Chương 59: Mắt Chớp
Bóng tối rơi.
Không tắt, không mờ, không dịu. Rơi. Rơi như nước. Rơi từ bầu trời xuống mái nhà, từ mái nhà xuống mặt nước, từ mặt nước vào phổi, rơi kiểu vật lý, kiểu có trọng lượng, kiểu áo mưa đen phủ toàn bộ thành phố trong cùng một khoảnh khắc.
Khải đứng trong hẻm, nước đến đầu gối, và bóng tối phủ lên cậu như ai đó trùm chăn qua đầu. Ánh sáng xanh từ nước tắt. Ánh sáng bạc từ trăng tắt. Ánh sáng phản chiếu từ kính cửa sổ, từ nước, từ rêu phát quang, từ sinh vật biển, tắt. Tất cả. Cùng lúc. Và bóng tối còn lại không phải bóng tối cậu biết. Không phải bóng tối đêm hay bóng tối phòng kín hay bóng tối tầng hầm B3. Bóng tối này đặc. Bóng tối này nặng. Bóng tối này có mùi (mùi kim loại, mùi muối, mùi ánh trăng khi không còn ánh trăng, mùi vết thương khi cắt bỏ băng).
Cậu thở. Hít vào, bóng tối vào phổi. Thở ra, bóng tối vẫn ở đó. Không di chuyển. Không tuần hoàn. Đứng yên trong phổi như nước trong bình.
Và tiếng gọi tắt.
Tắt hoàn toàn. Không phải loãng như khi ra ngoài, không phải im như khi Đứa Trẻ nói. Tắt kiểu bật công tắc. Tắt kiểu nguồn điện cắt. Một giây trước, tiếng gọi vang ở đáy sọ, rung qua xương, chảy qua đường vân xám trên da. Giây sau, im. Trống. Không gì. Như lần đầu tiên kể từ Đêm Mở Mắt, cái gì đó đã nhắm mắt, và khi nhắm, nó ngừng nhìn, và khi ngừng nhìn, nó ngừng gọi.
Cậu đứng trong bóng tối có trọng lượng, trong im lặng tuyệt đối, và cậu nghe: tim mình. Đập chậm. Hai mươi lăm nhịp mỗi phút. Đập rõ ở thái dương, ở cổ, ở ngực, ở lòng bàn tay. Đập đơn độc. Không có nhịp thứ hai. Không có rung cộng hưởng. Không có tần số ngầm. Chỉ tim cậu. Tim người. Tim bằng cơ, bằng máu, bằng thứ sinh vật học bình thường mà cậu đã quên mình còn có.
Rồi tiếng khác. Xa. Từ phía chùa trên đồi.
Tiếng hét.
Không phải một người. Nhiều. Giáo phái. Kẻ Quỳ. Kẻ Thờ Biển. Tất cả hét cùng lúc, hét kiểu mất thứ gì đó, kiểu trẻ con bị giật đồ chơi, kiểu người mù bị tắt tiếng nhạc duy nhất họ có. Hét rồi im. Im rồi hét. Nhịp loạn. Không đồng bộ. Không còn tiếng kinh, không còn bài hát, chỉ còn tiếng hét trần.
Và từ dưới nước, từ biển, từ đại dương ấm phát sáng xanh mà bây giờ tối hoàn toàn: im lặng. Im lặng nặng hơn bóng tối. Im lặng của thứ đã nhắm mắt.
Khải chạy.
Chạy trong bóng tối đặc, trong nước đen, chân đạp nước không thấy nước, tay quờ tường không thấy tường. Chạy bằng ký ức. Bằng bản đồ trong đầu (bản đồ thành phố, bản đồ mạng lưới, bản đồ cơ thể thực thể mà cậu đã thuộc lòng dù không muốn). Rẽ trái ở ngã tư ngập. Lên dốc. Qua cổng chùa.
Sân chùa. Bóng tối. Tiếng gọi của người:
– Khải!
Hào. Giọng khàn, giọng đau (đầu gối), giọng sĩ quan quen gọi lệnh trong bóng tối.
– Anh đây. Cậu nói. Giọng bằng.
– Cái gì xảy ra? Tối hết. Đèn tắt. Trăng tắt. Tôi không thấy gì.
Cậu dò đường vào chánh điện. Chân đạp thứ gì mềm (vải, hay da, hay cơ thể người nằm cuộn). Tay chạm cột gỗ. Dò theo cột. Tìm Hào ở góc phải, nơi ông ngồi tựa tường giữ đầu gối.
– Nó chớp mắt, cậu nói.
Im lặng. Hào im. Rồi:
– Chớp?
– Con mắt trên trăng. Chớp. Lần đầu tiên.
Cậu ngồi xuống cạnh Hào. Sàn gỗ lạnh (lạnh bất thường, lạnh kiểu nhiệt độ đã rút khỏi mọi thứ khi ánh sáng rút). Trong bóng tối, cậu nghe Hào thở, thở nặng, thở kiểu người sốt. Đầu gối ông sưng từ ba ngày, mủ rỉ qua lớp vải Nhiên quấn, mùi ngọt ẩm của nhiễm trùng trộn với mùi kim loại của bóng tối.
– Duy đâu? Cậu hỏi.
– Bên kia chánh điện. Ngừng hát.
Khải quay đầu. Đúng. Duy ngừng hát. Lần đầu tiên trong nhiều tuần, bài hát không lời tắt, và trong bóng tối im lặng, cậu nghe: tiếng thở Duy, thở nhanh, thở gấp, thở kiểu người vừa trồi lên mặt nước.
Cậu dò đường qua chánh điện. Bóng tối dày đến mức da cảm nhận được (da không thấy nhưng cảm nhận, cảm nhận áp suất, cảm nhận trọng lượng của bóng tối đè lên vai). Chân chạm chân Duy. Cậu ngồi xuống.
– Duy.
Im lặng. Rồi:
– Khải?
Cậu đông cứng. Giọng Duy. Giọng Duy thật. Không phải giọng mơ, giọng hát, giọng người đã mất hầu hết. Giọng Phạm Duy. Giọng cấp ba. Giọng ngồi sân thượng trốn tiết, giọng ăn bánh mì ổ lớn chia đôi, giọng đi mưa trên Nguyễn Huệ mùa lũ lớp mười một.
– Mày nhớ tao?
– Khải.
Duy nói tên cậu lần nữa. Giọng rung. Giọng rõ. Và cậu cảm nhận tay Duy tìm tay cậu trong bóng tối, tay run, tay lạnh, tay mỏng (da mỏng, mạch máu nổi, xương nhô), nhưng tay nắm chặt, nắm kiểu người biết mình chỉ có vài giây.
– Tao nghe, Duy nói. Giọng gấp. Tao nghe tiếng hát. Suốt. Mọi lúc. Tao hát theo. Tao không kiểm soát được. Nhưng bây giờ tắt. Tắt rồi. Và tao nhớ. Tao nhớ mày. Nhớ tên tao. Nhớ mưa.
Nước mắt ướt tay Khải. Nước mắt Duy. Ấm. Ấm bất thường giữa lạnh, ấm kiểu nước mắt người, nước mắt bình thường, nước mắt của thứ đang sống đang nhớ đang biết mình là ai.
– Mày ở đây, cậu nói. Giọng vỡ. Giọng mà cậu không cho phép mình vỡ nhưng vỡ vì Duy nhớ, Duy nhớ và cậu không chuẩn bị cho việc Duy nhớ.
– Tao ở đây. Duy nắm chặt hơn. Rồi giọng đổi, giọng gấp hơn, giọng biết thời gian không nhiều. Khải. Tao không giữ được lâu. Tao biết. Khi nó mở mắt lại, bài hát sẽ quay lại, và tao sẽ quên.
– Đừng, cậu nói. Đừng quên.
– Tao không chọn được.
Im lặng. Bóng tối. Hai bàn tay nắm nhau trong tối.
– Mày nhớ lần đầu tao livestream không? Duy nói. Giọng nhỏ hơn. Giọng bắt đầu mỏng. Mày ngồi phía sau camera. Mày nói "Nói gì đi, đứng đó như trụ điện." Tao cười. Rồi tao nói. Rồi hai mươi người xem. Rồi hai trăm. Rồi hai ngàn. Mày luôn ngồi phía sau.
Cậu nhớ. Nhớ rõ. Nhớ bằng phần người, phần không xám, phần còn biết sợ mất.
– Tao nhớ, cậu nói.
– Giữ giùm tao, Duy nói. Giọng mỏng hơn nữa. Mỏng kiểu giấy ướt. Giữ giùm tao phần này. Phần tao là Duy. Phần tao biết mày. Giữ giùm.
Và tay Duy buông. Không phải buông vì muốn. Buông vì ngón tay không còn nắm được. Buông vì cơ thể đã quay lại chế độ trước. Và trong bóng tối, Khải nghe: Duy hít vào chậm, hít sâu, hít kiểu người đang chìm vào giấc ngủ, và rồi, nhỏ, xa, mỏng như sợi tơ:
Bài hát quay lại.
Duy hát. Hát không lời. Hát bài hát mà không ai dạy, bài hát từ tiếng gọi, bài hát của thực thể. Hát êm. Hát đều. Hát kiểu người đã quên mình vừa tỉnh, quên mình vừa nắm tay bạn thân, quên mình vừa nói giữ giùm.
Khải ngồi. Tay ướt nước mắt Duy. Bóng tối đè vai. Và cậu giữ. Giữ phần Duy là Duy. Giữ trong chỗ duy nhất còn giữ được: ký ức mình. Ký ức đang có thêm phiên bản mỗi ngày, đang lệch, đang méo, nhưng phần này cậu sẽ giữ bằng mọi giá, giữ bằng phần người, giữ dù phần xám nói giữ cũng vô ích.
Cậu tìm Nhiên.
Dò qua chánh điện, dò qua hành lang, dò đến phòng nhỏ nơi Nhiên nằm. Bóng tối vẫn đặc. Vẫn nặng. Vẫn có mùi. Và cậu tìm thấy Nhiên ở góc phòng, ngồi tựa tường, hai tay đặt trên đùi, đầu thẳng.
– Nhiên.
– Chào.
Cậu dừng. Giọng Nhiên. Giọng lạ. Không phải giọng mất ký ức (giọng đó hoảng, giọng đó sợ, giọng đó cố nhớ). Giọng này bình thường. Bình thường hoàn toàn. Bình thường kiểu người nói chuyện với đồng nghiệp ở hành lang bệnh viện, kiểu bác sĩ chào bệnh nhân lúc bảy giờ sáng.
– Tối thế, Nhiên nói. Cúp điện à?
Cậu ngồi xuống cạnh. Chậm.
– Nhiên. Mày biết mình ở đâu không?
– Ở... Nhiên im. Rồi nói, giọng nhẹ, giọng không lo. Ở đây. Tối quá. Mấy giờ rồi?
Cậu nắm tay Nhiên. Lạnh. Lạnh hơn trước (lạnh hơn mỗi ngày, lạnh dần, lạnh kiểu thứ đang mỏng dần trên thế giới vật lý). Và khi nắm tay, tiếng gọi không im. Không im vì tiếng gọi đã tắt, đã tắt từ khi con mắt chớp, nên không có gì để im.
– Mày nhớ tao là ai không?
Nhiên nghiêng đầu. Cậu không thấy nhưng cảm nhận (cảm nhận không khí dịch, cảm nhận tóc cô chạm vai cậu, tóc dài, dài hơn tháng trước, dài đến thắt lưng).
– Anh... Nhiên nói. Rồi im. Rồi cười. Cười nhẹ. Cười bình thường. Cười kiểu không có gì đáng lo. Anh quen lắm. Mình gặp nhau ở đâu nhỉ?
Tim cậu đau. Đau không phải vì Nhiên quên (cô đã quên từ lâu, quên dần, quên từ tên thuốc đến tên mình đến cuộc đời mình). Đau vì cô không biết mình quên. Đau vì cô nói chuyện bình thường, cười bình thường, hỏi "mấy giờ" như thể đang ở phòng trực bệnh viện chứ không phải ở chánh điện chùa giữa thành phố chìm dưới ánh trăng mắt. Trước đây, Nhiên quên và sợ. Cô biết mình quên. Cô đọc tờ giấy. Cô cố nhớ. Bây giờ cô quên mình đang quên, và sự bình thường đó đáng sợ hơn bất cứ thứ gì cậu từng thấy, đáng sợ hơn Thể Ngắm Trăng, hơn con mắt, hơn tiếng gọi, vì Nhiên đã mất đến mức không còn biết mình mất.
– Nhiên, cậu nói. Nhẹ. Mày là Ân Nhiên. Bác sĩ. Mày trực ba mươi sáu giờ đêm trăng mở mắt. Mày đã hứa sẽ biết trước tao nếu tao thay đổi. Mày đã giữ tao. Nhiều lần.
Nhiên nghe. Im. Rồi:
– Ân Nhiên, cô nói. Giọng nhẹ. Giọng thử. Tên đẹp. Bác sĩ à? Ồ.
Không nhận ra. Không phản ứng. Không đau. "Ồ" kiểu nghe chuyện người lạ, kiểu lịch sự, kiểu xã giao.
Cậu nắm tay cô chặt hơn. Và cảm nhận: tay Nhiên mỏng. Mỏng hơn tuần trước. Mỏng kiểu xương nhô qua da, kiểu da không còn đủ dày để giấu mạch máu. Và ở cổ tay, nơi cậu từng thấy da gần trong suốt, bây giờ trong bóng tối, cậu cảm nhận bằng ngón tay: da mỏng như giấy lụa, ấn nhẹ là thấy xương, thấy gân, thấy nhịp đập yếu ớt phía dưới.
Nhiên đang mỏng dần. Không chỉ ký ức. Cả cơ thể.
– Tối quá nhỉ, Nhiên nói lại. Giọng bình thường. Khi nào có điện lại?
Bóng tối kéo dài.
Không ai biết bao lâu. Đồng hồ không chạy (kim đã chạy ngược từ lâu, bây giờ dừng hẳn). Khải ngồi giữa chánh điện, nghe ba thứ: tiếng hát Duy (đều, nhỏ, xa), tiếng thở Hào (nặng, sốt), và tiếng Nhiên nói chuyện bình thường với không ai (hỏi mấy giờ, hỏi hôm nay thứ mấy, hỏi bệnh nhân phòng mấy đã xuất viện chưa).
Ngoài chánh điện, giáo phái im. Im sau tiếng hét. Im kiểu mất phương hướng. Mục Sư chắc cũng im, chắc cũng ngồi đâu đó trong bóng tối đặc, đức tin đã vỡ giờ đang mất cả đối tượng thờ phụng, vì con mắt đã nhắm.
Rồi ánh sáng quay lại.
Không bật. Không rực. Quay lại chậm. Chậm kiểu bình minh nhưng không phải bình minh. Ánh sáng xanh bạc từ phía trên, ánh sáng trăng, ánh sáng con mắt. Mi mắt mở. Mở lại. Mở chậm, chậm kiểu thứ vừa chớp xong lần đầu trong đời đang học cách mở lại, đang nhớ cách nhìn, đang tìm lại thế giới mà nó vừa "nhớ".
Ánh sáng tràn qua cửa sổ chánh điện. Ánh sáng tràn qua khe mái. Ánh sáng xanh bạc chiếu lên tượng phật (tượng vẫn ngồi, vẫn nhắm mắt, nhắm kiểu từ chối nhìn, kiểu duy nhất không bị ảnh hưởng vì đã chọn không nhìn từ đầu). Và Khải nhìn ra ngoài.
Thế giới vẫn vậy. Nước vẫn ngập. Cây bàng vẫn mọc xen mùa. Rêu vẫn phủ biển báo. Hình mắt phấn trắng vẫn trên tường.
Nhưng khác.
Cậu không chỉ ra được khác ở đâu. Không ai chỉ ra được. Nhưng khác. Như phòng quen sau khi ai đó dọn và đặt lại mọi thứ đúng chỗ nhưng lệch nửa phân. Như khuôn mặt quen sau khi ngủ dậy từ giấc mơ dài: vẫn khuôn mặt đó, nhưng mắt nhìn khác. Thế giới sau cái chớp mắt không thay đổi vật lý. Nó thay đổi cách nó ở đó. Thay đổi cách nó hiện diện. Như thể trước khi chớp, thế giới tồn tại vì tồn tại. Sau khi chớp, thế giới tồn tại vì được nhớ.
Và bầu trời nứt rộng hơn. Vết nứt mà trước đây mỏng như sợi tóc, bây giờ rộng bằng ngón tay. Ánh sáng trắng tuyệt đối từ phía sau khe nứt chiếu xuống, chiếu thành vệt trắng trên mặt nước, trên mái nhà, trên sân chùa. Vệt trắng không có bóng. Vệt trắng không có nhiệt. Vệt trắng chỉ là ánh sáng, ánh sáng từ phía bên kia lớp kính đang nứt, từ nơi thực thể ở, từ nơi Đứa Trẻ gọi là nhà.
Tiếng gọi quay lại. Mạnh hơn. Rõ hơn. Và lần này, Khải nghe rõ hơn bao giờ hết: không phải "gọi". Là "nhớ". Con mắt đã chớp, đã nhớ thế giới nó thấy, và bây giờ nỗi nhớ đó trở thành tiếng gọi, trở thành ánh sáng, trở thành vết nứt rộng hơn trên bầu trời.
Khi nó nhớ, mọi thứ nó thấy trở thành một phần của nó.
Đứa Trẻ đã nói. Và cậu hiểu. Con mắt đã nhớ. Thế giới đã trở thành một phần của nó. Không phải ẩn dụ. Không phải triết lý. Vật lý. Thế giới bây giờ thuộc về con mắt theo cách mà ký ức thuộc về người nhớ.
Cậu đứng ở cửa chánh điện. Nhìn ra sân chùa. Nhìn giáo phái đang dần quỳ lại (quỳ chậm hơn, quỳ lộn xộn, một nửa quỳ hướng trăng, một nửa quỳ hướng biển, vài người quỳ hướng vết nứt trắng trên bầu trời). Nhìn Mục Sư ngồi bất động ở gốc cây bồ đề, mắt mở, nhưng mắt không nhìn trăng, mắt nhìn xuống đất, nhìn nước, nhìn thứ gì đó không ai khác thấy.
Và Khải cảm nhận: phần xám trong cậu rung. Rung mạnh. Rung kiểu thứ vừa được nhớ, thứ vừa trở thành một phần, thứ biết mình thuộc về. Và phần người của cậu co lại. Co nhỏ hơn. Co kiểu thứ đang bị bao quanh.
Cậu quay vào trong. Nhìn Duy: hát, mắt nhắm, da mỏng gần trong suốt ở thái dương, mạch máu vẽ hoa văn nhỏ dưới da. Nhìn Nhiên: ngồi tựa tường, cười nhẹ, nói "Hôm nay trời đẹp nhỉ" với không ai. Nhìn Hào: tựa tường, đầu gối sưng, mồ hôi trên trán, nhưng mắt mở, mắt tỉnh, mắt người lính.
Ba người. Một hát. Một quên. Một sốt.
Và cậu. Cậu đứng giữa. Giữa ba người. Giữa hai con mắt. Giữa phần người và phần xám. Giữa thế giới trước chớp mắt và thế giới sau chớp mắt. Đứng giữa, như Đứa Trẻ đã nói từ lần gặp đầu tiên, như bà ngoại đã mở cửa nhưng không bước qua, như thực thể đã gọi nhưng chưa ai trả lời đủ.
Bầu trời nứt rộng hơn. Ánh sáng trắng chiếu qua khe nứt. Và cậu biết: cái chớp mắt chỉ là lần đầu. Sẽ có lần thứ hai. Lần thứ ba. Và mỗi lần, vết nứt rộng hơn, nỗi nhớ mạnh hơn, thế giới thuộc về nó nhiều hơn.
Cho đến khi lớp kính vỡ.