nhìn ra sân, nơi gốc cây ngô đồng đã rụng hết lá, cành trơ như xương.
– Ngươi giữ con bé trong phủ bao lâu rồi?
– Từ Thanh Lâm về. Gần ba tháng.
– Ba tháng. Con bé mười ba. Ba tháng với người lớn là chớp mắt. Ba tháng với con nít mười ba tuổi là cả mùa.
Nàng nói đúng. Mình quên. Mình nghĩ theo thời gian người lớn. Nhưng với A Ly, ba tháng là cả đời.
– Ngươi sợ Hắc Nguyệt tìm nó.
– Đúng.
– Giấu được bao lâu?
Hắn không đáp. Vì đáp thì phải nói thật, và sự thật là: không giấu được mãi.
Diệp Trúc Khanh quay lại nhìn hắn, mắt sắc, kiểu mắt khi nàng cầm kiếm:
– Nếu giấu con bé mãi, ngươi giấu Thiên Mệnh. Và Thiên Mệnh không để giấu.
Nàng nói câu này ở Thanh Lâm. Mình nhớ. Và nàng vẫn đúng.
– Nàng gọi nó Thiên Mệnh.
– Ta gọi nó là con bé. Nhưng ngươi và ta đều biết: nó không phải con bé bình thường. Khí vận quanh nó lạ. Kiếm ta rung khi đứng gần. Lần đầu ở Thanh Hà, ta tưởng do gió. Nhưng không. Kiếm rung vì nó.
Kiếm nàng cảm được khí vận. Không phải Thiên Diễn Đồng, nhưng kiếm khách đến cấp nhất định thì cảm được thứ thường nhân không cảm được.
– Ngươi lo Hắc Nguyệt. Ta lo kiếm. Cho con bé ra ngoài, ta đi theo. Ai động vào, ta chém.
Đơn giản. Kiểu Diệp Trúc Khanh. Không phân tích, không cân nhắc mười bước. Có nguy hiểm thì chém. Xong.
– Nàng bảo vệ nó?
– Ta bảo vệ nó từ Thanh Hà. Thêm ở kinh thành thì khác gì.
Nàng đúng. Và mình biết: mình không giữ A Ly được mãi. Thiên Cơ kéo nó ra ngoài, sợi quanh nó rung mỗi ngày mạnh hơn. Nếu mình cản, sợi sẽ đứt, và đứt thì không biết hậu quả gì.
Nhưng nếu cho nó ra, mình kiểm soát được cách nó ra. Chọn nơi, chọn lúc, chọn ai đi theo. Kiểm soát bao giờ cũng tốt hơn để xổng.
– Được. Nhưng có điều kiện.
Diệp Trúc Khanh nhướn mày.
– Một: nàng đi theo, mọi lúc. Hai: chỉ khu phường đông, nơi QS Hội vẫn hoạt động, có tai mắt. Ba: mỗi ngày tối đa hai canh giờ, về trước hoàng hôn. Bốn: nếu nàng cảm thấy bất thường, bất kỳ thứ gì, dẫn A Ly về ngay.
– Năm?
– Năm: không cho nó biết vì sao có điều kiện. Nó chỉ biết Diệp cô nương thích đi dạo.
Diệp Trúc Khanh nhìn hắn lâu. Rồi khẽ cười, kiểu cười hiếm hoi trên gương mặt thường lạnh:
– Ngươi tính nhiều. Nhưng tính đúng. Được.
Ba ngày sau. Phường đông.
A Ly ra ngoài lần đầu tiên sau ba tháng.
Hắn không đi theo. Đứng trên mái phủ, mở Thiên Diễn Đồng, nhìn.
Con bé mặc áo vải xanh, tóc buộc cao, dép cỏ, giống bất kỳ thiếu nữ nào trên phố. Diệp Trúc Khanh đi bên cạnh, kiếm giấu dưới áo khoác dài, mắt quét mọi hướng, bước chân sẵn sàng.
A Ly đi chậm, nhìn, ngửi, chạm tay vào tường, vào quầy hàng, vào vải treo trước cửa tiệm. Kiểu trẻ con lần đầu thấy thế giới. Không, không phải lần đầu. Kiểu trẻ con được phép nhìn thế giới mà không sợ.
Rồi con bé dừng.
Trước cửa tiệm thuốc phường đông, bà lão ngồi ôm cháu nhỏ. Đứa bé sốt, mặt đỏ, khóc yếu. Bà lão đợi thầy thuốc, nhưng tiệm đông, phải chờ.
A Ly ngồi xuống cạnh bà lão. Không nói. Đặt tay lên trán đứa bé.
Thiên Diễn Đồng: sợi Thiên Cơ quanh A Ly rung nhẹ. Không mạnh, nhưng rõ. Kiểu dây đàn gảy khẽ. Và sợi đó lan ra, chạm vào bà lão, chạm vào đứa bé. Nhẹ. Ấm.
Đứa bé nín khóc. Không phải lập tức, nhưng nhanh. Bà lão nhìn A Ly, mắt tròn.
– Cháu là ai?
– Dạ, cháu... cháu chỉ rờ thôi. Hồi trước ở Thanh Hà cháu cũng hay rờ người bệnh. Họ bớt đau.
Bà lão không hiểu. Nhưng đứa cháu nín, nên bà không hỏi thêm. Bà nắm tay A Ly:
– Cảm ơn cháu. Cháu tay mát lắm.
A Ly cười. Cười kiểu trẻ con lần đầu được khen vì giúp người, không phải vì xin ăn giỏi.
Niềm tin. Không phải thuốc. Bà lão tin tay mát thì bớt sốt. Đứa bé cảm nhận được tay mát và giọng dịu, nên dịu theo. Thiên Cơ phản ứng: sợi nhẹ nối A Ly với bà lão, trong vắt, mỏng như tơ.
Giả dược. Nhưng ở Đại Ly, giả dược là thật.
Năm ngày. A Ly ra ngoài mỗi sáng.
Ngày hai, nàng gặp người bán rau bị đau lưng. Đặt tay, nói chuyện, người đó bảo "đỡ hơn." Ngày ba, một phụ nữ đưa con nhỏ đến tìm "cô gái tay mát." Ngày bốn, ba người đợi ở tiệm thuốc phường đông từ sáng.
Hắn theo dõi bằng Thiên Diễn Đồng từ mái phủ.
Khí vận A Ly đang thay đổi. Nút trống vẫn ở trung tâm, nhưng sợi quanh nó dày hơn mỗi ngày. Không phải sợi mình gieo. Sợi dân gieo. "Cô gái tay mát." "Cô bé ở tiệm thuốc." Chưa ai biết nó là ai, nhưng đã có người tìm nó.
Nhanh. Quá nhanh. Mạng lưới mình xây mất một tháng mới phủ kinh thành. Con bé chỉ cần năm ngày và hai bàn tay.
Niềm tin vào người kể chuyện là niềm tin gián tiếp: tin câu chuyện, tin người kể. Niềm tin vào A Ly là niềm tin trực tiếp: tin người đặt tay, tin tay mát, tin mắt sáng. Mạnh hơn. Nhanh hơn. Và khó kiểm soát hơn.
Ngày năm. Buổi chiều. Diệp Trúc Khanh về sớm, mặt nghiêm.
– Chuyện gì?
– Có người quỳ.
Hắn im.
– Con bé đặt tay lên trán đứa nhỏ sốt. Đứa nhỏ nín. Mẹ nó quỳ. Rồi bà bán rau quỳ. Rồi ba người đợi quỳ.
– A Ly phản ứng sao?
– Nó bảo đứng dậy. Bảo "cháu không phải thần." Nhưng họ vẫn quỳ.
"Cháu không phải thần." Con bé nói đúng. Nhưng dân không nghe. Vì dân cần thần. Dân cần thứ gì đó cao hơn mình để quỳ xuống. Mình, lão Quốc Sư, là thứ đó. Nhưng mình quá xa, quá cao, quá "triều đình." A Ly khác. Nó ở ngoài phố, ngồi bệt đất, tay mát, mắt sáng. Gần. Như đời thường mà linh thiêng.
– Ngươi tính tiếp thế nào?
Diệp Trúc Khanh hỏi không phải vì lo. Hỏi vì muốn biết. Nàng đã quen với kiểu hắn luôn có nước tiếp theo.
Hắn không đáp ngay. Đi ra sân, nhìn trời, cây ngô đồng trơ cành trong gió thu lạnh dần.
Dùng hay bảo vệ. Câu hỏi đó lặp lại mỗi ngày.
Dùng: cho A Ly tiếp tục. Niềm tin vào nó sẽ mạnh, mạng lưới có thêm trụ cột, Thiên Cơ có thêm nút sáng. Kinh thành ổn hơn.
Bảo vệ: kéo A Ly về. An toàn. Nhưng Thiên Cơ sẽ kéo nó ra lại. Và lần sau có khi không qua mình.
Cũng có lựa chọn thứ ba: không dùng, không bảo vệ. Để A Ly tự chọn.
– Ngày mai, nàng dẫn A Ly đi tiếp. Nhưng đổi chỗ. Phường trung, gần miếu Quốc Sư.
– Tại sao gần miếu?
– Vì ở đó có tai mắt đông nhất. Và vì nếu dân quỳ trước A Ly gần miếu Quốc Sư, tin sẽ lan nhanh hơn, nhưng lan theo hướng mình kiểm soát: "cô gái được Quốc Sư dẫn dắt." Thay vì "Thiên Nữ" không ai kiểm soát.
Diệp Trúc Khanh nhìn hắn. Mắt sắc, không giận, không đồng ý, chỉ nhìn. Kiểu nàng đánh giá thứ gì đó mới.
– Ngươi đang dùng con bé.
Không phải câu hỏi. Nhận xét.
– Ta đang bảo vệ con bé bằng cách kiểm soát cách nó được nhìn.
– Nghe giống nhau.
Nghe giống nhau. Vì bản chất giống nhau. Kiểm soát câu chuyện quanh A Ly để bảo vệ nó, hay dùng A Ly để mạnh hơn, ranh giới mỏng bằng sợi tơ. Và mình đang đứng trên sợi tơ đó.
– Có thể. Nhưng nếu ta không kiểm soát, người khác sẽ kiểm soát. Và người khác không lo cho nó như ta.
Im lặng. Gió thổi. Lá khô bay qua sân.
– Ta canh. Nếu con bé mệt, ta dẫn về.
– Cảm ơn.
Diệp Trúc Khanh quay đi. Dừng ở cửa:
– Ngươi lo cho nó thật. Nhưng ngươi cũng tính toán thật. Hai thứ đó ở trong ngươi cùng lúc, và ngươi không biết cái nào nhiều hơn.
Rồi nàng đi.
Nàng nói đúng. Mình không biết.
Bảy ngày sau. Tiệm thuốc phường trung, cạnh miếu Quốc Sư.
A Ly đặt tay lên trán người đàn ông trung niên, mắt nhắm, miệng mấp máy. Người đàn ông đau bụng ba ngày, uống thuốc không đỡ. Không phải bệnh nặng, nhưng đau, sợ, và nghĩ mình sắp chết vì chiến tranh đến nơi.
Tay con bé đặt lên trán, mát và nhẹ. Người đàn ông thở ra, vai hạ, mắt dịu. Không phải hết đau. Nhưng bớt sợ. Và khi bớt sợ, đau bớt nặng.
Bà vợ quỳ. Hai người hàng xóm quỳ. Rồi ông bán trầu quỳ.
A Ly đứng dậy. Mắt sáng, nhưng có thứ gì đó mới: hoảng. Không phải hoảng sợ. Hoảng vì hiểu.
– Đứng dậy. Cháu không phải thần. Cháu chỉ tay mát thôi.
Họ không đứng. Họ vẫn quỳ.
Hắn đứng xa, trong ngõ nhỏ, mở Thiên Diễn Đồng nhìn.
Sợi Thiên Cơ quanh A Ly bùng. Không phải sáng dần như mọi ngày. Bùng, kiểu lửa bén rơm. Nút trống ở trung tâm vẫn đó, nhưng bây giờ quanh nó là mạng sợi dày, sáng, rung. Sợi nối với mỗi người quỳ, với tiệm thuốc, với miếu bên cạnh. Sợi đó chạy dọc phố, lan ra phường, hòa vào lưới lớn.
Khí vận A Ly đã rõ. Không mỏng nữa. Không phải sương nữa. Là lửa.
Con bé đang trở thành thứ mình bịa. "Thiên Nữ" mà mình thuận miệng nói ở chợ lớn. "Thiên Mệnh" mà dân truyền tai nhau. Nó không phải thần. Nhưng niềm tin đang biến nó thành thần.
Và bây giờ, mình không biết đây là tốt hay xấu.
Dân quỳ. A Ly đứng. Nắng chiếu qua mái miếu, đổ lên tóc con bé, sáng.
Ở phường đông, có tiếng thì thầm: "Thiên Nữ."
Ở phường trung, có tiếng quỳ: "Thiên Nữ."
Và ở ngõ nhỏ, Tạ Cảnh Minh đứng im, nhìn con bé ăn mày hắn gặp ở chợ lớn nửa năm trước, đang biến thành thứ gì đó lớn hơn cả hai.
Mình bảo vệ nó. Mình cũng dùng nó. Và bây giờ, nó đang lớn hơn cả ý định ban đầu.
Thiên Mệnh không để giấu. Diệp Trúc Khanh nói đúng. Lục Thanh Dao cũng sẽ nói đúng nếu biết.
Nhưng bây giờ, câu hỏi không còn là "dùng hay bảo vệ" nữa. Câu hỏi mới: khi A Ly lớn đến mức không ai kiểm soát được, kể cả mình, thì sao?
Gió thu mát. Dân vẫn quỳ. A Ly vẫn đứng.
Và trên lưới Thiên Cơ, nút sáng mới, rõ ràng, nóng, đang cháy giữa kinh thành.