Sự Thật Đau Hơn Giả Dối

Sáu chữ. Và thế giới nứt.

Không phải nứt như trước, kiểu vỉa hè rạn, kiểu tường bong, kiểu khe hở nhỏ mở rồi đóng. Lần này, nứt từ trên xuống. Bầu trời rách. Một đường dài, chạy từ chân trời phía đông sang phía tây, rạch ngang trời chiều, và qua vết rách trên trời, hắn thấy: một bầu trời khác. Nhạt hơn. Xám hơn. Mây dày. Bầu trời của Phiên An, của thành phố hai triệu ba trăm nghìn người, treo lơ lửng phía trên bầu trời Sài Gòn, kiểu hai tấm kính chồng lên nhau, mỗi tấm phản chiếu thế giới khác.

Hắn đứng giữa vết rách trung tâm, ngã tư Pasteur và Lê Thánh Tôn. Bạch Dữ đứng đối diện, mười bước, mắt nhắm. Ông vừa nói sáu chữ, và sáu chữ đó không phải lời nói thường. Đó là lời nói dối cấp thế giới. Lời nói dối lớn nhất ông từng nói, lời nói dối đủ mạnh để làm chín triệu người nghi ngờ hiện thực mình đang sống.

"Thế giới này vốn là giả."

Và hiện thực, vốn đã mỏng, vốn đã nứt, vốn đã chịu hai mươi hai năm lời nói dối tích lũy, không chịu nổi thêm.

Khắp thành phố, cùng lúc, vết nứt mở.

Không phải mở rồi đóng như trước. Mở và ở đó. Mở dọc đại lộ Nguyễn Huệ, nứt toác vỉa hè, và phía dưới không phải ống cống mà là bầu trời Phiên An, mây xám, và một quán cà phê đang mở, khách ngồi uống, nhìn lên, thấy Sài Gòn qua khe hở, thấy tòa nhà Bitexco lơ lửng phía trên, và không ai bên đó ngạc nhiên, vì với họ, Sài Gòn chưa từng tồn tại.

Mở ở Bình Thạnh. Nguyên một con hẻm biến mất, thay vào đó là đường đất, cây xà cừ, nhà mái tôn thấp. Dân hẻm đứng ngoài đường nhìn, mắt trống, kiểu mắt người nhìn thấy thứ không thể giải thích nhưng ký ức tự sửa quá chậm, không kịp vá. Lần đầu tiên, ký ức không vá kịp.

Mở ở Quận 7. Một tòa chung cư mười tám tầng đứng chồng với một cánh đồng lúa. Cả hai cùng tồn tại ở cùng vị trí, cùng lúc, không thay thế nhau mà chồng lên nhau, kiểu hai bức ảnh in đè. Cư dân tầng năm nhìn qua cửa sổ thấy lúa, thấy trâu, thấy con đường đất đỏ dẫn về phía biển. Và nhớ. Nhớ mình từng sống ở đây, từng cấy lúa, từng chạy trên đường đất, từng ngửi mùi biển mỗi chiều. Nhưng cũng nhớ mình sống ở tầng năm, đi làm công ty, lái xe hơi, mua cà phê ở chuỗi cửa hàng. Hai bộ ký ức, cùng lúc, trong cùng một đầu, và đầu họ đau.

Mở ở khắp nơi. Thành phố gãy không phải theo đường phố, không phải theo quận, mà theo tầng. Tầng hiện thực. Mỗi lời nói dối Bạch Dữ từng nói trong ba mươi năm đã tạo một lớp, và bây giờ các lớp tách nhau, trượt nhau, lộ ra. Dưới Sài Gòn là Phiên An. Dưới Phiên An là phiên bản trước đó. Dưới phiên bản trước đó là phiên bản trước nữa. Bảy lớp, có thể hơn, chồng lên nhau, mỗi lớp một thành phố, mỗi thành phố một cuộc đời, mỗi cuộc đời một lời nói dối.

Hắn ngã.

Không phải ngã vì mất thăng bằng. Ngã vì mặt đất dưới chân hắn nứt, tách, và hắn rơi qua, rơi chậm, kiểu rơi trong nước, kiểu rơi trong mơ, qua tầng hiện thực này sang tầng khác. Và ở mỗi tầng, hắn thấy.

Tầng một: Sài Gòn hiện tại. Xe, người, tòa nhà, đèn led, tiếng còi. Chín triệu người sống bình thường trong thế giới mà mỗi góc phố, mỗi con hẻm, mỗi khuôn mặt có thể là lời nói dối.

Tầng hai: Phiên An. Thành phố ven biển, nhỏ, hẹp, mái tôn, xe đạp, quán phở nấu bằng củi. Hai triệu ba trăm nghìn người, sống, thở, cười, mười bảy năm sau khi bị xóa.

Tầng ba: một thành phố hắn không nhận ra. Lớn hơn Phiên An, nhỏ hơn Sài Gòn. Đường rộng, cây hai bên, kiến trúc kiểu thuộc địa, mái ngói đỏ. Và người. Người mặc áo dài, người đi xe đạp, người ngồi quán cà phê đọc báo giấy. Thành phố nào đó, phiên bản nào đó, lời nói dối nào đó của Bạch Dữ, bao nhiêu năm trước hắn không biết.

Tầng bốn, năm, sáu. Mỗi tầng một thế giới. Mỗi thế giới một lời nói dối. Và ở tầng cuối, tầng sâu nhất, tầng mà hắn chạm trước khi dừng rơi, hắn thấy:

Một căn phòng.

Nhỏ, trống, tường trắng, sàn gỗ. Giường đơn, bàn nhỏ, cửa sổ nhìn ra sân bệnh viện. Trên giường, một người phụ nữ nằm nghiêng, tóc đen dài xõa trên gối, mắt nhắm. Bảo Ngọc. Hoặc ai đó giống Bảo Ngọc. Hoặc Bảo Ngọc thật, phiên bản gốc, trước mọi lời nói dối. Nằm trong phòng bệnh viện, hai giờ sáng, tay lạnh, và Bạch Dữ ngồi cạnh, trẻ hơn ba mươi năm, tóc chưa bạc, tay nắm tay cô, và nói sáu chữ đầu tiên:

"Cô ấy vẫn sống."

Lời nói dối đầu tiên. Lời nói dối khai sinh mọi dị năng, mọi vết nứt, mọi thành phố bị xóa, mọi người bị tạo ra, mọi thứ. Sáu chữ, nói với chính mình, nói với hiện thực, nói với bàn tay lạnh dưới bàn tay mình lúc hai giờ sáng.

Và hiện thực nghe. Và sửa. Và tất cả bắt đầu từ đó.

Hắn dừng rơi. Đứng lại ở mặt đất, mặt đất nào hắn không biết, có thể Sài Gòn, có thể Phiên An, có thể tầng giữa. Vết rách xung quanh, mở, rộng, và qua mỗi vết rách hắn thấy các phiên bản khác của thế giới, thấy người đi lại, thấy xe chạy, thấy cuộc sống, thấy lời nói dối đang sống.

Và hắn thấy chính mình.

Ở phía bên kia vết rách gần nhất, một người đứng. Áo thun, quần dài, dép lê. Gầy, tóc ngắn, mắt sáng. Mép vai không mờ. Ngón tay không co. Bàn tay đầy đủ, mười ngón, không thiếu, không trong suốt, không nhạt. Người bình thường. Phiên bản bình thường.

Phiên bản không có dị năng. Không có Bạch Dữ. Không có lời nói dối. Phiên bản mà Lâm Khải Minh chỉ là chàng trai hai mươi hai tuổi, viết nội dung thuê, ăn mì gói, thuê trọ Phú Nhuận, sống bình thường, chết bình thường, không đặc biệt, không bi kịch.

Phiên bản đó nhìn hắn.

Và cười.

Cười không phải vì vui. Cười kiểu người nhìn thấy phiên bản khác của mình, phiên bản đã phải chịu quá nhiều, và cười vì không biết phải nói gì. Cười nhẹ, mệt, buồn, kiểu cười mà hắn đã quên cách cười.

Hai phiên bản nhìn nhau qua vết rách. Một có dị năng, một không. Một đang biến mất, một còn nguyên. Một biết mọi thứ, một không biết gì.

Và phiên bản bình thường mở miệng, nói nhỏ, vừa đủ nghe qua khe hở giữa hai thế giới:

– Không có gì đặc biệt hết.

Hắn nhìn. Nghe. Ngón giữa co.

– Không có dị năng, không có ông già tóc bạc, không có cô gái viết sổ, không có đứa trẻ mười năm mất tích, phiên bản đó nói. Chỉ có mì gói, cà phê, bài viết giao trễ, và cuộc đời bình thường.

Im lặng. Gió qua vết rách. Mùi nào hắn không biết, có thể mùi mì gói, có thể mùi cà phê rẻ tiền, có thể mùi cuộc đời không có gì đáng kể.

– Và mày sẽ không bao giờ biết điều này nếu thế giới không gãy, phiên bản bình thường nói. Mày sẽ không bao giờ nhìn thấy tao. Vì tao không quan trọng. Vì cuộc đời tao không đủ đau để ai nhớ.

Hắn nhìn phiên bản bình thường. Nhìn mười ngón tay đầy đủ. Nhìn mép vai rõ ràng, chắc chắn, không mờ. Nhìn đôi mắt sáng, mắt người ngủ đủ, ăn đủ, sống đủ.

Và hắn muốn. Muốn được bình thường. Muốn được mười ngón tay. Muốn được ngủ đủ và ăn đủ và sống đủ mà không phải sợ biến mất mỗi sáng.

Nhưng muốn không phải chọn. Và chọn không phải có.

Vết rách giữa hai phiên bản rung nhẹ, rộng thêm một chút, và phiên bản bình thường vẫn đứng đó, nhìn hắn, mỉm cười, kiểu cười mà hắn đã quên, kiểu cười của đứa con trai hai mươi hai tuổi không có gì đặc biệt.

Và chờ.