Không Phải Người Đầu Tiên

Khải Minh ngồi trước bảng ghim từ bảy giờ sáng.

Chị Hằng rót cà phê cho hắn, đặt cạnh bàn, không nói. Cháo trắng trên bếp, mùi gạo, mùi giấy cũ. Nhược Vy ghi sổ ở góc phòng, bút bi chạy trên giấy, đều, không ngừng. Thành Nam ngồi ở sàn, tựa kệ sách, mắt nhắm, ngón tay vân vê miệng chai nước rỗng. Mẫn Nhi ngồi cạnh Thành Nam, vẽ lên mặt sau một tờ hồ sơ cũ, bút chì, nét nhẹ.

Hắn nhìn bảng ghim. Sáu tấm ảnh, sáu Người Nói Dối, bốn đã biến mất, một vẫn đang nói dối, và hắn. Ô trống viền đỏ của Bạch Dữ nằm giữa cột, lớn hơn các ô khác, như lỗ hổng trong tấm vải.

– Chị Hằng.

– Ừ.

– Tôi muốn biết về từng người. Tất cả.

Chị Hằng đặt chảo xuống, lau tay vào khăn, bước đến bảng ghim. Đứng cạnh hắn, mắt nhìn cột ảnh, rồi nhìn hắn.

– Anh chắc không? Biết rồi không bỏ được.

– Tôi đã ở đây. Tôi nghĩ chuyện "bỏ được" đã qua rồi.

Chị gật. Kéo ghế nhựa ngồi, tay chỉ lên ảnh đầu tiên.

---

– Người thứ nhất, chị Hằng nói, chỉ tấm ảnh đen trắng mờ. Bà Sương ghi lại theo lời kể, không trực tiếp. Khoảng năm tám mươi, một người đàn ông ở tỉnh miền Trung. Dị năng yếu, chỉ sửa được chi tiết nhỏ: lý lịch cá nhân, bằng cấp, một vài mối quan hệ. Dùng khoảng ba năm, rồi biến mất. Gia đình hắn quên hắn tồn tại, hàng xóm không nhớ.

– Biến mất kiểu nào?

– Không rõ. Có thể hắn nói dối về chính mình quá nhiều lần, bản gốc bị thay hết, rồi hiện thực không còn giữ hắn. Bà Sương gọi đó là "bị hòa tan", kiểu cục đường rớt vào nước.

Khải Minh nhìn ảnh. Người đàn ông trung niên đứng trước cổng chùa, mặt không rõ, tay chắp sau lưng. Không ai nhớ hắn, không ai biết tên. Chỉ có tấm ảnh này, nằm trong tầng hầm, dưới lòng đất, giữ bằng ghim và dây nối.

– Người thứ hai, chị Hằng tiếp tục, chỉ ảnh phụ nữ ở bến xe. Năm chín lăm. Phụ nữ, trẻ, khoảng hai lăm, hai sáu. Mạnh hơn người đầu: sửa được ký ức người khác, dựng quá khứ phức tạp, kéo người từ nơi khác đến. Vấn đề là cô ta không kiểm soát được: mười hai người mất tích trong vòng hai năm. Không phải cô ta giết. Cô ta nói dối, và hiện thực kéo người từ nơi khác sang lấp chỗ trống. Người bị kéo không biết mình đến từ đâu, sống hai ba tuần rồi biến mất. Cô ta sợ, cố dừng, và cuối cùng cũng biến mất, giống người đầu tiên.

– Mười hai người?

– Có thể nhiều hơn. Bà Sương chỉ xác nhận được mười hai qua hồ sơ viết tay.

Thành Nam mở mắt. Hắn không nhìn bảng ghim, nhìn trần, nhưng đang nghe. Tay hắn siết miệng chai chặt hơn.

Chị Hằng chỉ ảnh thứ ba. Camera an ninh, bóng người trong hẻm, mờ, chỉ thấy dáng.

– Người thứ ba. Hai ngàn lẻ ba đến hai ngàn lẻ bảy. Đây là người gần nhất với anh trước Bạch Dữ. Hắn ta xóa được cả tổ chức: một công ty xuất khẩu, ba mươi nhân viên, văn phòng, hợp đồng. Một ngày công ty tồn tại, ngày sau không ai nhớ nó ở đó. Mặt bằng trống, hồ sơ thuế không có tên. Ba mươi người, gia đình, bạn bè, đồng nghiệp, mọi thứ liên quan đến công ty đó bị xóa hoặc sửa. Bà Sương theo dõi vì bà nhớ, bà tìm những người "mất mát không rõ lý do" ở khu vực đó, phỏng vấn, ghi lại. Có người khóc mà không biết khóc ai.

Im lặng. Nhược Vy ngừng viết, nhìn lên.

– Ba mươi người, Khải Minh lặp lại.

– Ba mươi người trong cùng một lời nói dối. Hắn ta nói gì không ai biết, nhưng kết quả là ba mươi người và mọi thứ liên quan đến họ biến mất khỏi hiện thực. Vết nứt lần đó lớn đến mức bà Sương chứng kiến trực tiếp: mặt đất rung, bầu trời có màu sai trong năm phút, và bà thấy phiên bản khác của thực tại qua vết nứt. Mảnh từ bên kia rơi sang: biển quảng cáo bằng tiếng lạ, mùi muối biển dù ở giữa thành phố, tiếng chuông chùa mà không có chùa nào gần đó. Kéo dài năm phút, rồi vết nứt đóng.

– Người đó bây giờ?

– Biến mất. Giống hai người trước. Nhưng chậm hơn, kéo dài hai năm sau đó, và khi hắn biến mất, vết nứt không lành hoàn toàn. Bà Sương nói vết nứt đó vẫn còn, ở quận 3, gần Trần Quốc Thảo. Có khi đi ngang, anh ngửi thấy mùi muối biển.

Khải Minh nhớ quán cà phê đường Trần Quốc Thảo, nơi hắn gặp Người Ghi Nhớ lần hai. Hắn không nhớ mùi muối biển, nhưng hắn nhớ mùi trầm. Có thể đó là thứ bà để lại, hoặc thứ vết nứt giữ.

– Người thứ tư. Chị Hằng chỉ ảnh thanh niên gầy ở quán cà phê. Hai ngàn mười đến mười hai. Yếu. Chỉ sửa được ký ức cá nhân: quên mối tình cũ, xóa một sự kiện xấu hổ, thêm một thành tích nhỏ. Không gây mất tích, không xóa tổ chức. Và sau hai năm, hắn tự dừng. Bà Sương theo dõi, thấy hắn ngừng nói dối hoàn toàn, sống bình thường, không dùng dị năng nữa.

– Hắn còn sống?

– Không biết. Bà Sương mất trước khi xác nhận. Nhưng hắn không biến mất, không bị xóa. Hắn chỉ dừng lại, và hiện thực để yên.

Người duy nhất dừng được, Khải Minh nghĩ. Và người duy nhất còn sống.

---

Chị Hằng dừng ở ô trống viền đỏ. Bạch Dữ, Người Nói Dối số không. Bà im lặng, tay chạm viền ô, rồi rút lại.

– Bạch Dữ, bà nói, giọng thấp hơn. Người mạnh nhất. Bà Sương không biết hắn bắt đầu từ bao giờ. Có thể vài chục năm, có thể lâu hơn. Không có ảnh vì hiện thực tự xóa hình ảnh hắn: ảnh chụp mờ, camera bỏ qua, mắt người nhìn rồi quên. Hắn tồn tại trong ký ức nhưng không trong bằng chứng.

– Hắn đã làm gì?

Chị Hằng nhìn hắn. Lâu. Rồi quay sang kệ sách, rút một thùng giấy, mở nắp. Bên trong: sổ tay cũ, giấy vàng, bìa mềm, chữ viết tay nhỏ, dày. Chị lật mấy trang, dừng.

– Bà Sương ghi: "Bạch Dữ đã sửa lịch sử. Không phải ký ức, không phải hồ sơ, mà lịch sử. Một thành phố biến mất khỏi bản đồ. Một quốc gia mất tên. Tôi nhớ cái tên đó nhưng không ai nhớ, và khi tôi viết ra, bút vẫn viết được, giấy vẫn giữ, nhưng mắt tôi đọc lại thì chữ nhảy, như từ đó không thuộc về ngôn ngữ nào nữa."

Im lặng lâu. Nhược Vy đứng dậy, bước đến, nhìn trang sổ tay.

– Thành phố nào? Nhược Vy hỏi.

– Bà Sương viết tên, chị Hằng nói, chỉ vào dòng chữ. Nhưng nhìn đi.

Nhược Vy nhìn. Khải Minh cũng nhìn. Dòng chữ ở đó, mực xanh trên giấy vàng, nhưng mắt không đọc được. Không phải chữ mờ hay chữ xấu. Chữ rõ ràng, nét bút chắc, nhưng não không xử lý được: mỗi lần nhìn, chữ trượt, như cố nhớ tên ai đó ở đầu lưỡi mà không bao giờ ra.

– Chữ viết tay, Nhược Vy nói, chậm. Viết tay không bị sửa. Nhưng tôi đọc không được.

– Viết tay giữ chữ, chị Hằng nói. Nhưng nếu thứ chữ đó chỉ đến đã bị xóa khỏi hiện thực, thì mắt anh đọc chữ nhưng não anh không nhận diện ý nghĩa. Chữ tồn tại, nhưng ngữ nghĩa đã bị cắt.

Khải Minh nhìn dòng chữ. Năm ký tự, hoặc sáu, hắn không chắc, vì mỗi lần đếm ra số khác. Nét bút rõ, mực xanh, giấy vàng. Một cái tên đã bị xóa khỏi hiện thực đến mức ngôn ngữ từ chối nó.

Bạch Dữ xóa được cả cái tên khỏi ngôn ngữ.

Hắn nhìn ô trống viền đỏ trên bảng ghim. Không ảnh, không hồ sơ, không cái tên nào dính vào hắn. Bạch Dữ không bị hiện thực giữ, mà hiện thực bị hắn giữ. Đó là sự khác biệt.

– Bà Sương viết thêm, chị Hằng lật trang, đọc: "Bạch Dữ không biến mất vì hắn không nói dối về chính mình. Hắn chỉ nói dối về thế giới. Hắn giữ bản thân nguyên vẹn và sửa mọi thứ xung quanh. Đó là lý do hắn mạnh nhất, và đó là lý do hắn vẫn còn."

Im lặng. Khải Minh nhìn tay phải. Dòng chữ "Đừng nói dối về bản thân" đã nhạt gần hết, nhưng hắn biết nó ở đó. Bốn người trước biến mất vì nói dối về chính mình. Bạch Dữ không biến mất vì không bao giờ nói dối về mình.

Và hắn, Lâm Khải Minh, đã nói dối về bản thân ít nhất một lần: "Tôi chỉ là người bình thường." Dòng chữ trên tay là cảnh báo. Hoặc là lời cầu cứu.

– Chúng tôi không biết Bạch Dữ ở đâu, chị Hằng nói, đóng sổ. Chỉ biết hắn vẫn đang nói dối. Và mỗi lần hắn nói dối, thế giới thay đổi thêm một chút, nhưng không ai nhận ra trừ Người Ghi Nhớ. Bà Sương tin rằng thế giới hiện tại đã qua ít nhất bảy lần sửa lớn bởi Bạch Dữ. Bảy lần. Mỗi lần, một phần của thực tại gốc bị thay thế.

Mẫn Nhi ngừng vẽ. Nhìn lên.

– Em nhớ trước bảy lần, cô bé nói, bình thản.

Mọi người quay sang cô bé. Chị Hằng nhìn Mẫn Nhi, mắt mở rộng hơn, lần đầu biểu cảm rõ ràng kể từ khi Khải Minh gặp bà.

– Em nhớ gì? chị Hằng hỏi, giọng kiềm chế.

– Em không nhớ chi tiết. Nhưng em nhớ cảm giác. Trước khi có ai nói dối, thế giới khác. Không tốt hơn, không xấu hơn. Chỉ khác. Mọi thứ ở yên một chỗ. Không ai thấy hai phiên bản của cùng một ngày.

– Cô bé nhớ thế giới gốc, chị Hằng nói, hơi thở nặng hơn.

Mẫn Nhi gật, rồi cúi xuống vẽ tiếp. Bút chì trên giấy, nét nhẹ, vẽ một ngôi nhà, một cái cây, bốn người đứng trước cổng.

---

Khải Minh đứng dậy, bước ra khỏi khu làm việc, đến góc phòng, nơi tối nhất. Tựa lưng vào tường xi măng, lạnh, ẩm. Rút sổ.

"Không phải người đầu tiên. 4 người trước: 3 biến mất (nói dối về bản thân), 1 tự dừng (còn sống?). Bạch Dữ = #0, mạnh nhất, xóa được thành phố + quốc gia khỏi hiện thực. Không biến mất vì KHÔNG nói dối về bản thân, chỉ nói dối về thế giới.

Quy luật mới: nói dối về thế giới = an toàn cho bản thể. Nói dối về bản thân = bị hòa tan. Giải thích dòng chữ trên tay.

Tao đã nói 'tôi chỉ là người bình thường', nói dối về bản thân. Dòng chữ xuất hiện sau đó. Cảnh báo. Lần sau tao nói dối về mình, có thể tao sẽ bắt đầu bị hòa tan.

MN nói 'nhớ trước bảy lần', nhớ thế giới gốc? Nếu đúng, cô bé là thước đo: so sánh thế giới gốc với thế giới hiện tại, biết cái gì bị sửa.

Bạch Dữ vẫn đang nói dối. Ở đâu đó. Câu hỏi: tại sao hắn chưa xuất hiện? Hắn biết tao, bà Sương ảnh tao từ 15 năm trước. Hắn đang chờ gì?"

Hắn gập sổ. Nhìn quanh. Thành Nam vẫn ngồi bệt, mắt nhắm, nhưng tay đã buông chai. Mẫn Nhi vẽ, bút chì trên giấy, ngôi nhà bốn người. Nhược Vy đứng trước bảng ghim, tay chạm dòng chữ bà Sương viết, cái tên không đọc được, mắt nheo, miệng mấp máy.

Chị Hằng đứng cạnh Nhược Vy, hai Người Ghi Nhớ nhìn dòng chữ mà mắt trượt qua, cái tên mà ngôn ngữ từ chối, và cả hai đều biết: Bạch Dữ không chỉ xóa thành phố, hắn xóa cả khả năng nhớ thành phố đó.

Người già nhất trong tầng hầm, ông Tư, ngồi ở góc khuất sau kệ sách, lâu nay không nói. Bảy mươi, tóc trắng, mắt đục, ngồi ôm sổ tay riêng. Ông mở miệng, giọng khàn, chậm, như người đã lâu không dùng dây thanh quản:

– Người mạnh nhất tên Bạch Dữ. Chúng tôi không biết hắn ở đâu. Chỉ biết hắn vẫn đang nói dối.

Ông nhìn Khải Minh. Mắt đục nhưng nhìn rõ, nhìn thẳng, không trượt.

– Và cậu, ông nói, cậu là người thứ hai hắn tạo ra.

Khải Minh đứng yên. Tay hắn siết thành nắm, rồi buông, chậm. Không phải "sinh ra", không phải "cho dị năng". Tạo ra. Như vật, như công cụ, như lời nói dối được nói thành người.

– Tôi không hiểu, hắn nói.

Ông Tư nhìn hắn, lâu, rồi nhắm mắt.

– Cậu sẽ hiểu. Khi hắn đến, cậu sẽ hiểu.

Và ông không nói thêm.