Nhà báo cũ

Tuần ba mươi chín. Thứ Năm.

An Nhiên gặp Phạm Thanh lần hai ở quán cà phê khác. Không phải quán Trần Quang Khải lần trước. Lần này Thanh chọn: quán nhỏ trong hẻm Nguyễn Trãi, quận năm, kiểu quán chỉ người khu vực biết, không bảng hiệu ngoài đường, vào qua cửa sắt kéo, ba bàn gỗ, cà phê vợt, đèn vàng. Kiểu quán mà nhà báo gặp nguồn tin khi không muốn bất kỳ ai nhìn thấy ai.

Thanh đến trước. Lần này không gói thuốc trên bàn. Thay vào đó: cặp vải đen, cũ, kéo khóa mở sẵn. Anh ngồi bàn trong cùng, lưng vào tường, mặt ra cửa. Giống Lão Quan. Giống tất cả những người quen bị theo dõi hoặc quen theo dõi.

An Nhiên ngồi xuống. Gọi cà phê đen đá. Nhìn Thanh.

– Anh mang thêm gì.

Không hỏi. Xác nhận. Cô biết anh không gọi gặp lần hai nếu không có thứ mới. Lần trước anh gửi bản nháp vì cô hỏi. Lần này anh chủ động gọi. Nghĩa là anh tìm thêm được gì đó, hoặc quyết định đưa thêm thứ gì đó mà lần trước chưa đưa.

Thanh nhìn cô. Mắt vẫn nhanh, nhưng lần này có thứ gì khác. Không phải cảnh giác. Kiểu mắt người đã quyết.

– Thư điện tử gốc.

An Nhiên không nói. Đợi.

– Lần trước tôi gửi cô bản nháp bài báo và ảnh chụp tài liệu. Nhưng tôi giữ lại một thứ: thư điện tử gốc Thẩm Du gửi cho tòa soạn. Bản tôi chụp trước khi nó bị xóa khỏi máy chủ.

Thanh rút từ cặp vải: một ổ cứng nhỏ, loại ổ di động, vỏ nhôm bạc, cũ, có vết trầy ở góc. Và một chiếc máy tính xách tay mỏng, cũ, kiểu máy nhà báo dùng: nhẹ, pin lâu, màn hình mờ vì dùng nhiều.

Anh mở máy. Cắm ổ cứng. Tìm. Mở.

Thư điện tử hiện trên màn hình. An Nhiên nghiêng người đọc.

Ngày gửi: 11 tháng 9, 22:07. Địa chỉ gửi: một địa chỉ thư điện tử tạm, không tên thật, kiểu địa chỉ tạo trong năm phút rồi bỏ. Người nhận: tòa soạn Đầu tư & Phát triển, hòm thư tiếp nhận bài.

Tiêu đề: "Giao dịch cổ phần nội bộ Vạn Khải Capital: tài liệu kèm"

Nội dung:

"Tôi gửi kèm tài liệu về ba giao dịch chuyển nhượng cổ phần nội bộ tại Vạn Khải Capital trong tháng 7 và tháng 8 năm nay. Tổng giá trị: 42,3 tỷ đồng. Người ký duyệt: Viên Chí Hào. Người thực hiện: Đặng Quốc Phong. Dòng tiền đi qua hai công ty trung gian (Phú Thịnh Holdings, Nam An Invest) vào tài khoản tại Singapore (Đông Á Capital Partners).

Tài liệu gồm: bản sao giao dịch có chữ ký và dấu công ty, sơ đồ dòng tiền, và bảng phân bổ cổ phần chi tiết từ cuộc họp HĐQT ngày 23/7.

Tôi không thể tiết lộ danh tính. Xin anh/chị kiểm chứng và công bố."

An Nhiên đọc. Chậm. Từng dòng. Giọng văn bình tĩnh, rõ ràng, đầy đủ tên, số, ngày, kênh. Không cảm xúc. Không kêu gọi. Không nói "tôi sợ" hay "hãy giúp tôi." Kiểu viết của người quen viết báo cáo tài chính: dữ kiện, số liệu, nguồn dẫn. Kiểu viết của chuyên gia biết rằng cảm xúc không thuyết phục bằng chứng cứ.

Đây không phải thư của người hoảng loạn.

Cô nhìn ngày gửi. Mười một tháng Chín. Mười giờ tối. Du ngồi đâu đó, có thể căn hộ cầu Bông, có thể quán cà phê, có thể phòng làm việc, mở máy, đăng nhập địa chỉ tạm, đính kèm tài liệu đã thu thập suốt bốn tháng (từ tháng Năm, theo Lê Ngọc Hạ kể), viết thư, kiểm tra, gửi. Rồi xóa dấu vết trên máy cá nhân. Rồi ngày hôm sau, chết.

An Nhiên đọc xong. Ngồi thẳng lại.

– Giọng văn Du. Anh đọc nhiều thư điện tử kinh doanh. Thư này viết kiểu người quen viết cho đối tác. Không phải viết cho nhà báo.

Thanh gật.

– Tôi cũng nhận ra. Cô ấy không quen liên lạc với báo chí. Nhưng biết cách trình bày dữ kiện để người đọc không thể bác bỏ. Kiểu kỹ năng chuyên gia.

– Anh nói lần trước anh bị đe dọa sau khi bài bị rút.

Thanh nhìn cô. Dừng. Uống cà phê. Đặt ly. Rồi kéo tay áo sơ mi trái lên.

Cổ tay: một vết sẹo dài bốn phân, trắng, mờ, kiểu sẹo đã lành vài năm. Không thẳng (không phải tự gây). Không đều (kiểu vết trượt). Kiểu vết thương từ va chạm, hoặc ngã, hoặc bị đẩy.

– Tai nạn xe máy. Hai tháng sau khi bài bị rút. Đêm, đường vắng, xe tải từ ngõ lao ra. Tôi ngã, gãy xương cổ tay, rách da. Cảnh sát ghi: tai nạn giao thông, lỗi người đi xe máy. Xe tải không tìm thấy. Không camera.

Thanh nói đều, không nhấn, kiểu kể lại thứ đã nghĩ về nhiều lần nhưng ngừng sợ từ lâu. Kiểu nhà báo biết sợ nhưng biết sợ không giúp gì.

– Rất trùng hợp.

An Nhiên nhìn vết sẹo. Nhìn mặt Thanh. Rồi nhìn xuống thư điện tử trên màn hình.

– Du gửi thư. Bài bị rút. Anh bị tai nạn. Du chết.

– Đúng.

– Và anh vẫn giữ.

– Vì nếu tôi không giữ, bốn năm sau không có gì để đưa cô.

An Nhiên gật. Không nói thêm. Hiểu.

Cô rút điện thoại. Gọi. Lão Quan bắt máy sau hai hồi chuông, giọng khàn, kiểu giọng người uống cà phê và hút thuốc cả đời.

– Ông Lão Quan. Hạ An Nhiên. Anh Triết cho số ông. Tôi có thêm thông tin cần đối chiếu.

– Nói.

– Giao dịch cổ phần nội bộ Vạn Khải, tháng Bảy đến tháng Chín, năm Du mất. Ba giao dịch, bốn mươi hai tỷ, qua Phú Thịnh Holdings và Nam An Invest vào Đông Á Capital Partners tại Singapore. Viên Chí Hào ký duyệt. Đặng Quốc Phong thực hiện. Thông tin này khớp với nhật ký giao dịch mà phó tổng Triết trích xuất hôm nay không?

Im lặng. Ba giây. Tiếng giấy lật ở đầu dây.

– Khớp. Tên, số, kênh. Khớp hoàn toàn.

– Thêm một chi tiết. Giao dịch cuối ngày mười tháng Chín. Du gửi thư tố cáo ngày mười một. Du chết ngày mười hai. Và nhà báo Phạm Thanh bị tai nạn hai tháng sau, đường vắng, xe tải, không tìm thấy.

Lão Quan im. Lâu hơn. Rồi:

– Cùng một kiểu. Đường vắng. Đêm. Không nhân chứng. Không camera. Không tìm thấy xe.

– Đúng.

– Cô ơi. Viên Chí Hào hiện ở nước ngoài. Đặng Quốc Phong mở công ty tư vấn ở Đà Nẵng. Hà Trọng Nghĩa, tôi đang truy, mất dấu hai năm nay, nhưng có liên lạc với người trong Vạn Khải qua kênh đối tác. Vẫn có tay trong.

– Ai?

– Chưa rõ. Đang tìm.

An Nhiên ghi vào sổ. Bút bi xanh, chữ nhỏ, kiểu chữ cô viết bản tóm tắt cho Mặc mỗi sáng ở tầng mười tám, kiểu chữ thói quen không bỏ được dù đã rời Vạn Khải hai tháng. Viên Chí Hào, nước ngoài. Đặng Quốc Phong, Đà Nẵng. Hà Trọng Nghĩa, mất dấu, có kênh đối tác.

– Cảm ơn ông.

– Cô cẩn thận.

Cúp máy.

An Nhiên đóng sổ. Nhìn Thanh. Anh đang gấp máy tính, rút ổ cứng, bỏ vào cặp vải.

– Anh Thanh.

– Gì?

– Du gửi thư đó tối mười một tháng Chín. Hôm sau cô ấy chết. Trong khoảng đó, ai đó biết cô ấy đã gửi. Biết nhanh đến mức xóa được thư trên máy chủ tòa soạn ngay sau khi cô chết.

Thanh nhìn cô. Mắt anh hẹp.

– Cô đang hỏi: ai trong tòa soạn?

– Tôi đang hỏi: ai có quyền truy cập máy chủ tòa soạn và lý do xóa.

Thanh ngồi lại. Cân nhắc. Kiểu cân nhắc của nhà báo trước khi nói tên đồng nghiệp.

– Hệ thống thư điện tử tòa soạn dùng máy chủ riêng, quản trị bởi phòng kỹ thuật nội bộ. Quyền xóa cấp quản trị: trưởng phòng kỹ thuật và tổng biên tập. Trưởng phòng kỹ thuật lúc đó: Hoàng Đức, nghỉ hai năm sau, giờ làm ở công ty viễn thông. Tổng biên tập: bà Trần Ngọc Mai, vẫn tại nhiệm.

– Ai trong hai người có liên hệ với Viên Chí Hào?

Thanh im. Lâu. Rồi:

– Tôi không biết. Nhưng bà Mai là người nhận cuộc gọi yêu cầu cắt bài. Bà ấy nói "từ trên." "Từ trên" nào, bà không nói. Hoặc không dám.

An Nhiên ghi tên. Trần Ngọc Mai. Hoàng Đức. Hai cái tên nữa trong danh sách dài dần.

Thanh đứng dậy. Kéo khóa cặp. Nhìn cô lần cuối.

– Cô giống cô ấy. Không phải mặt. Kiểu làm việc. Du cũng ngồi ghi tên, ghi số, nối đường dây, một mình. Cẩn thận, An Nhiên. Người biết quá nhiều trong câu chuyện này không sống khỏe.

Bước đi. Qua cửa sắt kéo, ra hẻm, mất trong nắng chiều Nguyễn Trãi.

An Nhiên ngồi lại. Quán vắng, tiếng quạt trần, cà phê vợt nguội trong ly. Cô mở sổ. Đọc lại danh sách.

Ba cái tên chính: Viên Chí Hào, Đặng Quốc Phong, Hà Trọng Nghĩa.

Hai cái tên mới: Trần Ngọc Mai (tổng biên tập), Hoàng Đức (trưởng kỹ thuật tòa soạn).

Một người chết. Một nhà báo bị tai nạn. Một bà kế toán sợ sau bốn năm.

Và Tần Mặc, suốt bốn năm tự trách mình, trong khi những kẻ thật sự có lỗi sống yên ổn. Viên Chí Hào ở nước ngoài. Đặng Quốc Phong mở công ty ở Đà Nẵng. Hà Trọng Nghĩa mất dấu nhưng vẫn có tay trong Vạn Khải.

Cô đóng sổ. Cầm điện thoại. Nhắn Triết.

"Nói anh Mặc: Viên Chí Hào là người chỉ đạo. Đặng Quốc Phong thực hiện. Hà Trọng Nghĩa kết nối. Cần tìm Hà Trọng Nghĩa."

Gửi. Hai tích xanh. Triết đọc ngay. Không trả lời. Không cần.

An Nhiên đặt điện thoại xuống bàn. Nhìn ra cửa sắt kéo, hẻm nắng, tiếng xe máy, tiếng trẻ con chạy. Quận năm, chiều thứ Năm, bình thường.

Cô nghĩ đến Du. Không phải Du khuôn mặt giống mình. Du ngồi viết thư lúc mười giờ tối, một mình, trong căn hộ mà tủ lạnh Mặc vẫn trả tiền điện, trên bàn mà bức thư chưa gửi vẫn nằm, bằng giọng văn bình tĩnh kiểu chuyên gia tài chính, gửi đi bốn mươi hai tỷ bằng chứng vào hộp thư tòa soạn, rồi tắt máy, rồi ngủ, rồi sáng hôm sau thức dậy và sống mười hai tiếng cuối cùng mà không ai biết cô đã làm gì đêm trước.

Du xứng đáng được biết sự thật.

An Nhiên đứng dậy. Để tiền trên bàn. Ra hẻm. Nắng chiều Sài Gòn vàng trên mái tôn, trên vỉa hè, trên mặt cô. Đi bộ về nhà. Mười phút qua hẻm Nguyễn Trãi, rẽ Trần Phú, qua chợ chiều, qua tiệm thuốc, qua cầu thang chung cư quận ba. Tầng bốn. Chìa khóa. Cửa. Căn hộ.

Trên bàn: sổ tay, bút, điện thoại, và danh sách tên ngày càng dài. Một mình. Nhưng ở nơi khác, Triết đã đọc tin nhắn, Mặc đang nối những mảnh cuối, Lão Quan đang tìm Hà Trọng Nghĩa, và Phạm Thanh, bốn năm giữ bản nháp trong ổ cứng không nối mạng, vừa đặt thứ cuối cùng anh có lên bàn.

Đường dây Du để lại vẫn sống. Và đang siết dần.