Phó Tử Du cảnh báo

Tần Mặc đến phòng khám lúc chín giờ sáng thứ Bảy, đúng hẹn, hai tuần sau lần trước.

Phó Tử Du mở cửa. Gật. Không nói gì, kiểu chào của người quen ba năm: thừa giao tiếp, chỉ cần có mặt. Mặc bước vào. Ngồi. Ghế bọc vải xám, bàn gỗ, cửa sổ nhìn ra ngọn bàng, lá đã rụng gần hết. Mùa khô Sài Gòn ăn vào cây nhanh hơn mùa mưa.

Phó ngồi đối diện. Kính gọng mỏng, tay trên đùi, mặt bình tĩnh. Nhìn Mặc, kiểu nhìn ba năm: không đánh giá, chỉ đọc.

– Anh đến đúng hẹn.

– Tôi nói "được."

– Ừ.

Im lặng. Năm giây. Phó chờ, kiểu chờ quen thuộc, kiểu chờ mà Mặc biết là có chủ ý, và biết rằng mình sẽ lấp. Ba năm, Mặc đã hiểu: im lặng của Phó là công cụ. Nhưng hiểu không có nghĩa miễn nhiễm.

– Tôi đến siêu thị cô ấy.

Sáu từ. Rơi xuống phòng, không dẫn dắt, không giải thích. Mặc nói, vì muốn nói. Vì, suốt một tuần, từ thứ Bảy trước, từ Co.opmart Bình Thạnh, từ "Tôi đến vì muốn đến", anh không nói với ai. Không nói với Triết. Không nói với thư ký. Chỉ mang, trong đầu, trong xe, trong văn phòng, sáu từ cô nói khi đứng dậy khỏi ghế đá: "Đừng lái qua đây nữa."

Và anh, suốt tuần, không lái qua. Không phải vì nghe lời. Mà vì, mỗi tối, tay trên vô lăng, đến ngã tư rẽ về Bình Thạnh, anh dừng. Nghĩ. Rồi rẽ phải, về quận Hai. Mỗi tối. Bảy tối. Bảy lần dừng ở ngã tư. Bảy lần chọn rẽ phải.

Phó không phản ứng. Không "ừ." Không gật. Chờ.

– Cô ấy biết tôi đến. Không tin "trùng hợp." Hỏi thẳng. Tôi nói, thật. Nói tôi biết địa chỉ. Nói tôi lái qua nhà cô ấy vài lần. Ban đêm.

– Anh nói thật với cô ấy.

Không phải câu hỏi. Nhận xét. Phó, mắt sau kính, hơi hẹp. Kiểu phản ứng nhỏ mà Mặc đã học đọc: ngạc nhiên. Phó hiếm khi ngạc nhiên.

– Vâng. Lần đầu, nói thật hết.

– Tại sao?

Mặc nhìn cửa sổ. Cành bàng, trơ, không lá, gãy góc trong nắng. Tại sao nói thật. Câu hỏi đơn giản, nhưng câu trả lời không đơn giản. Vì trước đây, với Du, anh không bao giờ nói thật. Không nói "tôi theo dõi em." Không nói "tôi biết em ở đâu." Không nói, vì không cần. Hệ thống làm thay. Im lặng che thay. Du không hỏi, hoặc hỏi rồi chấp nhận câu trả lời anh cho.

An Nhiên hỏi. Và không chấp nhận.

– Vì cô ấy sẽ biết nếu tôi nói dối.

Phó gật. Nhẹ.

– Cô ấy sẽ biết, hay anh không muốn nói dối cô ấy?

Im lặng. Lâu. Mặc nghe câu hỏi, và nhận ra: hai câu trả lời khác nhau. "Cô ấy sẽ biết", lý trí, phòng thủ, tính toán: nói thật vì nói dối không hiệu quả. "Không muốn nói dối", khác. Sâu hơn. Nghĩa là: quan tâm đến việc cô ấy tin mình. Quan tâm, đến mối quan hệ, không chỉ đến kiểm soát.

– Cả hai.

– Nhưng nếu phải chọn một?

Mặc nhìn Phó. Lâu. Rồi:

– Không muốn nói dối.

Phó im. Ba giây. Rồi, lần đầu trong buổi, anh cầm bút. Ghi gì đó ngắn. Đặt bút xuống.

– Lần trước anh đến, tôi hỏi: anh quan tâm An Nhiên vì cô ấy hay vì khuôn mặt. Anh nói "không biết." Bây giờ, sau siêu thị, sau "không muốn nói dối", anh có biết chưa?

Mặc im. Nghĩ. Siêu thị, kệ gia vị, đèn huỳnh quang, cô đứng cầm chai nước mắm, đọc nhãn. Tay trái giữ xe đẩy. Tóc buộc gọn. Áo thun, không phải áo Vạn Khải. Ở đó, không kính bốn mét, không vest, không hệ thống, cô trông khác. Thật hơn. Nhỏ hơn. Gần hơn.

Và, khuôn mặt. Vẫn khuôn mặt đó. Giống Du. Mắt, mũi, miệng, đường cằm, giống. Ở siêu thị, không trang điểm, nắng chiếu qua cửa kính, giống đến mức, nửa giây, anh thấy Du. Du đi siêu thị. Du chọn nước mắm. Du, sống.

Nửa giây. Rồi, cô ngước lên. Nhìn anh. Và mắt, không phải Du. Du nhìn mềm. An Nhiên nhìn sắc. Du nhìn xuống trước. An Nhiên nhìn thẳng. Nửa giây vỡ, An Nhiên quay lại, Du biến mất.

Vậy, quan tâm vì ai? Nửa giây đầu, vì Du. Phần còn lại, sau khi mắt cô nhìn thẳng, sau khi "Anh sống quận Hai" cắt qua, vì An Nhiên.

Và Mặc, ngồi trong phòng khám, ba năm trị liệu, hàng nghìn câu hỏi của Phó, lần đầu thấy: hai thứ cùng tồn tại. Không phải "Du hoặc An Nhiên." Mà "Du và An Nhiên", trong cùng một khuôn mặt, trong cùng một phản ứng, trong cùng anh. Nửa giây Du. Còn lại An Nhiên. Không tách được. Chưa.

– Tôi biết hơn lần trước. Nhưng chưa rõ.

– Biết gì hơn?

– Ở siêu thị, nửa giây đầu, tôi thấy Du. Cô ấy cầm chai nước mắm, và tôi thấy Du cầm chai nước mắm. Bốn năm trước. Siêu thị khác. Nhưng, giống. Nửa giây.

– Rồi sao?

– Rồi, cô ấy nhìn lên. Nhìn tôi. Và mắt, không phải Du. Sắc. Thẳng. Hỏi. Du không nhìn kiểu đó. Và nửa giây, vỡ. An Nhiên quay lại.

Phó nghe. Ghi chú ngắn. Rồi:

– Anh đang mô tả hai phản ứng cùng lúc. Phản ứng với hình ảnh, trigger bởi khuôn mặt, hoàn cảnh tương tự, ký ức cũ. Nửa giây. Và phản ứng với con người thật, khi An Nhiên hành động, nói, nhìn khác Du. Hai phản ứng xung đột. Anh nhận ra, tốt. Nhưng...

Phó dừng. Đặt bút xuống. Nhìn Mặc, trực tiếp, không qua ghi chú.

– Anh nhận ra ở đây. Trong phòng này. Với tôi. Nhưng ở ngoài, ở siêu thị, ở công viên, ở công ty, anh không nhận ra kịp. Nửa giây trigger đủ để anh hành động, lái qua nhà cô ấy, đến siêu thị, theo dõi lịch. Anh nhận ra sau, nhưng hành động đã xong.

Mặc im. Vì, đúng. Mỗi lần anh nhận ra "đây không phải Du", là sau. Sau khi đã lái qua. Sau khi đã đến siêu thị. Sau khi đã chuyển Hoàng Minh. Sau. Luôn sau.

– Vậy tôi phải làm gì? Chờ đến khi nhận ra trước?

– Không. Anh phải hiểu: nhận ra trước, với mức độ ám ảnh hiện tại, rất khó. Trigger hình ảnh nhanh hơn lý trí. Anh sẽ không kịp "dừng" trước khi hành động. Vì vậy, cách duy nhất là cấu trúc. Không đặt mình vào tình huống trigger.

– Nghĩa là?

– Không lái qua nhà cô ấy. Không đến siêu thị. Không kiểm tra lịch. Không, ở cạnh cô ấy ngoài công việc. Vì, mỗi lần anh ở cạnh, trigger hoạt động. Và anh hành động theo trigger, không theo lý trí.

Im lặng. Lâu. Nắng ngoài cửa sổ dịch, từ cành bàng sang tường.

Mặc biết Phó đúng. Biết, bằng lý trí, bằng ba năm trị liệu, bằng hàng trăm buổi ngồi ghế này, rằng Phó luôn đúng về cơ chế. Kích hoạt. Hành động. Hối hận. Lặp lại. Vòng xoáy.

Nhưng, "không ở cạnh ngoài công việc", nghĩa là gì? Nghĩa là thứ Bảy, anh ngồi nhà. Nghĩa là tối, anh rẽ phải ở ngã tư, về quận Hai, một mình. Nghĩa là, cô chỉ là nhân viên. Bốn mét kính. Tám tiếng. Hết.

Và Mặc, biết Phó đúng, nhưng cũng biết: "muốn đến", sáu từ anh nói ở công viên, là thật. Không phải kích hoạt. Không phải nửa giây Du. Mà, phần còn lại. Phần An Nhiên. Phần muốn biết cô mua gì ở siêu thị, đi bộ đường nào, sống thế nào ngoài Vạn Khải.

– Anh nghĩ anh đang bảo vệ cô ấy.

Phó nói, giọng đều, không phán xét.

– Không. Tôi không nghĩ tôi bảo vệ.

– Vậy anh nghĩ anh đang làm gì?

– Tôi muốn, gần.

Hai từ. Mặc nói, và nghe mình nói, và nhận ra: đơn giản. Đơn giản đến mức nguy hiểm. Không phải "kiểm soát." Không phải "bảo vệ." Không phải "giữ." Mà, gần. Muốn gần một con người. Đơn giản. Bình thường. Nếu người nói không phải Tần Mặc, CEO ám ảnh người chết, theo dõi nhân viên giống người yêu cũ, có lịch sử kiểm soát bệnh lý, thì "muốn gần" chỉ là tình cảm.

Nhưng anh là Tần Mặc. Và "muốn gần", từ anh, mang trọng lượng khác.

Phó nhìn Mặc. Lâu. Rồi, giọng thay đổi. Không nhiều, nhưng Mặc nhận ra: thấp hơn. Chậm hơn. Kiểu giọng Phó dùng khi nói thứ quan trọng.

– Tần Mặc. Tôi sẽ nói thẳng. Không phải với tư cách bác sĩ. Mà với tư cách người đã ngồi đây với anh ba năm.

Mặc nhìn Phó. Chờ.

– Anh "muốn gần", có thể thật. Tôi tin anh. Nhưng, cách anh "gần", đang hủy hoại cô ấy.

Bốn từ cuối, rơi xuống phòng. Nặng. Mặc nghe, và ở ngực, ở xương ức, gì đó siết. Không phải đau. Nặng hơn đau.

– Anh biết địa chỉ cô ấy từ hồ sơ. Anh lái qua nhà cô ấy ban đêm. Anh đến siêu thị cô ấy. Anh chuyển nhân viên nói chuyện với cô ấy. Anh xóa lịch cô ấy. Anh tặng đồ giống người cũ. Anh, từng mục, đang biến cuộc sống cô ấy thành thứ anh kiểm soát. Không phải vì xấu. Vì, anh không biết cách khác. Cách duy nhất anh biết "gần", là kiểm soát. Vì với Du, kiểm soát là cách anh yêu. Và Du, chịu. Và Du, chết.

Im lặng. Lâu. Phòng khám, tường trắng, ghế xám, nắng trên tường. Tiếng xe ngoài đường xa.

– Anh đã hỏi cô ấy có muốn anh "gần" không?

Mặc không trả lời. Vì, câu trả lời rõ. Cô nói "Đừng lái qua đây nữa." Cô nói "Ngoài giờ, tôi không phải nhân viên." Cô kẻ ranh giới, rõ, thẳng, mỗi lần, và anh vượt. Mỗi lần.

– Tôi biết.

– Anh biết. Anh luôn biết. Vấn đề không phải nhận thức. Vấn đề là, anh biết, và vẫn làm. Biết mà không dừng. Đó không phải thiếu ý chí. Đó là, cấu trúc tâm lý. Anh ám ảnh. Ám ảnh khuôn mặt, ám ảnh mất mát, ám ảnh lặp lại. Và ám ảnh, không thể "cố" hết. Cần cấu trúc.

– Cấu trúc gì?

– Ranh giới vật lý. Không gặp ngoài công việc. Không kiểm tra lịch. Không hỏi thư ký về cô ấy. Nếu cần, chuyển cô ấy về phòng truyền thông. Ra khỏi tầng mười tám. Ra khỏi bốn mét kính.

Mặc nhìn Phó. Và, lần đầu trong buổi, phản ứng. Không lớn, chỉ hàm siết, ngón tay trên đùi gõ một lần rồi dừng. Nhưng Phó thấy.

– Anh không muốn.

– Không.

– Tại sao?

– Vì, nếu cô ấy đi khỏi tầng mười tám, tôi sẽ không thấy cô ấy. Mỗi ngày. Tám tiếng. Bốn mét.

Phó im. Nhìn Mặc. Rồi, nhẹ:

– Anh nghe mình nói không? "Tôi sẽ không thấy cô ấy." Đó là nhu cầu của anh. Không phải của cô ấy. Anh giữ cô ấy ở tầng mười tám vì anh cần thấy, không phải vì cô ấy cần ở đó.

Mặc im. Nghe. Và, biết. Biết Phó đúng. Biết, từ đầu, rằng vị trí "Trợ lý dự án đặc biệt" là cho anh, không phải cho cô. Cô giỏi, đúng. Làm tốt, đúng. Nhưng lý do cô ở tầng mười tám, bốn mét trước mặt anh, không phải năng lực. Mà khuôn mặt.

– Tôi biết.

– Anh biết. Và anh sẽ không chuyển cô ấy.

Không phải câu hỏi. Nhận xét. Phó biết, ba năm đủ để biết, rằng Mặc sẽ không nghe. Không phải không hiểu. Mà, không thể. Vì "không thấy cô ấy mỗi ngày", với Mặc, là mất. Lại mất. Và mất, với người đã mất bốn năm trước, là thứ anh không chịu nổi lần nữa.

Im lặng. Lâu.

Phó đặt bút xuống. Tháo kính. Lau, chậm, bằng khăn mỏng. Đeo lại. Nhìn Mặc, không qua kính lần này, mà trực tiếp, trong lúc đeo, gần hơn bình thường.

– Tần Mặc. Tôi nói thêm một điều. Không phải bác sĩ nói.

Mặc chờ.

– Du, cũng từng ngồi đây. Không phải bệnh nhân của tôi, của đồng nghiệp. Nhưng tôi biết. Giới tâm lý nhỏ. Và tôi biết, Du đến vì mệt. Mệt vì, anh.

Mặc, mắt, thay đổi. Nhanh. Che gần hết. Nhưng Phó thấy.

– Cô ấy mệt. Và cô ấy chịu. Và cô ấy, không nói. Với anh. Với ai. Chỉ, chịu. Cho đến khi không chịu nổi. Tôi không nói cái chết của Du là lỗi anh. Nhưng tôi nói: nếu anh lặp lại, với An Nhiên, kiểu "gần" mà anh từng "gần" Du, kết quả sẽ khác. Vì An Nhiên không chịu. Cô ấy sẽ đi. Và nếu cô ấy đi, anh mất. Thật sự. Không phải mất vì tai nạn. Mà mất vì, cô ấy chọn đi.

Im lặng. Lâu nhất trong buổi. Nắng ngoài cửa sổ, trắng, gắt, Sài Gòn trưa.

Mặc đứng dậy. Lấy áo khoác, thói quen, dù nóng. Bước ra cửa.

– Hai tuần nữa.

– Ừ.

Cửa đóng. Cầu thang. Xuống sảnh. Ra đường.

Mặc đứng trên vỉa hè. Nắng. Tay trong túi. Điện thoại rung, tin nhắn từ Phương.

"Anh Mặc, báo cáo tuần: dự án Phú Mỹ Hưng đúng tiến độ, An Nhiên nộp đánh giá bổ sung chiều qua."

Mặc đọc. Rồi, ngón cái trên màn hình, gõ:

"An Nhiên hôm nay có đi làm đúng giờ không?"

Gửi. Bỏ điện thoại vào túi. Bước vào xe.

Và, ngồi trong xe, tay trên vô lăng, chưa nổ máy, Mặc nghe: Phó nói "Anh đang hủy hoại cô ấy." Phó nói "Du mệt vì anh." Phó nói "An Nhiên sẽ đi."

Anh nghe. Biết. Hiểu.

Rồi, nhìn điện thoại. Phương chưa trả lời. Anh chờ.

Vì biết, biết Phó đúng, biết mình sai, biết sẽ hủy hoại, không có nghĩa dừng. Biết là một thứ. Dừng là thứ khác. Và khoảng cách giữa hai thứ đó, Mặc đã sống trong khoảng cách đó bốn năm. Với Du. Và bây giờ, với An Nhiên.

Phương trả lời: "Dạ hôm nay thứ Bảy anh."

Thứ Bảy. An Nhiên không đi làm. Và Mặc, hỏi. Thứ Bảy. Hỏi thư ký, thứ Bảy, An Nhiên có đi làm đúng giờ không.

Anh nhìn tin nhắn. Rồi, xóa. Xóa cuộc trò chuyện. Như xóa bằng chứng. Như, luôn.

Nổ máy. Lái đi. Về quận Hai. Một mình.

Phó Tử Du ngồi lại phòng khám. Một mình. Cửa đóng. Im.

Mở sổ, bản ghi chép, bút mực xanh, chữ nhỏ gọn. Viết:

"Buổi thứ 73. Bệnh nhân Tần Mặc. Tiến triển nhận thức: cao, lần đầu dùng từ 'muốn gần' thay vì 'cần kiểm soát.' Nhận ra hai phản ứng song song (trigger hình ảnh vs. con người thật). Thành thật với đối tượng lần đầu.

Tiến triển hành vi: thấp. Vẫn theo dõi ngoài giờ, vẫn kiểm tra qua thư ký. Hỏi thứ Bảy, ngay sau buổi trị liệu. Nhận thức vấn đề nhưng không có khả năng dừng hành vi. Khoảng cách insight-action không giảm.

Rủi ro: cao. Khuôn mẫu kiểm soát y hệt với T.D. nhưng đối tượng mới (H.A.N.) có khả năng phản kháng. Nếu bệnh nhân không thay đổi cấu trúc hành vi → đối tượng sẽ rời đi → khủng hoảng tâm lý nghiêm trọng (mất mát thứ hai).

Đề xuất: tăng tần suất lên 1 tuần/lần. Cân nhắc chuyển hướng sang EMDR cho kích hoạt hình ảnh. Thảo luận ranh giới vật lý cụ thể hơn buổi tới."

Phó đóng sổ. Đặt bút. Nhìn cửa, đóng. Ghế, trống. Vết lõm trên bọc vải, nơi Mặc ngồi, ba năm, bảy mươi ba buổi.

Bảy mươi ba buổi. Và bệnh nhân, thông minh nhất, nhận thức rõ nhất, biết rõ nhất mình đang làm gì, vẫn hỏi thư ký thứ Bảy.

Phó tháo kính. Xoa mắt. Đeo lại.

Buổi tiếp theo, hai tuần nữa. Hoặc, nếu may, một tuần. Nếu Mặc nghe.

Phó không đặt cược.