Thành Phố Bắt Đầu Sai
Sáng sớm. Bảy giờ mười hai phút. Duy bước ra khỏi cửa chung cư Thanh Vân.
Nắng. Nắng thật, kiểu nắng mà đường phố Hà Nội buổi sáng mùa hè, kiểu mùa hè mà nóng từ mặt đường bốc lên, kiểu bốc lên mà hơi nước nhựa đường, mùi khói xe, mùi phở từ quán đầu ngõ. Bình thường. Gần như.
Đêm qua anh không ngủ. Sau khi Tùng kể xong, sau khi thang máy nhấp nháy số 19 cùng nhịp với đèn đường, sau khi cả thành phố thở mười lăm giây một lần, Duy về phòng, nằm trên giường, mắt mở, nhìn trần. Quạt trần quay, hai vòng một phút. Nhịp quen. Nhịp tầng 19. Nhịp thành phố. Cùng một nhịp.
Bây giờ anh đứng ngoài đường, chân trên vỉa hè, giày cũ (đôi giày dự phòng, vì đôi kia mất ở tầng 19 đêm trước). Áo hoodie xám, túi áo có tờ giấy của mẹ, gấp tư, mực xanh, nét chữ nhỏ. Anh không lấy ra đọc lại. Không cần. Đã nhớ từng chữ. Trí nhớ người chết không quên gì.
Xe máy chạy trước mặt. Chiếc đầu tiên: biển số 29-B1 419.19. Duy nhìn. Bốn-mười-chín-chấm-mười-chín. Hai số 19. Bình thường, biển số có 19 không hiếm, Hà Nội hàng triệu xe, xác suất không nhỏ.
Chiếc thứ hai: 30-H 19.191. Ba số 19 (hoặc một số 19 và phần còn lại chỉ trùng hợp, kiểu trùng hợp mà bốn tháng trước Duy sẽ gạt đi, kiểu gạt mà bây giờ không gạt được nữa).
Chiếc thứ ba: 29-X5 190.19. Bốn lần xuất hiện số 19 trong một biển số bảy chữ số.
Duy đứng yên trên vỉa hè. Đếm. Mười chiếc xe chạy qua trong ba phút. Tám chiếc có ít nhất một cụm 19 trong biển số. Hai chiếc còn lại: một chiếc biển số bị bùn che, một chiếc đi quá nhanh để đọc.
*Xác suất. Nếu mỗi ký tự trong biển số phân bố đều, xác suất ít nhất một cụm 19 trong bảy chữ số khoảng... Không. Không tính. Xác suất không còn ý nghĩa ở đây. Bốn tháng trước tôi đếm 19 lần xuất hiện số 19 trong năm ngày và nghĩ đó là nhiều. Bây giờ mười chiếc xe, tám biển số, tất cả có 19. Đây không phải trùng hợp. Đây là dấu hiệu.*
Duy bước đi. Hướng ra phố lớn. Vỉa hè hẹp, gạch cũ, vài chỗ vỡ lộ xi măng. Người đi bộ lác đác: bà cụ xách túi rau, ông trung niên đi bộ tập thể dục, hai cô gái cầm cà phê đi làm. Bình thường. Mặt bình thường. Bước chân bình thường. Không ai nhìn biển số xe. Không ai đếm.
Quán phở đầu ngõ: mùi xương hầm, mùi hành phi, tiếng bát đũa va. Bình thường. Nhưng khi Duy liếc vào, bảng giá treo tường. Phở bò: 45.000. Phở gà: 40.000. Phở tái nạm gầu: 55.000. Tổng ba món: 140.000. Chia cho năm (không có lý do chia cho năm, nhưng đầu anh tự tính, kiểu tự tính mà ám ảnh): 28.000. Nhân hai phần: 56.000. Trừ 37.000...
*Dừng lại. Không phải mọi con số đều dẫn về 19. Đó là hoang tưởng. Đó là kiểu nhìn thấy quy luật ở nơi không có quy luật.*
*Nhưng quy luật ở biển số xe không phải hoang tưởng. Tám trên mười chiếc. Đó là thật.*
Duy đi tiếp. Ra đường lớn. Nguyễn Chí Thanh.
Anh dừng lại. Không chủ ý. Chân dừng trước khi đầu kịp ra lệnh. Giao lộ Nguyễn Chí Thanh. Nơi anh chết mười năm trước. Xe tải, xe máy, mặt đường, máu dưới đầu. Mười bảy tuổi.
Bây giờ: giao lộ bình thường. Xe chạy, đèn xanh đỏ, người qua đường. Vỉa hè nơi mẹ quỳ ôm xác anh, giờ là quán trà chanh, vài chiếc ghế nhựa, cốc trà chanh nhựa trên bàn. Không vết máu. Không dấu tích. Thành phố xóa sạch, kiểu xóa mà nhựa đường mới trám, kiểu trám mà mười năm đủ để tất cả biến mất.
*Tôi đứng ở nơi tôi chết. Và tôi không cảm thấy gì. Kiểu không cảm thấy mà đặc trưng Trần Minh Duy: phản ứng sai với tình huống. Đáng lẽ phải rùng mình. Đáng lẽ phải khóc. Đáng lẽ phải chạy. Nhưng tôi chỉ đứng đây, nhìn quán trà chanh, và nghĩ: ghế nhựa màu xanh lá, bốn cái, xếp không đều.*
Duy qua đường. Đèn xanh. Bước sang vỉa hè bên kia. Phía trước: trạm xe buýt.
Trạm xe buýt cách chung cư hai phút đi bộ, kiểu hai phút mà Duy đã đi qua hàng trăm lần nhưng chưa bao giờ đứng chờ xe (anh không đi xe buýt, kiểu không đi mà không có lý do, chỉ là không đi). Mái tôn xanh, ghế sắt, bảng điện tử LED hiện giờ và tuyến xe sắp đến.
Bảng LED: 07:19.
Duy nhìn đồng hồ trên điện thoại: 07:22.
Bảng LED lệch ba phút. Bình thường. Bảng LED trạm xe buýt hay sai giờ. Không ai để ý. Nhưng Duy nhìn lại bảng:
07:19.
Vẫn 07:19. Không đổi. Kim giờ (hiển thị số, không có kim, kiểu hiển thị mà LED đỏ trên nền đen) đứng yên. Hai chấm giữa giờ và phút nhấp nháy, tức là bảng vẫn chạy, vẫn sống, nhưng phút không tăng. Đứng ở 19.
Một phút trôi qua. Điện thoại Duy: 07:23. Bảng LED: 07:19.
Hai phút. Điện thoại: 07:24. Bảng LED: 07:19.
Rồi: bảng LED nhấp nháy. Mạnh hơn. Toàn bộ bảng tắt nửa giây, sáng lại. Giờ hiện: 03:33.
Ba giờ ba mươi ba. Giữa ban ngày. Nắng đang chiếu trên mái tôn trạm xe buýt. Xe buýt chạy trên đường. Người qua lại. Và bảng LED hiện 03:33.
Hai giây. Rồi bảng chuyển về 07:25. Đúng giờ. Như không có gì xảy ra.
Bà cụ ngồi chờ xe trên ghế sắt nhìn lên bảng, nhìn xuống, nhìn điện thoại, nhìn lại bảng. Không phản ứng. Có lẽ bà không thấy. Có lẽ bà thấy nhưng quên ngay. Kiểu quên mà cơ chế xóa, kiểu cơ chế xóa mà bốn tháng trước chỉ hoạt động trong chung cư Thanh Vân. Bây giờ: ở trạm xe buýt. Ngoài chung cư.
*Tầng 19 đang lan. Đêm qua đèn đường thở cùng nhịp. Sáng nay bảng LED hiện 3:33. Biển số xe toàn số 19. Nó không chỉ thở nữa. Nó đang in dấu.*
Duy rời trạm xe buýt. Đi nhanh hơn. Không phải chạy, kiểu không phải chạy mà bước dài, kiểu bước dài mà cần xác nhận, kiểu xác nhận mà thợ dựng phim kiểm tra bản dựng: một lần không đủ, cần nhiều góc quay.
Tòa nhà văn phòng. Cách chung cư Thanh Vân hai block. Hai mươi lăm tầng, kính xanh, tên tòa nhà bằng đồng ở sảnh: Thanh Xuân Tower. Duy bước vào. Sảnh rộng, lạnh, điều hòa mạnh. Đá hoa granit trên sàn. Bàn lễ tân, hai cô gái mặc đồng phục, màn hình máy tính. Không ai nhìn Duy (kiểu không nhìn mà người lạ vào tòa nhà văn phòng, bình thường, không ai chặn, vì sảnh mở).
Thang máy. Bốn cabin, cửa thép sáng bóng. Bảng nút bên cạnh: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 12A, 14, 15, 16, 17, 18, 20, 21, 22, 23, 24, 25.
Không có 13. Bình thường, nhiều tòa nhà bỏ tầng 13.
Không có 19.
Duy nhìn bảng nút. 17, 18, 20. Nhảy từ 18 sang 20. Giống chung cư Thanh Vân. Giống bảng nút thang máy nơi anh ở bốn tháng nay. Giống kiểu thiếu mà không ai nhận ra thiếu, kiểu không nhận ra mà không phải không thấy, mà là thấy mà não bỏ qua.
*Nhiều tòa nhà bỏ tầng 13. Nhưng bỏ tầng 19? Thanh Xuân Tower có 25 tầng. 25 tầng mà thiếu 19. Tôi chưa bao giờ để ý trước đây. Hoặc trước đây tòa nhà này có tầng 19 và bây giờ không còn.*
Duy bấm nút gọi thang. Đèn xanh nhấp nháy. Tiếng thang máy vọng trong giếng, kiểu vọng mà kim loại, kiểu kim loại mà giống nhưng khác tiếng thang máy chung cư Thanh Vân (tiếng đó anh nghe đến thuộc, đến nằm trong giấc mơ cũng nghe, đến nhịp tim đập theo nhịp thang máy dừng tầng).
Chuông. Cửa mở. Cabin trống. Gương phản chiếu sảnh. Sàn đá nhân tạo. Đèn LED trắng trên trần.
Duy bước vào. Một mình. Cửa đóng.
Bảng nút trong cabin: 1, 2, 3... 17, 18, 20... Giống bên ngoài. Không có 19. Duy bấm 18.
Thang máy đi lên. Êm, nhanh, kiểu êm mà thang máy tòa nhà mới (khác thang chung cư Thanh Vân, cũ, rung nhẹ, có mùi sắt). Bảng số trên cửa: 2, 3, 5, 8, 10, 12, 14, 16, 17, 18.
Cabin dừng.
Bảng số: 18.
Rồi: nhấp nháy. 18, 18, 18. Nhấp nháy. Tắt nửa giây. Sáng lại.
19.
Bảng số hiện 19. Chữ số LED đỏ trên nền đen. Sáng, rõ, không lung lay. Mười chín.
Duy nhìn bảng số. Tay nắm chặt thanh vịn thép trong cabin. Lạnh. Tim đập, kiểu đập mà nhanh hơn bình thường nhưng không hoảng (Trần Minh Duy không hoảng, kiểu không hoảng mà đặc trưng, kiểu đặc trưng mà có lẽ đó là lý do anh sống sót bốn tháng ở chung cư Thanh Vân: người bình thường sẽ bỏ chạy, anh chỉ quan sát).
Chuông. Cửa mở.
Hành lang.
Trắng. Đèn huỳnh quang. Gạch men. Mùi nước lau sàn.
Duy biết mùi này. Biết ánh đèn này. Biết cảm giác lạnh từ sàn xuyên qua đế giày. Tầng 19.
Nhưng đây không phải chung cư Thanh Vân. Đây là Thanh Xuân Tower, tòa nhà văn phòng, cách chung cư hai block. Và thang máy dừng ở tầng 19. Và cửa mở ra hành lang trắng.
Hành lang ngắn hơn tầng 19 ở Thanh Vân. Chỉ bốn cánh cửa, hai bên, đóng kín. Không có số phòng. Tường trắng, sạch, không vết ố. Đèn huỳnh quang sáng đều, không nhấp nháy (kiểu sáng đều mà bệnh viện mới, kiểu mới mà sạch, kiểu sạch mà vô trùng). Cuối hành lang: tường trắng, bịt kín.
Mùi nước lau sàn. Mùi clo nhẹ. Và bên dưới: mùi tro.
*Tầng 19 ở Thanh Xuân Tower. Tòa nhà văn phòng cách chung cư hai block có tầng 19. Hành lang trắng, gạch men, đèn huỳnh quang, mùi lau sàn, mùi tro. Giống tầng 19 ở Thanh Vân. Nhưng nhỏ hơn. Như bản sao thu nhỏ. Như mầm.*
*Tầng 19 không còn chỉ ở chung cư Thanh Vân. Nó đang mọc. Ở mọi tòa nhà. Như nấm sau mưa.*
Duy không bước ra khỏi thang máy. Đứng yên. Nhìn hành lang trắng. Bốn cánh cửa đóng. Im lặng. Không tiếng bước chân, không tiếng quạt, không tiếng gì. Im lặng kiểu tầng 19 im lặng: không phải vắng âm thanh, mà là âm thanh bị nuốt.
Mười giây. Mười lăm giây. Đèn huỳnh quang trong hành lang nhấp nháy một lần. Mười lăm giây.
*Cùng nhịp. Mười lăm giây. Nhịp thở tòa nhà. Nhịp thở tầng 19. Nhịp thở thành phố.*
Cửa thang máy đóng lại. Duy không bấm nút, không chạm gì. Cửa tự đóng, kiểu tự đóng mà thời gian chờ hết, hoặc kiểu tự đóng mà tầng 19 đã cho anh thấy đủ, kiểu đủ mà vừa, kiểu vừa mà lần đầu ở tòa nhà mới, chưa cần nhiều hơn.
Thang máy xuống. 18, 16, 14, 12, 10, 8, 5, 3, 1.
Cửa mở. Sảnh Thanh Xuân Tower. Đá granit. Điều hòa. Hai cô lễ tân. Nắng ngoài cửa kính.
Duy bước ra ngoài. Nắng đập vào mặt, nóng, mùi nhựa đường. Xe chạy. Người đi. Bình thường. Mọi thứ bình thường.
Anh ngẩng lên. Nhìn Thanh Xuân Tower từ dưới. Hai mươi lăm tầng, kính xanh, mỗi tầng hai hàng cửa sổ, mỗi cửa sổ phản chiếu trời xanh hoặc sáng đèn bên trong.
Duy đếm từ dưới lên. Tầng 1, 2, 3... Mắt lên từng dãy cửa sổ, nhẩm theo. 14, 15, 16, 17, 18...
Tầng 19.
Cửa sổ tối. Đen. Không phải tối vì rèm kéo, không phải tối vì tắt đèn. Tối kiểu đen, kiểu đen mà hút ánh sáng, kiểu hút mà không phản chiếu gì. Mọi tầng khác đều sáng, đều phản chiếu trời xanh, đều có bóng người hoặc đồ vật sau kính. Tầng 19: đen. Như lỗ thủng trên mặt kính. Như vết thương trên tòa nhà.
Tầng 20 phía trên: bình thường. Sáng. Kính xanh. Tầng 18 phía dưới: bình thường. Giữa chúng: đen.
*Tầng 19 của Thanh Xuân Tower. Tầng 19 mà trên bảng nút không có. Tầng 19 mà thang máy dừng khi chỉ có tôi. Tầng 19 mà hành lang trắng, gạch men, mùi tro, mùi lau sàn. Tầng 19 mà cửa sổ đen giữa ban ngày.*
*Tầng 19 không còn là một tầng trong chung cư Thanh Vân. Nó là một tầng trong mọi tòa nhà.*
Duy đứng trên vỉa hè. Nắng. Xe chạy. Người đi. Không ai ngẩng lên nhìn tòa nhà. Không ai đếm cửa sổ. Không ai thấy vết đen ở tầng 19 giữa hai mươi bốn tầng sáng.
Anh nhìn sang tòa nhà bên cạnh. Chung cư cũ, tám tầng, tường vàng ngả bẩn. Tám tầng thì không có tầng 19. Nhưng Duy nhìn dãy cửa sổ, và ở tầng cao nhất, cửa sổ ngoài cùng bên phải: tối. Đen. Kiểu đen mà giống Thanh Xuân Tower. Kiểu đen mà hút ánh sáng. Tòa nhà tám tầng mà có cửa sổ tối như tầng 19.
*Không. Đó có thể là phòng đóng rèm. Có thể là phòng trống. Có thể là bất kỳ thứ gì.*
*Hoặc có thể là tầng 19 đang mọc trong tòa nhà tám tầng. Kiểu mọc mà không cần logic. Kiểu không cần logic mà tầng 19 chưa bao giờ tuân theo logic.*
Duy nhìn dọc phố. Tòa nhà, nhà dân, cửa hàng, quán ăn. Mái tôn, bê tông, kính, gạch. Mỗi tòa nhà một dãy cửa sổ. Anh nhìn từng tòa. Chậm. Đếm.
Không phải tòa nào cũng có cửa sổ đen. Nhưng có vài tòa. Ba, bốn tòa trên đoạn phố này. Mỗi tòa một cửa sổ tối, ở vị trí khác nhau, tầng khác nhau. Nhưng cùng kiểu tối: đen, hút ánh sáng, không phản chiếu.
*Bốn tháng trước: chỉ có chung cư Thanh Vân. Tầng 19 duy nhất, ẩn giữa tầng 18 và 20, chỉ xuất hiện lúc 3:33 sáng, chỉ cho người lệch vào. Bốn tháng sau: đèn đường thở cùng nhịp, biển số xe toàn 19, bảng LED hiện 3:33 giữa ban ngày, thang máy tòa nhà văn phòng dừng ở tầng 19, cửa sổ đen trên mặt tiền phố.*
*Tầng 19 đang mở cửa. Không phải mở từ từ. Nó đang xé.*
Anh quay về phía chung cư Thanh Vân. Tòa nhà mười tám tầng (chính thức), tường nâu sẫm, ban công cũ, quần áo phơi. Bình thường. Nhưng Duy biết: bên trong, giữa tầng 18 và tầng 20, có thứ gì đó đang thở. Đã thở mười năm. Và bây giờ, hơi thở đó đang lan ra ngoài. Qua đèn đường. Qua biển số xe. Qua bảng LED trạm xe buýt. Qua thang máy tòa nhà văn phòng. Qua cửa sổ.
Gió thổi trên phố. Nóng, mùi nhựa đường, mùi khói xe. Và thoang thoảng, nhẹ đến mức Duy không chắc mình ngửi được hay tưởng tượng: mùi tro. Mùi tro giữa ban ngày, giữa nắng, giữa thành phố bảy triệu người, kiểu bảy triệu mà không ai ngửi thấy, kiểu không ai mà chỉ Duy, kiểu chỉ Duy mà anh là vết nứt đầu tiên, và mùi tro là mùi gốc rễ, mùi nghĩa trang bốn trăm năm dưới nền chung cư, mùi nơi tất cả bắt đầu.
Duy đứng trên vỉa hè. Nhìn thành phố. Nắng, xe cộ, người đi. Bình thường. Mọi thứ bình thường.
Trừ cửa sổ đen ở tầng 19 Thanh Xuân Tower phía sau. Trừ bảng LED trạm xe buýt vừa hiện 3:33 giữa ban ngày. Trừ tám trên mười biển số xe mang số 19. Trừ mùi tro trong gió.
Thành phố bắt đầu sai.
Và không ai nhận ra.