Mất Mỏ Neo

Khải Minh đi bộ từ hẻm Vạn Kiếp ra đường lớn, rẽ phải, đi dọc Hai Bà Trưng, qua ngã tư Điện Biên Phủ, rồi rẽ nữa, rồi rẽ nữa. Hắn không biết mình đang đi đâu. Không phải vì lạc mà vì không có nơi nào để đến.

Thành phố đêm. Xe chạy, đèn đường, người đi bộ, tiếng nhạc từ quán bar tầng hai, mùi khói bếp từ hẻm. Hắn bước qua tất cả, bước đều, mắt nhìn thẳng, không nhìn gì. Bên trong hắn có một khoảng trống lớn hơn hôm qua, lớn hơn hôm kia, lớn dần mỗi ngày từ khi hắn bắt đầu nói dối để bảo vệ.

Hắn không nhớ quán ốc hẻm Vạn Kiếp. Không nhớ vì sao mình ở đó, vì sao mình biết gọi ốc hương, vì sao tay mình quen bàn nhựa đỏ. Có người đàn ông khóc ở quán khi hắn bước đi, gọi tên hắn, nhưng hắn không nhớ gương mặt đó. Giọng đó. Lý do đó.

Hắn biết mình vừa nói dối. Biết hiện thực vừa sửa. Biết một phần quá khứ vừa biến mất. Nhưng hắn không nhớ phần nào, vì phần đó đã mất, và khi nó mất, hắn mất luôn khả năng biết nó từng ở đó.

Chỉ còn khoảng trống. Khoảng trống có hình dáng, nhưng hắn không đọc được hình dáng đó.

Hắn rẽ vào công viên nhỏ ở góc đường Pasteur, ngồi xuống ghế đá dưới cây sao, dưới đèn đường vàng. Mười giờ đêm. Công viên vắng, chỉ có mèo hoang và gió. Hắn ngồi, tay đặt trên đùi, ngón giữa co nhẹ vào lòng bàn tay. Thói quen. Hắn không biết thói quen đó từ đâu. Không nhớ bàn tay nào từng nằm trong tay hắn. Không nhớ ai từng đi cạnh hắn trên xe buýt, không nhớ ai từng gọi hắn lúc hai giờ sáng, không nhớ ai từng hỏi "Tại sao tao có hai ký ức?"

Hắn ngồi một mình, và lần đầu tiên trong hai mươi hai năm hắn nhớ, hắn thật sự một mình.

Không phải cô đơn. Cô đơn cần ký ức về sự không cô đơn để so sánh. Hắn không có. Hắn chỉ có bây giờ, ghế đá, gió, mèo hoang, và khoảng trống bên trong lớn đến mức hắn cảm giác mình có thể đổ vào đó và không chạm đáy.

Hắn thử nhớ. Nhớ bất kỳ thứ gì từ trước tuần này. Có một căn nhà ở quận Mười hai, bỏ trống, tường ẩm. Có một người phụ nữ kho sườn ngọt quá tay, không phải mẹ hắn nhưng giống mẹ hắn bảy mươi phần trăm. Có dòng chữ "Đừng nói dối về bản thân" từng ở trên mu tay, đã mất. Có phòng trắng tường đầy chữ đỏ, có thi thể giống hắn ở tầng hầm, có ông già tóc bạc nói "Ta tạo ra cậu." Những mảnh rời, không kết nối, như trang sách bị xé khỏi nhiều cuốn khác nhau rồi xếp cạnh mà không ai đọc được câu chuyện.

Ba ngày.

Khải Minh ở ngoài đường ba ngày. Không về căn hộ ở Phú Nhuận. Không nhớ vì sao hắn ở căn hộ đó, không nhớ ai sống ở đó, chỉ nhớ mờ rằng có ai đó, có một cô gái viết sổ, có một đứa trẻ vẽ tranh. Nhưng ký ức mờ dần, giống ảnh cũ ngấm nước, nét mực loang ra, không đọc được.

Hắn ngủ trên ghế đá công viên Tao Đàn đêm đầu. Đêm thứ hai, trên bậc thềm nhà thờ Đức Bà, cạnh người bán vé số ngủ co dưới mái hiên. Đêm thứ ba, trên băng ghế ga xe buýt bến Thành, mùi xăng, tiếng xe chạy qua, ánh đèn pha quét lên mặt hắn mỗi vài phút.

Hắn không đói. Hoặc đói mà không nhận ra đói, vì cơ thể hắn đang hoạt động theo quán tính, không theo ý muốn. Hắn uống nước từ vòi công cộng ở công viên, rửa mặt ở nhà vệ sinh công cộng bến xe, ngồi hàng giờ trên ghế đá nhìn người qua đường mà không thấy ai quen.

Cơ thể hắn mờ đi ở mép. Hắn nhận ra khi nhìn tay mình dưới đèn đường, ngón út bên phải gần như trong suốt ở đầu ngón, nhạt hơn phần còn lại, giống lớp giấy bóng mờ. Ban ngày không thấy rõ, nhưng ban đêm, dưới ánh đèn vàng, mép cơ thể hắn nhạt đi, như người bắt đầu bị xóa mà không ai gọi tên.

Ngày thứ hai, hắn ngồi trước cửa một quán cà phê ở đường Lý Tự Trọng, nhìn vào kính phản chiếu. Mặt hắn ở đó, nhưng mờ hơn mặt người qua đường phía sau. Mắt hắn sâu hơn, da nhạt hơn, đường viền khuôn mặt không sắc nét như trước. Hắn giơ tay lên, vẫy. Bóng trong kính vẫy theo, chậm hơn một nhịp, hoặc hắn tưởng thế.

Hắn đang biến mất. Không nhanh, không đột ngột. Từ từ, ở mép, ở rìa, ở những chỗ không ai nhìn. Giống những người trước hắn, những Người Nói Dối đã biến mất khi dùng quá nhiều, khi nói dối quá sâu, khi bản gốc mỏng đến mức hiện thực không còn giữ được.

Ngày thứ ba, sáng, hắn ngồi ở bến xe buýt trên đường Hàm Nghi, nhìn xe tuyến năm mươi ba dừng, mở cửa, đón khách. Hắn không nhớ tại sao số năm mươi ba quen. Không nhớ ai từng chết trên xe buýt đó, từng đập đầu vào thanh sắt, từng thấy máu rồi tối. Ký ức đó thuộc về ai đó hắn từng biết, nhưng "từng biết" không còn nghĩa gì khi hắn không nhớ.

Một bà già ngồi cạnh, nhìn hắn, nhíu mày.

– Con ơi, sao mặt con xanh vậy?

Khải Minh quay sang. Bà già nhìn hắn, mắt lo, kiểu lo của người lạ thấy người lạ có vẻ ốm. Hắn không đáp. Bà nhìn thêm vài giây, rồi lắc đầu, đứng dậy, lên xe buýt tuyến khác.

Hắn không sợ. Sợ cần cảm xúc. Hắn không còn.

Ngày thứ ba, chiều, Bạch Dữ ngồi cạnh hắn trên ghế đá công viên Tao Đàn.

Không đến. Không bước tới. Không xuất hiện. Chỉ đã ở đó, khi Khải Minh quay đầu, ông đã ngồi, chân bắt chéo, tay đặt trên đùi, tóc bạc, mặt bình thản. Giống người ngồi đây cả buổi chiều mà Khải Minh không nhận ra.

– Cậu trông mệt, Bạch Dữ nói.

Khải Minh nhìn ông. Nhận ra. Không phải nhớ, vì ký ức về Bạch Dữ không bị xóa (chưa nói dối gì về ông). Hắn nhận ra gương mặt đó, đường hàm giống mình, cách mắt nheo khi im lặng, tay đặt đùi ngón thẳng.

– Ông.

– Ba ngày ngoài đường. Bạch Dữ nhìn hắn, mắt đọc, không phán xét. Cậu mất nhiều. Tình yêu. Bạn. Ký ức tuổi trẻ. Cậu còn gì?

Khải Minh nghĩ. Lâu. Rồi trả lời, giọng phẳng:

– Không biết.

– Ta biết, Bạch Dữ nói. Cậu còn dị năng. Còn cô gái viết sổ. Còn đứa trẻ vẽ tranh. Nhưng cậu không nhớ tên họ, đúng không?

Hắn không đáp. Vì ông đúng. Hắn nhớ có ai đó, ở đâu đó, nhưng ký ức nhạt dần từ khi hắn nói dối ở quán ốc. Như thể xóa tình bạn kéo theo cả những ký ức xung quanh, kéo theo mùi cà phê buổi sáng ở căn hộ tầng năm, kéo theo tiếng bút chì trên giấy, kéo theo giọng ai đó nói "Anh cẩn thận."

– Cậu đang mờ đi, Bạch Dữ nói. Ông nhìn tay Khải Minh, ngón út gần trong suốt. Hiện thực không giữ người không có quá khứ. Cậu đã xóa quá nhiều. Tình yêu, tình bạn, tuổi thơ. Bây giờ cậu là trang giấy gần trắng, và giấy trắng không tồn tại trong câu chuyện.

– Ông muốn gì?

Bạch Dữ im một lúc. Gió thổi qua công viên, lá sao rơi, nhẹ, xoay, đậu trên mặt đường. Ánh nắng chiều xiên qua cây, tạo bóng dài trên ghế đá.

– Ta muốn dạy cậu kiểm soát, ông nói. Không phải dùng dị năng bừa bãi, nói dối rồi chịu mất. Mà kiểm soát: biết mình đang nói gì, biết hiện thực sẽ sửa thế nào, biết cái giá trước khi trả.

– Tao không tin ông, Khải Minh nói. Giọng đều, không giận, không sợ, chỉ nêu sự thật.

– Cậu không cần tin ta. Bạch Dữ ngả người ra sau, vai chạm lưng ghế đá. Cậu chỉ cần nhìn xuống tay mình.

Khải Minh nhìn. Ngón út phải gần trong suốt. Ngón áp út bắt đầu nhạt. Mu tay, nơi từng có dòng chữ "Đừng nói dối về bản thân," bây giờ trơn, trống, không vết tích. Dòng chữ mất từ tuần trước, nhưng bây giờ cả da cũng nhạt, giống lớp giấy bóng dán lên xương.

– Cậu sẽ biến mất, Bạch Dữ nói. Giọng ông không đe dọa, không dụ dỗ. Giọng người nói điều đã xảy ra nhiều lần, với nhiều người, và ông mệt mỏi vì biết. Không phải chết. Biến mất. Như Phiên An. Như người thứ ba. Như bản gốc của cậu nằm dưới tầng hầm bốn. Hiện thực sẽ xóa cậu, rồi sửa mọi thứ như cậu chưa bao giờ ở đây.

Im lặng. Mèo hoang đi ngang, dừng, nhìn hai người trên ghế đá, rồi bỏ đi.

– Nhưng ta có thể giúp, Bạch Dữ nói. Ta đã sống năm mươi năm với dị năng này. Ta biến mất hai lần, và hai lần ta quay lại. Ta biết cách giữ mình tồn tại khi hiện thực muốn xóa. Và ta có thể dạy cậu.

– Đổi lại cái gì?

– Không đổi. Bạch Dữ nhìn hắn. Lâu. Ánh mắt ông không lạnh, không ấm, chỉ cũ. Ánh mắt của người đã sống quá nhiều phiên bản của cùng một cuộc trò chuyện, đã ngồi trên quá nhiều ghế đá, đã nói quá nhiều lần "ta có thể giúp" mà không chắc mình có thể. Ta tạo ra cậu, dù cậu không muốn nghe điều đó. Ta nói "Đứa trẻ đó chưa từng tồn tại" và hiện thực xóa bản gốc, tạo cậu. Cậu tồn tại vì lời nói dối của ta. Và bây giờ cậu sắp biến mất vì lời nói dối của chính cậu.

Hắn nhìn ông. Không đáp.

– Ta chịu trách nhiệm, Bạch Dữ nói. Giọng thấp hơn, gần thì thầm. Không phải vì ta tốt. Mà vì ta tạo ra cậu, và nếu cậu biến mất, lời nói dối của ta vẫn ở lại, vẫn hoạt động, vẫn ăn vào hiện thực. Tần số mười tám trong cậu sẽ phát ra lúc cậu tan, và khi nó phát, nó sẽ lớn hơn Phiên An.

– Bao nhiêu người?

– Không ai biết. Có thể thành phố. Có thể hơn.

Khải Minh nhìn xuống tay mình. Ngón co vẫn co, dù hắn không nhớ vì sao, dù tay đã nhạt, dù ngón út gần trong suốt. Thói quen cuối cùng của một cơ thể đang mờ dần.

– Nếu tao học kiểm soát, Khải Minh nói, tao sẽ ngừng biến mất?

– Cậu sẽ chậm lại. Đủ để tìm cách ngược. Bạch Dữ nghiêng người tới. Tần số mười tám tích lũy hai mươi hai năm. Nếu cậu biết kiểm soát, cậu có thể giữ nó. Nếu cậu không biết, nó sẽ phát, và lúc đó không ai kiểm soát được thứ gì.

– Tao vẫn không tin ông.

– Ta biết.

Im lặng. Gió. Lá sao. Nắng nhạt dần trên mặt đường, chiều đang thành tối. Bóng hai người trên ghế đá dài ra, hòa vào nhau, rồi mất trong bóng tối lớn hơn.

Bạch Dữ đưa tay ra. Bàn tay phải, sạch, ngón dài, da nhẵn, không vết chai, không vết sẹo. Bàn tay của người chưa bao giờ làm việc tay chân, hoặc bàn tay đã được sửa quá nhiều lần đến mức không còn dấu vết nào của quá khứ.

– Không có quá khứ, cậu sẽ không còn đau, Bạch Dữ nói.

Khải Minh nhìn bàn tay đó. Sạch sẽ, chắc chắn, kiểu chắc chắn của người đã sống năm mươi năm với dị năng và vẫn tồn tại. Kiểu chắc chắn mà hắn không có, chưa bao giờ có, và bây giờ càng không có khi cơ thể hắn đang mờ dần từ mép.

Hắn nhìn tay mình. Nhạt. Mờ. Ngón co.

Rồi hắn nắm lấy tay Bạch Dữ.

Bàn tay ông lạnh hơn hắn tưởng. Lạnh nhưng chắc, ngón nắm gọn, kiểu nắm tay của người biết hắn sẽ nắm từ trước khi hắn biết. Và khi hai bàn tay chạm nhau, Khải Minh cảm nhận thứ gì đó, không phải cảm xúc (hắn không còn), mà là nhịp, một nhịp đập ở nơi da chạm da, đều, chậm, giống tần số. Tần số mười tám, có thể, hoặc tần số của Bạch Dữ, hoặc tần số chung của hai Người Nói Dối ngồi cạnh nhau trên ghế đá trong công viên Tao Đàn lúc trời vừa tối.

Và ở đâu đó trong thành phố, trên tầng năm một tòa nhà cũ ở Phú Nhuận, Nhược Vy ngồi trước sổ tay cuốn mười lăm, trang ba, dòng đầu viết: "Ngày 3. Lâm Khải Minh không về."

Cô nhìn ra cửa sổ. Đêm. Không trăng.

Mẫn Nhi ngồi cạnh, vẽ. Bức vẽ tối nay: hai người trên ghế đá, dưới cây, một người tóc bạc, một người mờ ở mép. Cô bé không biết tại sao mình vẽ cảnh đó. Chỉ biết tay mình muốn vẽ, và khi xong, cô nhìn bức tranh lâu, nhìn người mờ ở mép, nhìn cái cách bóng hai người hòa vào nhau trên giấy. Rồi cô lật úp tờ giấy, đặt bút chì xuống, và ngồi im.