Người Thừa Kế Lời Nói Dối

Bạch Dữ sống trên tầng bốn một tòa nhà cũ ở đường Trần Hưng Đạo, quận Năm. Không phải căn hộ, mà là phòng kho bỏ trống, tường vàng loang ẩm, sàn gạch bông nứt, một cửa sổ nhìn ra mái tôn nhà hàng xóm. Giường gấp, bàn gỗ, đèn bàn, một chồng sổ tay xếp ngay ngắn ở góc. Không ảnh, không đồ trang trí, không dấu vết ai sống ở đây lâu. Kiểu phòng của người sẵn sàng rời đi bất kỳ lúc nào.

Khải Minh ở đó hai ngày. Bạch Dữ cho hắn ngủ trên giường gấp, ông ngủ trên ghế, lưng tựa tường, mắt nhắm nhưng không bao giờ ngủ sâu. Sáng, ông ra ngoài mua xôi, cà phê, trở về trước khi Khải Minh tỉnh. Chiều, ông ngồi bàn gỗ đọc sổ tay cũ, viết gì đó, rồi xóa. Tối, ông không nói. Chỉ ở đó, yên, như thể sự hiện diện là đủ.

Hắn không hỏi ông viết gì. Không hỏi sổ tay chứa gì. Hắn hầu như không nói trong hai ngày đầu, vì không có gì để nói, không có ký ức để kể, không có câu hỏi đủ cấp bách để hỏi. Hắn chỉ ngồi, nhìn ra cửa sổ, nhìn mái tôn, nhìn mưa nếu mưa, nhìn nắng nếu nắng, và cảm nhận cơ thể mình mờ dần ở mép, từng milimét, chậm nhưng đều, như giấy bị nước ngấm từ rìa vào giữa.

Ngón út phải gần trong suốt hoàn toàn. Ngón áp út nhạt. Mu tay trông giống lớp da mỏng hơn bình thường, mạch máu phía dưới không còn thấy rõ. Ban đêm, dưới ánh đèn bàn, mép vai hắn hơi mờ, như lớp sương bám trên kính.

Ngày thứ ba, sáng, Bạch Dữ đặt ly cà phê trước mặt hắn và nói:

– Hôm nay ta bắt đầu.

Ông ngồi đối diện, tay đặt trên bàn, lưng thẳng. Ánh sáng sáng sớm từ cửa sổ chiếu xiên qua phòng, đập lên sàn gạch bông, tạo hình thoi dài trên nền nứt.

– Cậu dùng dị năng bao lâu rồi? Bạch Dữ hỏi.

– Không nhớ. Có lẽ vài tháng.

– Cậu nói dối bao nhiêu lần?

– Không đếm.

– Mỗi lần cậu nói dối, cậu trả bằng gì?

Khải Minh nghĩ. Chậm, vì đầu hắn không nhanh như trước, như ký ức mất đi kéo theo cả tốc độ xử lý.

– Ký ức. Người. Mối quan hệ.

– Đúng. Bạch Dữ gật. Và cậu nói dối về tình yêu, mất khả năng cảm. Nói dối về tình bạn, mất ký ức tuổi trẻ. Mỗi lời nói dối lấy thứ liên quan nhất. Cậu hiểu quy luật đó.

Hắn gật.

– Nhưng cậu chưa hiểu quy luật thứ hai, Bạch Dữ nói. Ông nghiêng tới, giọng thấp hơn, kiểu giọng người dạy thứ quan trọng và biết người nghe chưa sẵn sàng. Dị năng không phải công cụ. Nó là phần của cậu. Khi cậu nói dối, không phải cậu dùng thứ gì đó. Mà cậu đang thay đổi mối liên hệ giữa cậu và hiện thực. Mỗi lời nói dối, cậu bước xa hiện thực một bước. Và khi xa đủ, hiện thực không giữ được cậu nữa.

– Nên tao mờ dần.

– Nên cậu mờ dần. Bạch Dữ nhìn tay hắn, ngón út gần trong suốt. Người trước cậu, người thứ ba, xóa cả thành phố. Không phải vì hắn muốn. Mà vì hắn đã xa hiện thực đến mức khi hắn nói bất kỳ câu nào, hiện thực nghe nhưng không biết đặt câu đó vào đâu, nên xóa luôn thứ gần nhất. Hắn biến mất ngay sau đó.

Im lặng. Tiếng xe ngoài đường. Mùi phở từ tầng dưới.

– Kiểm soát không phải "nói dối ít hơn," Bạch Dữ nói. Mà là biết mình đang đứng ở đâu trong mối liên hệ với hiện thực, và chọn bước nào.

Ông đứng dậy, lấy một cuốn sổ tay cũ từ chồng ở góc phòng, mở ra trang đánh dấu bằng dây đỏ. Đặt trước Khải Minh. Trang giấy ố vàng, nét viết tay nhỏ, dày, tiếng Việt trộn lẫn tiếng Pháp ở lề. Hắn đọc dòng đầu: "Lần thứ ba ta biến mất, ta ở giữa không có gì trong bốn mươi hai ngày."

– Của tao? Khải Minh hỏi.

– Của ta. Ba mươi năm trước. Bạch Dữ ngồi lại. Ta biến mất hai lần. Lần đầu ngắn, mười một ngày. Lần hai, bốn mươi hai ngày. Ở giữa không có gì, giống em gái cậu mô tả. Không sáng, không tối, không thời gian. Chỉ ý thức rằng mình tồn tại, nhưng không có gì xung quanh để xác nhận.

Hắn nhìn sổ. Chữ viết tay, ba mươi năm trước, vẫn ở đó. Viết tay không bị sửa.

– Và ông quay lại bằng cách nào?

– Ta nói một lời thật. Ở giữa không có gì, ta nhớ được một thứ duy nhất: tên cô ấy. Và ta nói: "Tôi nhớ cô ấy." Đó là sự thật, nên hiện thực kéo ta về. Nhưng mỗi lần quay lại, ta mỏng hơn. Và bây giờ, ta không chắc mình còn quay lại được lần nữa.

Im lặng. Quạt trần quay chậm.

– Ông muốn tao bước nào?

Bạch Dữ im một lúc. Nhìn hắn. Lâu. Rồi nói:

– Bước khỏi danh tính cũ.

Hắn giải thích.

Khải Minh ngồi nghe, tay ôm ly cà phê nguội, mắt nhìn ông, mặt phẳng. Bạch Dữ nói chậm, từng câu, kiểu người đã nghĩ câu chuyện này nhiều năm trước khi kể.

– Danh tính là mỏ neo, ông nói. Lâm Khải Minh là cái tên hiện thực dùng để giữ cậu. Mọi thứ gắn với cái tên đó: ký ức, quan hệ, quá khứ, giấy tờ. Khi cậu mất ký ức, mỏ neo yếu đi. Khi cậu mất quan hệ, yếu thêm. Bây giờ mỏ neo gần đứt. Cái tên Lâm Khải Minh gần như rỗng.

– Và ông muốn tao cắt nốt?

– Ta muốn cậu tự cắt, trước khi nó tự đứt. Bạch Dữ nghiêng lưng ra sau. Nếu nó tự đứt, cậu biến mất không kiểm soát, tần số mười tám phát, thành phố chịu. Nếu cậu tự cắt, cậu chọn cách rời đi, chọn hướng, chọn bước tiếp theo.

– Bước tiếp theo là gì?

– Một danh tính mới. Một mỏ neo mới. Không phải tên cũ, không phải quá khứ cũ, mà cái gì đó cậu tự chọn. Và khi cậu có mỏ neo mới, cậu sẽ ổn định lại, ngừng mờ, ngừng biến mất.

Khải Minh nhìn ông. Nhìn lâu. Giọng ông hợp lý, logic, từng bước. Kiểu hợp lý của người đã thuyết phục nhiều người trước hắn. Hắn không biết những người đó có còn sống hay đã biến mất, nhưng giọng ông quá mượt, quá rõ ràng, quá giống bài giảng đã luyện tập.

– Tao nói rồi, Khải Minh nói. Tao không tin ông.

– Cậu không cần tin. Bạch Dữ nhìn tay hắn. Cậu chỉ cần nhìn tay mình và hỏi: còn bao lâu?

Khải Minh nhìn xuống. Ngón út gần mất. Ngón áp út nhạt. Ngón giữa vẫn co, thói quen cuối, nhưng cũng bắt đầu mờ ở đầu ngón.

Ông đúng. Không phải vì ông tốt. Mà vì tay hắn đang biến mất, và hắn không có lựa chọn nào khác.

Chiều.

Nắng nhạt xuyên cửa sổ, bóng hình thoi trên sàn dài hơn buổi sáng. Bạch Dữ đứng cạnh cửa sổ, quay lưng, nhìn ra mái tôn. Khải Minh ngồi trên ghế, tay đặt trên đùi, lưng thẳng.

– Nói đi, Bạch Dữ nói, không quay lại. Cậu biết câu nào.

Hắn biết. Ông không cần dạy câu đó. Hắn đã biết từ lúc nhìn tay mình mờ dần, từ lúc hiểu rằng cái tên Lâm Khải Minh là mỏ neo rỗng, là cái vỏ không có gì bên trong, là danh tính giữ một người không còn ký ức, không còn tình yêu, không còn tình bạn, không còn tuổi trẻ.

Cái tên đó từng là của ai đó. Một đứa trẻ sinh năm 2002, có thể ở Phiên An, có thể ở Sài Gòn, có mẹ kho sườn mặn, có em gái biến mất, có bạn thân gọi lúc hai giờ sáng, có người yêu viết thư tay. Đứa trẻ đó đã mất dần, mất từng mảnh, mất mẹ, mất em, mất bạn, mất người yêu, mất cảm xúc, mất ký ức, mất cho đến khi chỉ còn cái tên và một ngón tay co vào lòng bàn tay vì lý do không ai nhớ.

Hắn hít một hơi. Không sâu, vì phổi hắn cũng hẹp hơn trước, hoặc hắn tưởng thế.

Rồi nói:

– Tôi không còn là Lâm Khải Minh.

Hiện thực nghe.

Không phải gió. Không phải lạnh. Lần này khác. Lần này, căn phòng rung. Nhẹ, hầu như không nhận ra, nhưng rung, như thể tòa nhà bốn tầng vừa chịu chấn rung từ dưới đất. Ly cà phê trên bàn nghiêng. Sổ tay ở góc trượt. Ánh sáng từ cửa sổ nhấp nháy, như đèn neon sắp hết gas.

Bạch Dữ quay lại. Nhìn hắn. Mắt ông mở hơn bình thường, chỉ một giây, rồi trở về bình thản. Nhưng giây đó đủ để Khải Minh thấy: ông không chắc điều gì sẽ xảy ra.

Và rồi hắn cảm nhận.

Không phải mất ký ức. Lần này không giống mất tình yêu hay mất tình bạn. Lần này, thứ mất đi không phải thứ hắn có, mà là thứ hắn là. Cái tên "Lâm Khải Minh" bong ra khỏi hắn, không phải từ đầu, mà từ khắp nơi. Từ giấy khai sinh ở đâu đó trong hệ thống. Từ hồ sơ trường cũ. Từ tin nhắn cũ trong điện thoại ai đó. Từ ký ức mờ nhạt cuối cùng còn sót.

Hắn cảm nhận hiện thực sửa ở tầm rộng hơn mọi lần trước. Không phải sửa một mối quan hệ, một bộ ký ức. Mà sửa một con người. Xóa "Lâm Khải Minh" ra khỏi hiện thực, như xóa một cái tên ra khỏi sổ đăng ký, rồi xóa luôn sổ, xóa luôn tay người ghi, xóa luôn lý do ai đó đặt tên đó cho đứa trẻ sinh năm 2002.

Hắn vẫn ở đây. Vẫn ngồi trên ghế, vẫn nhìn Bạch Dữ, vẫn thở. Nhưng hắn không còn là Lâm Khải Minh.

Hắn không biết mình là ai.

Bạch Dữ bước tới, đặt tay lên vai hắn. Bàn tay lạnh, chắc, như mọi lần.

– Cậu vẫn ở đây, ông nói. Giọng thấp, gần thì thầm. Bước đầu xong. Bây giờ nghỉ.

Hắn gật. Không phải vì tin. Mà vì không còn gì khác để làm.

Hắn nhìn xuống tay. Ngón út đã mất hoàn toàn, chỉ còn đốt gốc mờ nhạt. Ngón áp út trong suốt nửa. Nhưng ngón giữa, ngón co, vẫn ở đó, vẫn cong vào lòng bàn tay, vẫn giữ hình dáng nắm tay ai đó mà hắn không nhớ, không biết, không hiểu. Thói quen cuối cùng của một cơ thể đang bị xóa.

Ông nói nghỉ. Nhưng hắn không nghỉ được. Hắn ngồi trên ghế, nhìn ra cửa sổ, nhìn mái tôn dưới ánh chiều, và nghĩ: ở đâu đó trong thành phố này, có ai đó đang viết tên hắn trên giấy. Cái tên không còn là của hắn. Cái tên hắn vừa bỏ lại.

Và hắn không nhớ tên đó là gì.

Ở phía bên kia thành phố, trên tầng năm tòa nhà cũ ở Phú Nhuận, Nhược Vy đang viết.

Sổ tay cuốn mười lăm, trang bốn, bút chì trên giấy. Cô viết: "Ngày 5. Vẫn chưa về. Tôi cần tìm..."

Bút dừng.

Cô nhìn dòng chữ. "Tôi cần tìm..." Tìm ai? Cô biết có ai đó. Biết có một người đàn ông, hai mươi hai tuổi, tóc hơi dài, mắt sâu, ít nói. Biết hắn ngồi ở bàn bếp buổi sáng, uống cà phê không đường, tay cầm sổ nhỏ ghi gì đó. Biết hắn có em gái, đứa trẻ đang ngồi cạnh cô vẽ tranh. Biết hắn nói dối và hiện thực sửa.

Nhưng tên hắn là gì?

Cô nhìn lại sổ. Trang một: "Đừng yêu hắn." Trang hai: ghi chép tối quán ốc Vạn Kiếp. Trang ba: "Ngày 3..." rồi một cái tên. Cái tên ở đó, nét bút chì rõ, trên giấy, viết tay. Cô đọc.

Ba chữ. Cô đọc được. Nhưng ba chữ đó không gợi lên gì. Không mặt, không giọng, không ký ức. Chỉ là ba chữ trên giấy, như tên người lạ trong danh bạ cũ.

Viết tay không bị sửa. Nhưng ký ức trong đầu người đọc thì bị.

Cô nhìn Mẫn Nhi. Cô bé đang vẽ, bút chì trên giấy, mắt nhìn xuống, tay trái che nửa bức tranh. Nhược Vy muốn hỏi: em có nhớ tên anh em không? Nhưng cô sợ câu trả lời.

Vì nếu Mẫn Nhi cũng quên, thì người duy nhất trên thế giới này còn giữ cái tên đó là tờ giấy.

Và giấy không nhớ. Giấy chỉ giữ.

Nhược Vy đặt bút xuống. Nhìn lại trang trước. Ba chữ. Cô đọc lại. Đọc chậm, từng âm, cố ép mình nhớ, cố ép ký ức gắn ba chữ đó với khuôn mặt, giọng nói, cách ai đó ngồi uống cà phê không đường ở bàn bếp buổi sáng. Nhưng ký ức trượt qua, như tay chạm nước, không nắm được.

Cô viết xuống trang bốn, bằng nét chữ run hơn mọi dòng trước: "Anh ấy có tên. Tôi không nhớ. Nhưng tên ở trang 3. Đọc lại mỗi sáng. Đừng quên rằng mình đã quên."

Rồi cô đóng sổ. Ôm sổ vào ngực. Và ngồi im trong căn hộ tối, nghe tiếng bút chì của Mẫn Nhi vẽ trên giấy, tiếng duy nhất trong đêm.