Quét Sân
Mùng mười hai tháng mười. Sương dày.
Hắn ra sân lúc trời còn tối. Chổi tre, bậc thềm, lá thông rơi đêm qua. Thói quen mười một tháng, tay quen, vai quen, nhịp quét không cần nghĩ.
Lão Cố đã đứng ở bậc thềm cuối.
Áo xám phai, tóc buộc cao, cần câu dựa tường bên cạnh. Không chổi. Hai tay chắp sau lưng, nhìn sân, nhìn lá, nhìn sương đọng trên đá.
– Sáng, hắn nói.
– Sáng, Lão Cố đáp.
Hắn đưa chổi phụ. Cây chổi tre nhỏ, cán ngắn, dành cho quét góc. Lão Cố nhận, cầm, nhìn, kiểu người lâu không cầm chổi.
Hai người quét.
Hắn quét nửa sân phải, Lão Cố quét nửa trái. Tiếng chổi trên đá, đều, nhẹ, xen kẽ. Lá thông gom thành đống nhỏ, sương bị quét ra thành vệt ướt trên mặt đá. Gió sớm mang mùi thông và đất ẩm.
Hắn để ý: Lão Cố quét chậm. Không phải chậm vì già, mà chậm vì đang cảm nhận. Mỗi nhát quét, ông lão dừng nửa giây, kiểu lắng nghe mặt đá, kiểu chờ tiếng vọng. Và hắn hiểu tại sao: linh mạch rung theo mỗi nhát quét. Nhẹ, kiểu gợn sóng khi gió thổi mặt hồ. Hắn cảm nhận được vì linh mạch ở trong hắn. Lão Cố cảm nhận bằng cách nào, hắn không biết, nhưng ông lão đang cảm nhận.
Ông ta quét sân mà đang đọc linh mạch. Như tôi đọc kiếm pháp Hàn Phong qua mặt đất. Nhưng ông ta đọc qua chổi.
Mười phút. Sân sạch. Hai đống lá, hai bên, đối xứng không chủ ý.
Lão Cố dựa chổi vào tường. Nhìn sân.
– Đất ấm, ông lão nói.
Hắn nhìn xuống. Đúng. Đá sân ấm hơn bình thường vào sáng sớm. Không phải vì nắng (chưa lên), mà vì linh mạch dưới đất truyền nhiệt lên. Từ khi hắn nhận chủ, đất quanh nơi hắn ở luôn ấm hơn.
– Ấm, hắn nói. Gật.
– Ba trăm năm trước, đất này lạnh.
Ba trăm năm trước. Lại ba trăm năm trước. Ông ta nhắc như nhắc hôm qua.
Hắn không hỏi. Đặt chổi, ngồi bậc thềm, nhìn sương tan dần. Lão Cố ngồi cạnh, cách hai bước, đặt cần câu giữa hai người.
Im lặng.
Hắn cảm nhận qua linh mạch: nhịp đập thứ hai ấm, đều, kiểu linh mạch thấy hai người ngồi cạnh nhau và thích điều đó. Nhịp thở từ lớp sáu cũng đều, ấm, không nhấn. Ba bên yên.
Lục Cẩu mang trà ra. Hai chén. Đặt xuống bậc thềm giữa hai người, không nói, đi vào. Lão Cố uống, mắt vẫn nhìn sân.
– Cậu quét sân mỗi ngày? Lão Cố hỏi.
– Đúng.
– Vì thích hay vì phải?
– Vì quen.
Lão Cố gật. Kiểu gật mà hắn quen nhìn: gật chậm, không đánh giá, chỉ ghi nhận.
– Lão cũng câu cá vì quen. Không phải thích cá. Thích ngồi.
Thích ngồi. Ông ta ngồi bờ suối bảy ngày. Không phải câu cá, mà ngồi. Kiểu người không có nơi nào để đi nên ngồi lại chỗ quen nhất.
Sáng. Hàn Phong luyện kiếm.
Lão Cố ngồi bậc thềm, cạnh hắn, nhìn. Hàn Phong quỳ chào tiền bối (cả hai), rồi múa kiếm. Kiếm sáng trong nắng sớm, mỗi nhát cắt gió rít, kiếm ý dày hơn tháng trước, kiểu lưỡi dao mài lâu bắt đầu phản ánh sáng.
Hắn nhắm mắt, đọc kiếm pháp qua linh mạch. Quen rồi, mỗi nhát rung truyền qua đất, qua hệ thống, vào nhịp đập thứ hai, rõ ràng, kiểu bản đồ vẽ bằng âm thanh.
Lão Cố không nhắm mắt. Nhìn.
Hai mươi nhát. Ba mươi. Hàn Phong dừng, đổi thế, kiếm pháp biến từ mạnh sang mềm, từ nhanh sang chậm, kiểu người đã hiểu rằng kiếm có hơi thở riêng.
Lão Cố nghiêng đầu. Nhẹ.
– Gã luyện được bao lâu? ông lão hỏi, giọng thấp, đủ nghe, không đủ xa.
– Mười một tháng, hắn nói.
Lão Cố im. Năm giây. Mười giây. Nhìn Hàn Phong chuyển thế, kiếm ý từ sắc thành mềm, từ mềm thành trong, kiểu nước lọc qua đá mà bỏ lại cặn.
– Mười một tháng mà kiếm ý đã có hình, Lão Cố nói, không phải hỏi, là nhận xét. Người dạy giỏi.
Người dạy. Tôi. Tôi dạy gã bằng câu "đừng luyện nữa" và "nóng lạnh tự biết." Ông ta nghĩ tôi dạy giỏi.
– Nó tự luyện, hắn nói. Câu cũ, dùng lại, vì đúng.
Lão Cố nhìn hắn. Lâu.
– Tự luyện, ông lão lặp. Kiểu cậu nói "tự luyện" mà cả tông môn tin cậu dạy. Thú vị.
Thú vị. Ông ta dùng chữ "thú vị." Không phải "đáng sợ," không phải "kính phục." Thú vị. Kiểu người đứng ngoài nhìn vào mà chưa quyết định cảm gì.
Hàn Phong dừng kiếm. Quay sang, quỳ:
– Tiền bối, kiếm đệ tử hôm nay rung khác. Mạnh hơn. Đệ tử suy ra: có cao nhân bên cạnh tiền bối, linh khí thay đổi, kiếm cộng hưởng mạnh hơn.
Kiếm rung mạnh hơn. Vì Lão Cố ngồi cạnh tôi, linh mạch phản ứng mạnh hơn, linh mạch rung mạnh hơn, kiếm cộng hưởng mạnh hơn. Hàn Phong suy ra đúng một nửa: có cao nhân. Nửa còn lại: cao nhân đó không phải tôi.
– Luyện tiếp, hắn nói. Hàn Phong gật, đứng dậy, múa kiếm tiếp.
Lão Cố nhìn Hàn Phong. Rồi nhìn hắn. Rồi nhìn cần câu dựa tường. Kiểu người so sánh ba thứ mà tìm mối liên hệ.
Hắn đợi. Ông lão sẽ hỏi thêm. Kiểu người đánh giá xong kiếm sẽ muốn đánh giá thầy. Nhưng Lão Cố không hỏi. Đứng dậy, cầm cần câu, đi ra phía bờ tường. Đứng đó nhìn ra xa, phía đông, nơi rừng trúc phía sau khu ngoại môn kéo dài đến bãi đất cấm.
Hắn dò qua linh mạch: khi Lão Cố nhìn phía đông, nhịp thở từ lớp sáu thay đổi. Không gấp, không chậm, mà đổi nhịp, kiểu người đang ngủ yên bỗng trở mình, kiểu biết có ai đang nhìn về phía mình.
Thứ bên trong cảm nhận được Lão Cố nhìn. Qua phong ấn, qua linh mạch, qua tôi. Hoặc không qua gì cả, mà chỉ đơn giản là biết. Ba trăm năm đủ để hai bên đọc được nhau không cần linh thức.
Lão Cố đứng lâu. Gió thổi tóc trắng bay, áo xám rung nhẹ. Nhìn từ phía sau, ông lão trông nhỏ, kiểu phàm nhân già đứng trước núi lớn. Nhưng hắn biết qua linh mạch: khi ông ta đứng đó, linh khí quanh người ông ta loãng hơn bất kỳ điểm nào trên núi, kiểu hố đen nuốt ánh sáng, không để lọt ra, không để lọt vào.
Phàm nhân không tạo ra khoảng trống linh khí. Phàm nhân chìm trong linh khí mà không ảnh hưởng, kiểu hòn sỏi chìm trong nước mà nước vẫn vậy. Ông ta không phải hòn sỏi. Ông ta là cái giếng.
Lão Cố quay lại. Nhìn hắn từ bờ tường. Xa, khoảng mười trượng, nhưng mắt ông lão rõ ràng, hẹp, kiểu đang cân lại thứ gì đó.
Rồi ông ta đi về phía bếp ngoại môn, chậm, cần câu gác vai, dép cỏ quệt đá. Kiểu người đi dạo buổi sáng mà không có lịch trình.
Trưa. Hắn nấu ăn.
Bếp ngoại môn, nhỏ, đá kê, nồi đất, hỏa phù cấp thấp. Lục Cẩu nấu chính, hắn phụ rửa rau, kiểu phân công mười một tháng nay. Hôm nay thêm một phần: Lão Cố.
Ông lão ngồi ở ghế đá ngoài bếp, cần câu đặt ngang đùi. Không vào bếp, không phụ, chỉ ngồi. Nhìn khói bốc từ nồi, nhìn hơi nước, nhìn Lục Cẩu đảo rau bằng đũa dài.
– Lão Cố tiền bối có kiêng gì không? Lục Cẩu hỏi, kiểu lịch sự có tính toán.
– Không kiêng. Gì cũng ăn.
– Cá kho mặn được không?
Lão Cố nhìn Lục Cẩu. Mắt hẹp.
– Cá. Lão câu cả đời mà ít khi ăn.
Câu cả đời mà ít ăn. Câu không phải để ăn. Câu để ngồi. Hoặc câu để đợi.
Cơm dọn. Ba phần. Hắn, Lục Cẩu, Lão Cố. Ngồi quanh bàn đá ngoài sân, nắng trưa qua tán thông, đốm sáng rơi trên bát cơm. Cá kho mặn, rau luộc, đậu phụ chiên.
Lão Cố ăn chậm. Nhai kỹ, kiểu người không vội, kiểu người quen ăn một mình nên không cần điều chỉnh tốc độ theo ai.
– Cá kho ngon, Lão Cố nói. Mặn vừa.
Lục Cẩu nhìn hắn. Mắt nói: ông lão Đại Thừa khen cá kho của ta. Hắn nhìn lại: đừng não bổ.
Chiều. Tô Mộc Thanh đến sân.
Không phải tình cờ. Hắn biết vì Tô Mộc Thanh ít khi đến sân ngoại môn trừ khi có lý do. Lý do hôm nay: ông lão ngồi bậc thềm cạnh hắn, và cả tông môn đã biết.
Cô ta đứng ở góc sân, kiếm sau lưng, mắt nheo. Nhìn Lão Cố. Không lại gần, không chào, chỉ đứng.
Hắn dò qua linh mạch: xương Tô Mộc Thanh rung. Mạnh hơn bình thường. Không phải cộng hưởng kiếm Hàn Phong (gã đang nghỉ). Rung vì thứ khác. Rung vì Lão Cố.
Kiếm tu nhạy với khoảng trống trong trường linh khí. Lão Cố là khoảng trống lớn nhất trên núi. Xương cô ta đang phản ứng với sự vắng mặt của ông ta trong trường linh khí, kiểu chuông đồng rung khi có khoảng chân không gần.
Lão Cố cũng nhìn Tô Mộc Thanh. Lâu. Mắt không hẹp, không đánh giá, mà mở hơn. Kiểu người thấy thứ gì đó quen.
– Kiếm tu, Lão Cố nói, nhỏ, đủ hắn nghe. Thanh Vân Tông có kiếm tu giỏi vậy rồi à.
– Nó cũng tự luyện, hắn nói.
– Cậu nói câu đó nhiều.
– Vì đúng nhiều.
Lão Cố không cười, nhưng nếp nhăn quanh mắt sâu hơn một chút.
Tô Mộc Thanh đứng thêm một khắc. Quay đi. Bước nhanh, kiểu người đã xác nhận: ông lão này không bình thường.
Muộn chiều. Vân Đỉnh Các.
Vân Thiên gọi hắn lên. Không phải lệnh, là mời, kiểu cũ. Mộ Thanh Vân đã ở đó, sổ mở, hai trang đầy.
– Tiền bối, Vân Thiên nói, đứng cạnh cửa sổ, tay chắp sau lưng. Vị khách ở ngoại môn cả ngày. Không lộ tu vi. Không lộ ý đồ. Tuần binh báo: ông ta đứng nhìn phía đông hai lần, tổng cộng gần nửa canh giờ.
– Tôi biết.
– Mộ trưởng lão phát hiện lớp ba dao động nhẹ khi vị khách nhìn phía đông. Biên độ nhỏ hơn hôm qua, kiểu trận pháp đang quen.
Trận pháp đang quen. Linh mạch mừng, trận pháp quen, thứ bên trong yên. Mọi thứ trên núi này đang chấp nhận ông lão nhanh hơn tôi nghĩ.
Mộ Thanh Vân lên tiếng:
– Lão phu có một giả thuyết, nhưng cần tiền bối xác nhận. Nếu vị khách liên quan đến quá khứ của trận pháp, tức là liên quan đến tổ sư khai sơn. Vậy thì lão phu đề nghị: để tiền bối quyết định mọi thứ liên quan đến vị khách. Tông môn không can thiệp.
Để tôi quyết. Vì tôi là "chủ linh mạch," là "Đại Thừa," là người duy nhất đủ tư cách đối diện ông lão ba trăm năm. Trong khi tôi đang dùng cá kho mặn và quét sân để giữ hòa bình.
– Được, hắn nói.
Vân Thiên gật. Mộ Thanh Vân ghi thêm một dòng, đóng sổ.
Hắn đứng dậy. Đi ra. Ở cửa, quay lại:
– Nếu ông ta hỏi gì, tôi sẽ trả lời.
Vân Thiên nhìn hắn. Mắt tông chủ có thứ gì đó mà hắn ít thấy: lo. Không lo cho tông môn, lo cho hắn.
– Tiền bối, Vân Thiên nói, giọng nhỏ hơn bình thường. Lão phu tin người.
Tin tôi. Hóa Thần tin Luyện Khí tầng ba. Và tôi đang đi xuống ngoại môn để ngủ cạnh ông lão Đại Thừa.
Tối. Phòng ngoại môn.
Lục Cẩu đóng cửa. Ngồi xuống. Nhìn hắn.
– Tổng kết ngày một: ông ta quét sân, xem kiếm, ăn cơm, ngồi. Không hỏi gì về trận pháp. Không hỏi gì về linh mạch. Không hỏi gì về phía đông. Không lộ tu vi. Không lộ ý đồ.
– Đúng.
– Huynh thấy gì qua linh mạch?
– Linh mạch mừng cả ngày. Thứ bên trong thở đều cả ngày. Nhịp tim tôi chậm hơn hôm qua. Ba bên đều yên.
– Tô Mộc Thanh đến.
– Xương cô ta rung khi gần Lão Cố. Cộng hưởng với khoảng trống.
– Huynh nói "nó tự luyện" với ông ta. Hai lần.
– Đúng.
– Ông ta có tin không?
Hắn nghĩ. Ba giây.
– Ông ta không cần tin hay không tin. Ông ta đang quan sát. Chưa kết luận.
Lục Cẩu gãi cằm.
– Giống huynh. Quan sát, chưa kết luận. Hai người ngồi cạnh nhau cả ngày, cả hai đều đang quan sát người kia mà không nói.
Đúng. Ông ta quan sát tôi. Tôi quan sát ông ta. Linh mạch quan sát cả hai. Thứ bên trong quan sát qua linh mạch. Bốn bên, bốn góc nhìn, không ai nói thật.
– Ngày mai, hắn nói, ông ta sẽ hỏi.
– Sao huynh biết?
– Vì ngày đầu là quan sát. Ngày hai là quen. Ngày ba là hỏi. Ông ta câu cá bảy ngày mới lên núi, nghĩa là ông ta kiên nhẫn, nhưng không vô hạn.
Lục Cẩu nhìn hắn. Lâu.
– Huynh phân tích tâm lý ông ta.
– Tôi phân tích vì sợ. Không phải vì giỏi.
– Kết quả giống nhau. Và đó là lý do cả tông môn nghĩ huynh thâm sâu.
Hắn không trả lời. Nằm xuống. Tay trên ngực. Ba nhịp. Tim, linh mạch, thứ bên trong. Đều. Ấm. Gần nhau hơn đêm qua.
Và từ khu khách ngoại môn, cách hai dãy nhà, vùng trắng hình người nằm yên. Cần câu dựa tường. Dép cỏ đặt cạnh giường.
Ông lão ngủ. Hoặc giả ngủ. Hắn không biết. Nhưng linh mạch không phân biệt: ấm cả hai kiểu.
Hắn nhắm mắt. Ngày mai ông lão sẽ hỏi. Và hắn sẽ phải trả lời bằng thứ hắn không có: sự thật.
Nhưng tôi có thứ khác. Im lặng. Nước đôi. Và mười một tháng kinh nghiệm nói ít mà bị hiểu nhiều.
Câu hỏi là: thứ đó có qua được người ba trăm năm không.
Ngủ. Không mơ.