Bảo vệ

Trưa nắng. Nắng đứng bóng, nóng, kiểu nóng Sài Gòn tháng hai không có gió. Quạt trần quay hết tốc, cửa sổ mở, không khí nặng, ẩm. Gia Minh ngồi bàn vẽ tranh bằng bút chì mà Mai Anh cho mượn, vẽ gì không rõ, chỉ thấy nét chì chạy chậm trên giấy, cẩn thận, kiểu cẩn thận của đứa trẻ đang cố tập trung vào thứ gì đó để khỏi nghĩ.

Khánh ngồi sofa, điện thoại trong tay, nhìn em vẽ. Rồi nhìn điện thoại. Rồi nhìn em.

Sáng nay, sau bữa sáng, sau cuộc nói chuyện ở bàn ăn, Khánh biết: cậu không thể chỉ nghe. Nghe là bước đầu, nhưng bước tiếp là nói. Nói với cha. Nói thẳng, nói rõ, nói kiểu nói mà cậu đã mất mười một năm mới học được: không quát, không giận, không "thôi đi," mà bình tĩnh, buồn, thật.

Khánh nhìn em.

– Minh.

Gia Minh ngẩng lên, bút chì trong tay, mắt hỏi.

– Anh sẽ gọi cha. Nói chuyện của em. Em ở đây, nghe cũng được, không nghe cũng được.

Em gật. Không nói gì. Quay lại vẽ, nhưng tay đặt bút xuống, hai tay để trên đùi, ngồi thẳng hơn. Em chọn nghe.

Khánh bấm số cha.

Chuông đổ. Một hồi. Hai hồi. Ba hồi. Rồi cha nhấc máy. Giọng cha nghe mệt hơn hôm qua, mệt kiểu mệt của người không ngủ được, kiểu mệt mà Khánh nhận ra vì cậu đã nghe giọng đó ở mẹ, ở chính mình, ở tất cả những người trong gia đình này khi mọi thứ bắt đầu nứt.

– Con.

– Dạ, cha.

– Minh ổn không?

– Minh ổn. Nó ở đây. Nó ăn rồi. Nó vẽ tranh.

Im lặng ngắn. Khánh nghe cha thở, thở nhẹ, kiểu thở phào mà cố giấu. Rồi cha nói, giọng cố bình tĩnh nhưng không bình tĩnh được:

– Bao giờ nó về? Cha nói Lan rồi, Lan muốn qua đón.

Khánh nhìn Gia Minh. Em vẫn vẽ, không ngẩng lên, nhưng tay cầm bút chậm lại, cái chậm mà Khánh biết: em đang nghe. Mười hai tuổi, tai thính, biết anh đang gọi cha.

– Cha. Nghe con nói trước.

Im lặng. Cha không quen câu đó. Cha quen kiểu "dạ cha, để con nói Minh," quen kiểu Khánh nhận việc, xong việc, báo lại. Nhưng Khánh không nhận việc nữa.

– Minh đang bị kẹt. Giống con hồi đó.

Im lặng dài hơn. Khánh nghe tiếng nền ở đầu bên kia: tiếng quạt, tiếng ai đó đi ngoài hành lang, tiếng nhà Q.7 buổi trưa. Và tiếng cha nuốt nước bọt, nuốt kiểu nuốt mà Khánh biết: cha đang cố hiểu, đang cố không phản bác ngay, đang cố nghe.

– Giống con... nghĩa là sao?

Khánh hít sâu. Đây là phần khó. Phần khó không phải vì giận, mà vì phải nói thật với người mình yêu mà không làm họ đổ sụp. Phải nói đủ thật để cha hiểu, nhưng đủ nhẹ để cha không đóng lại. Khánh đã học điều này. Học từ Mai Anh, người không bao giờ nói bằng giận mà nói bằng buồn, và buồn bao giờ cũng sắc hơn giận.

– Minh thấy ngột ngạt, cha. Giống con hồi mười ba tuổi. Giống con khi chia đôi cuối tuần, khi ai cũng bảo con phải ngoan, khi con muốn kêu mệt mà sợ mẹ khóc, sợ cha im.

Cha im một lúc. Rồi nói, giọng cố giữ vững nhưng Khánh nghe được cái run ở cuối, cái run mà cha không giấu nổi:

– Nhưng con... con khác. Cha mẹ ly hôn, con bị kẹt giữa. Minh đâu có...

– Minh cũng bị kẹt, cha. Khác kiểu nhưng cũng kẹt. Mẹ nó bảo phải ngoan. Cha bảo phải hiểu mẹ. Ai cũng muốn nó chọn. Nó mười hai tuổi, cha.

Khánh nghe giọng mình và ngạc nhiên: giọng cậu bình tĩnh. Không run như lần quát ở bệnh viện, không nghẹn như lần nói "con không chuyển lời nữa." Bình tĩnh, buồn, thật. Đúng kiểu mà cậu muốn.

Cha im rất lâu. Lâu đến mức Khánh tưởng cha đã cúp máy. Nhưng không, tiếng thở vẫn ở đó, nặng, đều, kiểu thở của người năm mươi lăm tuổi đang cố xếp lại thứ gì đó trong đầu mà không biết xếp thế nào.

– Cha... cha không biết nó mệt vậy.

Khánh nhắm mắt. Cha không biết nó mệt vậy. Câu đó giống y câu cha nói với cậu hồi cuối năm ngoái, trong nhà Q.7, mắt đỏ, giọng thấp: cha không biết con mệt vậy. Giống y. Cùng một câu, cùng một giọng, cùng một sự ngỡ ngàng. Cha nói câu đó với cậu rồi, giờ lại nói câu đó về em. Và Khánh thấy đau, đau vì cha thật sự không biết, không phải vì cha không thương mà vì cha không biết cách nhìn. Thương mà không biết nhìn thì thương cũng đè.

– Cha. Con nói câu này một lần thôi.

– Ừ.

– Đừng để lặp lại. Đừng để Minh phải đợi mười một năm mới dám nói cha. Đừng để nó phải chạy qua nửa thành phố mới có người nghe.

Giọng Khánh vẫn bình tĩnh, nhưng nặng. Nặng vì mười lăm năm. Nặng vì cậu biết: nếu cha không nghe, Minh sẽ thành cậu. Sẽ giấu, sẽ nuốt, sẽ "ổn" cho đến khi không ổn nổi nữa, sẽ bùng nổ ở một bệnh viện nào đó, một vỉa hè nào đó, một đêm mưa nào đó.

– Cha chỉ cần hỏi Minh một câu. Hỏi "con muốn gì." Đừng hỏi "sao con bỏ học." Đừng bảo "phải ngoan." Hỏi "con muốn gì." Câu đó đủ rồi.

Im lặng. Rồi Khánh nghe tiếng gì đó ở đầu bên kia. Nhẹ, rất nhẹ, kiểu tiếng mà cậu mất vài giây mới nhận ra: cha đang khóc. Không nhiều. Chỉ vài giọt, kiểu khóc mà người đàn ông năm mươi lăm tuổi cố kìm, cố không để con nghe, cố giữ giọng cho đều. Nhưng Khánh nghe. Nghe vì cậu biết tiếng khóc kìm, biết rõ, biết vì cậu cũng kìm giỏi.

– ...Cha hiểu.

Giọng cha khàn, thấp, ướt. Khánh nghe và thấy lạ: cha nói "cha hiểu" chứ không nói "cha biết rồi." Khác nhau. "Biết rồi" là đóng, là đã xong. "Hiểu" là mở, là đang tập.

– Cha sẽ nói chuyện với Minh. Khi nào nó muốn về thì... thì để nó về.

– Dạ. Nhưng cha đừng gọi nó về. Để nó tự muốn.

Im lặng. Rồi:

– Ừ.

Cúp máy. Khánh đặt điện thoại xuống sofa. Tay hơi run, nhưng ít hơn lần trước, ít hơn lần quát ở bệnh viện, ít hơn lần nói "con không chuyển lời nữa." Mỗi lần nói thật, tay bớt run đi một chút. Mỗi lần đặt ranh giới, ngực bớt nặng đi một chút. Không hết, nhưng bớt.

Gia Minh không nhìn lên. Vẫn vẽ. Nhưng tay em đã ngừng chạy bút, chỉ giữ đầu bút chì trên giấy, tựa vào mặt giấy mà không vẽ. Em nghe hết. Khánh biết em nghe hết.

– Anh nói cha rồi.

Em gật. Nhẹ. Vẫn nhìn giấy.

– Anh nói gì?

– Anh nói cha hỏi em muốn gì. Đừng bảo em phải ngoan.

Gia Minh ngẩng lên. Mắt em không ướt, nhưng sáng, sáng kiểu sáng mà Khánh đã thấy sáng nay ở bàn ăn: sáng của người bớt cô đơn.

– Cha có nghe không?

– Có. Cha hiểu.

– Thiệt hả?

Khánh cười. Cười nhẹ, cười mà mắt vẫn cay từ cuộc gọi.

– Thiệt. Cha mất lâu lắm mới hiểu. Nhưng cha hiểu.

Em không nói thêm. Chỉ nhìn anh, lâu, rồi cúi đầu, cúi kiểu cúi mà Khánh nhận ra: em đang giấu mặt. Không phải giấu nước mắt, mà giấu cái nhẹ, giấu cái vui mà em không quen, vì mười hai tuổi em chưa biết rằng mình được phép vui vì có người bảo vệ mình.

Khánh để em giấu. Không nói. Để em có mấy giây đó cho riêng mình.

Lát sau, Gia Minh ngẩng lên, nhìn xuống bức tranh đang vẽ dở. Khánh liếc qua: hình vẽ bằng chì, nét còn non, nhưng nhận ra được, một cái bàn, vài cái ghế, một cửa sổ mở. Phòng thuê.

– Em vẽ phòng anh hả?

– Ừ.

Khánh nhìn bức tranh. Bàn gỗ, ghế, cửa sổ. Em vẽ căn phòng này, căn phòng mà em đến tìm anh, căn phòng mà em ngủ trên sofa, căn phòng mà em được nghe. Và Khánh nhớ mình cũng từng vẽ một căn phòng, bản vẽ căn phòng cho mình, bàn vẽ cạnh cửa sổ, hai ghế ban công, bếp cho hai người. Anh em, cùng vẽ những căn phòng mà mình muốn ở. Cùng tìm nơi thuộc về.

Mai Anh đi gặp khách hàng về, xách túi đồ mua chợ dọc đường, mở cửa, thấy hai anh em ngồi bàn, một người uống cà phê nguội, một người vẽ tranh. Cô cười, không hỏi, đặt túi đồ lên bếp, lấy đồ ra cất tủ lạnh. Rau, trứng, đậu hũ, một bịch bún, một hộp sữa tươi nhỏ cho Gia Minh. Cô mua sữa riêng cho em, không ai bảo mua. Khánh nhìn hộp sữa và nghĩ: cô ấy cũng đang bảo vệ, theo cách của cô ấy, bằng hộp sữa, bằng bữa cơm, bằng cái gật đầu không hỏi.

Khánh nhìn Mai Anh, nhìn Gia Minh, nhìn phòng thuê hai mươi mét vuông, nắng trưa, quạt trần, bàn gỗ chân vênh, bức tranh chì vẽ dở. Và nghĩ: lần này mình bảo vệ em đúng cách. Không gánh thay. Không nhảy vào. Chỉ nói thật với cha, rồi để cha tự làm phần của cha. Đó là cách bảo vệ mà mười lăm năm trước cậu không biết. Bảo vệ không phải đứng trước mặt em chắn đạn. Bảo vệ là nói cho người bắn biết họ đang bắn vào con mình.

Ngoài ban công, chậu sả lá xanh đậm, thẳng, gió trưa lay nhẹ. Tiếng xe cộ ngoài hẻm, tiếng ai đó gọi nhau ở tầng dưới, tiếng Sài Gòn trưa nóng bình thường. Và trong phòng thuê này, ba người, ba thế hệ (nếu tính cả cha ở đầu dây bên kia), đang tập lại từ đầu. Tập nghe, tập nói thật, tập yêu thương mà không đè.

Chậm. Vụng. Nhưng đang tập. Và lần này, không ai phải tập một mình.