Ngôi nhà thiếu một tiếng nói

Cái tủ áo trong phòng ngủ mẹ trống đi một nửa.

Khánh biết vì cậu đi ngang, thấy cửa tủ mở, bên trong chỉ còn quần áo mẹ treo bên phải, bên trái là dãy móc trống, đung đưa nhẹ mỗi khi gió lùa. Trước đây, bên trái là áo sơ mi cha, mấy cái vest cũ mà cha không bao giờ mặc nhưng không nỡ bỏ, và cái áo khoác lông cừu mà cha mua ở Đà Lạt hồi hai vợ chồng đi tuần trăng mật, trước khi Khánh sinh. Mẹ hay kể chuyện đó, bảo cha mặc áo lông cừu mà đi ăn phở, trông buồn cười lắm.

Giờ bên trái trống. Những cái móc đung đưa, bạc nhẹ, phản chiếu ánh đèn hành lang mỗi khi ai đi ngang. Mẹ không đóng cửa tủ. Khánh cũng không. Cả hai để nó mở, như thể đóng lại thì thừa nhận rằng bên kia sẽ không bao giờ đầy trở lại.

Tuần đầu tiên sau khi cha đi, ngôi nhà thay đổi từ từ, không đột ngột, không kịch tính, chỉ là những thứ nhỏ cứ bớt dần. Đôi dép cha ở kệ giày biến mất ngày thứ hai, khi Khánh đi học về thì kệ đã trống, mẹ dọn rồi hay cha quay lại lấy thì cậu không biết. Cái gạt tàn trên ban công cũng không còn, để lại một vệt tròn sạch giữa lớp bụi. Chai dầu gội đầu cha hay dùng trong phòng tắm, mẹ bỏ vào thùng rác, Khánh thấy khi đi đổ rác.

Không ai nói gì về những thứ biến mất. Mẹ không nhắc. Khánh không hỏi. Cả hai cư xử như đó là điều bình thường, như đồ đạc tự biến mất được, như tủ áo vốn chỉ có một bên, như kệ giày từ trước đến giờ không có đôi dép da nâu nào cả.

Nhưng Khánh biết. Cậu biết vì mỗi lần nhìn thấy chỗ trống, cậu đều nhớ thứ từng ở đó. Chỗ trống ở kệ giày, cậu thấy đôi dép. Chỗ trống trên ban công, cậu thấy cái gạt tàn. Chỗ trống ở bàn ăn, cậu thấy cha ngồi, tay cầm đũa, cười, nói "cơm hôm nay ngon." Chỗ trống ở đâu cũng có hình cha, trong suốt, không ai thấy, chỉ cậu thấy.

Hai mẹ con sống trong ngôi nhà đang từ từ xóa đi dấu vết của người thứ ba, lặng lẽ, tự nhiên, như cát lấp đi vệt chân trên bãi biển. Và Khánh đóng vai người không nhìn thấy cát đang lấp, dù mỗi ngày, cậu đều nhìn.

Bữa cơm thay đổi đầu tiên.

Mẹ vẫn nấu, nhưng ít hơn. Trước đây nấu cho ba, giờ nấu cho hai, mà đầu mẹ chưa quen nên mấy ngày đầu lúc nào cũng thừa. Nồi cơm nhiều quá, mẹ xới ra hai bát mà còn gần nửa nồi. Đĩa thịt kho mặn thì đủ cho ba người, hai người ăn không hết, hôm sau hâm lại, hôm sau nữa vẫn còn. Mẹ nhìn nồi cơm thừa, không nói gì, bới vào hộp, cất tủ lạnh.

Khánh ăn nhiều hơn bình thường. Xúc thêm bát thứ hai, rồi thứ ba, dù bụng đã no từ bát đầu. Không phải đói, mà vì cậu muốn nồi cơm hết. Muốn đĩa thức ăn trống. Muốn mẹ không phải nhìn đồ thừa rồi nghĩ đến bát cơm của người không còn ngồi đây. Mười ba tuổi, cậu không biết dùng từ gì cho cái mình đang làm, chỉ biết rằng ăn hết phần cơm thừa thì mẹ sẽ bớt nhìn nồi cơm bằng ánh mắt đó, ánh mắt của người đong đếm sự vắng mặt.

Bàn ăn bốn ghế. Hai người ngồi hai bên, hai ghế trống ở giữa và ở đầu. Ghế cha trống. Ghế thứ tư vốn đã trống từ trước, giờ thêm ghế cha nữa, cái bàn trông lệch hẳn, như chiếc xe mất một bánh.

Im lặng.

Đó là thứ thay đổi lớn nhất. Trước đây, bữa cơm có tiếng cha kể chuyện công ty, có tiếng mẹ hỏi "ăn thêm không," có tiếng Khánh xin đi chơi cuối tuần. Giờ chỉ có tiếng đũa chạm bát, tiếng nhai, và tiếng quạt trần quay. Khánh bật tivi cho có tiếng, kênh thời sự, ai đó đang nói về thời tiết ngày mai, nắng, ba mươi sáu độ, gió nhẹ. Không ai xem, nhưng tiếng nói từ tivi lấp đi khoảng trống, giả vờ rằng nhà vẫn đông, vẫn có người nói chuyện.

Mẹ ăn chậm. Mắt nhìn bát cơm, thỉnh thoảng nhìn ra cửa, nhìn như đang đợi ai đó mở khóa bước vào, đặt cặp lên sofa, nói "cha về rồi." Nhưng cửa không mở. Mẹ nhìn lại bát cơm. Gắp thêm miếng thịt cho Khánh.

– Con ăn thêm đi.

– Dạ.

Hai câu. Rồi lại im. Im lặng ở bữa ăn là thứ Khánh chưa bao giờ quen. Trước đây, dù cha mẹ có giận nhau thì bữa cơm vẫn có tiếng. Tiếng cha hỏi "hôm nay học gì," tiếng mẹ kêu "ăn rau đi con," tiếng đũa gõ nhẹ khi gắp thức ăn cho nhau. Những tiếng nhỏ vậy thôi, nhưng gộp lại thì đó là tiếng của một gia đình. Giờ không còn, và cái thiếu đó to hơn bất kỳ tiếng ồn nào.

Khánh nghĩ: mình nên nói gì đó. Nhưng nói gì? Kể chuyện trường thì sợ mẹ buồn vì nhớ cha cũng từng hỏi chuyện trường. Hỏi mẹ làm gì hôm nay thì sợ mẹ nghĩ cậu đang cố lấp chỗ trống. Nên cậu im. Xúc cơm. Ăn. Và giả vờ rằng tivi kể chuyện thời tiết là đủ.

Buổi tối, Khánh ngồi bàn học, mẹ rửa bát. Tiếng nước chảy, tiếng bát xếp vào kệ, rồi im. Mẹ lau bếp. Lau bàn. Lau cả cái bàn phòng khách mà hôm nay không ai dùng. Lau kệ tivi. Lau cánh cửa phòng ngủ. Lau từ ngoài vào trong, cẩn thận, chậm rãi, như thể căn hộ bốn mươi mét vuông này cần dọn cả tiếng đồng hồ.

Khánh biết mẹ không phải dọn. Mẹ chỉ cần tay bận. Cần có gì đó để làm, để tối không quá dài, để không phải ngồi yên một chỗ và nghĩ. Khi tay bận thì đầu bớt nghĩ, hoặc ít nhất, nghĩ cũng không dồn lại một chỗ được.

Rồi mẹ ngồi sofa, bật tivi, xem nhưng không xem, ngồi đó cho hết tối.

Khánh nhìn qua khe cửa phòng. Mẹ ngồi một mình trong phòng khách, ánh đèn vàng chiếu xuống, tivi đang phát phim gì đó, tiếng nhạc nền nhẹ nhàng. Mẹ ôm gối sofa, đặt trên đùi, tay vuốt mép gối đều đặn, kiểu vuốt vô thức của người đang nghĩ gì đó xa xôi.

Trước đây, giờ này cha ngồi cạnh. Hai người xem tivi, thỉnh thoảng nói chuyện, thỉnh thoảng im, nhưng cái im đó là im thoải mái, im của hai người quen nhau đến mức không cần nói cũng hiểu. Giờ mẹ ngồi một mình, và cái im lặng này khác, nó nặng hơn, dày hơn, như tấm chăn trùm lên ngôi nhà mà không ai gỡ ra được.

Khánh quay lại bàn học. Mở sách. Đọc.

Nhưng đầu cậu đếm. Đếm những thứ đã thay đổi. Đôi dép: mất. Cà vạt: mất. Chai dầu gội: mất. Tiếng cười cha: mất. Tiếng bàn phím cha gõ trong phòng ngủ mỗi tối khuya: mất. Mùi thuốc lá thoảng vào từ ban công: mất.

Mất bao nhiêu thứ nữa thì ngôi nhà này không còn là nhà?

Cậu không tìm câu trả lời. Chỉ biết rằng mỗi ngày, căn hộ rộng hơn một chút. Không phải vì ai dọn đồ hay kê lại bàn ghế, mà vì khoảng trống mà cha để lại cứ lớn dần, lấp đầy bằng im lặng thay vì tiếng nói. Căn hộ năm mươi mét vuông, vốn nhỏ, giờ thấy mênh mông. Hai người đi trong đó như đi trong sân trường sau giờ tan học, rộng rinh, vắng tanh, và cái vắng đó không phải bình yên, mà là thiếu.

Đêm. Khánh nằm trên giường, nhìn trần nhà. Quạt trần quay, bóng cánh quạt lướt qua tường, đều đặn, như mọi đêm. Ngoài cửa sổ, con hẻm đã ngủ, chỉ còn tiếng chó sủa xa xa và tiếng xe máy lẻ tẻ chạy ngoài đường lớn.

Cậu nghe mẹ tắt tivi. Tiếng dép lê trên sàn gạch, mẹ đi vào phòng ngủ. Tiếng cửa khép nhẹ, nhẹ hơn bình thường, như mẹ sợ đánh thức ai, dù nhà chỉ còn hai người và không ai ngủ.

Rồi im. Im thật sự. Không tivi, không tiếng nước, không tiếng người. Chỉ có quạt trần, tiếng xe ngoài đường, và hơi thở của cậu.

Khánh nhắm mắt, cố ngủ. Nghĩ đến ngày mai thứ hai, đi học, gặp Đức, giờ Toán, giờ Văn. Nghĩ đến bài kiểm tra tuần sau. Nghĩ đến mùi xôi đầu hẻm, đến cây bàng ở ngã ba, đến bất cứ gì bình thường để che đi cái khoảng trống đang lớn dần trong ngôi nhà này, trong ngực cậu.

Nhưng trước khi ngủ, Khánh nghĩ đến một điều mà cậu sẽ không nói với ai.

Sáng nay, khi dọn bàn ăn, cậu vẫn lấy ba đôi đũa. Tay cầm đũa từ hộp, đếm hai, rồi tay tự lấy thêm một, như phản xạ, như cơ thể chưa học được cách đếm lại. Ba bát, ba đôi đũa, đặt lên bàn.

Mẹ nhìn thấy. Đứng ở cửa bếp, cầm tô canh, nhìn ba đôi đũa trên bàn. Rồi mẹ đặt tô canh xuống, lặng lẽ cất đi một đôi, bỏ lại vào hộp, đóng nắp. Không ai nói gì. Không ai nhìn nhau.

Khánh đứng đó, tay buông thõng, nhìn hộp đũa đã đóng nắp, và cảm thấy mình vừa phạm một lỗi rất nhỏ nhưng nặng vô cùng. Lỗi nhớ. Lỗi quen. Lỗi của một đứa trẻ mà cơ thể vẫn đếm đến ba dù đầu đã biết chỉ còn hai.

Cậu nhắm mắt. Quạt trần quay. Và đêm Sài Gòn trôi qua ngôi nhà hai người, nhẹ, chậm, dài hơn mọi đêm trước đó.