Cuốn Sách Thứ Hai

Hứa Trường An đến phủ lúc giờ Thìn, mặt trắng hơn mọi ngày, và hắn biết: mặt trắng không phải vì sợ, mà vì giận, vì Hứa giận thì trắng, còn sợ thì nhíu mày, và hôm nay mặt gã phẳng, trắng, kiểu mặt mà hắn chỉ thấy một lần trước đó, lần gã phát hiện sách mình bị in sửa lần đầu.

Gã mang theo gói vải nâu, nặng, đặt lên bàn thư phòng, mở ra, và bên trong là cuốn sách dày gấp đôi bản gốc "Quốc Sư Thật Giả Luận," bìa giống y bản thật, giấy giống, mộc bản giống, chỉ khác ở ba chữ nhỏ phía dưới: "Bản Đầy Đủ."

– Mười nghìn bản. Đã phát ở Thanh Hà, Bình Sơn, và phường tây kinh thành.

Hắn nhìn cuốn sách, nhấc lên, nặng hơn bản gốc rõ rệt, và lật đến chương bổ sung. Chương này dài bằng cả phần thân sách gốc, viết kỹ, viết khéo, kiểu viết mà hắn nhận ra ngay: không phải Hắc Nguyệt viết, mà kẻ biết viết, kẻ quen dùng chữ như dùng dao.

"Quốc Sư dùng ngôn ngữ lạ: 'fact-checking', 'marketing', 'short market.' Đây không phải phương ngữ Đại Ly, không phải chữ cổ, không phải mã lệnh quân sự. Đây là ngôn ngữ từ nơi khác. Quốc Sư biết thứ mà không ai ở Đại Ly biết, vì gã không đến từ Đại Ly. Kết luận: Quốc Sư đến từ thế giới khác, mang theo kiến thức vượt thời đại, dùng kiến thức đó giả làm tiên tri."

Hắn đọc chậm, từng dòng, và máu dưới da chạy lạnh, kiểu lạnh mà hắn đã quen nhưng không bao giờ thích, vì lạnh kiểu này nghĩa là ai đó đang chạm vào vùng mà hắn giấu kỹ nhất. Chương bổ sung liệt kê mười hai bằng chứng, mỗi bằng chứng kèm phân tích, và hắn nhận ra: tám trong mười hai là đúng. Đúng hoàn toàn. Gã mà đã viết chương này biết những gì gã viết, và gã biết vì gã có nguồn tin từ bên trong, từ ai đó đã nghe hắn nói, đã thấy hắn dùng từ, đã ghi lại.

Châu Bỉnh Văn. Trước khi bị bắt, gã đã cung cấp ghi chép cho Hắc Nguyệt. Ghi chép từ thời Châu còn ở phủ, thời mà mình lơ là, thời mà mình nghĩ "không ai ở thời cổ đại nghe được từ tiếng Anh." Sai. Gã không nghe được nghĩa, nhưng gã nghe được âm, và âm lạ thì ghi lại, và ghi lại thì thành bằng chứng.

Tám trên mười hai đúng. Bốn cái còn lại là suy diễn, nhưng suy diễn hợp lý. Và ở Đại Ly, tám phần thật cộng bốn phần suy diễn bằng mười hai phần "có vẻ thật." Đủ để gieo nghi ngờ. Đủ để phá niềm tin.

Hứa đứng im, mắt gã nhìn hắn, và hắn đọc: gã đang chờ. Chờ phản ứng, chờ phủ nhận, chờ giải thích. Gã là kẻ kiểm chứng, gã sống bằng sự thật, và sách gã viết vừa bị biến thành vũ khí, nên gã cần biết vũ khí đó nhắm vào ai, và có trúng không.

– Sách ta viết để dân tự đánh giá, Hứa nói, giọng kiểm soát nhưng tay nắm chặt cạnh bàn. Bọn chúng biến thành vũ khí.

Hắn đặt sách xuống, nhìn Hứa:

– Vũ khí hai mặt. Bản gốc của ngươi giúp dân kiểm chứng ta. Bản sửa giúp dân nghi ngờ ta. Cùng một cuốn sách, thêm một chương, đổi toàn bộ hướng.

Hứa nhặt bản sửa lên, lật đến chương bổ sung, đọc lại, và mắt gã thay đổi theo từng dòng: giận, rồi nhíu mày, rồi dừng, và khi dừng, gã nhìn lên, mắt không còn giận, mà là thứ khác, thứ mà hắn sợ hơn giận: nghi.

– Những từ đó. "Fact-checking." "Marketing." Ngươi có dùng không?

Hắn nhìn Hứa, và trong giây phút đó, mọi lựa chọn chạy qua đầu hắn: dối (phủ nhận hoàn toàn), nửa dối (thừa nhận một phần), thật (nói hết), và im (không trả lời). Bốn lựa chọn, bốn hậu quả, và hắn có khoảng ba giây trước khi Hứa đọc được sự chần chừ trên mặt hắn.

– Có.

Một chữ. Nặng hơn mọi bài sấm ký hắn từng phán.

Hứa không giật. Gã gật, chậm, kiểu gật mà hắn nhận ra: gã đã nghi từ lâu, gã chỉ chờ xác nhận, và xác nhận thì nhẹ hơn nghi ngờ, vì nghi ngờ thì đau ở mọi hướng, xác nhận thì đau một hướng.

– Vậy chương bổ sung... không hoàn toàn sai?

Im lặng dài. Gió thổi qua cửa sổ mở, lay tấm rèm vải mỏng, mang theo mùi sen từ hồ phía nam phủ, mùi ngọt nhạt, kiểu mùi mà hắn luôn ngửi khi ngồi ở thư phòng nhưng hôm nay ngửi đắng hơn mọi ngày.

– Không hoàn toàn sai, hắn nói, và thấy vai Hứa cứng lại, nhẹ, nhưng đủ để Thiên Diễn Đồng bắt. Ta biết nhiều hơn người bình thường nên biết. Đến từ đâu, ngươi tự đánh giá. Nhưng ta hỏi ngươi: điều đó thay đổi gì? Hai trăm bốn mươi bảy bài vị vẫn ở đó. Mạc Lăng vẫn vỡ. Ta vẫn có lỗi. Dù ta đến từ trời hay từ đất.

Hứa ngồi xuống, chậm, không phải ngồi vì mệt, mà vì gã cần ngồi để nghĩ, vì Hứa nghĩ bằng cả thân: đứng khi hỏi, ngồi khi phân tích, đi lại khi chưa chắc. Gã ngồi nghĩa là gã đang phân tích, đang xếp lại mọi thứ gã biết về hắn trong sáu tháng qua, đang cân lại.

– Ngươi "biết nhiều hơn," Hứa nhắc lại, giọng phẳng, kiểu phẳng mà gã dùng khi viết sách. Nghĩa là... "fact-checking" không phải từ ngươi bịa. Ngươi biết thật. "Marketing" không phải ngươi đoán. Ngươi hiểu thật.

– Đúng.

– Nhưng ngươi không nói cho ta.

– Không. Vì nói nghĩa là giải thích, và giải thích thứ mà ngươi không thể kiểm chứng thì giống như ta phán, và ta đã thề không phán cho kẻ kiểm chứng.

Hứa nhìn hắn, lâu, lâu hơn mọi lần, và hắn ngồi yên, chịu ánh mắt đó, vì ánh mắt Hứa Trường An là một trong ít thứ ở Đại Ly mà hắn muốn chịu, vì ánh mắt đó không xin, không ép, không dọa, chỉ nhìn, kiểu nhìn mà hắn gọi là "nhìn kiểm chứng," nhìn mà tìm kẽ hở nhưng cũng tìm sự thật, và hai thứ đó đôi khi nằm cùng chỗ.

– Ta sẽ viết bản đính chính, Hứa nói, đứng dậy, giọng gã trở lại bình tĩnh, kiểu bình tĩnh mà gã dùng khi gã đã quyết. Không phủ nhận ngươi "đặc biệt." Phủ nhận rằng "đặc biệt" là lý do để tin mù. Ai cũng đặc biệt theo cách nào đó. Câu hỏi không phải ngươi đến từ đâu, mà ngươi đang đi đâu.

"Ngươi đến từ đâu" hay "ngươi đang đi đâu." Hứa vừa chuyển câu hỏi. Chuyển từ nguồn gốc sang hành động, từ quá khứ sang hiện tại, từ "ai" sang "làm gì." Giống đúng kỹ thuật mà mình dạy Hứa hồi viết bài cho Sở Kiểm Lời: đổi câu hỏi, đổi cuộc tranh luận.

Gã dùng kỹ thuật của mình để bảo vệ mình. Nghịch lý nữa. Một cái nữa trong danh sách.

Hứa chưa kịp bước ra thì cửa thư phòng mở, Phúc An dẫn vào một người, và hắn nhận ra ngay: Lý Thái Bình. Phụ tá của Hứa, mất tích hai ngày, bây giờ đứng ở cửa thư phòng, áo bụi, mắt quầng, và trên tay cầm gói vải nhỏ.

– Thầy!

Hứa quay lại, mắt mở rộng:

– Thái Bình! Ngươi đi đâu? Hai ngày không tin, ta gửi người tìm khắp bốn phường.

Lý Thái Bình cúi đầu, mắt né Hứa, né hắn, kiểu né mà hắn đọc ngay: xấu hổ. Không phải xấu hổ vì làm sai, mà xấu hổ vì biết thứ mà gã muốn không biết.

– Thầy ơi... con gặp họ.

– Gặp ai?

– Hắc Nguyệt. Họ tìm con ở phường tây, người mặc áo xám, nói muốn cho con xem "bằng chứng" về Quốc Sư. Con... con đi theo.

Phòng im. Hắn nhìn Lý Thái Bình, và Thiên Diễn Đồng đọc: không phải phản, không phải mua chuộc, là tò mò. Gã là thư sinh, gã sống bằng chữ, và khi ai đó nói "bằng chứng" trước mặt thư sinh, thư sinh không cưỡng được, vì chữ là thuốc phiện của kẻ đọc sách, và "bằng chứng" là liều nặng nhất.

– Con xem gì?

Lý Thái Bình mở gói vải, bên trong là tập giấy mỏng, viết tay, và hắn nhận ra: ghi chép từ Châu Bỉnh Văn, bản sao, không phải bản gốc (bản gốc đã bị Phúc An thu), nhưng đủ chi tiết để ai đọc cũng hiểu: Quốc Sư biết những thứ không ai ở Đại Ly biết.

– Và ghi chép từ Trường Xuân Cung, Lý Thái Bình nói nhỏ, mắt vẫn cúi. Về một người tên Nguyệt Thi. Quốc Sư đời thứ ba. Người cũng đến từ... nơi khác.

Hắn giữ mặt. Giữ bằng mọi cơ trên má, trán, mắt, kiểu giữ mà sáu tháng rèn luyện đã biến thành bản năng. Nhưng bên trong, thứ gì đó rơi, nhẹ, kiểu đồng xu rơi trong giếng sâu, tiếng vang vọng lâu.

Nguyệt Thi. Họ có ghi chép về Nguyệt Thi. Người xuyên không đầu tiên. Nếu Hắc Nguyệt công bố: "Quốc Sư xuyên không" cộng "tiền lệ Nguyệt Thi 300 năm trước" bằng câu chuyện hoàn chỉnh, có lịch sử, có bằng chứng, khó phản bác.

Hứa nhìn Lý Thái Bình, mắt gã không giận, không buồn, mà là thứ pha trộn mà hắn ít thấy ở gã: thất vọng và thương. Thất vọng vì phụ tá tự ý đi. Thương vì phụ tá còn trẻ, còn tin rằng "bằng chứng" là thánh.

– Con có tin không? Hứa hỏi, giọng nhẹ, không ép.

Lý Thái Bình ngước lên, mắt gã đỏ:

– Con không biết. Con không biết nên tin gì. Bằng chứng rõ, logic rõ, nhưng con không muốn tin. Và "không muốn tin" không phải lý do để không tin. Thầy dạy con: tin theo bằng chứng, không theo mong muốn. Nhưng bằng chứng nói Quốc Sư không phải người Đại Ly, và nếu đúng... sách thầy viết có còn đúng không?

Hứa im, nhìn hắn, và hắn nhìn lại, và giữa hai ánh mắt đó, câu hỏi treo: Hứa có nên nói cho phụ tá không? Hắn có nên nói cho cả hai không? Im lặng kéo dài ba nhịp thở, bốn nhịp, năm, và rồi Hứa quay lại nhìn Lý Thái Bình, giọng bình:

– Sách ta viết dựa trên sự thật quan sát được. Bảy mươi ba phần trăm đúng, hai mươi bảy phần trăm sai, vẫn là bảy mươi ba phần trăm đúng hai mươi bảy phần trăm sai. Dù Quốc Sư đến từ đâu.

Lý Thái Bình nhìn thầy, rồi nhìn hắn, và trong mắt gã, hắn đọc: gã đang cân, cân giữa lòng trung thành với thầy và bằng chứng mà gã thấy, và cán cân chưa nghiêng, vì gã còn trẻ, còn tin rằng mọi thứ phải rõ ràng, phải trắng hoặc đen, chưa quen với vùng xám mà hắn sống mỗi ngày.

Hắn quyết: nói chuyện riêng.

– Hứa tiên sinh, ta muốn nói riêng với Thái Bình.

Hứa nhìn hắn, gật, bước ra, đóng cửa, và phòng chỉ còn hai người: hắn và thư sinh trẻ đang run.

– Ngươi đã nghe câu chuyện về ta. Ngươi tin gì?

Lý Thái Bình nhìn xuống:

– Con... không biết.

– Tốt. "Không biết" là câu trả lời đúng duy nhất.

Gã ngước lên, bất ngờ, và hắn nhìn gã, nhìn thẳng, không dùng mắt Quốc Sư bí ẩn, không dùng giọng sấm ký, mà nhìn kiểu người nhìn người:

– Ngươi giúp Hứa tiên sinh phát sách. Đó là việc đúng. Tiếp tục.

Không giải thích. Không phủ nhận. Không xác nhận.

Lý Thái Bình đứng dậy, cúi đầu, bước ra, và hắn ngồi lại, nhìn gói vải trên bàn, nhìn tập giấy ghi chép mà Hắc Nguyệt cho Lý Thái Bình xem, và nghĩ: gã sẽ hiểu câu "tiếp tục" theo cách nào? Nếu gã hiểu "tiếp tục làm việc đúng," tốt. Nếu gã hiểu "tiếp tục, ta đang theo dõi," thì gã sẽ sợ, và sợ thì giữ miệng, nhưng sợ không phải trung thành. Hắn không biết gã hiểu theo cách nào, và không biết nghĩa là phải chấp nhận, vì kiểm soát mọi thứ ở Đại Ly là ảo tưởng, và ảo tưởng thì tạo sợi mờ.

Lý Thái Bình biết nửa sự thật. Nửa sự thật nguy hiểm hơn cả không biết gì, vì nửa thật thì tưởng mình hiểu, và tưởng hiểu thì hành động sai. Gã biết mình dùng từ lạ. Gã biết Nguyệt Thi. Gã chưa biết mình xuyên không thật. Nhưng nửa đường đến sự thật rồi, và nửa đường thì hoặc đi tiếp hoặc quay lại, không đứng yên được.

Bắt gã? Kiểu Vương Bách Nhẫn. Không. Để gã? Rủi ro. Nói chuyện riêng, cho gã "không biết" làm câu trả lời. Đủ chưa? Chưa biết.

Hứa quay lại sau khi Lý Thái Bình đi, ngồi xuống, và hai người nhìn nhau, im, kiểu im mà chỉ hai kẻ đã quen giấu mới dùng: im vì cả hai đều biết thứ mà cả hai không muốn nói ra.

– Ngươi nhờ ta viết gì? Hứa hỏi, phá im lặng bằng câu thực dụng, kiểu gã luôn làm khi cảm xúc đe dọa lấn sân lý trí.

– Bản đính chính, ta phát cùng bộ lọc.

– Bộ lọc đã thất bại. Sở Kiểm Lời mới bắt đầu, chưa có uy tín, chưa có người, dân chưa biết Sở là gì.

– Bộ lọc chặn lời thất bại. Bộ lọc chặn câu chuyện chưa thử.

Hứa dừng, mắt sáng lên, kiểu sáng mà hắn thấy mỗi khi gã bắt được ý tưởng mới:

– Chặn câu chuyện. Không phải chặn từ, chặn nghĩa. Bản đính chính sẽ không nói "bản sửa là giả," mà nói "dù bản sửa đúng hay sai, câu hỏi đúng không phải từ đâu đến, mà đang đi đâu."

– Đúng. Và khi dân bắt đầu hỏi "Quốc Sư đang làm gì" thay vì "Quốc Sư từ đâu," câu chuyện thứ tư tự viết.

Hứa gật, đứng, cúi đầu:

– Ta sẽ viết. Ba ngày.

– Hai.

– Hai, Hứa gật, bước ra, và bước chân gã trên nền đá thư phòng vang nhẹ, đều, kiểu bước của người đã tìm thấy hướng đi sau khi lạc, và hắn nhìn theo, nghĩ: Hứa Trường An là đồng minh mà hắn không cần hứa gì, vì gã không muốn hứa, gã muốn thật, và thật là thứ mà hắn cho được nhiều nhất khi cho ít nhất, vì "có" một chữ đã là nhiều hơn mọi bài sấm ký hắn từng phán.

Đêm, hắn ngồi ở thư phòng, không lên mái, vì hôm nay hắn cần nhìn sách, không nhìn lưới.

Hai cuốn sách nằm cạnh nhau trên bàn: bản gốc của Hứa (bìa nâu, mỏng, chữ gọn) và bản sửa của Hắc Nguyệt (bìa nâu giống, dày hơn, thêm một chương). Hắn mở cả hai, đặt song song, đọc từng dòng đối chiếu, và nhận ra: tám mươi phần trăm giống, hai mươi phần trăm khác. Nhưng hai mươi phần trăm đó thay đổi toàn bộ ý nghĩa. Giống Mạc Lăng: mất một chữ "nếu," mất hai trăm bốn mươi bảy người.

Kiểm soát lời thất bại. Kiểm soát cách nghe bắt đầu. Nhưng kiểm soát câu chuyện? Câu chuyện sống riêng. Giống sợi mờ. Giống niềm tin. Giống ý tưởng về mình ở Thanh Lâm.

Mình không kiểm soát được câu chuyện. Nhưng mình có thể kể câu chuyện khác. Mạnh hơn. Thật hơn.

Câu chuyện gì?

Hắn nhìn hai cuốn sách, và nghĩ về ba câu chuyện đang lan: Quốc Sư nguy hiểm (Hoài Viễn), Quốc Sư xuyên không (Hắc Nguyệt), Quốc Sư là thần (Quốc Sư Hội). Ba câu chuyện, ba kẻ kể, ba mục đích. Không câu nào là của hắn. Cả ba đều viết về hắn mà không hỏi hắn.

Câu chuyện thứ tư phải là của mình. Nhưng "của mình" nghĩa là gì? Mình là ai? Tên lừa đảo? Quốc Sư giả? Kẻ đang cố gắng?

"Kẻ đang cố gắng." Gần nhất với thật. Nhưng "kẻ đang cố gắng" không phải câu chuyện, mà là trạng thái. Câu chuyện cần nhân vật, cần sự kiện, cần bằng chứng, cần ai đó kể.

Ai kể? Mình tự kể nghĩa là thêm lời Quốc Sư, thêm sợi mờ, thêm bong bóng. Hứa kể nghĩa là sách của gã đã bị xuyên tạc, uy tín giảm. Quốc Sư Hội kể nghĩa là biến thành tôn giáo.

Vậy ai?

Ai là người mà khi kể, dân tin không phải vì quyền, không phải vì danh, không phải vì sách, mà vì người đó có quyền kể nhất?

Hắn nhìn ra cửa sổ, trăng mỏng, gió nhẹ, và trong phủ, ở phòng phía tây, Ngô Tiểu Nguyệt đang ngủ. Con bé mười bốn tuổi, cháu bà Ngô, nạn nhân Mạc Lăng, không nói một lời trong hai tuần.

Nạn nhân. Nạn nhân kể câu chuyện mạnh hơn mọi kẻ hưởng lợi.

Nhưng con bé chưa nói. Và ép con bé nói là thứ mà mình không làm. Không phải vì đạo đức, mà vì ép nạn nhân kể chuyện thì câu chuyện không còn thật, và câu chuyện không thật thì tạo sợi mờ, và sợi mờ thì vòng lặp lại bắt đầu.

Con bé phải tự nói. Và để con bé tự nói, mình phải... chữa con bé trước.

Chữa bằng gì? Mình là tên lừa đảo, không phải bác sĩ tâm lý. Mặc dù kiếp trước mình cũng giả bác sĩ tâm lý trên mạng, và cũng khá giỏi, và...

Không. Không lại giả. Mình phải thật với con bé. Vì con bé mất gia đình vì lời giả của mình, và nếu mình dùng lời giả lần nữa để "chữa" con bé, thì mình là loại rác gì?

Hắn đóng sách, tắt nến, và trong bóng tối thư phòng, hắn ngồi im, nghe gió ngoài cửa sổ, nghe tiếng dế từ vườn, nghe nhịp tim mình đập, đều, chậm, kiểu đập mà cơ thể giữ khi đầu loạn, và nghĩ rằng ngày mai hắn sẽ gặp Ngô Tiểu Nguyệt. Không phải Quốc Sư gặp. Người gặp.

Mười bốn ngày nữa. Ba câu chuyện đang viết mình. Câu chuyện thứ tư phải bắt đầu từ nạn nhân. Nhưng nạn nhân chưa nói.

Và mình chưa biết cách để con bé nói mà không phải là ép.

Chưa biết. Lại chưa biết. Quốc Sư chưa biết, tên lừa đảo chưa biết, người cũng chưa biết. Ba danh xưng, cùng một kẻ, cùng một "chưa biết."

Trăng khuất. Phòng tối. Và trên bàn, hai cuốn sách nằm cạnh nhau, tám mươi phần trăm giống, hai mươi phần trăm khác, như hai phiên bản của cùng một sự thật, như mọi thứ ở Đại Ly: giống đủ để nhầm, khác đủ để giết.