Ký ức cuối cùng của bà Đức
Ngày 145. 08:00 sáng.
Đức gọi Khải lúc tám giờ, giọng khác mọi lần. Không phải giọng mệt, không phải giọng sợ. Giọng của người vừa tìm thấy thứ gì đó mà họ ước chưa bao giờ tìm.
– Anh đến nhà tôi. Mang theo ba lô rỗng.
09:15. Ngách 12 ngõ 45 Đức Giang.
Đức đứng ở cửa, chưa mở. Mắt nhìn Khải, rồi nhìn hai đầu ngõ, rồi nhìn Khải lại.
– Có ai theo anh không?
– Không.
Đức gật. Mở cửa. Vào nhà. Khải bước theo, nhận ra ngay: nhà khác. Tủ giày dịch sang trái nửa mét, tấm thảm cửa lật góc, sàn gỗ lộ khe hở ở chân tường phía đông.
Đức đi thẳng vào phòng trong, nơi trước đây là phòng thờ. Bàn thờ vợ vẫn ở đó, nhang tắt, ảnh bà Hà nhìn ra phòng. Nhưng phía sau bàn thờ, tấm ván ốp tường đã tháo, để lộ cánh cửa sắt nhỏ, cao ngang đầu gối, sơn cùng màu tường.
– Mười lăm năm, Đức nói. Tôi xây phòng này khi mua nhà. Bà ấy giúp tôi bê vật liệu. Không ai khác biết.
Đức cúi xuống, quay ổ khóa số bốn chữ, kéo cửa. Phía sau là cầu thang hẹp, bậc bê tông, đi xuống tầng hầm. Mùi ẩm, mùi giấy cũ, mùi nhựa máy tính.
Tầng hầm nhỏ hơn phòng khách phía trên. Khoảng mười hai mét vuông, trần thấp, đèn tuýp bật bằng dây giật. Khải đứng ở chân cầu thang, mắt quét.
Bên trái: kệ sắt ba tầng, mỗi tầng chất đầy ổ cứng ngoài. Khải đếm: mười bốn cái, đời cũ, loại 500GB đến 2TB. Nhãn dán viết tay, mực nhòe: "GĐ1, 1997-2003," "GĐ2, Trường học," "GĐ2, Quân đội," "GĐ3, Nước + Sóng," "Nhân sự," "Biên bản nội bộ." Mỗi ổ cứng đều có ngày sao lưu ghi bên cạnh, ngày gần nhất: 12/03/2018. Ngày vợ Đức nhập viện.
Bên phải: hai thùng nhựa chứa tài liệu in. Khải mở nắp thùng đầu: hàng trăm trang, đóng bìa, đánh số. Báo cáo thí nghiệm, kết quả chụp não, biểu đồ phổ tần số, danh sách đối tượng với mã số và ghi chú bên lề. Bản gốc, không phải bản chép tay như ba tập tài liệu Đức từng cho xem.
Giữa phòng: một bàn gỗ nhỏ, một ghế, một máy tính để bàn đời cũ (tháo ổ cứng, nằm cạnh). Trên bàn: hai cuốn sổ tay bìa da nâu, một hộp bút bi, và một tập giấy A4 kẹp ghim.
– USB BK-00 tôi đưa anh hôm trước chỉ là bản tóm tắt, Đức nói. Đây mới là toàn bộ. Mười bốn ổ cứng, khoảng mười lăm terabyte. Dữ liệu gốc BLINDSPOT từ năm 1997 đến ngày tôi sao lưu lần cuối.
Khải nhìn kệ ổ cứng. Mười lăm terabyte. Biên bản họp, công thức hóa chất, kết quả thí nghiệm, danh sách nạn nhân, chữ ký phê duyệt. Tất cả những gì cần để đưa Vũ Hạo ra tòa, nếu tòa nào dám mở phiên xử, và nếu thẩm phán nhớ được bị cáo đến cuối phiên.
– Tại sao bây giờ? Khải hỏi.
Đức không trả lời ngay. Ông đi đến bàn, cầm tập giấy kẹp ghim, đặt trước mặt Khải.
Tập giấy mỏng, sáu trang, viết tay. Chữ nữ, nét thanh, nghiêng phải. Khải nhận ra: không phải chữ Đức. Đức viết thẳng, nét đậm, kiểu bác sĩ quen viết đơn thuốc. Chữ này mềm hơn, đều hơn.
– Của bà ấy, Đức nói. Tôi tìm thấy đêm qua. Kẹp trong cuốn sổ tay thứ hai, giữa hai trang trắng. Mười lăm năm tôi xuống đây hàng tháng kiểm tra ổ cứng, chưa bao giờ mở cuốn sổ đó ra. Tối qua, sau khi biết bà ấy chết vì suy hô hấp chứ không phải tai nạn, tôi xuống đây và lật từng trang.
Khải đọc trang đầu. Ngày ghi: 25/02/2018. Mười lăm ngày trước khi bà Hà nhập viện Bạch Mai.
"Ghi chú cho Đức, đọc khi cần."
"Tuần trước em vào được phòng máy chủ tầng 17. Thẻ từ mượn của Phương (cô ấy không nhớ em mượn, hiệu ứng sóng mạnh hơn em nghĩ). Trong máy chủ 3, thư mục PH3-DEPLOY, không phải PH3-TEST. Deploy. Triển khai."
"Phase 3 không còn ở giai đoạn thử nghiệm. Đang triển khai. Hạ tầng nước máy Hà Nội từ tháng 11/2017. Trạm phát sóng đầu tiên lắp tháng 1/2018, khu vực Cầu Giấy."
"H biết em vào. Camera hành lang có điểm mù nhưng cầu thang có cảm biến nhiệt. H gọi điện cho em hôm qua, không nói gì về chuyện này. Chỉ hỏi thăm sức khỏe anh. Giọng bình thường. Đó mới là phần đáng sợ."
Khải lật sang trang hai. Ngày 28/02/2018.
"Em đã sao chép một phần dữ liệu PH3-DEPLOY vào USB. Giấu trong hộp thuốc ở tủ bếp, hộp thứ ba từ trái. Nếu anh đọc được ghi chú này, lấy USB đó."
"Danh sách triển khai: 12 quận nội thành, ưu tiên khu vực có mật độ cơ quan nhà nước cao (Ba Đình, Đống Đa, Hoàn Kiếm). Hạ tầng nước máy + 8 trạm phát sóng đời đầu. Ngân sách: rút từ NeuraCare Foundation, tổ chức phi lợi nhuận."
Trang ba. 03/03/2018.
"H biết. Em chắc. Chiều nay Phương gọi hỏi em có lên tầng 17 không. Phương không nhớ cho em mượn thẻ, nhưng nhật ký hệ thống ghi thẻ Phương vào lúc 22:14, em vào lúc đó. H kiểm tra nhật ký."
"Anh nói em đừng. Em biết. Nhưng 12 quận. Hàng triệu người. Họ không biết mình đang bị thay đổi."
"Em sẽ gọi Nghĩa. Anh Nghĩa viết bài về NeuroVita hai năm trước, bị gỡ, nhưng anh ấy vẫn giữ tư liệu. Nếu em đưa dữ liệu cho Nghĩa, anh ấy có đủ để đăng trên báo nước ngoài. H không kiểm soát được báo nước ngoài."
Trang bốn. 08/03/2018. Bốn ngày trước khi bà Hà chết.
"Đã gặp Nghĩa. Quán cà phê Thụy Khuê, bàn trong cùng. Em đưa bản sao USB. Nghĩa đọc tại chỗ. Mặt anh ấy thay đổi, từ nghi ngờ sang sợ. Em hiểu phản ứng đó. Em cũng sợ."
"Nghĩa hẹn gặp lại tuần sau. Nói cần xác minh với nguồn thứ hai."
"Anh Đức, nếu anh đọc ghi chú này, em xin lỗi đã không nghe anh. Nhưng im lặng không phải lựa chọn. Im lặng là đồng lõa."
Trang năm. 10/03/2018. Hai ngày trước.
"Phải nói. Với ai cũng được. Bộ Y tế, báo chí, tòa án. Ai cũng được, miễn là nói."
"Nếu chuyện gì xảy ra với em, dữ liệu ở ba nơi: hộp thuốc tủ bếp, ổ cứng phòng hầm (GĐ3, Nước + Sóng), và Nghĩa giữ bản sao."
"Em yêu anh. Nhớ điều đó là thật."
Trang sáu để trắng. Chỉ có một dòng, viết bằng bút khác, mực đỏ, nét run:
"H biết. Phải nói."
Khải đặt tập giấy xuống. Nhìn Đức.
Đức đứng cạnh kệ ổ cứng, lưng dựa tường, hai tay buông thõng. Mắt nhìn tập giấy trên bàn nhưng không nhìn chữ. Nhìn qua chữ, qua giấy, qua bàn, đến chỗ nào đó Khải không thấy.
– Bà ấy biết từ tháng hai, Đức nói, giọng đều. Tôi biết từ hôm qua. Tám năm. Tám năm tôi khóc cho một vụ tai nạn không có thật, trong khi bằng chứng nằm trong cuốn sổ tay cách tôi ba bước chân.
Tay phải Đức nắm thành nắm đấm, rồi thả. Nắm, rồi thả. Nhẫn cưới trượt trên ngón áp út, lỏng hơn trước, hoặc ngón ông gầy đi.
– USB bà ấy giấu trong hộp thuốc, Khải hỏi.
– Tôi kiểm tra. Hộp thứ ba từ trái, tủ bếp. Rỗng. Ai đó đã lấy. Có thể khi tôi ở bệnh viện đêm bà ấy mất. Có thể sau đó.
– Nghĩa giữ bản sao.
– Nghĩa mất tích trong Tuần đen.
Im lặng. Đèn tuýp nhấp nháy nhẹ, tiếng vo đều. Mùi giấy cũ, mùi nhựa ổ cứng, mùi ẩm tầng hầm.
– Nghĩa là chỉ còn phòng này, Khải nói.
Đức gật.
– Mười bốn ổ cứng. Hai thùng tài liệu. Ghi chú của bà ấy. Đây là tất cả.
Đức đi đến kệ, tay chạm vào ổ cứng đầu tiên. Nhãn: "GĐ1, 1997-2003." Ngón tay ông lướt trên mặt nhựa cứng, kiểu sờ thứ gì quen thuộc.
– Khi tôi rời BLINDSPOT năm 2007, tôi sao chép mọi thứ tôi tiếp cận được. Biên bản, kết quả thí nghiệm, email nội bộ in ra giấy, ảnh chụp bảng trắng. Mỗi tháng tôi về đây, kiểm tra ổ cứng có hỏng không, sao lưu chéo. Bà Hà tiếp tục sao chép từ bên trong cho đến khi bà ấy chết. Giai đoạn 3 là của bà ấy. Tôi không biết bà ấy vẫn vào NeuroVita cho đến khi đọc ghi chú đêm qua.
Đức quay sang Khải. Mắt ông khô, quầng thâm đậm hơn hôm ở nghĩa trang. Nhưng lưng thẳng.
– Dữ liệu trong phòng này là tất cả. Nếu tôi chết, anh phải lấy nó ra ngoài. Hứa với tôi.
Khải nhìn Đức. Nhìn kệ ổ cứng. Nhìn hai thùng tài liệu. Nhìn ghi chú của bà Hà trên bàn, dòng cuối cùng mực đỏ, nét run.
– Tôi hứa.
Đức gật. Rút từ túi quần một chìa khóa nhỏ, đặt lên bàn cạnh ghi chú.
– Chìa khóa dự phòng cửa trước. Mã khóa tầng hầm: 1967. Năm sinh bà ấy.
Khải cầm chìa khóa. Nhẹ, lạnh. Kim loại cũ, mài mòn ở cạnh.
Đức nhìn ảnh vợ trên bàn thờ phía trên, xuyên qua trần tầng hầm, xuyên qua sàn nhà, đến chỗ bà Hà đứng mỉm cười trong khung ảnh. Ông không nói gì thêm. Tay xoay nhẫn cưới, chậm, đều, kiểu người đếm nhịp cho thứ gì đó sắp kết thúc.
Khải không biết lời hứa đó sẽ phải giữ sớm hơn anh nghĩ.