Người cuối cùng nhớ được hắn

Sáu tháng sau.

Quán cà phê góc phố Tràng Tiền, chín giờ sáng, nắng xiên qua kính, bụi lơ lửng trong tia sáng. Khải ngồi bàn góc, cái bàn anh đã ngồi mỗi sáng trong ba tháng qua, cùng vị trí, cùng ghế, vì não anh bắt đầu cần những thứ cố định.

Cà phê đen, không đường, ly thủy tinh dày mà quán dùng từ trước khi anh đến. Mùi cà phê phin, mùi thuốc lá từ bàn bên, mùi nước hoa nhạt của cô nhân viên đi ngang.

Khải quét gương mặt. Thói quen. Mười bốn người trong quán lúc này: năm nam, chín nữ. Anh nhớ từng người, từng chi tiết, khoảng cách giữa hai mắt, đường viền cằm, cách tay cầm ly, góc nghiêng đầu khi đọc điện thoại. Vẫn nhớ. Vẫn sắc.

Nhưng chậm hơn.

Trước đây, Hyper-Recognition trả kết quả trong phần trăm giây. Bây giờ, nửa giây. Đôi khi một giây. Bác sĩ Hải nói viêm vi mô lan chậm, có thể dừng, có thể không, phụ thuộc vào việc não có tiếp tục bị kích thích ở cường độ cao hay không. Anh đã không bị kích thích ở cường độ cao trong sáu tháng. Nhưng tổn thương đã gây, và tổn thương não không lùi.

Anh mở điện thoại. Tin nhắn từ Thư, sáng nay, sáu giờ: "Anh đi thăm hôm nay?"

Khải gõ: "Chín rưỡi."

Thư: "Tôi lái."

Hai tin nhắn. Không hỏi thêm. Không cần.

Trại tạm giam số 1, ngoại thành, mười giờ mười lăm phút. Thư lái xe, Khải ngồi ghế phụ, cửa kính hạ nửa, gió tháng giêng lạnh nhẹ. Hai người không nói gì suốt bốn mươi phút đường, và sự im lặng đó không nặng, không nhẹ, chỉ là im lặng của hai người đã đi cạnh nhau đủ lâu để không cần lấp.

Thư dừng xe ngoài cổng. Không vào. Cô ngồi trong xe, tay đặt trên vô lăng, nhìn thẳng.

– Tôi đợi, cô nói.

Khải gật đầu, xuống xe. Bước qua cổng, trình giấy, chờ, đi theo lính canh qua hai lớp cửa sắt.

Lính canh tên Hoàng, hai mươi sáu tuổi, đã gặp Khải mười một lần trong sáu tháng. Mỗi lần Khải đến, Hoàng kiểm tra giấy, dẫn đi, mở cửa, đứng ngoài, đóng cửa. Quy trình. Nhưng có một điều Hoàng không biết, hoặc biết rồi quên: phạm nhân ở phòng B-14 trông như thế nào.

– Phòng B-14, Hoàng nói, mở khóa, mắt nhìn vào clipboard.

Trên cửa phòng giam, ảnh dán. Phạm Bảo Minh. 3x4, nền trắng, khuôn mặt thẳng, sẹo dưới mắt trái rõ trong ánh đèn huỳnh quang. Ảnh được thay mỗi tháng, vì lính canh báo ảnh cũ "bị mờ" dù ảnh không mờ. Não họ xóa ảnh nhanh hơn giấy phai.

Khải bước vào phòng thăm. Kính ngăn. Ghế nhựa. Đèn sáng trắng.

Bảo Minh ngồi bên kia. Áo tù xanh, vai vẫn hẹp, đầu vẫn hơi nghiêng trái. Tóc ngắn hơn, có lẽ cắt tuần trước, không đều, kiểu tự cắt. Sẹo vẫn ở đó, dưới mắt trái, hai phân, hơi cong. Hắn ngồi bình thản, tay đặt trên bàn, lòng bàn tay úp, ngón tay không gõ.

Khải ngồi xuống. Kính ngăn giữa hai người, dày, có vết xước cũ, và qua lớp kính đó Khải nhìn Bảo Minh. Rõ. Vẫn rõ. Mỗi lần đến, anh kiểm tra: vẫn rõ hay bắt đầu mờ. Mười một lần. Vẫn rõ. Chậm hơn nửa giây, nhưng rõ.

– Lính canh mới, Bảo Minh nói. Giọng nhẹ, bình thường, giống như nói về thời tiết. Người cũ chuyển đi tháng trước. Người mới không nhớ tôi nằm phòng nào, phải kiểm tra bảng mỗi lần mang cơm. Hôm qua quên mang. Hôm kia cũng quên. Tôi nhịn hai bữa rồi có người khác mang.

Khải ghi nhận: hai bữa nhịn. Sáu tháng trong tù, và vấn đề lớn nhất không phải bạo lực, không phải cô đơn, mà là lính canh quên rằng hắn tồn tại.

– Anh có khỏe không, Khải hỏi.

– Khỏe. Hắn cười, nụ cười nhỏ, một bên miệng, nửa phân, thật. Không ai đánh tôi. Không ai quấy rối. Không ai nhìn. Giống bên ngoài, nhưng tường gần hơn.

Im lặng. Đèn huỳnh quang vo nhẹ. Ai đó ở phòng bên cạnh ho, tiếng ho khan, xa, không liên quan.

– Vũ Hạo, Bảo Minh hỏi.

– Ra tòa quốc tế. Phiên đầu tháng trước. Anh ta vẫn nói mình đúng. Khải dừng lại. Và một phần dư luận vẫn đồng ý.

– Đương nhiên. Giọng Bảo Minh không mỉa. Phẳng. Tội phạm tăng chưa.

– Hai mươi ba phần trăm so với cùng kỳ. Trầm cảm tăng mười một phần trăm. Tự sát tăng bảy phần trăm. Đúng như dữ liệu dự đoán.

– Giá của sự thật, Bảo Minh nói.

– Giá của sự thật, Khải lặp lại. Không phải đồng ý. Chỉ ghi nhận.

Im lặng nữa. Bảo Minh nhìn Khải qua kính. Mắt hắn bình thản, nhưng có gì đó khác với sáu tháng trước, ở bờ sông, đêm bia và gió. Cái gì đó nhẹ hơn. Hoặc nặng hơn. Khải không chắc. Có thể là quen thuộc, loại quen của người đã gặp mười một lần qua kính ngăn, mỗi lần nửa giờ, nói chuyện không nhiều, nhưng đủ để hai người biết nhau theo kiểu mà không ai khác biết Bảo Minh: không phải hồ sơ, không phải hung thủ, không phải nạn nhân hệ thống, mà là một người ngồi đó, trong áo tù, tóc cắt không đều, hỏi về thời tiết và tội phạm.

– Tôi hỏi anh một câu, Bảo Minh nói. Giọng hắn không thay đổi, nhưng khoảng cách giữa các từ dài hơn, như người đang chọn lọc. Câu cuối. Lần nào tôi cũng muốn hỏi nhưng chưa hỏi.

Khải chờ.

– Tôi thật sự đặc biệt, Bảo Minh nói. Hay chỉ là phiên bản hoàn hảo nhất của tất cả các người.

Khải nhìn hắn. Qua kính. Sẹo, mắt, vai, tay, tất cả rõ, tất cả quen, và câu hỏi đó, câu hỏi mà Bảo Minh đã mang theo ba mươi chín năm, nằm ở đáy mọi thứ hắn đã làm, mọi người hắn đã giết, mọi đêm hắn đi qua thành phố mà không ai nhớ.

Tôi đặc biệt, hay tôi chỉ là thứ mà mọi người đều có nhưng không ai muốn nhìn.

Khải im. Lâu. Rồi:

– Anh đặc biệt. Nhưng không phải vì BLINDSPOT. Không phải vì không ai nhìn thấy anh.

– Vì sao.

– Vì anh là người duy nhất muốn được nhìn thấy, Khải nói. Giọng nhỏ, chậm, rõ. Trong một thành phố mà tám triệu người chọn không nhìn.

Bảo Minh nhìn Khải. Không cười. Không khóc. Mắt hắn giữ yên, sâu, và ở đáy mắt, vết nứt từ đêm bờ sông vẫn ở đó, vẫn để ánh sáng lọt qua, nhỏ, nhưng có thật.

Hắn không nói gì nữa. Đặt tay lên kính, lòng bàn tay áp mặt kính, ngón tay xòe. Không phải chạm. Chỉ là gần nhất có thể.

Khải nhìn bàn tay đó. Tay trái, ngón cái không gõ, lòng bàn tay sạch, đường chỉ tay rõ qua kính. Ghi nhận. Giữ.

Rồi anh đứng dậy. Lính canh mở cửa. Khải bước ra, qua hành lang, qua hai lớp cửa sắt, qua cổng, ra nắng.

Thư đợi ngoài. Dựa xe, tay khoanh, mắt nhìn anh. Tóc xõa, không buộc, gió tháng giêng thổi nhẹ vắt mấy sợi ngang trán. Vết sẹo cổ tay trái mờ hơn trước, hoặc Khải nghĩ mờ hơn, hoặc não anh bắt đầu giảm độ phân giải cho những chi tiết quen.

Cô không hỏi. Biết anh sẽ kể khi sẵn sàng. Hoặc không kể. Không quan trọng.

Khải lên xe. Thư lái. Thành phố chiều, đèn bắt đầu sáng dù mới hai giờ, trời xám, tháng giêng, loại xám không lạnh nhưng không ấm, treo lơ lửng giữa hai mùa.

Trên phố Hàng Bài, đoạn gần ngã tư Tràng Thi, một người đàn ông ngồi góc vỉa hè, lưng tựa tường, chân co, tay ôm túi ni lông. Quần áo cũ, mặt gầy, mắt nhìn xuống. Người đi bộ đi ngang. Mười. Hai mươi. Không ai nhìn. Không ai dừng. Không phải BLINDSPOT. Không phải tần số. Không phải Phase nào.

Chỉ là con người.

Khải nhìn qua cửa kính xe. Nhìn người đàn ông đó. Ghi nhận: năm mươi lăm đến sáu mươi tuổi, tóc bạc, da sạm, móng tay dài, áo khoác rách vai trái. Chi tiết. Cụ thể. Hyper-Recognition vẫn chạy, chậm hơn, nhưng chạy.

– Dừng lại, Khải nói.

Thư dừng xe, không hỏi, đạp phanh nhẹ, tấp vào lề.

Khải xuống. Đi bộ đến quầy cơm bụi cách mười lăm mét. Mua một phần cơm. Quay lại. Ngồi xuống cạnh người đàn ông, đưa hộp cơm.

Người đàn ông ngẩng lên. Mắt nhỏ, nâu, mí nặng, có nốt ruồi dưới mắt phải. Nhìn Khải. Không nói gì. Cầm hộp cơm.

Khải nhìn thẳng vào mắt ông ta. Hai giây. Ba giây. Ghi nhận: khoảng cách giữa hai mắt hai phân bảy, mũi lệch phải, sẹo nhỏ trên trán, có thể từ tai nạn cũ. Chi tiết mà không ai ghi nhận, vì không ai nhìn, vì nhìn nghĩa là thấy, và thấy nghĩa là phải cảm nhận, và cảm nhận thì đau.

Khải đứng dậy. Quay lại xe.

Thư nhìn từ ghế lái. Không xuống. Nhưng miệng cô kéo lên một chút, nhỏ, gần như không thấy, nếu Khải không có Hyper-Recognition thì sẽ không thấy. Nụ cười. Lần đầu trong sáu tháng.

Hoặc lần đầu Khải thấy. Cô có thể đã cười trước đó mà anh không nhìn.

Khải lên xe. Thư lái tiếp. Thành phố trôi qua cửa kính, tám triệu người, mỗi người mang một ký ức thật lẫn giả, mỗi người đi ngang mỗi người, nhìn hoặc không nhìn, nhớ hoặc không nhớ. BLINDSPOT đã bị phá. Hệ thống camera thay thế, không phát tần số. NeuroVita phá sản. Trên giấy tờ, mọi thứ đã kết thúc.

Nhưng trên phố, người đàn ông vẫn ngồi góc vỉa hè. Và hàng trăm người vẫn đi ngang.

Không phải BLINDSPOT.

Chỉ là cách con người nhìn nhau.

Tối.

Khải ngồi bàn bếp, căn hộ tầng mười bốn, nơi anh đã quay về sau khi mọi thứ kết thúc. Cuốn sổ bìa đen nằm trên bàn, hai mươi trang, chữ viết tay, nét bút đã mờ ở vài chỗ vì anh mở đọc quá nhiều lần. Trang đầu: "Phạm Bảo Minh. Nam. Khoảng 39 tuổi..."

Anh không cần đọc nữa. Vẫn nhớ. Từng chi tiết. Từng sợi tóc bạc gần thái dương, từng nếp nhăn đuôi mắt, từng nhịp gõ lon bia ba rồi nghỉ rồi hai rồi nghỉ.

Nhưng anh biết: một ngày, anh sẽ mở cuốn sổ này và không nhớ tại sao mình viết. Một ngày, Hyper-Recognition sẽ chậm đến mức dừng, và gương mặt Bảo Minh sẽ trở thành một trong hàng triệu gương mặt mà não đã thấy nhưng không giữ. Một ngày, anh sẽ đi ngang một người trên phố, và người đó sẽ là Bảo Minh nhưng anh sẽ không biết, vì não đã quên, vì đó là cách não hoạt động, không cần BLINDSPOT, không cần tần số, chỉ cần thời gian.

Một ngày. Nhưng không phải hôm nay.

Anh gấp cuốn sổ lại. Đặt vào ngăn kéo. Tắt đèn.

Nằm xuống giường, mắt mở, trần nhà tối, tiếng thành phố vọng qua cửa sổ hé: xe máy, còi xe, tiếng ai đó gọi tên ai đó, xa, không rõ.

Tám triệu người ngoài kia. Mỗi người mang một ký ức. Mỗi người đi ngang mỗi người.

Và đâu đó, ở một thành phố khác, một người đàn ông trẻ ngồi trong văn phòng kính, đọc tài liệu NeuroVita bị rò rỉ trên màn hình. Gật gù. Xoay bút. Nghĩ.

Lần này, mình sẽ làm tốt hơn.

Khải nhắm mắt.

Thành phố vẫn thức.

HẾT