Cái Giá Cuối Cùng (Phần 1)
Sáng. Hắn mở cuốn #17 trước mặt Người Viết gốc.
Ông già ngồi giữa vùng trống, mắt mở, kiểu mở khi đã quen lại với việc nhìn sau mười nghìn năm nhắm. Vùng trống hôm nay nhỏ hơn hôm qua, cỏ xanh ăn vào thêm nửa bước từ rìa. Sẹo xám ở trung tâm vẫn còn, nhạt, kiểu sẹo không biến mất nhưng không đau.
– Ta cần hiểu cách phân tán. Hắn nói. Thẳng. Không vòng vo, vì ông già mười nghìn năm chắc không thích vòng vo.
Ông già nhìn hắn. Mắt già nhưng sâu, kiểu sâu của giếng cổ mà nhìn xuống không thấy đáy.
– Ngươi muốn chia biển. Ông nói. Giọng khàn, giọng chưa quen với việc nói sau quá lâu im lặng.
– Cho mọi người mơ cùng. Hắn nói. Thay vì một người gánh.
Ông già im. Nhìn bầu trời, chữ nhạt trong nắng sáng nhưng vẫn thấy. Nhìn lâu, kiểu nhìn khi đang đọc thứ hắn viết mười nghìn năm trước.
– Ta đã nghĩ đến. Ông nói. Thấp. Lâu lắm rồi. Khi mới tạo hệ thống, ta nghĩ: nếu không muốn một mình gánh, thì chia. Nhưng ta không biết cách. Ta chỉ biết VIẾT. Không biết CHIA.
Hắn ngồi xuống đối diện ông. Cuốn #17 giữa hai người.
– Vì sao ông không biết cách?
– Vì ta tạo Sử Hải từ CÔ ĐƠN. Ông nói. "Ta cô đơn. Ta viết để có ai đó nói chuyện." Mười hai chữ đầu tiên. Mọi thứ sau đó xây trên cô đơn. Hệ thống thiết kế cho MỘT người. Một người viết, một người mơ, một người gánh. Không có chỗ cho hai.
Hắn nghe. Hiểu. Hệ thống xây trên nền móng cô đơn thì mọi đường dẫn đều quay về một người. Muốn chia, phải đổi nền móng.
– Nền móng là dòng đầu tiên. Hắn nói. Nhẹ, kiểu nói khi đang nghĩ to. "Ta cô đơn. Ta viết để có ai đó nói chuyện." Nếu ta thay dòng đó bằng dòng khác...
Ông già nhìn hắn. Sắc. Kiểu nhìn khi ai đó chạm đúng thứ hắn nghĩ mười nghìn năm.
– Ngươi muốn viết lại trang đầu tiên. Ông nói.
– Không phải viết lại. Hắn nói. Viết THÊM. Dòng ông vẫn ở đó, vì nó là sự thật. Ông cô đơn, ông viết, đó là sự thật. Nhưng bên dưới, thêm một dòng: dòng mới. Dòng phân tán.
Im lặng. Gió thổi qua vùng trống, cỏ xanh lay nhẹ ở rìa. Ông già nhìn sẹo xám giữa đất, nơi lỗ hổng từng ở.
– Trang đầu tiên nằm ở trung tâm Sử Hải. Ông nói. Nơi ngươi đã đến. Nơi lỗ hổng đã lành. Sẹo xám trên bệ đá tròn. Ngươi sẽ phải vào lại.
Hắn gật. Biết từ trước, nhưng nghe ông xác nhận vẫn nặng.
– Viết dòng mới trên trang đó. Ông tiếp. Dòng đó sẽ là LỆNH. Sử Hải sẽ nghe, vì trang đó là gốc. Viết gì trên trang gốc, Sử Hải tuân theo. Đó là cách ta tạo hệ thống ban đầu.
– Nhưng. Hắn nói.
Ông già nhìn hắn. Biết hắn sắp hỏi phần khó.
– Viết lên trang gốc cần QUYỀN. Ông nói. Ta tạo hệ thống phân quyền: Chấp Bút viết chi tiết, Tu Sử viết phạm vi lớn hơn, Sử Quan viết CẤU TRÚC. Trang gốc là cấu trúc nền. Viết lên đó cần quyền cấu trúc.
– Ấn Sử Quan. Hắn nói.
– Ấn Sử Quan. Ông gật.
Hắn nhìn xa, qua vùng trống, qua cỏ xanh, đến chỗ Hàn Mộ ngồi đọc cuốn #17 (ông đọc lần thứ năm, kiểu đọc khi cố hiểu thứ đã thay đổi mọi thứ ông tin). Ấn Sử Quan. Quyền cấu trúc. Hàn Mộ giữ bốn mươi năm. Hắn cần ông cho.
Ông ấy vừa buông bốn mươi năm trong Sử Hải. Hắn nghĩ. Bây giờ ta hỏi ông ấy cho thứ ông giữ bốn mươi năm. Khác gì xin ông ấy buông lần nữa.
– Có cách nào khác? Hắn hỏi. Không dùng ấn?
Ông già lắc đầu. Chậm.
– Không. Trang gốc khóa ở cấp cấu trúc. Bút gãy của ngươi mạnh, nhưng là bút Chấp Bút. Viết chi tiết, không viết nền. Muốn viết nền, cần ấn.
Hắn thở ra. Nhẹ. Biết câu trả lời trước khi hỏi nhưng vẫn hy vọng có đường khác.
– Còn gì nữa? Hắn hỏi.
Ông già nhìn hắn. Lâu. Rồi nói, giọng thấp hơn, kiểu giọng khi nói thứ nặng:
– Ngươi biết rồi. Nhưng ngươi muốn ta nói.
Hắn gật.
– Người viết dòng phân tán trên trang gốc. Ông nói. Sẽ trở thành DẪN THỂ. Sử Hải phân tán qua người đó, THÔNG QUA người đó. Giống nước đổ qua phễu. Phễu sẽ tan khi nước qua hết.
Im lặng.
– Không phải chết. Ông nói. Kiểu nói cẩn thận, kiểu nói khi phân biệt hai thứ gần nhau. Chết là kết thúc. Tan là CHUYỂN DẠNG. Ngươi sẽ không còn là Mặc Huyền. Ngươi sẽ trở thành khả năng viết, khả năng nhớ, khả năng kể chuyện, trong TỪNG con người. Mọi nơi.
– Và không ở đâu. Hắn nói. Thấp.
– Và không ở đâu. Ông lặp lại.
Gió ngừng. Bầu trời im. Chữ trên trời đứng yên, kiểu đứng yên khi biển nín thở.
Hắn đi tìm Hàn Mộ.
Ông ngồi ở rìa đông thung lũng, đá lớn, cuốn #17 gấp trên đùi (đọc xong rồi, lần thứ năm, gấp lại kiểu gấp khi không cần đọc nữa vì đã thuộc). Mực xanh Sử Quan quanh người ông nhạt hơn ngày trước, kiểu nhạt chậm mà không dừng.
Trương đứng sau ông, im, bóng trung thành.
Hắn ngồi xuống cạnh. Không nói ngay. Nhìn thung lũng cùng ông, nhìn chợ nhỏ bên dưới, nhìn dân thường đi lại, bán mua, ngước lên đọc chữ mờ trên trời rồi bàn tán.
Hàn Mộ nhìn chợ. Mắt tĩnh nhưng buồn, kiểu buồn của kẻ bốn mươi năm giữ sự thật khỏi những con người đó, bây giờ thấy họ tự tìm sự thật mà không cần ông cho phép.
– Ấn Sử Quan. Hắn nói. Nhẹ. Không vòng vo.
Hàn Mộ không quay. Biết hắn sẽ hỏi. Biết từ khi đọc xong cuốn #17 lần đầu.
– Ngươi cần nó. Ông nói. Không phải câu hỏi. Câu khẳng định.
– Viết lên trang gốc. Hắn nói. Thay đổi cấu trúc nền. Phân tán.
Im lặng. Hàn Mộ nhìn tay mình. Tay Sử Quan, mực xanh yếu dần mỗi ngày. Bốn mươi năm tay này ký lệnh niêm, lệnh xóa, lệnh giữ. Bốn mươi năm quyền lực nằm trong tay này.
– Ấn không phải vật. Ông nói. Thấp. Là quyền. Quyền truy cập cấu trúc lõi Sử Hải. Ta mang trong người bốn mươi năm. Mực xanh này, một phần là nó.
Hắn đợi.
– Cho ngươi ấn. Ông nói. Nghĩa là ta buông quyền cuối cùng. Không còn Sử Quan. Không còn niêm. Không còn giữ. Chỉ còn... một người già ngồi trên đá nhìn bầu trời.
Hắn nhìn ông. Thấy bốn mươi năm trong câu đó. Thấy người đàn ông giữ trật tự bằng cách xóa sự thật, niêm ký ức, kiểm soát lịch sử. Bây giờ được hỏi: buông hết đi. Tin con người tự giữ được.
– Ông đã cúi đầu trong Sử Hải. Hắn nói. Nhẹ. Ông đã viết "Được tồn tại" cho Kẻ Vô Danh. Lần đầu ông viết CHO PHÉP thay vì xóa. Ông đã thay đổi.
Hàn Mộ nhìn hắn. Lâu. Mắt sâu, tĩnh, nhưng ở đáy có thứ lay động, kiểu lay của nước giếng khi ai đó thả đá.
– Ta biết. Ông nói. Ta biết ta đã thay đổi. Nhưng biết mình thay đổi và SẴN SÀNG thay đổi hoàn toàn là hai thứ khác nhau.
Hắn không trả lời. Đợi. Vì câu này cần ông tự đi đến kết luận, không phải hắn đẩy.
Hàn Mộ nhìn chợ. Nhìn ông bán gạo đang giơ tay chỉ chữ trên trời cho bà bán vải. Nhìn thầy đồ cầm sách so với chữ mờ trên nền trời sáng. Nhìn đứa trẻ chạy qua chợ, ngước lên, cười, vì chữ trên trời đẹp.
– Bốn mươi năm. Ông nói. Ta giữ sự thật vì sợ họ không chịu nổi. Sợ hỗn loạn. Sợ mất trật tự.
Ngừng lại. Nhìn đứa trẻ.
– Nhưng nhìn đi. Ông nói. Nhẹ. Sự thật đang hiện trên trời. Họ đọc. Họ bàn. Họ hỏi nhau. Và không ai chết. Không ai hỗn loạn. Chỉ... bối rối. Rồi thích nghi.
Hắn nhìn ông. Thấy bốn mươi năm vỡ ra trong vài câu.
– Có lẽ ta sai. Ông nói. Có lẽ ta luôn sai. Không phải sai vì giữ, mà sai vì KHÔNG TIN. Không tin họ chịu được sự thật. Không tin họ trưởng thành được.
Ông đưa tay ra. Lòng bàn tay ngửa. Mực xanh trên da nhạt, kiểu nhạt khi thứ bên trong sắp rời đi.
– Ấn ở đây. Ông nói. Trong mực này. Trong quyền ta mang bốn mươi năm.
Hắn nhìn tay ông. Không cầm ngay.
– Ông chắc không?
Hàn Mộ nhìn hắn. Rồi nhìn bầu trời. Rồi nhìn chợ. Rồi nhìn Trương đứng sau, im, trung thành, kiểu trung thành không cần lý do.
– Không chắc. Ông nói. Ta không bao giờ chắc. Bốn mươi năm, mỗi lệnh xóa ta đều không chắc. Mỗi lần niêm đều tự hỏi mình sai hay đúng. Nhưng ta vẫn làm. Vì đó là việc ta tin phải làm.
Ngừng lại.
– Bây giờ. Ông nói. Ta tin việc phải làm là BUÔNG. Không chắc. Nhưng tin.
Hắn đặt tay lên tay ông. Nhẹ. Lòng bàn tay chạm lòng bàn tay. Mực xanh Sử Quan rung nhẹ dưới da Hàn Mộ, kiểu rung khi nhận ra đang được chuyển giao. Mực đen của hắn (cổ tay, sẹo xám) ấm lên, kiểu ấm khi gặp thứ cùng hệ thống.
Không có ánh sáng. Không có tiếng động. Chỉ ấm truyền từ tay này sang tay kia, mực xanh nhạt dần trên da Hàn Mộ, đổ vào lòng bàn tay hắn, chìm vào mực đen ở cổ tay hắn. Kiểu chìm nước vào nước, tự nhiên, không cưỡng.
Bốn mươi năm quyền lực. Mất trong mười nhịp thở.
Hàn Mộ rút tay. Nhìn tay mình. Sạch. Lần đầu tiên trong bốn mươi năm, tay ông không có mực Sử Quan. Da nhăn, gân xanh, tay người già bình thường.
Ông nắm tay. Mở ra. Nắm lại. Kiểu nắm khi cảm nhận thứ quen thuộc biến mất, kiểu sờ vào khoảng trống nơi từng có thứ nặng.
– Nhẹ. Ông nói. Thấp. Nhẹ quá.
Hắn nhìn cổ tay mình. Mực đen vẫn ở đó, sẹo xám vẫn ở đó, nhưng bên dưới có thứ mới, kiểu xanh lẫn trong đen, kiểu quyền cấu trúc nằm sẵn chờ dùng.
– Cảm ơn. Hắn nói.
Hàn Mộ lắc đầu.
– Đừng cảm ơn. Ông nói. Đây không phải cho. Đây là... trả lại. Ấn không phải của ta. Của Sử Hải. Ta chỉ giữ hộ bốn mươi năm. Giữ lâu quá, tưởng là của mình.
Ông nhìn bầu trời. Chữ nhạt trong nắng. Mắt ông khác, kiểu khác khi bốn mươi năm vừa được đặt xuống và vai nhẹ đi.
Hắn quay lại chỗ Người Viết gốc. Đưa tay cho ông già xem. Mực đen lẫn xanh ở cổ tay.
Ông già gật.
– Đủ. Ông nói. Bút Chấp Bút cộng quyền cấu trúc Sử Quan. Viết được lên trang gốc.
– Vậy ta vào. Hắn nói. Vào Sử Hải, đến trung tâm, viết dòng phân tán lên trang đầu tiên. Sử Hải sẽ nghe. Và phân tán.
Ông già nhìn hắn. Lâu. Rồi:
– Ngươi biết cái giá.
Không phải câu hỏi.
– Biết. Hắn nói.
– Nói cho ta nghe.
Hắn nuốt. Nhẹ. Rồi nói, giọng đều, kiểu đều khi cố không run:
– Ta viết dòng phân tán. Sử Hải phân tán qua ta. Ta trở thành dẫn thể. Mười nghìn năm ký ức, tỷ mảnh giấc mơ, đổ qua ta vào mọi người. Ta sẽ tan. Không phải chết. Tan. Trở thành khả năng viết, khả năng nhớ, khả năng kể chuyện, trong từng con người.
Dừng lại. Thở.
– Mọi nơi. Và không ở đâu.
Ông già nhìn hắn. Mắt già, sâu, buồn. Buồn kiểu buồn khi nhìn người trẻ chọn thứ ông từng không dám.
– Ngươi hơn ta. Ông nói. Thấp. Ta cô đơn, ta xóa mình vì tội lỗi. Ngươi cô đơn, ngươi chia mình cho mọi người. Cùng một nỗi cô đơn, hai con đường.
Hắn không trả lời. Chỉ nhìn cuốn #17. Trang giấy vẫn ấm nhẹ, kiểu ấm khi Sử Hải đang nghe.
Ngươi sợ. Hắn nghĩ. Ta cũng sợ. Nhưng ta sẽ đến. Và ta sẽ viết dòng cuối cùng.
Buổi chiều nghiêng. Nắng vàng trên thung lũng. Chín người, một vùng trống đang lành, và giữa tất cả, một người vừa nhận đủ quyền để thay đổi mọi thứ.
Cái giá: chính người đó.