Cha mẹ từ chối

Cậu hỏi cha trước.

Tối thứ tư, nhà cha, sau bữa cơm hai người. Cha nấu cá kho, cậu nấu cơm. Hai cha con ăn xong, cha rửa bát, cậu lau bàn. Mọi thứ bình thường, kiểu bình thường mới: hai người, một bếp, một nồi cơm, tiếng nước chảy, tiếng bát khua, tiếng quạt trần quay chậm.

Cha rửa xong, lau tay, ngồi lại bàn uống trà. Cậu ngồi đối diện. Trà nóng, khói bay lên, hơi nước mờ giữa hai người.

– Cha.

– Gì con?

Giọng cha bình thường. Giọng cha khi ở nhà: trầm, nhẹ, không vội. Cậu nhìn xuống ly trà, nhìn mặt nước, nhìn ngón tay mình ôm quanh ly, rồi ngẩng lên.

– Cha có bao giờ nghĩ... quay lại với mẹ không?

Câu hỏi rơi vào bếp như một vật nặng. Tiếng quạt trần quay nghe rõ hơn. Tiếng nước trong bình lọc nhỏ giọt. Tiếng gì đó bên ngoài cửa sổ, có lẽ xe máy, có lẽ gió.

Cha không nói. Im lặng. Im lặng dài, kiểu cha im khi nghĩ, kiểu kỹ sư đo đạc trước khi trả lời, kiểu người không muốn nói sai, không muốn nói vội, không muốn làm con đau bằng một câu trả lời thiếu cân nhắc.

Cậu đợi. Tim đập nhanh, nhưng cậu không tránh, không rút lại câu hỏi, không nói "thôi cha không cần trả lời". Cậu đã quyết: hỏi thẳng, nghe thẳng. Cuốn sổ ghi "Lần 5, hỏi thẳng" bằng bút đỏ, và cậu sẽ làm đúng.

Cha đặt ly trà xuống. Nhìn cậu.

– Con ơi.

Hai tiếng. "Con ơi." Cha ít khi gọi "con ơi". Cha gọi "con" thôi, ngắn, gọn. "Con ơi" là khi cha muốn nói gì đó khó, gì đó mà cha phải tìm chữ, kiểu kỹ sư phải viết báo cáo bằng ngôn ngữ không phải kỹ thuật.

– Cha và mẹ đã suy nghĩ kỹ rồi. Rất kỹ. Không phải một ngày, không phải một tuần. Nhiều tháng. Cha xin lỗi con.

– Nghĩa là... không?

– Cha không muốn nói "không" vì nghe lạnh. Nhưng cha không muốn nói dối con. Cha và mẹ không quay lại được.

"Không quay lại được." Không phải "không muốn". Không phải "không yêu". "Không quay lại được." Kiểu cha nói: có rào cản mà cả hai không vượt qua được, không phải vì thiếu cố gắng, mà vì đã cố hết rồi, đã cố mười tám năm, và biết rằng cố thêm cũng không thay đổi.

Cậu nuốt. Nuốt nước bọt, nuốt gì đó nghẹn ở cổ, kiểu nuốt mà không có gì để nuốt.

– Cha biết con đang cố. Cha biết bữa cơm con nấu là vì muốn cha mẹ ngồi lại. Cha biết con rủ đi ăn phở cũng vậy. Cha biết, con. Và cha cảm ơn con. Nhưng...

Cha dừng. Tay xoay ly trà, chậm, kiểu xoay khi không biết nói tiếp thế nào.

– Nhưng có những thứ con không cần phải gánh. Cha mẹ là việc của cha mẹ.

Cậu gật. Gật kiểu tự động, kiểu đầu gật nhưng trong ngực thì không gật, trong ngực thì đang vỡ, nhẹ, từ từ, kiểu kính nứt chứ không vỡ tan, nứt dọc, dài, thấy qua nhưng không sửa được.

– Dạ. Con hiểu.

Cậu nói "con hiểu" lần thứ ba kể từ ngày cha mẹ nói ly hôn. Lần đầu khi cha mẹ ngồi nói chuyện chính thức. Lần hai sau khi tòa ký. Lần ba bây giờ. Ba lần "con hiểu", và lần nào cũng không hiểu, chỉ nói vì không biết nói gì khác.

Cha đưa tay, đặt lên bàn tay cậu. Tay cha to hơn, dày hơn, tay kỹ sư có chai ở ngón trỏ và ngón giữa. Tay ấm.

– Cha thương con.

Cậu gật. Lần này gật thật. Vì câu đó thật. Cha thương con, dù cha không quay lại với mẹ. Hai thứ đó không loại trừ nhau. Nhưng với cậu mười sáu tuổi, chúng đan vào nhau như sợi dây rối, không biết gỡ thế nào.

---

Cậu hỏi mẹ ngày hôm sau.

Thứ năm, sau giờ học, cậu sang nhà mẹ. Không phải cuối tuần, không đúng lịch, nhưng cậu nhắn mẹ "con muốn qua", mẹ nói "con qua đi". Không hỏi lý do. Không hỏi "có chuyện gì không". Chỉ "con qua đi", vì mẹ biết con muốn gặp thì có lý do, và mẹ không bao giờ từ chối.

Nhà mẹ chiều thứ năm. Nắng chiều hắt qua cửa sổ nhỏ, vàng nhạt, chạm mặt bàn gỗ, chạm chén trà mẹ pha sẵn, chạm cuốn sách mẹ đang đọc dở trên sofa. Mùi nhài từ lọ xịt phòng quen, mùi nhà mẹ, mùi mới nhưng đã quen vì cậu đến đây mỗi cuối tuần, đã ngửi mùi này đủ lâu để gọi nó là "mùi nhà mẹ".

Hai mẹ con ngồi ở bàn bếp nhỏ. Mẹ pha trà, cắt cam, đặt trước mặt cậu.

– Con ăn cam đi. Cam sành, ngọt.

Cậu ăn miếng cam. Ngọt thật. Nước cam chảy trên ngón tay, cậu lau vào quần, mẹ đưa khăn giấy. Mọi thứ bình thường. Bình thường đến mức cậu không muốn phá vỡ, không muốn hỏi, không muốn biến bàn bếp nhỏ này thành nơi nghe câu trả lời mà cậu sợ.

Nhưng cậu đã hỏi cha rồi. Và cậu không thể chỉ hỏi một người.

– Mẹ.

– Gì con?

– Mẹ có bao giờ nghĩ... quay lại với cha không?

Mẹ đặt chén trà xuống. Nhẹ. Không để mạnh, không giật mình, không sốc. Mắt mẹ nhìn cậu, bình tĩnh, nhẹ, kiểu mẹ nhìn khi biết câu hỏi này sẽ đến, đã đợi, đã chuẩn bị, chỉ không biết nó đến lúc nào.

– Con...

Mẹ đưa tay, nắm tay cậu. Tay mẹ nhỏ hơn tay cha, mềm hơn, ấm hơn, tay mẹ có mùi kem dưỡng da, mùi mẹ quen thuộc.

– Mẹ thương con. Con biết điều đó, đúng không?

– Dạ.

– Mẹ thương con nhiều nhất trên đời. Và mẹ thương cha con. Mẹ vẫn thương. Nhưng thương không có nghĩa là phải ở cùng.

Mẹ nói chậm. Từng chữ. Kiểu giáo viên Văn chọn từ: cân nhắc, chính xác, không thừa, không thiếu.

– Mẹ không thể quay lại sống như cũ, con ơi. Không phải vì mẹ không yêu cha. Mà vì cách sống đó... không còn phù hợp. Mẹ đã cố rất lâu. Mẹ cố đến khi không còn gì để cố nữa. Và mẹ xin lỗi vì điều đó.

Cậu nghe. Nghe giọng mẹ, nhẹ, đều, không run, không buồn, chỉ thật. Giọng của người đã khóc đủ, đã nghĩ đủ, đã quyết đủ. Giọng của người đã ở bên kia bờ, nhìn lại, và không quay lại.

– Con biết con đang cố. Mẹ thấy bữa cơm con nấu. Thấy con rủ đi ăn phở. Thấy con nhờ mẹ nấu canh chua. Mẹ biết con đang làm gì, con ạ.

Cậu nhìn lên. Mẹ biết. Mẹ biết từ đầu. Biết mỗi lần gặp cha là Khôi sắp xếp, biết bữa phở là Khôi rủ, biết canh chua là Khôi nhờ, biết bữa cơm là Khôi nấu để ba người ngồi cùng. Mẹ biết hết. Và vẫn đến. Đến vì con. Đến dù biết không có gì thay đổi. Đến vì mẹ không nỡ nói "không" với con.

– Mẹ xin lỗi. Mẹ không thể cho con điều con muốn.

Giọng mẹ khi nói câu cuối hơi rung. Nhẹ. Chỉ một nhịp, rồi lại đều. Nhưng cậu nghe. Nghe mẹ cũng đau. Đau vì không cho được con điều con muốn, đau kiểu mẹ đau: âm thầm, giấu, kiểu khóc trong bếp tối lúc một giờ sáng.

Cậu gật. Không nói "con hiểu". Lần này không nói. Vì nói nhiều quá rồi. Chỉ gật, nhìn xuống tay mẹ đang nắm tay mình, nhìn ngón tay mẹ, nhỏ, gầy hơn hồi trước, không sơn móng, không đeo nhẫn, không đeo dây chuyền. Tay trống. Cổ trống. Mẹ đã bỏ hết những gì thuộc về ngày cũ, chỉ giữ lại con.

– Dạ.

Một tiếng "dạ". Nhẹ. Vừa đủ nghe.

Cậu uống nốt trà, ăn nốt miếng cam, ôm mẹ trước khi đi. Mẹ ôm lại, chặt hơn bình thường, lâu hơn bình thường, kiểu ôm khi biết con vừa đau mà mình không chữa được.

– Con về cẩn thận nhé.

– Dạ.

---

Cậu về nhà cha. Vào phòng. Đóng cửa.

Ngồi trên giường. Mở ngăn kéo, lấy cuốn sổ bìa xanh. Mở trang đầu: "Dự án hòa giải" bằng bút đỏ. Lật qua từng trang: Lần 1, Lần 2, Lần 3, Lần 4, Lần 5, hỏi thẳng.

Cậu viết:

*Lần 5, Hỏi thẳng.*

*Cha: "Không quay lại được." Cha xin lỗi.*

*Mẹ: "Không thể quay lại sống như cũ." Mẹ xin lỗi.*

*Tiến triển: 0/10.*

Số không.

Cậu nhìn số không lâu. Lâu hơn bất cứ con số nào cậu từng viết. Số không rõ ràng, sạch, không mơ hồ, không cho hy vọng, không để chỗ bám. Số không là câu trả lời. Là đáp án. Là điểm cuối của bài thi mà cậu đã ôn kỹ nhất đời.

Cậu cầm cuốn sổ. Nhìn bìa xanh đậm. Nhìn chữ "Dự án hòa giải" bằng bút đỏ, chữ viết cẩn thận, từng nét, từng nét mà cậu viết hồi nào đó khi còn tin rằng nếu ghi đủ lần, chấm đủ điểm, lên đủ kế hoạch, thì mọi thứ sẽ quay lại.

Cậu xé.

Trang đầu tiên. Rách. Giấy kêu xoạt, một tiếng, sắc, trong phòng im. Rồi trang thứ hai. Trang thứ ba. Trang ghi "Lần 1, vòi nước, 3/10". Trang ghi "Lần 2, canh chua, 2/10". Trang ghi "Lần 3, phở bà Sáu". Trang ghi "Lần 4, bữa cơm gia đình". Trang ghi "Lần 5, hỏi thẳng. 0/10."

Xé. Xé. Từng trang. Không giật mạnh, không hét, không ném. Chỉ xé, chậm, từng trang, từng tờ, rách đều, kiểu người xé giấy mà biết mình đang xé gì: đang xé hy vọng, đang xé kế hoạch, đang xé cuốn sổ mà không ai dạy cậu lập, đang xé cái gì đó mà cậu giữ chặt nhất, kỹ nhất, sợ rơi nhất.

Giấy rải trên sàn. Những mảnh nhỏ, trắng và xanh, chữ viết tay, bút bi xanh, bút đỏ, con số, gạch đầu dòng, tên món ăn, tên quán phở, điểm số. Rải khắp sàn phòng, im, nhẹ, như tuyết giả, như giấy vụn sau buổi thi, như tàn tích của cái gì đó mà chỉ cậu biết nó từng quan trọng đến mức nào.

Cậu ngồi giữa đống giấy vụn. Không khóc. Mắt khô. Tay không run nữa. Chỉ ngồi, nhìn những mảnh giấy, nhìn lâu, rồi cúi xuống, nhặt lại.

Từng mảnh. Từng mảnh một. Không xé nữa. Chỉ nhặt, gom, bỏ vào thùng rác nhỏ cạnh bàn học. Nhẹ nhàng. Cẩn thận. Kiểu người dọn dẹp sau khi vỡ: không vội, không giận, chỉ dọn, vì phải dọn, vì đồ vỡ rồi thì phải nhặt, vì sàn phòng không thể đầy giấy mãi.

Cậu nhặt xong. Thùng rác đầy giấy vụn. Sàn sạch. Phòng im.

Cậu ngồi lên giường. Nhìn tay mình. Tay run nhẹ. Run vì vừa xé hết, vì vừa buông hết, vì vừa nghe hai người nói "không" bằng hai giọng khác nhau nhưng cùng một ý: *cha mẹ thương con, nhưng cha mẹ không quay lại.*

Cậu nằm xuống. Kéo chăn. Nhắm mắt. Không ngủ được nhưng cũng không thức. Ở đâu đó ở giữa, chỗ mà mọi thứ vừa kết thúc và chưa bắt đầu gì mới.

Bên ngoài cửa sổ, đêm đầu tháng ba, Hà Nội, gió nhẹ, hàng bàng dưới sân chung cư đứng im, lá xanh thẫm trong bóng tối. Và trong phòng, thùng rác cạnh bàn học đầy những mảnh giấy nhỏ, trên đó từng viết "Dự án hòa giải", từng viết "tiến triển", từng viết "kỳ vọng", từng viết tất cả những gì một đứa trẻ mười sáu tuổi có thể viết khi cố cứu gia đình mình.

Bây giờ chỉ còn giấy vụn. Và một cậu bé nằm trong bóng tối, tay run, mắt khô, sợ nghe nhưng đã nghe, sợ biết nhưng đã biết.