Đối mặt

Tuần ba mươi hai. Thứ Sáu.

An Nhiên đến trước mười lăm phút.

Quán cà phê trên đường Trần Cao Vân, quận ba. Không phải quán quen của ai. Cô chọn có chủ đích: không phải Lá Xanh (quán cô và Triết), không phải hẻm Pasteur (quán Mặc và Triết), không phải phố Lý Tự Trọng (quán bữa ăn tối lần đầu). Quán mới, trung lập, không có ký ức nào nằm giữa bàn ghế. Bàn gỗ sáng, ghế mây, cây xanh treo trên trần, tiếng nhạc nhẹ từ loa nhỏ. Cô ngồi bàn gần cửa. Không phải gần cửa sổ (quá riêng tư, kiểu hai người cần giấu). Không phải giữa quán (quá công khai, kiểu hai người cần chứng nhân). Gần cửa, để có thể đi bất cứ lúc nào. Cô đã học được: luôn ngồi gần lối ra.

Cà phê sữa đá. Phong bì trong túi xách, mép nhăn nhẹ vì cô cầm quá nhiều lần trong bốn ngày qua. Đọc lại ba lần. Mỗi lần đọc, câu nào đó nhảy ra khác: lần đầu là "em cần em," lần hai là "anh chưa bao giờ ép bằng lời," lần ba là "nếu anh đọc sau khi em đi, hãy hiểu vì sao." Du viết giỏi. Không phải giỏi kiểu văn chương. Giỏi kiểu người biết chính xác mình muốn nói gì, và nói đúng thứ đó, không thừa, không thiếu. Giỏi kiểu người chỉ có một cơ hội nói, và dùng cơ hội đó đúng.

Cửa mở. Tần Mặc bước vào.

Muộn ba phút. Không phải vì kẹt xe. Vì anh dừng trước cửa quán, hít thở, rồi mới vào. An Nhiên biết vì cô nhìn qua kính: bóng anh đứng ngoài, vai hơi cúi, tay cho vào túi quần, ba giây, rút tay ra, nắn lại ve áo vest bằng ngón cái và trỏ (thói quen, kiểu người kiểm tra mình trước gương vô hình), rồi bước vào.

Anh trông khác. Gầy hơn lần cuối cô thấy ở khe thang máy tầng mười hai, gần một tháng trước. Gò má hơi hóp, quầng mắt sâu, kiểu sâu không phải thiếu ngủ một đêm mà nhiều tuần. Vest xám nhạt, cà vạt xanh đậm, nhưng vest không phẳng bằng mọi khi, một nếp nhăn ở vai trái mà CEO Vạn Khải thời trước sẽ không bao giờ cho phép xuất hiện. Tóc vẫn gọn, nhưng dài hơn một phân so với tiêu chuẩn anh thường giữ, kiểu tóc người quên đặt lịch cắt vì đầu đang bận thứ khác. Cổ áo sơ mi trắng hơi nhăn ở cổ, kiểu nhăn của sơ mi giặt xong treo không ủi.

Mặc nhìn quanh quán, thấy cô. Dừng nửa giây. Kiểu dừng mà người ngoài không thấy, nhưng cô thấy, vì cô biết nhịp bước anh, biết bước anh dài bao nhiêu, biết khi nào anh chậm lại vì quyết định và khi nào chậm vì do dự. Rồi anh đi đến, kéo ghế, ngồi xuống.

Gần một tháng. Gần một tháng kể từ thang máy tầng mười hai, khe cửa hẹp dần, "An Nhiên. Chỉ An Nhiên." Gần một tháng kể từ lần cuối cùng hai người ở trong cùng một căn phòng. Và bây giờ, một mét bàn gỗ, hai ly cà phê (cô đã gọi, anh chưa), và một phong bì giữa.

Anh nhìn cô. Khuôn mặt giống Du nhìn lại anh qua ánh nắng chiều lọt qua kính. Nhưng lần này anh không tìm Du. An Nhiên thấy điều đó. Mắt anh nhìn cô, không xuyên qua cô, không mờ ở nửa giây đầu kiểu trigger hình ảnh mà Phó Tử Du phân tích ở buổi bảy mươi ba. Nhìn cô. Nhưng nhìn từ xa, từ chỗ sâu hơn ghế anh đang ngồi, kiểu người đã quen nhìn đèn cửa sổ tầng bốn từ trong xe nhưng chưa quen ngồi đối diện.

Mặc gọi cà phê đen nóng. Không hỏi "em khỏe không." Không nói "anh nhớ em." Không nói gì ngoài "cà phê đen, nóng." An Nhiên không trách. Anh không phải người biết mở đầu cuộc trò chuyện khó mà không có lịch trình sắp sẵn, không có Phương thư ký lên danh sách chủ đề, không có Triết ngồi cạnh dẫn dắt.

An Nhiên mở túi xách. Rút phong bì. Đặt trên bàn. Đẩy sang anh. Nhẹ. Động tác cô đã luyện trong đầu hai ngày: không ném, không đặt nặng, không run. Đẩy nhẹ, kiểu đưa tài liệu cho đồng nghiệp, kiểu bình thường, kiểu "đây là thứ anh cần đọc" mà không nói thêm.

– Đọc đi.

Mặc nhìn phong bì. Giấy trắng ngà, chữ trên mặt phong bì. Mắt anh thay đổi. Không phải thay đổi lớn, không giật mình hay mở to. Thay đổi ở chỗ sâu hơn: đồng tử co lại, cơ quanh mắt siết nhẹ, kiểu mắt người nhận ra thứ trước mặt trước khi não kịp xử lý. Kiểu phản xạ thị giác, nhanh hơn suy nghĩ, sâu hơn ý thức.

Anh nhận ra nét chữ. Nhận ra ngay. Bốn năm anh giữ căn hộ nguyên vẹn, giữ sổ tay bìa da nâu, giữ bút máy nắp bạc, nhìn chữ Du trên nhãn lọ mực, trên bìa cuốn sổ, trên gáy tập tài liệu cũ trong ngăn kéo bàn viết. Anh biết chữ cô ấy. Biết đến mức nhìn hai chữ trên mặt phong bì là đủ. Tên anh. Viết bằng tay cô ấy.

Tay anh dừng giữa không khí. Ba giây. Ngón tay hơi run, run nhẹ, kiểu run mà người khác không thấy nhưng An Nhiên thấy vì cô đã nhìn tay anh run ở bãi xe ngầm, ở cầu thang bộ, ở bàn CEO, ở phòng khám Phó, đủ lần để biết tần số, biết biên độ, biết khi nào run vì giận và khi nào run vì thứ sâu hơn giận.

Rồi anh cầm lên. Mở phong bì. Rút thư.

Anh đọc.

An Nhiên ngồi yên. Hai tay ôm ly cà phê sữa, không uống, ly lạnh trong lòng bàn tay. Quan sát mặt anh. Từng giây. Cô đã làm truyền thông đủ lâu để biết đọc biểu cảm, nhưng đọc biểu cảm Tần Mặc là đọc bản tin được biên tập kỹ, phải nhìn kỹ hơn để thấy thứ không qua kiểm duyệt.

Câu đầu: mắt anh chạy nhanh, kiểu đọc quen, đọc như tài liệu. Câu thứ hai, thứ ba: chậm lại. Mắt dừng ở một điểm, đọc lại, mắt dịch ngược hai dòng. Đọc lại câu "mỗi lần em định nói, anh nhìn em bằng mắt đó." Đoạn "em đã mặc đồ anh chọn, ăn quán anh đặt, đi đường anh bảo": hàm siết. Cơ thái dương nhấp một lần, rõ, kiểu người nghiến răng mà không biết mình đang nghiến.

Đoạn "em muốn ra khỏi đây": mặt anh từ từ mất đi mọi biểu cảm. Không phải lạnh lùng quen thuộc, thứ anh dùng trong phòng họp, thứ anh mài bóng mười năm trong thương trường. Thứ này khác. Trống rỗng. Như ai đó rút hết không khí khỏi căn phòng và mặt anh là căn phòng đó. Cơ mặt buông, mắt mở nhưng không sắc, môi khép nhưng không siết. Không phải bình tĩnh. Là hết năng lượng để biểu cảm.

Đoạn "em sẽ đi Đà Lạt. Một mình": ngón tay anh trên mép giấy ép mạnh, giấy cong nhẹ. Hai chữ "một mình" nằm trên giấy, mực xanh, nét đều. Anh đọc hai chữ đó chậm, An Nhiên thấy mắt anh dừng ở đó lâu hơn bất kỳ chỗ nào.

Đoạn cuối: "Nếu anh đọc sau khi em đi, hãy hiểu vì sao." Anh đọc xong. Mắt dừng ở dấu chấm cuối cùng. Dừng lâu. Rồi dịch xuống chữ ký. "Du." Nét bút quen. Nét bút anh biết, nét bút anh nhớ, nét bút anh đã nhìn hàng trăm lần trên tài liệu cũ mà không bao giờ tìm trên bàn viết.

Anh gấp thư. Chậm. Cẩn thận. Theo nếp gấp cũ, chính xác. Đặt thư trên bàn. Hai tay đặt phẳng hai bên, lòng bàn tay úp xuống mặt gỗ, ngón tay hơi xòe, kiểu giữ bàn khỏi chao. Hoặc giữ mình khỏi chao.

Im lặng.

Nhân viên pha cà phê ở quầy, tiếng máy xay. Tiếng ai đó gọi "một cà phê sữa đá, mang đi." Tiếng cửa mở, người vào, người ra. Bình thường. Quán cà phê bình thường. Chiều thứ Sáu bình thường.

– Cô muốn nói gì?

Giọng đều. Nhưng An Nhiên nghe: đều kiểu kìm nén, không phải đều kiểu bình tĩnh. Đều kiểu người giữ giọng bằng cơ, bằng thói quen, bằng mười năm luyện tập. Nhưng cô đọc qua. Bảy tháng ngồi cách anh bốn mét kính dạy cô đọc giọng anh.

– Anh cần nghe thêm.

Mặc nhìn cô. Mắt đỏ nhẹ ở viền dưới, nhưng chưa ướt. Chưa khóc. Có thể sẽ không. Tần Mặc không phải kiểu người khóc. Anh phá hủy. Sa thải, cắt hợp đồng, lái xe qua cầu Bông mà không rẽ, ngồi trước bàn hai mươi giờ mỗi ngày. Anh phá hủy thay vì khóc. Vì phá hủy là hành động, và hành động giữ anh khỏi phải cảm.

– Nghe thêm gì?

– Tôi đã gặp hai người bạn của Du. Họ nói cùng một thứ. Du mệt. Mệt vì bị kiểm soát. Mệt vì không còn biết mình muốn gì.

An Nhiên nói phẳng, không lên giọng, không buộc tội. Đủ để anh nghe. Chưa đủ để phá.

– Nhưng chi tiết, tôi sẽ nói khi anh sẵn sàng. Không phải hôm nay. Hôm nay, anh đọc thư. Về nhà, đọc lại. Đọc cho đến khi không còn nghĩ "Du viết khi giận" hay "Du không nghĩ vậy thật." Đọc cho đến khi anh nghe cô ấy.

Mặc nhìn cô. Lâu. Rồi gật, nhẹ, kiểu gật không hoàn toàn đồng ý nhưng không từ chối, kiểu gật của người biết mình sẽ không ngủ được đêm nay.

Cà phê nguội. Bức thư nằm giữa bàn, giữa hai người. Chữ viết tay Thẩm Du, mực xanh, bốn năm trên giấy, sắc hơn bất kỳ lời nào người sống có thể nói.

An Nhiên đứng dậy. Lấy túi xách. Phong bì vẫn trên bàn.

– Thư đó của anh. Du viết cho anh.

Bước đến cửa. Dừng. Không quay lại.

– Gọi tôi khi anh đọc xong.

Bước ra. Cửa đóng. Tiếng bước chân trên vỉa hè, rồi trộn vào tiếng xe, tiếng phố chiều thứ Sáu.

Tần Mặc ngồi lại. Một mình. Quán vẫn có người, nhân viên vẫn pha cà phê, ánh chiều vẫn lọt qua kính. Nhưng anh không thấy gì ngoài phong bì trên bàn, chữ "Mặc" mực xanh, nét chữ quen đến mức anh nghe được giọng Du khi đọc. Giọng dịu. Giọng mệt. Giọng người nói lần cuối.

Anh cầm phong bì. Cho vào túi trong áo vest. Bên trái. Gần ngực.

Đứng dậy. Bỏ tiền trên bàn. Bước ra. Vỉa hè đường Trần Cao Vân, chiều, xe cộ, nắng nhạt. Anh đứng mười giây, nhìn dòng xe mà không thấy xe. Rồi lên xe. Nổ máy. Lái đi.

Về đâu anh không biết. Phong bì trong túi áo ấm nhẹ ở ngực. Chữ viết tay Du. Bốn năm nằm trên bàn viết, không ai đọc. Bây giờ anh đọc rồi. Và thứ anh đọc đang phá vỡ từng lớp một. Chậm. Kiểu nền nhà nứt.