Ký ức hoàn chỉnh
Khang nằm trong bóng tối, mắt mở.
Chín giờ ba mươi tối. Vừa tắt máy tính, rút USB, giấu dưới bồn rửa. Phong bì chứa mã master key nằm trong ngăn kéo. Bên ngoài cửa sổ, xe bán tải trắng vẫn ở đầu ngõ, đèn tắt, người bên trong không nhúc nhích. Metro chuyến cuối rung nhẹ sàn nhà rồi xa dần.
Anh nhắm mắt. Nhưng không ngủ được, vì bảng điều phối trong USB Hải vẫn hiện sau mí mắt. Bảy cột dọc: ngày, giờ khởi hành, ga xuất phát, ga đến, số hành khách, mã xác nhận, trạng thái. Cùng bố cục. Cùng kiểu chữ đơn sắc. Cùng giao diện mà anh từng nhìn mỗi đêm trong ba năm rưỡi, ở phòng điều phối ga 9, sâu bốn mươi lăm mét dưới mặt đất.
Và cùng cột cuối: "Trạng thái, Hoàn thành."
Bảy hành khách chuyến gần nhất. Bốn người mã ĐB. Một nữ, mười bảy tuổi.
Mười bảy tuổi. Cùng tuổi An. Cùng tuổi những đứa trẻ mà anh nhìn thấy trên danh sách đêm đó, rồi từ chối nhấn nút, rồi mười bảy người chết.
Sàn rung. 2:17. T-000 chạy phía dưới.
Khang nắm chặt ga giường. Cơ hàm siết. Ký ức đến không theo trình tự, đến cùng lúc, chen lẫn, chồng lấp, nhưng sắc và rõ như lần đầu. Lần trước, ký ức hồi phục từng lớp: tuyển dụng, phòng điều phối, đêm 2 tháng 10, ba đứa trẻ, từ chối, bị bắt. Mỗi lớp mở ra khi anh tiếp xúc thêm một kích thích. Nhưng lớp cuối cùng, lớp sâu nhất, lớp mà M-7 đè nặng nhất, chưa bao giờ trở lại.
Cho đến tối nay.
Bảng điều phối trong USB Hải không phải kích thích mới. Nó là kích thích gốc. Cùng giao diện, cùng cấu trúc, cùng cách hệ thống liệt kê người theo cột, gọn, sạch, không cảm xúc. Cùng cách biến con người thành dòng trên bảng tính.
Lớp cuối mở.
Phòng điều phối ga 9, sâu bốn mươi lăm mét. Hai người bảo vệ dẫn Khang từ chân cầu thang ga Cát Linh xuống lại, qua đường hầm bắc, qua ga 7, qua ga 9. Không nói. Không giải thích. Một người đi trước, một người đi sau, khoảng cách hai mét, bước đều, kiểu bước của người đã làm việc này nhiều lần.
Mất bốn mươi phút. Khang đi giữa, tay trong túi, điện thoại đã bị tịch thu ở chân cầu thang. Tin nhắn gửi Tuấn có đến không, anh không biết. Đường hầm im, chỉ có tiếng bước chân và tiếng thông gió vo nhẹ phía trần.
Về đến ga 9. Không vào phòng điều phối. Rẽ trái, qua hành lang phụ sau ke ga, vào phòng kỹ thuật phụ, căn phòng nhỏ anh biết: sáu nhân bốn mét, một bàn sắt, hai ghế, tủ thiết bị đo dọc tường, đèn huỳnh quang nhấp nháy. Cửa thép, khóa cơ từ ngoài.
Người bảo vệ thứ nhất mở cửa.
– Ngồi đó. Chờ.
Khang ngồi. Cửa đóng. Khóa xoay.
Phòng kỹ thuật phụ không có cửa sổ, không có đồng hồ. Đèn huỳnh quang vo liên tục, tiếng ù thấp ổn định, kiểu âm thanh biến mọi phút thành giống nhau. Khang ngồi trên ghế sắt, tay trên đùi, lưng thẳng. Mùi bê tông cũ, mùi dầu máy từ ống dẫn phía trên trần. Quen thuộc. Ba năm rưỡi mùi này.
Không ai đến. Không ai hỏi. Không có thẩm vấn, không có giải thích, không có ai nói "anh bị bắt vì..." hoặc "anh vi phạm điều khoản số...". Chỉ phòng trống, ghế sắt, và chờ.
Thời gian trôi. Có thể một giờ, có thể hai. Khang không phân biệt được. Anh nghĩ: tin nhắn gửi Tuấn. Ngắn, không đủ chi tiết, nhưng đủ để Tuấn biết T-000 không phải lỗi hệ thống. Nếu Tuấn nhận được, nếu Tuấn kiểm tra, nếu Tuấn nói với ai đó ở metro. Nếu. Quá nhiều nếu.
Anh cũng nghĩ: Phong nhấn nút thay anh. Chuyến tàu vẫn chạy lúc 2:17. Ba đứa trẻ vẫn xuống ga cuối. Việc anh từ chối không cứu được ai. Chỉ khiến hệ thống biết anh là mối nguy.
Rồi bộ đàm trên bàn sắt reo.
Không phải bộ đàm của anh, bộ đàm phòng kỹ thuật, gắn cố định, tần số 121.5 MHz, kênh nội bộ Tuyến 0. Khang nhìn nó: hộp nhựa xám, loa tròn, đèn xanh nhấp nháy. Tự bật. Giọng phát ra đều, trung tính, giọng tổng đài nội bộ mà anh đã nghe hàng nghìn lần trong ba năm rưỡi.
"Thông báo cho tất cả nhân viên ca đêm. Lệnh dừng hoạt động đặc biệt. Tất cả nhân viên ca đêm Tuyến 0, ga 3, ga 5, ga 7, ga 9, rời vị trí, di chuyển lên tầng kỹ thuật metro công cộng, tập kết tại ray phụ ga Hà Đông. Mang theo thẻ nhân viên. Không mang thiết bị cá nhân. Lặp lại: tất cả nhân viên ca đêm, tập kết ray phụ ga Hà Đông. Thời hạn: 02:00."
Loa tắt. Đèn xanh tắt theo.
Khang ngồi im. Trong đầu: tính. Ca đêm Tuyến 0: phòng điều phối mỗi ga hai người, bốn ga hoạt động (ga 3, 5, 7, 9), tổng tám kỹ sư. Bảo vệ nội bộ mỗi ga một đến hai, tổng sáu đến tám. Nhân viên kỹ thuật: ba đến bốn, đi giữa các ga. Tổng cộng: mười bảy đến hai mươi người ca đêm.
Tất cả được lệnh rời Tuyến 0, lên metro công cộng, tập kết tại ray phụ.
Tại sao ray phụ. Ray phụ là đoạn ray cuối cùng, cụt, dùng để đỗ tàu bảo trì. Không có hành khách, không có camera hoạt động. Nếu có sự cố ở đó, chỉ có nhân viên nội bộ chứng kiến.
Khang đứng dậy. Bước đến cửa. Kéo tay nắm. Khóa.
Anh quay lại bàn, nhấc bộ đàm khỏi giá, bấm nút phát.
– Đây là kỹ sư Lê Minh Khang, ga 9. Đừng đến ray phụ. Lặp lại, đừng đến ray phụ Hà Đông.
Tiếng rè. Không ai trả lời. Anh bấm lại.
– Phong. Hưng. Ai nghe được, đừng lên ray phụ. Đây là bẫy.
Tĩnh lặng. Rồi một giọng, không phải giọng đồng nghiệp, giọng bình tĩnh, giọng không thuộc về bất kỳ ai anh nhớ, giọng có thể là máy hoặc người, không phân biệt được:
"Quá muộn rồi."
Bộ đàm tắt. Đèn xanh chết hẳn. Kênh 121.5 MHz im, lần đầu tiên trong ba năm rưỡi Khang không nghe bất kỳ tín hiệu nào trên tần số này.
Anh không biết bao lâu sau đó.
Ngồi trong phòng, tay trên bộ đàm đã chết, mắt nhìn tường bê tông. Không có âm thanh từ bên ngoài. Đường hầm im lặng kiểu im lặng mà anh chưa từng nghe trong ba năm rưỡi: không quạt thông gió (tắt), không tiếng ray rung (tàu dừng), không bước chân trong hành lang.
Rồi mặt đất rung.
Không phải rung từ dưới, kiểu T-000 chạy qua ga. Rung từ trên. Mạnh, ngắn, một lần. Như thứ gì đó nặng va vào thứ gì đó cứng, cách rất xa nhưng đủ mạnh để lan qua mười lăm mét đá và bê tông. Ga 9 ở sâu bốn mươi lăm mét, metro công cộng ở độ sâu mười hai đến mười lăm mét. Khoảng cách ba mươi mét theo chiều đứng. Rung vẫn truyền qua được.
Một lần. Rồi im.
Khang đặt bộ đàm xuống. Hai tay trên bàn, phẳng, ngón tay hơi run.
Anh biết. Không cần ai nói, không cần xem báo, không cần nghe tin. Anh biết vì anh là kỹ sư vận hành hệ thống đường sắt, và cú rung đó không phải động đất, không phải sập hầm, không phải nổ khí gas. Cú rung đó là tàu va chạm ở tốc độ cao vào vật cản cố định. Ray phụ ga Hà Đông dài hai trăm mét, cuối ray là tường bê tông chắn. Nếu tàu không phanh, tốc độ vào cua cuối cùng sẽ khoảng bốn mươi đến năm mươi kilômét một giờ. Lực va chạm tại tốc độ đó, với tàu bốn toa, đủ để phá hủy toa đầu và toa hai hoàn toàn.
Đủ để giết mọi người đứng trên ke ga ray phụ.
Sau đó, im lặng kéo dài. Có thể hai giờ, có thể ba. Đèn huỳnh quang vẫn vo. Phòng kỹ thuật phụ không có cửa sổ, không có đồng hồ, không có gì ngoài mùi bê tông và tiếng ù đều.
Khang ngồi trên ghế sắt. Không đứng dậy, không gõ cửa, không hét. Ngồi yên, tay trên đùi, lưng thẳng, mắt nhìn tường. Trong đầu: mười bảy đến hai mươi người ca đêm. Phong ở bàn số ba. Hưng đã nghỉ việc nhưng có thể vẫn bị gọi. Nguyễn Đức, kỹ thuật viên ga 7, hay kể chuyện con gái thi đại học. Trần Văn Thắng, bảo vệ ga 3, gác đêm mười hai năm, uống trà đặc lúc bốn giờ sáng.
Những cái tên. Những người anh ăn cơm cùng, uống cà phê cùng, trực đêm cùng, sửa lỗi hệ thống cùng. Những người vừa nghe lệnh tập kết, vừa rời Tuyến 0, vừa lên ray phụ, vì lệnh là lệnh và không ai hỏi tại sao.
Và tàu đến. Và không dừng.
Cửa mở lúc nào Khang không nhớ rõ. Ánh sáng hành lang sáng hơn phòng. Hai người khác, không phải bảo vệ ban đầu, mặc thường phục, một nam một nữ. Người nữ cầm túi đen nhỏ, kiểu túi y tế.
– Kỹ sư Lê. Đi theo chúng tôi.
Không giải thích. Không hỏi. Dẫn qua hành lang phụ, lên cầu thang khác, không phải cầu thang anh biết. Lối đi hẹp, bậc thấp, xây thô, kiểu lối thoát hiểm không trên bản đồ. Ra mặt đất ở đâu đó phía tây ga 9, một con ngõ nhỏ, trời còn tối, khoảng bốn hoặc năm giờ sáng.
Xe bán tải trắng. Cửa sau mở. Bên trong: hai ghế, một cáng gấp, thiết bị y tế nhỏ. Người nữ mở túi, lấy ống tiêm.
– Nằm xuống.
Khang nhìn ống tiêm. Nhìn người nữ. Mặt không biểu cảm, mắt không ác ý, mắt người đang làm công việc của mình.
Anh nằm xuống. Không phản kháng. Không phải vì chấp nhận, vì cơ thể đã hết lực, ba năm rưỡi dưới lòng đất, bốn mươi phút đi bộ trong đường hầm, hai ba giờ ngồi trong phòng khóa, và cú rung mặt đất mà anh biết nghĩa là gì.
Kim tiêm vào cánh tay trái, lạnh lan từ chỗ tiêm, rồi ấm. Đèn huỳnh quang trong thùng xe nhòe dần.
Thứ cuối cùng anh nghe trước khi mất ý thức: tiếng còi xe cứu thương, xa, phía đông, hướng ga Hà Đông.
Khang mở mắt. Trần nhà căn hộ. Đồng hồ trên bàn: 2:54 sáng.
Nằm im. Mồ hôi ướt vai áo, tay phải nắm chặt ga giường đến nỗi vải nhăn sâu giữa các ngón. Thở đều, chậm, kiểm soát. Đếm: bốn giây hít vào, bảy giây thở ra. Kỹ thuật mà anh tự học trong ba năm sau khi rời bệnh viện, khi cơn hoảng loạn đến mà không biết nguyên nhân, khi cơ thể nhớ thứ mà não không cho phép.
Bây giờ não cho phép.
Lớp cuối cùng. Mảnh ghép duy nhất còn thiếu giữa "bị bắt ở chân cầu thang" và "tỉnh dậy ở bệnh viện Phúc An, không nhớ gì." Bây giờ anh có toàn bộ.
Mười bảy người chết vì anh gửi tín hiệu cảnh báo. Không phải vì hệ thống trừng phạt anh. Vì hệ thống xử lý rò rỉ. Anh là điểm rò rỉ, nhưng hệ thống không biết anh nói với ai, anh cho ai xem gì, ai trong ca đêm đã biết. Cách an toàn nhất: xóa toàn bộ ca đêm. Tất cả nhân viên từng có thể tiếp xúc với thông tin mà Khang phát hiện. Mười ba nhân viên metro nội bộ, bốn nhà thầu bảo trì có quyền truy cập khu vực kỹ thuật. Tổng cộng mười bảy.
Tập kết ray phụ. Tàu không phanh. Tai nạn bảo trì. Hồ sơ đóng.
Và Khang sống. Vì anh là một trong bốn kỹ sư điều phối cấp A, người duy nhất có đủ quyền và kiến thức để vận hành toàn bộ Tuyến 0 từ bất kỳ phòng điều phối nào. Ba kỹ sư cấp A còn lại nằm trong mười bảy. Giết Khang nghĩa là Tuyến 0 mất hoàn toàn khả năng vận hành bằng người. Hệ thống cần anh sống, không cần anh nhớ.
M-7. Ba tháng. Bệnh viện Phúc An. Ký ức bị đè nén, không xóa. Phiên bản thay thế cài vào: tai nạn metro 3 tháng 10, PTSD, nghỉ việc, căn hộ gần ga Cát Linh. Sống bình thường. Quên.
Nhưng M-7 thất bại ở Khang. Nhóm C: kháng cao. Ký ức không chịu nằm yên, dâng lên mỗi đêm 2:17, mỗi lần sàn rung, mỗi lần nghe tiếng tàu trong mơ. Năm năm. Cho đến khi Tuấn gửi email chứa log T-000, và mọi thứ bắt đầu hồi phục.
Khang ngồi dậy. Chậm. Bật đèn bàn, ánh sáng vàng yếu, đủ để nhìn tay mình.
Tay trái. Mu tay có vết sẹo mờ, dài hai xăngtimét, cong nhẹ. Anh biết vết sẹo này từ lâu, không nhớ nguồn gốc. Bây giờ nhớ. Kim tiêm đầu tiên ở bệnh viện Phúc An, anh giật tay, kim trượt, da rách. Y tá ấn tay anh xuống, tiêm lại. Không đau lắm, nhưng vết sẹo ở lại.
Bằng chứng duy nhất trên cơ thể rằng anh từng kháng cự.
Ba giờ mười lăm sáng. Khang ngồi bên bàn, đèn bàn sáng, rèm kéo kín. Giấy trắng trước mặt, bút bi. Viết.
Không phải nhật ký. Không phải lời khai. Viết danh sách.
Những cái tên anh nhớ từ ca đêm. Những người có thể nằm trong mười bảy.
Phong. Kỹ sư điều phối ga 9, bàn số ba. Không rõ Phong có đến ray phụ không, anh không nhìn thấy Phong rời phòng điều phối. Nhưng Phong không nằm trong danh sách mười bảy người chết công bố trên báo. Khang kiểm tra hai lần khi ký ức trở lại vài tuần trước. Phong không chết. Vậy Phong ở đâu? Được giữ lại như Khang (giá trị kỹ thuật)? Hay được thả sau M-7 (nhóm A-B, xóa thành công)?
Nguyễn Đức. Kỹ thuật viên ga 7. Hay kể chuyện con gái thi đại học. Tên Nguyễn Đức Thịnh xuất hiện trong danh sách 17 nạn nhân, vị trí 11, nhà thầu kỹ thuật.
Trần Văn Thắng. Bảo vệ ga 3. Mười hai năm gác đêm. Tên Trần Văn Thắng không có trong danh sách công bố. Hoặc danh sách công bố không đầy đủ, hoặc Thắng thoát, hoặc Thắng được xử lý khác.
Khang viết được bảy tên. Bảy người anh nhớ rõ. Mười người còn lại trong ca đêm, anh biết mặt nhưng không nhớ tên, hoặc nhớ tên nhưng không chắc đúng. Ba năm rưỡi dưới lòng đất, hàng chục đồng nghiệp, và bây giờ anh chỉ nhớ rõ bảy.
Đặt bút xuống. Nhìn danh sách. Bảy cái tên trên giấy trắng, bút bi xanh, nét chữ đều.
Rồi nhìn sang phong bì niêm phong trong ngăn kéo, phong bì chứa mã master key. "Dùng khi xuống ga 14 lần tới." Bảy mươi hai giờ. Ba ngày. Đủ để truy cập nút 10.0.15.1, xem ai đã sửa hệ thống, ai đã bỏ bước xác nhận để tàu tự chạy, và tại sao hai trăm người mỗi tháng bị đưa xuống mà không ai hỏi tại sao.
Nhưng trước khi nhập mã, anh cần biết thêm một thứ.
Năm năm trước, hệ thống giết mười bảy người vì một kỹ sư từ chối nhấn nút. Bây giờ, hệ thống không cần kỹ sư. SYS-AUTO xác nhận tự động, tàu tự chạy, danh sách tự sinh, không ai nhìn, không ai hỏi, không ai từ chối. Hệ thống đã học bài học từ đêm 2 tháng 10: không bao giờ phụ thuộc vào người. Người có thể kiểm tra. Người có thể từ chối. Người có thể gửi tin nhắn lúc hai giờ sáng.
Máy không làm những việc đó.
Ai đó sửa hệ thống để bỏ người ra khỏi vòng vận hành. Ai đó biến Tuyến 0 từ hệ thống có người gác thành hệ thống tự động hoàn toàn. Và kết quả: hai trăm người mỗi tháng, bốn mươi phần trăm không lý do, một nữ mười bảy tuổi trong danh sách gần nhất.
Khang nhìn bảy cái tên trên giấy. Rồi nhìn ra cửa sổ, trời vẫn tối, xe bán tải vẫn ở đầu ngõ.
Anh không biết ai sửa hệ thống. Nhưng biết tại sao. Vì anh từng là lý do. Vì đêm 2 tháng 10 chứng minh rằng con người là điểm yếu, và hệ thống sửa điểm yếu bằng cách loại bỏ.
Tôi từ chối nhấn nút. Mười bảy người chết. Và bây giờ không ai còn nút để nhấn.
Gấp giấy, bỏ vào phong bì thứ hai, viết bên ngoài: "Cho Linh, nếu tôi không quay lại." Đặt cạnh phong bì master key.
Bốn giờ sáng. Trời sắp sáng. Khang tắt đèn, nằm lại, nhắm mắt. Không ngủ, nhưng cần nghỉ. Cơ thể cần nghỉ trước khi bước tiếp, vì bước tiếp là Linh, là kể hết, là đặt mọi thứ lên bàn và quyết định.
Bên ngoài, thành phố bắt đầu tỉnh. Tiếng xe đầu tiên trên đường Cát Linh. Bên dưới, sâu ba mươi lăm mét, chuyến tàu cuối đêm nay đã về ga. Ke ga trống. Đèn vàng nhấp nháy. Không ai đứng. Không ai hỏi.
Hệ thống chờ đêm sau.