Không phải lỗi của con

Tối đó, Khôi nằm trong phòng, đèn tắt, chỉ có ánh đèn đường hắt qua rèm cửa, cam nhạt, vẽ một vệt dài trên trần. Cậu nằm ngửa, tay đặt trên bụng, nghe tiếng thành phố về đêm: xe máy chạy thưa, tiếng còi xa, tiếng gió luồn qua khe cửa sổ mang theo hơi lạnh tháng mười hai.

Bữa cơm chiều, cậu đã ra ăn. Không nói nhiều, chỉ "dạ" khi mẹ đưa bát canh, chỉ "con no rồi" khi mẹ gắp thêm thịt. Cha không về. Bàn ăn hai người, quen rồi, cậu không còn đếm ghế trống nữa. Nhưng hôm nay cậu nhìn mẹ nhiều hơn, nhìn cách mẹ cúi đầu ăn, tóc xõa một bên, nếp nhăn quanh mắt rõ hơn dưới ánh đèn bàn ăn, và cậu nghĩ: *mẹ gầy hơn tháng trước.*

Sau bữa cơm, mẹ rửa bát, cậu vào phòng. Đóng cửa nhưng không khóa. Nằm xuống. Mở điện thoại rồi gập lại, mở rồi gập, không biết đọc gì, nhìn gì, làm gì. Tin nhắn Phương Anh vẫn ở đó, sáu chữ: *"Tao biết. Khi nào muốn nói thì nói."* Cậu đọc lại, lần thứ bao nhiêu không nhớ, rồi gập điện thoại, úp mặt xuống chăn.

*Mẹ ơi, con xin lỗi.*

Bốn chữ. Vẫn nằm trong ngực, vẫn không ra miệng. Cậu đã nói được bốn chữ khác với Phương Anh, "cha mẹ tao ly hôn", nhưng bốn chữ này thì khó hơn, vì nó không phải thông tin, nó là cảm xúc, và cảm xúc của cậu giống cục bột nhào dở, chưa thành hình, chưa biết là bánh gì.

Tiếng bước chân ngoài hành lang. Nhẹ. Chậm. Dép mềm trên sàn gạch, tiếng quen, tiếng cậu nghe mười sáu năm, tiếng bước đi của mẹ. Dừng trước cửa phòng cậu.

Cậu nín thở. Như hôm trước, khi mẹ đứng ngoài cửa rồi lùi. Nhưng lần này khác.

Tiếng gõ. Nhẹ. Hai tiếng. Lóc cóc.

– Con ơi, mẹ vào được không?

Giọng mẹ nhỏ, kiểu nhỏ không phải vì sợ mà vì cẩn thận, kiểu giọng của người đang đứng trước cánh cửa phòng con trai mười sáu tuổi và không biết phía bên kia cánh cửa đó đang mong mẹ vào hay mong mẹ đi.

Cậu nuốt nước bọt. Ngồi dậy. Kéo chăn lên đùi.

– Dạ. Vào đi mẹ.

Cửa mở. Mẹ đứng ở ngưỡng cửa, tay cầm cốc nước ấm, hơi bốc nhẹ trong ánh cam đèn đường. Mẹ mặc bộ đồ ở nhà màu xanh nhạt, tóc xõa, mặt không phấn, và trong ánh sáng mờ đó cậu thấy mẹ trông giống ảnh mẹ hồi trẻ, ảnh mẹ cầm bó hoa ngày khai giảng năm đầu tiên đi dạy, ảnh treo trong phòng khách mà cậu nhìn mỗi ngày nhưng ít khi để ý.

Mẹ đặt cốc nước trên bàn học, ngồi xuống mép giường. Nhẹ. Giường trũng một chút dưới sức nặng của mẹ, sức nặng nhỏ, mẹ nhẹ cân hơn cậu từ lâu rồi.

Im lặng. Mẹ nhìn cậu. Cậu nhìn cốc nước.

– Con uống nước đi.

Cậu cầm cốc. Nước ấm, không nóng, đúng nhiệt độ mẹ hay pha, vì mẹ biết cậu không thích nước nóng quá. Uống một ngụm. Nước chảy qua cổ họng, ấm, mềm, và cậu nghĩ: *mẹ nhớ. Mẹ nhớ tất cả những thứ nhỏ nhất.*

Mẹ ngồi im một lúc. Tay mẹ đặt trên đùi, ngón tay mẹ xoắn vào nhau, thói quen khi mẹ sắp nói điều gì khó. Cậu biết thói quen đó vì cậu cũng có, cũng xoắn tay khi muốn nói mà không biết bắt đầu từ đâu.

– Con ơi.

Mẹ nói. Giọng nhỏ hơn nữa, nhỏ đến mức cậu phải nghiêng người lại gần.

– Mẹ biết con đang nghĩ gì.

Cậu nhìn mẹ. Không nói.

– Con đang nghĩ đây là lỗi của con. Con đang nghĩ nếu con ngoan hơn, giỏi hơn, nếu con làm gì đó khác đi thì cha mẹ không ly hôn.

Cậu muốn nói "không phải" nhưng miệng không mở, vì mẹ đúng. Mẹ đúng hoàn toàn. Cậu đã nghĩ vậy, đã nghĩ hàng trăm lần: nếu cậu là đứa con tốt hơn, nếu cậu học giỏi hơn, nếu cậu vui hơn, nếu cậu không bao giờ để cha mẹ phải lo, thì có lẽ cha mẹ sẽ ở lại với nhau, vì con cái, vì cậu. Và cậu biết suy nghĩ đó sai, cậu biết vì Phương Anh đã nói, vì cha đã nói "không phải ai sai", nhưng biết và cảm là hai thứ khác nhau, và cảm giác tội lỗi thì không cần logic, nó chỉ cần một trái tim mười sáu tuổi và một căn nhà đang vỡ.

Mẹ đưa tay, đặt lên tay cậu. Bàn tay mẹ nhỏ, ấm, hơi ráp ở đầu ngón vì nấu bếp nhiều năm, vì giặt đồ bằng tay, vì cầm phấn viết bảng mỗi ngày. Bàn tay cậu lớn hơn tay mẹ từ năm ngoái, nhưng bây giờ tay mẹ nắm tay cậu thì cậu vẫn thấy nhỏ, vẫn thấy mình là đứa bé bốn tuổi nắm tay mẹ qua đường.

– Không phải lỗi của con.

Mẹ nói. Rõ ràng. Từng chữ.

– Không bao giờ là lỗi của con.

Câu đó rơi vào phòng như một giọt nước rơi vào ly đầy, và mọi thứ tràn ra. Cậu không chuẩn bị cho câu đó, không chuẩn bị cho cách mẹ nói, nhẹ nhàng, chắc chắn, không run, không khóc, nói như một sự thật mà mẹ đã muốn nói từ lâu, chỉ chờ đúng lúc, và lúc này là đúng lúc.

Mắt cậu nóng. Mi dưới ướt. Cậu quay mặt đi, nhìn bức tường, nhìn con robot gãy tay trên kệ, nhưng không giấu được, vì nước mắt không nghe lời, nó cứ chảy, chảy qua gò má, qua khóe miệng, giọt nào chảy nhanh, giọt nào chảy chậm, và cậu cắn môi, cắn chặt, cố kìm, cố kiểu đàn ông, kiểu cha kìm, nhưng cậu không phải cha, cậu mười sáu tuổi, và mười sáu tuổi thì chưa đủ cứng để giữ nước mắt khi mẹ nói "không phải lỗi của con" bằng giọng dịu nhất thế giới.

– Con...

Cậu mở miệng. Không thành câu. Chỉ một tiếng "con" rồi vỡ, vỡ ở giữa, giọng bể, và cậu khóc. Khóc thật. Không phải khóc úp mặt vào gối một mình trong phòng tối, không phải khóc không tiếng học từ mẹ, mà khóc trước mặt mẹ, khóc có tiếng, vai rung, mũi đỏ, nước mắt chảy ướt cả tay, kiểu khóc của đứa trẻ vỡ ra sau nhiều tuần nén, nhiều tuần giả vờ ổn, nhiều tuần nói "bình thường mà" trong khi bên trong không có gì bình thường.

Mẹ không nói. Mẹ kéo cậu vào, ôm. Tay mẹ vòng qua vai cậu, tay nhỏ mà ôm chặt, kiểu ôm hồi cậu còn bé, hồi cậu ngã xe đạp đầu gối chảy máu, hồi cậu khóc vì bị bạn trêu, hồi cậu sốt nằm trên giường và mẹ ôm cho đến khi cậu ngủ. Mẹ ôm cậu và cậu cúi đầu vào vai mẹ, vai gầy, xương vai nhô dưới vải áo, mùi nước xả vải quen, mùi mẹ, mùi mười sáu năm.

Và mẹ cũng khóc. Cậu biết vì cậu cảm thấy vai mẹ rung, nhẹ, nhẹ hơn vai cậu nhiều, rung kiểu khóc không tiếng, kiểu khóc mẹ quen, kiểu khóc trong bếp tối lúc một giờ sáng. Nhưng lần này mẹ không khóc một mình. Lần này mẹ khóc với cậu, và cậu khóc với mẹ, và hai người ôm nhau trong phòng tối, ánh cam đèn đường hắt qua rèm, tiếng thành phố ngoài kia vẫn chạy, vẫn sống, vẫn không biết có hai mẹ con đang ngồi trên giường, ôm nhau, khóc, vì cuộc sống đang thay đổi và không ai chuẩn bị cho điều đó.

Cậu không biết bao lâu. Năm phút. Mười phút. Đủ lâu để nước mắt cạn, để vai thôi rung, để hơi thở từ gấp thành đều, thành chậm, thành yên.

Mẹ buông tay, lùi lại, nhìn cậu. Mắt mẹ đỏ, mi ướt, nhưng mẹ cười, cười nhẹ, kiểu cười của người vừa đặt xuống một thứ rất nặng và chưa quen với tay nhẹ.

– Mẹ xin lỗi con. Mẹ biết con đau. Mẹ cũng đau.

Cậu lắc đầu.

– Mẹ không cần xin lỗi.

Giọng cậu khàn, vì khóc, vì nghẹn, vì mấy tuần nay ít nói.

– Con mới phải xin lỗi. Hôm trước con hét vào mẹ. Con...

Cậu dừng. Nuốt. Cổ họng đau rát.

– Con không có ý.

Mẹ đưa tay lên, đặt lên má cậu. Bàn tay mẹ mát vì vừa khóc, ngón tay mẹ lau nhẹ nước mắt trên gò má cậu, lau kiểu mẹ lau miệng cho cậu hồi bé sau khi ăn kem, nhẹ, chậm, cẩn thận.

– Mẹ biết. Con là con mẹ. Mẹ biết con không có ý.

*Mẹ biết.* Hai chữ đó đủ rồi. Đủ hơn bất kỳ lời xin lỗi dài nào cậu có thể nghĩ ra. Mẹ biết. Mẹ luôn biết. Mẹ biết cậu giận không phải vì ghét mẹ, mẹ biết cậu hét vì đau, mẹ biết cậu trốn học vì không chịu nổi, mẹ biết cậu nói "ổn" là dối, mẹ biết cậu soạn tin xin lỗi rồi xóa, mẹ biết tất cả, vì mẹ là mẹ.

– Mẹ muốn con biết một điều nữa.

Mẹ nói, tay vẫn trên má cậu, mắt nhìn cậu, mắt mẹ trong ánh cam đèn đường, sáng, ướt, mệt, nhưng dịu.

– Dù cha mẹ có thế nào, con vẫn là con của cả hai. Mẹ thương con. Cha cũng thương con. Điều đó không thay đổi. Không bao giờ thay đổi.

Cậu gật. Không nói. Vì cổ họng vẫn nghẹn, và vì đôi khi gật đầu nói nhiều hơn lời.

Mẹ ngồi thêm một lúc. Không nói gì. Chỉ ngồi. Tay mẹ nắm tay cậu, nhẹ, kiểu nắm không cần siết, chỉ cần chạm. Phòng im, chỉ có tiếng thở, tiếng xe máy ngoài đường, tiếng gió tháng mười hai.

Rồi mẹ đứng dậy.

– Con uống nước rồi ngủ nhé. Mai còn đi học.

– Dạ.

Mẹ đi đến cửa. Dừng. Quay lại.

– Mẹ ơi.

Cậu gọi. Nhỏ.

Mẹ nhìn cậu.

– Con xin lỗi. Lần trước con hét. Con xin lỗi.

Mẹ cười. Cười thật, không phải cười gượng, cười kiểu mắt cũng cười, kiểu cười lâu rồi cậu không thấy.

– Mẹ biết rồi, bí đỏ.

*Bí đỏ.* Mẹ gọi cậu "bí đỏ" hồi cậu năm tuổi, vì cậu mập tròn, da ngăm, mẹ bảo giống quả bí đỏ. Lâu rồi mẹ không gọi vậy. Lâu đến mức cậu quên, và bây giờ nghe lại thì ngực cậu ấm, ấm kiểu khác, ấm không phải vì nước nóng hay chăn dày, ấm vì mẹ vẫn nhớ cậu hồi năm tuổi, vẫn thấy đứa bé tròn tròn trong cậu thiếu niên gầy guộc mười sáu.

Mẹ bước ra. Đóng cửa nhẹ, không sập, không tiếng, kiểu đóng cửa của người biết bên kia có ai đang cần yên tĩnh.

Cậu nằm xuống. Tay đặt trên ngực. Tim vẫn đập nhanh hơn bình thường, nhưng nhanh kiểu khác, không phải nhanh vì lo, mà nhanh vì vừa trút, vừa khóc, vừa nói ra điều muốn nói.

*Mình khóc trước mặt mẹ.* Cậu nghĩ. Lần đầu tiên kể từ khi biết chuyện ly hôn, cậu khóc mà không phải giấu, không phải úp mặt vào gối, không phải bịt miệng. Và cậu nhận ra, nằm trên giường nhìn trần phòng, rằng cậu không khóc vì cha mẹ ly hôn. Không chỉ vì điều đó. Cậu khóc vì suốt sáu tuần qua, từ tối nghe cãi nhau qua tường đến bây giờ, cậu không cho phép mình buồn. Cậu nén, giấu, cắn răng, nói "ổn", nói "bình thường", cố làm đứa con ngoan không gây thêm rắc rối, trong khi bên trong cậu vỡ từng mảnh, từng mảnh nhỏ, rơi không tiếng.

Hôm nay mẹ cho phép cậu vỡ. Và vỡ ra thì nhẹ hơn cậu tưởng.

Cậu nhắm mắt. Mùi nước xả vải trên gối vẫn là mùi mẹ giặt, vì mẹ vẫn giặt đồ cho cậu mỗi tuần, vẫn phơi, vẫn gấp, vẫn để vào tủ. Mùi đó quen, quen đến vô hình, nhưng tối nay cậu ngửi thấy, tối nay cậu biết ơn, tối nay cậu hiểu rằng tình yêu của mẹ không nằm trong những câu nói lớn, nó nằm trong mùi nước xả vải, trong cốc nước ấm đúng nhiệt độ, trong bước chân nhẹ ngoài cửa, trong nồi canh đậy vung chờ con ra ăn.

Và bốn chữ "con xin lỗi" cậu đã nói rồi. Không cần tin nhắn. Không cần soạn rồi xóa. Nói bằng miệng, nhìn vào mắt mẹ, giọng khàn, và mẹ cười.

*Lần này mình không xóa.*

Cậu nghĩ, rồi ngủ. Giấc ngủ đầu tiên trong nhiều đêm mà cậu không nằm trăn trở, không nghe tiếng qua tường, không soạn tin rồi gập điện thoại. Ngủ. Sâu. Như đứa trẻ vừa khóc xong trong vòng tay mẹ.