Câu Chuyện Thứ Tư

Ngày còn hai trước hạn ứng cử, và hắn quyết ba thứ cùng lúc.

Ba thứ, ba mặt trận, ba nước đi trên bàn cờ mà nếu sai một là mất cả ba, vì ba thứ đó nối nhau, kiểu domino, kiểu mà kiếp trước hắn gọi là "đặt cược all-in," kiểu mà tên lừa đảo cũ gọi là "liều," nhưng Quốc Sư gọi là "quyết."

Một: Hoài An ứng cử.

Sáng, hắn gặp Lý Hoài An ở nhà an toàn, ngõ hẻm phường đông, nơi mà Phúc An sắp xếp, nơi mà không ai biết ngoài bốn người: hắn, Phúc An, Hoài An, và anh vệ sĩ câm mà Phúc An thuê từ phường nam.

Hoài An ngồi sau bàn gỗ mỏng, áo xám giản dị, mặt gầy hơn lần gặp trước, quầng mắt sâu hơn, kiểu quầng mà kẻ bị ám sát hai lần trong ba tháng có: mắt không ngủ sâu, tai luôn nghe, vai luôn cứng. Nhưng mắt gã vẫn sáng, kiểu sáng mà kẻ sống sót giữ: sáng vì chưa chịu thua, sáng vì giận, sáng vì biết rằng thua là chết.

– Ngày mai là hạn. Hắn ngồi xuống, nhìn thẳng. Ngươi ứng cử.

Hoài An nhìn hắn, và Thiên Diễn Đồng đọc: gã đã biết. Gã đã đoán từ lần gặp trước, từ khi hắn nói "ta cũng không biết làm Quốc Sư," từ kiểu mà Quốc Sư không bao giờ gặp ứng cử viên thất sủng nếu không có lý do, và lý do duy nhất là dùng.

– Ta ứng thì chết nhanh hơn. Giọng gã bình, kiểu bình mà kẻ quen sống trong bóng tối bình, không phải không sợ mà là sợ quen. Hoài Viễn ám sát hai lần. Lần ba gã sẽ thành công.

– Không. Ngươi ứng, Nhiếp Chính Vương đứng sau.

Hoài An dừng. Mắt gã sáng hơn, kiểu sáng mà kẻ nghe tin tốt sáng nhưng không dám tin, vì tin tốt ở Đại Ly thường kèm theo bẫy:

– Lục Thanh Dao?

– Nàng ủng hộ. Không công khai, nhưng đứng sau. Nhiếp Chính Vương ủng hộ nặng hơn Quốc Sư ủng hộ, vì nàng thuộc hoàng tộc.

Gã im, nghĩ, tay xoay chén trà trên bàn, xoay chậm, kiểu xoay mà kẻ đang cân nhắc sống chết xoay, vì ứng cử không phải quyết định nhỏ, ứng cử là đặt tên mình lên bàn, và khi tên ở trên bàn thì mọi kẻ thù biết, mọi kiếm biết hướng, mọi bẫy biết mục tiêu.

– Tại sao tôi? Giọng gã trầm hơn, kiểu trầm mà kẻ hỏi thật hỏi. Tôi yếu. Tôi không có quân, không có tiền, không có phe. Tôi chỉ có họ Lý và hai lần suýt chết. Tại sao Quốc Sư chọn kẻ yếu nhất?

Hắn nhìn gã, và quyết: nói thật. Vì Hoài An không phải kẻ mà bluff dùng được, gã đã bị bluff quá nhiều, bị anh họ bluff, bị triều đình bluff, bị cả nhà họ Lý bluff, và nếu hắn bluff thêm lần nữa thì gã sẽ nhìn thấy, sẽ đi, sẽ không quay lại.

– Vì ngươi yếu nên ngươi không nguy hiểm. Hoài Viễn mạnh, gã nguy hiểm. Kẻ mạnh lên ngôi sẽ dùng sức mạnh để giữ ngai, và giữ bằng sức thì ai yếu hơn bị đè. Kẻ yếu lên ngôi sẽ phải dựa vào hệ thống, vào luật, vào kiểm soát lẫn nhau, vì không có sức mạnh nào khác. Và hệ thống kiểm soát lẫn nhau là thứ Đại Ly cần.

Hoài An nhìn hắn, lâu, và Thiên Diễn Đồng đọc: gã hiểu. Gã hiểu vì gã thông minh, gã hiểu vì gã đã sống trong hệ thống mà sức mạnh đè mọi thứ (anh họ Hoài Viễn nắm quân, nắm tiền, nắm phe), và gã biết cái giá của sức mạnh không kiểm soát.

– Tôi sẽ là vua vì Quốc Sư phán?

– Ngươi sẽ ứng cử vì ngươi chọn. Ta không phán ai là vua. Ta chỉ nói: Đại Ly cần ứng cử viên thứ hai. Dân cần chọn, không phải bị ép.

Gã gật, chậm, nặng, kiểu gật mà kẻ đặt cược mạng gật:

– Tôi ứng.

Hai: Ngô Tiểu Nguyệt kể chuyện.

Trưa, phủ Quốc Sư, sân trong.

Hắn ngồi với con bé dưới giàn tử đằng, lần thứ ba trong tuần, và lần này hắn không im. Hắn nói, chậm, kiểu chậm mà hắn dùng khi nói thứ mà hắn đã chuẩn bị nhưng chuẩn bị không làm nó bớt nặng:

– Nguyệt, ta muốn hỏi con một thứ. Con có quyền từ chối.

Con bé nhìn hắn, mắt sáng hơn mấy ngày trước, kiểu sáng mà ánh nắng qua giàn hoa rọi, nhưng cũng kiểu sáng mà con bé tự có sau bốn ngày nói chuyện với hắn, bốn ngày mà hắn đến, ngồi, nói thật, không phán, không an ủi, chỉ nói kiểu người nói với người.

– Hứa tiên sinh đang viết một bài. Bài đó cần giọng nói của con. Không phải ta bảo con nói gì. Ta muốn con kể cho Hứa nghe: chuyện bà nội, chuyện mẹ, chuyện Mạc Lăng. Kể bằng lời con, bằng cách con nhớ. Và Hứa sẽ viết lại, ngắn, một trang, thành "Thư Của Nạn Nhân."

Con bé im. Tay con bé nắm vạt áo, chặt, kiểu nắm mà trẻ con nắm khi sợ nhưng không muốn tỏ ra sợ, và hắn đọc qua Thiên Diễn Đồng: xung đột. Con bé xung đột giữa muốn và sợ, giữa kể và giấu, giữa "ta muốn mọi người biết" và "ta sợ mọi người biết."

– Con không cần trả lời bây giờ.

Con bé nhìn tay mình, nhìn vạt áo nắm chặt, rồi nhìn hắn:

– Kể xong thì sao?

– Kể xong, bài của Hứa sẽ được phát cùng bài phát biểu của ta. Dân sẽ đọc. Dân sẽ biết con mất gì. Và dân sẽ tự nghĩ: Quốc Sư là thần hay là người.

– Tiên sinh muốn dân nghĩ Tiên sinh là người.

Không phải hỏi. Khẳng định. Con bé mười bốn tuổi nhìn thấu ý đồ của hắn, và hắn không giấu, không phủ nhận, vì phủ nhận trước mặt con bé là dối, và hắn đã hứa với chính mình: không dối Ngô Tiểu Nguyệt. Con bé đã mất quá nhiều vì dối.

– Đúng. Ta muốn dân nghĩ ta là người. Vì ta là người. Và nếu dân nghĩ ta là thần, thì khi ta sai, dân sẽ chết. Như Mạc Lăng.

Con bé nhìn hắn, và mắt con bé ướt, lần thứ hai kể từ khi đến phủ, lần đầu khi hắn nói "ta cũng sợ," lần này khi hắn nói "khi ta sai, dân sẽ chết." Nước mắt không rơi, kiểu ướt mà giữ, kiểu ướt mà con bé đã luyện suốt hai tuần im, vì khóc là thứ mà con bé không cho phép mình làm trước mặt kẻ giết gia đình mình.

Im lặng. Lá tử đằng rụng, nhẹ, rơi trên sân đá, và gió nhẹ đẩy lá trượt trên đá, tiếng xào xạc mỏng, kiểu tiếng mà chỉ im lặng mới nghe.

– Con kể.

Hai chữ. Nhẹ. Khàn. Nhưng chắc.

Hắn gật, chậm, và trong lồng ngực hắn, thứ gì đó nặng hơn, không phải nhẹ đi, nặng hơn, vì con bé vừa trao cho hắn thứ mà hắn không xứng nhận: lòng tin. Lòng tin từ nạn nhân. Nặng hơn mọi sợi trên lưới, nặng hơn mọi phiếu ở hội đồng, nặng hơn mọi chiếu chỉ mà hắn từng ký.

Con bé tin ta. Sau khi mất cả nhà vì tin, con bé lại tin. Không phải tin kiểu Quốc Sư Hội (tin thần), không phải tin kiểu Trần Thiên Lộ (tin tướng), mà tin kiểu... người tin người. Kiểu "ta biết ngươi có thể sai, nhưng ta chọn tin ngươi cố sửa."

Nặng. Rất nặng. Và mình phải xứng đáng.

Chiều, Hứa Trường An đến phủ, gặp Ngô Tiểu Nguyệt.

Hắn không ở đó. Hắn tránh, vì nếu hắn ở đó khi con bé kể thì con bé sẽ kể cho hắn, không phải cho dân, và kể cho hắn thì câu chuyện thành tư, thành riêng, không thành công. Con bé phải kể cho Hứa, cho một người ngoài, cho kẻ sẽ viết, và kể đó mới thành câu chuyện mà dân đọc.

Hắn ngồi trong thư phòng, nghe qua tường: tiếng Hứa hỏi, nhẹ, kiểu hỏi mà nhà văn hỏi, kiểu hỏi mà không ép mà dẫn, kiểu mà Hứa giỏi vì gã viết bằng sự thật, không viết bằng tưởng tượng. Tiếng con bé trả lời, nhỏ, đứt quãng, kiểu giọng mà kẻ kể chuyện đau kể, ngắt vì đau chứ không phải ngắt vì hết chuyện.

Phúc An đứng cạnh, im, mắt lão nhìn tường kiểu nhìn qua tường, và hắn biết: lão đang nghe. Lão đang nghe con bé kể về bà nội bán ruộng, về mẹ đưa cả nhà đến Mạc Lăng, về đêm lũ, về nước, về xác, và lão đang khóc. Không thấy nước mắt, nhưng vai lão rung, nhẹ, kiểu rung mà thái giám già rung khi nghe thứ mà lão đã nghe quá nhiều nhưng vẫn chưa quen.

Nửa canh giờ. Hứa ra, tay cầm giấy, mắt đỏ, kiểu đỏ mà kẻ viết bằng sự thật đỏ khi sự thật nặng:

– Một trang. Tôi sẽ viết lại tối nay, sáng mai gửi ngài xem.

– Không cần ta xem. Hắn nói, và hắn nghĩ kỹ trước khi nói, vì câu này quan trọng. Ngươi viết, ngươi in. Ta không chỉnh, không duyệt, không thêm bớt. Lời Nguyệt, chữ Hứa. Không có chữ Quốc Sư.

Hứa nhìn hắn, và Thiên Diễn Đồng đọc: gã tôn trọng. Không phải tôn trọng kiểu triều thần tôn trọng Quốc Sư, kiểu tôn trọng mà đồng nghiệp tôn trọng: "gã làm đúng." Vì không duyệt là thứ mà Quốc Sư khó làm nhất, vì không duyệt nghĩa là không kiểm soát, và không kiểm soát ở Đại Ly là nhượng quyền.

Nhưng hắn nhượng, vì câu chuyện thứ tư phải sạch. Phải từ nạn nhân, bằng lời nạn nhân, qua tay nhà văn, không qua tay Quốc Sư. Nếu dân biết Quốc Sư duyệt thì "Thư Của Nạn Nhân" thành "Thư Của Quốc Sư Qua Miệng Nạn Nhân," và sợi tạo ra sẽ mờ, sẽ giả, sẽ thêm một câu chuyện thứ năm vào nút thắt Thanh Hà thay vì gỡ.

Ba: Bài phát biểu.

Chiều, đại điện hoàng cung. Hội đồng, nhưng không khẩn. Hắn xin phát biểu trước hội đồng, và Hoài Viễn không phản đối, vì phản đối Quốc Sư phát biểu trước hội đồng là chặn nghi thức, và chặn nghi thức thì mất chính danh.

Cửa đại điện mở. Lệnh từ Lục Thanh Dao: "Mở cửa để dân nghe." Hoài Viễn nhíu mày nhưng không phản đối, vì Nhiếp Chính Vương có quyền mở cửa đại điện, và phản đối Nhiếp Chính trước mặt dân thì thua ở mặt hình ảnh.

Dân đứng ngoài sân, vài trăm người, không đông nhưng đủ, đủ để nghe, đủ để kể lại, đủ để sợi lan.

Hắn đứng giữa điện, nhìn ra ngoài, qua cửa mở, thấy: mặt dân. Mặt tò mò, mặt lo, mặt tin, mặt nghi, tất cả lẫn lộn, kiểu mặt mà Đại Ly luôn có khi Quốc Sư nói, vì Quốc Sư nói là sự kiện, là thứ mà dân kéo nhau đến nghe, là thứ mà mỗi chữ sẽ được lặp lại, phóng đại, bóp méo, rồi thành sợi.

Mỗi chữ mình nói bây giờ sẽ thành sợi. Sợi mờ hoặc sợi thật, tùy mình nói gì. Và mình phải chọn: nói gì tạo sợi thật, sợi thẳng, sợi không méo?

Câu chuyện thứ tư. Không phải "tin ta" hay "nghi ta." Là "nghĩ rồi mới quyết."

Hắn hít thở, sâu, cảm nhận không khí trong đại điện, mùi trầm hương nhẹ từ lư đồng, mùi gỗ cũ, mùi mồ hôi mờ từ vài trăm người ngoài sân, mùi mà hắn đã quen sau trăm năm mươi ngày, mùi Đại Ly.

Rồi hắn nói.

– Ta là Quốc Sư. Không phải thần. Không phải vua.

Im. Điện im. Sân im. Kiểu im mà hàng trăm người cùng nín thở tạo ra, kiểu im nặng, kiểu im mà không khí đặc hơn.

– Đại Ly cần vua. Ta ủng hộ bầu cử. Bất kỳ ai thắng, ta sẽ phục vụ. Nhưng ta không im. Ta sẽ nói, mỗi lời, và chịu trách nhiệm mỗi lời.

Hắn nhìn ra sân, nhìn dân, nhìn mắt họ:

– Thanh Lâm, Thanh Hà. Các ngươi tin ta, ta biết ơn. Nhưng đừng tin ta hơn Đại Ly. Ta là của Đại Ly. Không ngược lại.

Mắt một người đàn bà ở hàng đầu ướt. Mắt một lão già bên cạnh cúi. Mắt một gã trẻ phía sau nheo, kiểu nheo mà kẻ đang nghe nhưng chưa tin nheo.

– Hai trăm bốn mươi bảy người ở Mạc Lăng chết. Chết vì hệ thống biến lời ta thành luật. Lời ta không phải luật. Lời ta là lời người. Và người thì sai. Hệ thống biến lời người thành luật là hệ thống phải sửa. Sửa không phải phá, là xây lại. Cách xây: dân tự nghe, tự đánh giá, tin khi muốn tin, nghi khi cần nghi.

Hắn dừng, nhìn Hoài Viễn. Gã đứng bên phải ngai trống, mặt phẳng, nhưng Thiên Diễn Đồng đọc: gã đang xử lý. Gã nghe "ta ủng hộ bầu cử" thì mừng, nhưng gã nghe "bất kỳ ai thắng" thì tính, vì "bất kỳ ai" mở đường cho ứng cử viên thứ hai, và gã chưa biết ai.

– Hứa Trường An tiên sinh đã bắt đầu. Gã viết, gã hỏi, gã kiểm chứng. Đó là cách: không tin mù, không nghi mù. Nghĩ rồi mới quyết. Ta ủng hộ.

Hắn dừng. Bài phát biểu xong. Ngắn, chỉ vài phút, nhưng mỗi chữ chọn kỹ, mỗi câu cân nhắc, mỗi khoảng im tính toán.

Bài này là bluff lớn nhất tập. Mình nói "ủng hộ bầu cử" nhưng đang dựng ứng cử viên riêng. Nói "bất kỳ ai thắng" nhưng đang chặn Hoài Viễn. Nói thật về trách nhiệm, nhưng giấu chiến lược.

Nhưng cũng nói thật. Mình thật sự tin dân nên "nghĩ rồi mới quyết." Mình thật sự tin Mạc Lăng là lỗi. Mình thật sự muốn hệ thống sửa. Thật và giả trộn, kiểu mà mình giỏi nhất, kiểu mà tên lừa đảo cũ giỏi nhất: nói thật để giấu dối.

Và kiểu đó là thứ mà mình vừa ghét vừa không bỏ được.

Đêm. Phủ Quốc Sư. Mái.

A Ly đọc lưới, mắt nheo, sợi chỉ đỏ xoay giữa ngón tay, và khi con bé mở mắt, mắt con bé sáng, kiểu sáng mà hắn ít thấy ở A Ly, kiểu sáng ngạc nhiên:

– Tiên sinh.

– Sao?

– Sợi mờ giảm. Tám phần trăm kể từ sáng. Sợi thật tăng năm phần trăm. Lần đầu tiên... cả hai thay đổi cùng lúc.

Hắn nhìn A Ly:

– Thư Nguyệt?

– Thư Nguyệt. Bài Tiên sinh cũng có phần, nhưng thư Nguyệt mạnh hơn. Dân đọc thư, khóc, rồi nghĩ. Không phải tin. Nghĩ.

Con bé dừng, nghiêng đầu, kiểu nghiêng mà con bé dùng khi tìm từ cho thứ chưa có từ:

– Sợi "nghĩ" khác sợi "tin." Sợi "tin" dày, ấm, nhưng dễ méo. Sợi "nghĩ" mảnh hơn nhưng thẳng hơn. Không méo. Kiểu dây thép mỏng so với dây thừng: thép mỏng nhưng không cong, thừng dày nhưng xoắn.

Sợi nghĩ. Không phải sợi tin, không phải sợi nghi. Sợi nghĩ.

Loại sợi mới. Loại mà mười bảy Quốc Sư trước không tạo ra vì họ muốn dân TIN, không muốn dân NGHĨ. Tin dễ kiểm soát, nghĩ thì không. Nhưng tin tạo sợi mờ, sợi mờ méo, méo thì vỡ. Nghĩ tạo sợi thẳng, thẳng thì không méo, không vỡ.

Nếu toàn Đại Ly chuyển từ "tin" sang "nghĩ"... lưới sẽ mảnh hơn, nhưng không méo. Không nút thắt. Không bong bóng. Không vỡ.

Đó là câu chuyện thứ tư: không phải "tin ta" hay "nghi ta." Là "NGHĨ rồi mới quyết."

Và thư Nguyệt là bằng chứng đầu tiên: dân đọc, dân khóc, dân nghĩ. Không phải tin mù. Nghĩ.

Hắn nhìn A Ly:

– Nút thắt Thanh Hà?

A Ly nheo mắt, nhìn xa, nhìn về phía đông bắc, nơi Thanh Hà nằm, và con bé im, lâu, rồi nói:

– Chưa gỡ. Bốn sợi vẫn kéo bốn hướng. Nhưng sợi "nghĩ" bắt đầu xuất hiện ở đó. Mảnh, ít, nhưng có. Và ở đâu có sợi "nghĩ," sợi mờ yếu đi. Kiểu nắng chiếu vào sương: sương không tan ngay, nhưng mỏng dần.

Sương mỏng dần. Chưa gỡ nút, nhưng bốn sợi đang yếu đi vì dân bắt đầu nghĩ thay vì tin mù. Nếu tiếp tục, nếu thư Nguyệt lan, nếu bài phát biểu lan, nếu sợi "nghĩ" dày lên...

Mười ngày trước khi lưới gãy. Sợi "nghĩ" vừa bắt đầu. Đủ không? Chưa biết. Nhưng có hướng.

Gió đêm mang mùi thu muộn, lạnh hơn mấy hôm trước, và hắn ngồi trên mái, bên cạnh A Ly, nhìn lưới, nhìn sợi mới, sợi mảnh, sợi thẳng, sợi "nghĩ," và nghĩ rằng lần đầu tiên trong nhiều ngày, hắn có thứ gần giống hy vọng.

Không phải hy vọng lớn. Hy vọng mảnh, kiểu sợi "nghĩ" mảnh, kiểu thép mỏng trong gió, kiểu thứ mà nếu giữ kỹ thì bền, nếu bỏ thì mất.

A Ly nhìn hắn, và con bé nói, giọng nhẹ kiểu đêm:

– Tiên sinh, sợi "nghĩ" giống sợi mới trên lưới. Chưa có tên. Em đặt cho nó tên gì?

Hắn nghĩ, và cười, nhẹ, kiểu cười mà chỉ đêm, chỉ mái, chỉ A Ly:

– Gọi là sợi Nguyệt.

A Ly gật, kiểu gật mà con bé gật khi đồng ý, kiểu gật mà không cần giải thích vì cả hai đều hiểu: sợi đó bắt đầu từ Ngô Tiểu Nguyệt. Từ nạn nhân. Từ sự thật.

Trăng lưỡi liềm mỏng hơn hôm qua, mỏng hơn mỗi đêm, và hai ngày nữa là hạn ứng cử, và sáng mai Hoài An sẽ nộp đơn, và thư Nguyệt sẽ lan, và câu chuyện thứ tư sẽ bắt đầu, chậm, mảnh, nhưng thẳng.

Và mình đứng giữa, như mọi khi, giữa thật và giả, giữa lời và im, giữa tin và nghĩ. Nhưng lần này, lần đầu tiên, mình chọn "nghĩ." Không phải "bảo dân tin mình." Là "bảo dân nghĩ."

Nghĩ thì không kiểm soát được. Và không kiểm soát được là thứ mà Quốc Sư sợ nhất.

Nhưng cũng là thứ Đại Ly cần nhất.