Giọng nói trong điện thoại

Mười một giờ bốn mươi ba phút đêm. Điện thoại reo.

Khải không ngủ – anh đang ngồi trước bức tường, đọc lại nhật ký ống kính mà Phong sao lưu. Màn hình laptop sáng xanh trong bóng tối căn hộ. Số gọi đến: cùng mười chữ số từ chiều qua. Đức.

Anh nhấc. Không nói trước – chờ.

Ba giây im lặng. Rồi:

– Quán trà Bà Lệ. Ngõ 23 Đức Giang. Sáu giờ chiều mai. Một mình. Không điện thoại. Không ghi âm.

Giọng Đức – vẫn run, nhưng ít hơn chiều qua. Run kiểu người đã quyết định chứ không phải đang sợ bất ngờ.

– Tôi đến.

– Một mình.

– Một mình.

Im lặng. Hai giây. Rồi:

– Nếu tôi thấy bất kỳ ai theo anh – tôi đi. Và lần sau anh sẽ không tìm được tôi.

Cúp.

Khải đặt điện thoại. Nhìn đồng hồ: mười một giờ bốn mươi lăm. Mười tám giờ nữa. Ông suy nghĩ gần mười hai giờ – đúng như Khải dự đoán. Mười hai giờ giữa sợ và lương tâm, và lương tâm thắng. Hoặc sự tò mò thắng – vì ông nghe "một đang giết người" và cần biết ai. Cần biết thí nghiệm của mình đã tạo ra quái vật nào.

· · ·

Sáu giờ chiều. Ngõ 23 Đức Giang – gần nơi Đức sống, cách hai ngách, đủ xa để ông cảm thấy không bị xâm phạm lãnh thổ, đủ gần để ông có thể về nhanh nếu sợ.

Quán trà Bà Lệ – không bảng hiệu rõ ràng, chỉ tấm biển nhỏ sơn tay gắn trên tường gạch: "Trà đá – Nước mía – Giải khát." Bốn bàn nhựa, ghế nhựa, mái bạt xanh rách ở góc phải. Quán nằm cuối ngõ – ít người đi qua, ít xe, yên tĩnh kiểu vùng ven lúc chiều tối. Một bà già ngồi sau quầy – sáu mươi mấy, tóc bạc búi, quạt tay, mắt lim dim. Không khách.

Khải đến trước mười phút. Ngồi bàn cuối – bàn có lưng ghế áp vào tường, mắt hướng ra cửa. Thói quen. Gọi trà đá. Đặt điện thoại vào túi áo khoác – tắt nguồn, đúng như Đức yêu cầu. Không ghi âm. Khải không cần ghi âm – anh cần nghe, và não anh ghi mọi thứ rõ hơn bất kỳ máy ghi nào.

Sáu giờ mười. Đức xuất hiện ở đầu ngõ.

Khải nhận ra ông ngay – dù chưa từng thấy mặt. Vì cách ông đi: chậm, sát tường, đầu hơi cúi, mắt nhìn xuống nhưng liên tục quét sang hai bên. Kiểu đi của người đã tập né camera, né ánh mắt, né sự chú ý. Mười năm lẩn trốn khắc lên dáng đi – và Khải, người đọc ngôn ngữ cơ thể như đọc sách, nhận ra ngay: đây là người sợ bị tìm thấy.

Nguyễn Minh Đức – sáu mươi hai nhưng trông bảy mươi. Gầy gò, lưng hơi còng, tóc bạc thưa. Mặc áo sơ-mi dài tay dù trời nóng – kiểu người muốn che nhiều da nhất có thể, giảm bề mặt nhận dạng. Kính gọng mỏng, cũ, một bên gọng dán keo. Tay – khi ông bước vào quán, tay phải nắm chặt cổ tay trái – giữ cho khỏi run.

Ông dừng ở cửa. Nhìn Khải. Mắt đánh giá – nhanh, sắc, kiểu nhà khoa học phân tích dữ liệu: tuổi, dáng, mức độ đe dọa. Rồi bước vào. Ngồi đối diện Khải – nhưng ngồi mép ghế, lưng không tựa, hai chân đặt sẵn tư thế đứng dậy nhanh.

– Lâm Khải.

Khải nói. Không giơ tay – vì ông sẽ không bắt.

– Tôi biết. Tôi tra tên anh đêm qua.

Giọng ông – trực tiếp, không run bằng qua điện thoại. Gần hơn mong đợi. Nhưng mắt ông – mắt liên tục nhìn ra cửa quán, cứ mười giây một lần, như đồng hồ.

– Ông tìm được gì?

– Chuyên gia phân tích hành vi. Từng hợp tác với cảnh sát. Bỏ nghề sau vụ Hà Đông. Có khả năng Hyper-Recognition – nhớ mọi gương mặt.

Đức dừng. Nhìn Khải – lần này không nhìn ra cửa.

– Hyper-Recognition.

Không phải câu hỏi. Khẳng định. Mắt ông thay đổi – từ cảnh giác sang thứ gì đó khác. Khải đọc: recognition. Ông nhận ra ý nghĩa của cái tên đó trong ngữ cảnh của thứ ông đã tạo ra.

– Vì vậy anh nhớ được hắn. Vì vậy anh là người duy nhất nhìn thấy.

– Đúng.

– Và anh muốn gì ở tôi?

– Hiểu. Hiểu cơ chế. Hiểu BLINDSPOT hoạt động thế nào, giới hạn ở đâu, và tại sao một trong bảy đối tượng của ông đang giết người giữa thành phố mà không ai ngăn được.

Im lặng. Bà Lệ mang trà đến – hai ly, đặt xuống, quay đi. Không nhìn ai lâu. Quán vắng, chiều muộn, hai người đàn ông ngồi đối diện – bình thường.

Đức đưa tay cầm ly trà – tay phải, ngón run, ly lắc nhẹ. Ông nâng lên miệng, uống một ngụm – miệng ly chạm răng, tiếng kêu nhỏ. Đặt xuống. Nhìn Khải.

– Dự án đó tên BLINDSPOT.

– Tôi biết.

– Anh biết tên. Anh không biết nó là gì.

Im lặng. Đức xoay ly trà trên bàn – ngón cái đẩy đáy ly chậm, vòng tròn nhỏ.

– BLINDSPOT không phải thí nghiệm đơn lẻ. Nó là chương trình – có nguồn lực, có giai đoạn, có nhà tài trợ. Bài báo bị rút chỉ là bề mặt – phần nhỏ nhất, phần mà chúng tôi dại dột công bố. Phần còn lại... lớn hơn nhiều.

Ông dừng. Mắt nhìn ra cửa – kiểm tra, thói quen – rồi quay lại.

– Giai đoạn một – nghiên cứu cơ bản. Hiểu cách não phân loại ưu tiên nhận thức. Ba năm. Chuột, mô phỏng, sau đó người – có đồng ý. Hợp pháp.

– Giai đoạn hai?

– Ứng dụng. Viết lại quy trình phân loại trong não đối tượng – thay đổi cách đối tượng được não người khác nhận diện. Kích thích tần số thấp lên vùng hạnh nhân và thùy thái dương giữa, kết hợp thuốc và huấn luyện hành vi kéo dài. Mục tiêu: khiến não người quan sát tự động xếp đối tượng vào mục "nền" – bỏ qua, không ghi nhận, không lưu.

Đức nói – giọng đều hơn bây giờ, gần như giọng giảng. Mười năm không giảng bài, nhưng kiến thức vẫn ở đó, và khi ông nói về nó, phần nhà khoa học trong ông tỉnh dậy – lấn át phần người sợ hãi, ít nhất là tạm thời.

– Bảy đối tượng giai đoạn hai. Không có đồng ý – đó là vi phạm, đó là lý do bài báo bị rút. Bốn đạt kết quả: não của họ phát ra tín hiệu mà não người khác đọc và phân loại thành "không đáng chú ý." Không phải siêu nhiên. Là tần số – tần số sóng não cụ thể mà não người phản ứng bằng cách giảm ưu tiên. Giống cách tiếng quạt trần bị não lọc bỏ – nhưng ở đây, "tiếng quạt" là một con người.

– Vĩnh viễn?

Đức nhìn ly trà. Xoay. Chậm.

– Không rõ. Khi tôi rời dự án, bốn đối tượng vẫn duy trì hiệu ứng – nhưng mới một năm. Tôi không biết mười năm sau có phai hay không. Nếu anh nói một trong số họ vẫn vô hình – thì có vẻ không phai.

– Không phai. Mạnh hơn. Mười hai năm sau, hắn ngồi giữa quán cà phê hai giờ, nói chuyện với nạn nhân, trả tiền ở quầy – nhân viên nhìn thẳng mặt hắn cách nửa mét – và năm phút sau không nhớ hắn tồn tại.

Đức nghe. Tay ông trên ly trà dừng xoay. Mắt nhìn Khải – và Khải đọc: không ngạc nhiên. Buồn. Kiểu buồn của người nhận bản án mà đã biết trước.

– Mạnh hơn. Có thể hiệu ứng tự khuếch đại theo thời gian – não đối tượng tiếp tục tự huấn luyện. Hoặc...

Ông dừng. Nhìn xuống.

– Hoặc?

– Hoặc ai đó tiếp tục can thiệp sau khi tôi rời đi. Kích thích lặp lại. Tăng liều. Mở rộng vùng ảnh hưởng.

Vũ Hạo. Khải không nói thành tiếng – nhưng cái tên nằm ở đó, giữa hai người, rõ ràng như ly trà trên bàn.

– Bảy đối tượng – ông nhớ họ là ai?

Đức nhìn Khải. Cân nhắc – Khải thấy rõ: cơ quanh mắt ông co giãn, hàm siết nhẹ, hai xu hướng đánh nhau. Nói – vì lương tâm. Im – vì sợ.

– Không phải hôm nay.

– Ông –

– Không phải hôm nay. Tôi cần... tôi cần thời gian. Anh đến đây, anh biết quá nhiều, anh – anh gõ cửa nhà tôi. Mười năm không ai gõ cửa nhà tôi.

Giọng ông thay đổi – từ giọng giảng trở lại giọng người sợ. Tay ông rời ly trà, nắm mép bàn nhựa – ngón trắng.

– Ai khác biết anh tìm tôi?

– Một người. Cảnh sát. Tin được.

– Cảnh sát.

Đức nhắc lại – giọng phẳng, nhưng Khải nghe: không tin. Đức không tin cảnh sát – có thể vì hợp đồng Phó Giám đốc Sở ký, có thể vì mười năm trốn đã dạy ông rằng không ai đáng tin.

– Ông sợ Vũ Hạo.

Không phải câu hỏi.

Đức im. Bốn giây. Rồi:

– Hạo biết tôi ở đâu. Hắn luôn biết. Hắn chọn không đến – vì tôi im lặng. Hợp đồng ngầm: tôi không nói, hắn không tìm. Mười năm.

– Và bây giờ ông đang nói.

– Bây giờ tôi đang nói.

Đức nhìn Khải – lần này lâu, không nhìn cửa. Mắt ông sáng hơn – phần nhà khoa học vẫn sống, dưới lớp sợ hãi, dưới mười năm im lặng. Phần đó nhìn Khải và thấy: một người nhớ mọi gương mặt. Một người không bị BLINDSPOT ảnh hưởng. Một biến số mà Vũ Hạo không biết.

– Tôi cần thời gian. Anh đến nhanh quá. Tôi... tôi cần nghĩ.

– Ông có bao nhiêu thời gian muốn. Nhưng đối tượng số không không chờ. Mỗi tuần, khoảng cách giữa hai vụ ngắn lại.

Đức đứng dậy. Đột ngột – ghế đẩy ra sau kêu rít.

Mắt ông lại nhìn cửa. Tay nắm mép bàn.

– Tôi đã nói quá nhiều. Gặp anh ở đây đã là quá nhiều.

– Ông nói "chỉ đổi tên." BLINDSPOT đổi thành gì?

Đức nhìn Khải. Mắt ông – lần đầu tiên trong cuộc trò chuyện – không sợ. Buồn. Kiểu buồn của người nhìn vào quá khứ và thấy chính xác khoảnh khắc mình lẽ ra phải dừng.

– Anh đã biết. Anh tra rồi.

Rồi ông đi. Bước ra cửa – nhanh, sát tường, không nhìn lại. Mất vào cuối ngõ trước khi Khải kịp đếm đến mười.

· · ·

Khải ngồi lại. Quán vắng – bà Lệ ngủ gật sau quầy, quạt tay đặt trên đùi. Trời tối dần – đèn đường vàng nhạt ở đầu ngõ bật lên, ánh sáng không vào đến quán.

Trước mặt anh: ly trà Đức để lại – uống một nửa, nước còn vàng nhạt, viền ly có vết ướt nơi miệng ông chạm. Và ở mép trên – Khải nhìn kỹ – một vết nứt nhỏ, mỏng, dài chừng một phân. Vết nứt mới – không có ố bẩn bên trong. Ly bị nứt khi ông uống – miệng ly đập vào răng, lực từ bàn tay run. Ông không nhận ra. Hoặc nhận ra mà không quan tâm.

Một người sợ đến mức đó – sợ đến mức tay run nứt ly – nhưng vẫn đến, vẫn ngồi xuống, vẫn nói. Nói đủ để Khải hiểu: BLINDSPOT không phải thí nghiệm nhỏ, không phải tai nạn khoa học. Là chương trình. Có nguồn lực, có giai đoạn, có nhà tài trợ. Và nó chưa từng bị đóng – "chỉ đổi tên."

Anh đã biết. Anh tra rồi.

NeuroVita.

Khải đứng dậy. Đặt tiền lên bàn – cả phần Đức. Bước ra ngõ tối. Đi về phía đường lớn – xa dần quán trà, xa dần căn nhà cuối ngách, xa dần người đàn ông sáu mươi hai tuổi đang ở đâu đó phía sau, trong bóng tối, một mình với ký ức về bảy bộ não mà ông đã viết lại.

Bảy đối tượng. Bốn "đạt kết quả." Một đang giết người.

Câu hỏi của Khải – câu mà Đức không trả lời, câu mà ông đứng dậy bỏ đi khi nghe – vẫn treo:

BLINDSPOT đổi thành NeuroVita. Nghĩa là NeuroVita không chỉ bảo trì hệ thống giám sát – NeuroVita LÀ BLINDSPOT. Toàn bộ công ty là vỏ bọc. Ba trăm nhân viên, hai trăm tỉ hợp đồng, CEO lên truyền hình – tất cả là mặt trước cho một chương trình thí nghiệm trên người đã bị cấm mười hai năm trước.

Và hung thủ – đối tượng số không – là sản phẩm lỗi. Hoặc sản phẩm hoàn hảo nhất. Tùy góc nhìn.

Khải lên xe. Trời tối hẳn – đèn đường Long Biên thưa, khoảng cách giữa hai cột đèn dài hơn nội thành, bóng tối giữa đặc hơn. Anh lái về, qua cầu Chương Dương, nhìn sông Hồng đen bên dưới – mặt nước phản chiếu đèn thành phố phía xa, nhưng chính giữa sông thì tối. Giống những khoảng trống trong nhận thức mà Đức mô tả – não ghi nhận hai bên nhưng bỏ trống giữa.

Về đến nhà. Tầng mười bốn – thang máy, hành lang, chìa khóa. Bức tường đón anh trong bóng tối – hai mươi bốn gương mặt, ánh đèn đường chiếu qua cửa sổ đủ để Khải thấy viền ảnh. Anh bật đèn bàn – không bật đèn trần, chỉ đèn bàn, vừa đủ sáng cho sổ và bút.

Ngồi. Nghĩ. Sắp xếp thông tin theo thứ tự:

Đức xác nhận điều Khải đã đoán – nhưng xác nhận và đoán là hai thứ khác nhau. Đoán có thể sai. Xác nhận từ miệng người tạo ra nó – không thể sai. BLINDSPOT là thật. Bảy người bị can thiệp não – bốn người trở thành vô hình nhận thức. Và NeuroVita – công ty CEO mỉm cười, hợp đồng hai trăm tỉ – là BLINDSPOT phiên bản thương mại. Dự án không chết. Dự án thay áo.

Điều Đức nói ám anh nhiều nhất – không phải cơ chế, không phải số liệu. Là câu "Hạo biết tôi ở đâu. Hắn luôn biết." Nghĩa là: Vũ Hạo đủ quyền lực để theo dõi một giáo sư ẩn dật suốt mười năm mà không cần hành động. Theo dõi như giữ con mồi trong tầm mắt – không cần bắt, vì con mồi tự nhốt. Đó là loại quyền lực khiến người ta sợ: không phải bạo lực, mà sự hiện diện âm thầm của khả năng bạo lực.

Và Khải vừa gõ cửa con mồi đó. Vừa ngồi uống trà với con mồi đó. Nếu Vũ Hạo theo dõi Đức – bao lâu trước khi hắn biết có người khác đến?

Khải nhìn cửa sổ – tối, đèn đường, vài ô cửa sáng ở tòa đối diện. Anh không sợ – vì sợ không giúp gì. Nhưng anh ghi nhận: từ giờ, mỗi hành động đều có rủi ro bị quan sát. Và khác với hung thủ – Vũ Hạo không vô hình. Nhưng hắn có thứ mà hung thủ không có: hệ thống. Tiền. Quyền. Và sáu nghìn ống kính.

Khải mở sổ. Viết – nhanh, không dừng:

Đức xác nhận: BLINDSPOT = chương trình, không phải thí nghiệm đơn. Có giai đoạn. 7 đối tượng giai đoạn 2, không đồng ý. 4 "đạt." Cơ chế: tần số sóng não → não người quan sát phân loại thành "nền." Đức rời dự án, dự án "đổi tên" → NeuroVita.

Đức sợ. Nhưng biết nhiều hơn ông nói. Cần gặp lại. Câu hỏi cho lần sau: danh sách 7 đối tượng. Tên. Ai đang giết?