Trên tàu số 0

Ghi chú: Trình tự thời gian trong chương này được tái hiện từ ký ức của Khang, không hoàn toàn tuyến tính.

Khang không vào Thành Phố bằng đường đi bộ.

Anh đến cửa, nhìn qua, thấy không gian rộng phía bên kia, nhưng chưa kịp bước thêm. Tiếng bước chân phía sau, trong đường hầm giữa ga 13 và cửa lớn. Hai người, ba người, tiếng giày trên bê tông, nhịp đều, tuần tra.

Khang rút lại, đóng cửa, quay về hành lang phụ cạnh ga 13. Đứng trong ngách tối, chờ. Hai bóng người đi qua, đồng phục tối, không nói, đèn pin quét sàn. Bảo vệ vùng sống, tuần tra ca đêm. Chờ họ đi, Khang theo đường phụ vòng lại ga 12, xuống ke ga phía đông. Từ đây, đường ray dẫn về phía nam, về ga 14.

Và ở đó, trên ke ga 12 phía đông, anh nghe thấy loa.

Loa cũ, gắn trên cột bê tông ở đầu ke ga, hình trụ kim loại xám, kiểu loa phóng thanh những năm tám mươi, vẫn hoạt động. Âm thanh: giọng nữ tổng đài, rõ, không cảm xúc, phát trên hệ thống phóng thanh nội bộ:

"Chuyến tiếp theo: ga 14. Hành khách đến ke ga phía đông. Thời gian: 03:15."

03:15. Chuyến phụ. Không nằm trong lịch trình ba chuyến mà An biết. Chuyến thứ tư, hoặc chuyến chỉ chạy trong vùng sống, từ ga 12 đến ga 14, nội bộ, không lên tuyến chính.

Khang nhìn đồng hồ: 03:12. Ba phút.

Anh đứng trên ke ga 12 phía đông. Không ai khác. Ke ga trống, đèn chế độ đêm, ghế gỗ, bảng thông báo. Nếu lên tàu này, anh đến ga 14 mà không cần đi bộ qua cửa lớn, không cần qua vùng tuần tra. Tàu đưa anh đến, như đã đưa hàng trăm người trước.

Tàu đưa. Không phải tôi chọn đi. Tàu đưa.

Khang biết sự khác biệt đó mỏng manh. Anh đứng đây, đợi tàu, tự nguyện. Nhưng hàng trăm người trước anh cũng đứng đây, có thể cũng tự nguyện, hoặc nghĩ mình tự nguyện, hoặc không biết mình có lựa chọn nào khác.

03:15. Gió từ đường hầm phía bắc, hút về phía nam, lạnh, mùi dầu máy. Rung nhẹ dưới chân, ray bắt đầu kêu, kim loại rung, nhịp đều. Tiếng tàu, xa, gần dần.

Đèn pha cắt bóng tối đường hầm. Tàu trượt vào ga, chậm hơn chuyến trên tuyến chính, hai mươi cây số giờ, phanh nhẹ, dừng, khớp cửa toa với mép ke ga. T-000, nhưng khác: chỉ hai toa thay vì bốn, ngắn hơn, cũ hơn, sơn xám thay vì tối, biển số trên đầu toa: "T-000-B". Tàu phụ, chạy nội bộ vùng sống.

Cửa mở. Bên trong: ánh sáng vàng nhạt, ghế hai hàng dọc toa, trần thấp, sàn kim loại. Năm sáu người ngồi rải rác, không ai nhìn ra cửa, không ai nhìn Khang. Mỗi người một góc, khoảng cách đều, như quy tắc không nói ra nhưng ai cũng tuân.

Khang bước lên tàu.

Cửa đóng. Tàu chuyển động, nhẹ, trượt ra khỏi ga 12, vào đường hầm phía nam. Ánh đèn ga mờ dần sau cửa kính, thay bằng bóng tối đường hầm, chỉ thỉnh thoảng có đèn trần nhấp nháy qua.

Khang ngồi xuống ghế gần cửa, hàng bên phải, lưng tựa thành toa. Nhìn xung quanh, quan sát, không nhìn lâu vào ai.

Hành khách. Năm người, không kể anh.

Người thứ nhất: đàn ông trung niên, khoảng năm mươi, ngồi cuối toa, mắt nhìn sàn, tay đặt trên đùi, ngón tay mở, không nắm. Mắt mở nhưng không tập trung vào gì, kiểu mắt người đã nhìn bóng tối quá lâu và mắt không còn phân biệt nhìn với không nhìn. Áo sơ mi trắng cũ, quần tối, dép nhựa.

Người thứ hai: phụ nữ trẻ, khoảng hai lăm hoặc ba mươi, ngồi giữa toa, hai tay ôm chặt túi vải trên đùi, ngón tay trắng vì siết. Mắt nhìn thẳng trước mặt, môi mím, cơ hàm co, toàn thân cứng. Run nhẹ ở vai, không phải lạnh, nhịp run đều, run của người đang kìm thứ gì đó bên trong.

Người thứ ba: ông già, sáu mươi hoặc hơn, ngồi đầu toa đối diện, gục đầu, mắt nhắm, tay buông hai bên, thân nghiêng vào tường toa. Ngủ. Hoặc bất tỉnh. Hoặc đã quen đến mức không cần thức để biết đang đi đâu.

Người thứ tư và thứ năm: hai đàn ông trung niên ngồi cạnh nhau ở giữa toa bên trái, nhưng không nói chuyện, không nhìn nhau, ngồi cạnh vì ghế trống chỉ còn đó. Một người gầy, cao, mắt quầng thâm, tay ôm túi nhỏ trước ngực. Người kia thấp, vai rộng, tay đặt trên đầu gối, mắt nhìn cửa kính.

Không ai nhìn Khang. Không ai hỏi anh là ai, đi đâu, tại sao lên tàu. Trên tàu số 0, không có câu hỏi. Mọi người lên, ngồi, chờ loa gọi ga, xuống. Quy tắc không lời, quy tắc của người đã sống trong hệ thống đủ lâu để biết: hỏi không thay đổi gì, và câu trả lời không thuộc về họ.

An dặn trước khi chia tay ở cửa thép: "Không nhìn cửa kính khi tàu chạy. Không xuống khi loa không gọi. Nghe em."

Khang nhìn cửa kính. Bên ngoài: bóng tối đường hầm, thỉnh thoảng đèn trần nhấp nháy, tạo ảo giác chuyển động, tường bê tông chạy ngược. Phản chiếu trên kính: bên trong toa, ánh đèn vàng, hành khách ngồi im, và mặt anh, phản chiếu mờ trên nền tối.

Thời gian. Khang nhìn đồng hồ: 03:20. Tàu rời ga 12 năm phút trước. Ga 13 cách ga 12 khoảng một cây số, ở tốc độ hai mươi cây số giờ, ba phút. Nhưng tàu chưa dừng. Chưa qua ga 13, hoặc qua mà không dừng, hoặc đường đi không thẳng.

03:25. Mười phút trên tàu. Cảm giác thời gian bắt đầu lệch: mười phút trên mặt đất là mười phút, rõ ràng, đong đếm được bằng nhịp thở, bằng bước chân, bằng sự thay đổi cảnh vật ngoài cửa sổ. Mười phút trên tàu số 0 không có cảnh vật, không có ánh sáng thay đổi, không có tiếng ồn ngoài tiếng ray đều, giống nhau, lặp lại. Mười phút kéo dài thành thứ gì đó không đo được bằng phút.

Loa: "Ga tiếp theo: ga 5."

Ga 5. Ga 5 ở phía bắc, gần mặt đất. Tàu đang đi về phía nam, về ga 14. Sao loa gọi ga 5?

Khang nhìn quanh. Không ai phản ứng. Không ai ngạc nhiên. Phụ nữ trẻ vẫn ôm túi, đàn ông trung niên vẫn nhìn sàn, ông già vẫn gục. Loa gọi ga 5 và không ai thấy lạ.

Loa không chính xác. Hoặc tuyến không thẳng. Hoặc tàu không đi đường tôi nghĩ.

Tàu không dừng. Ga 5 qua hoặc không qua, không cách nào biết từ bên trong toa. Bên ngoài cửa kính vẫn bóng tối, vẫn đèn nhấp nháy, vẫn tường bê tông.

03:35. Hai mươi phút. Hoặc Khang nghĩ là hai mươi phút. Đồng hồ nói 03:35, nhưng cảm giác lâu hơn nhiều, có thể một giờ, có thể hai. Không phải ảo giác, không phải M-7 tàn dư, là hiệu ứng của môi trường: bóng tối đều, tiếng đều, nhiệt độ đều, không có gì thay đổi để đánh dấu thời gian trôi. Não mất điểm tham chiếu, bắt đầu ước tính sai.

Khang nhìn đồng hồ lần nữa. Kim giây vẫn chạy, đều, không nhanh không chậm, đồng hồ cơ, không cần sóng, không bị ảnh hưởng bởi điện từ. 03:35 là 03:35. Anh tin đồng hồ hơn tin cảm giác.

Nhưng cảm giác vẫn sai. Mỗi phút trên tàu số 0 dài hơn phút trên mặt đất. Không phải vật lý, là tâm lý. Là hệ quả của việc không có ánh sáng tự nhiên, không có âm thanh nền, không có sự thay đổi. Dưới lòng đất, thời gian mất neo, trôi theo nhịp riêng, chậm hơn hoặc nhanh hơn tùy tâm trạng.

Người sống ở đây ba mươi năm. Ba mươi năm mà mỗi phút dài gấp đôi. Họ đã sống bao nhiêu năm theo cảm giác?

Loa: "Ga tiếp theo: ga 14."

Tàu giảm tốc. Tiếng ray thay đổi, nhịp chậm lại, phanh hít nhẹ. Đèn trong toa sáng hơn, chuyển từ vàng nhạt sang trắng, chuẩn bị cho hành khách xuống. Phụ nữ trẻ đứng dậy, vẫn ôm túi, bước ra cửa. Hai đàn ông trung niên đứng dậy. Ông già vẫn gục, không ai đánh thức.

Khang đứng dậy. Bước ra cửa, đứng sau phụ nữ trẻ. Cô quay lại nhìn anh, nhanh, một giây, rồi quay đi. Ánh mắt không thù địch, không thân thiện, không gì cả. Mắt người đã quen với lạ mặt trên tàu: ai lên cũng giống ai, ai xuống cũng giống ai, tất cả đều bị đưa đến hoặc chọn đến, và kết quả như nhau.

Tàu trượt vào ga. Ánh sáng bên ngoài cửa kính thay đổi: bóng tối đường hầm biến mất, thay bằng ánh đèn sáng, sáng hơn bất kỳ ga nào Khang đã thấy trên Tuyến 0. Ke ga hiện ra, rộng, sạch, tường trắng, sàn phẳng.

Và khi tàu gần dừng, Khang nhìn qua cửa kính. Không cố ý nhìn kính, nhìn qua kính ra bên ngoài. Nhưng trong khoảnh khắc tàu giảm tốc, ánh đèn ga và ánh đèn toa giao nhau trên bề mặt kính, tạo ra lớp phản chiếu.

Một giây. Khang thấy phản chiếu trên kính.

Không phải mặt anh. Mặt người khác. Nam, trung niên, ba mươi lăm hoặc bốn mươi, tóc ngắn, trán rộng, mắt nhìn thẳng. Khuôn mặt quen. Quen theo cách mà Khang biết nhưng M-7 từng đè nén, quen theo cách mà ký ức hồi phục từng mảnh, nhận ra trước khi gọi tên được.

Trần Đình Hùng. Bốn mươi mốt tuổi. Kỹ thuật viên tín hiệu. Tên thứ hai trong danh sách mười bảy người chết vụ tai nạn 3/10/2025.

Hùng nhìn Khang qua kính. Im lặng. Không biểu cảm. Không giận, không buồn, không sợ. Mắt mở, nhìn, rõ. Nhìn như người nhận ra kẻ quen, và đợi kẻ quen nhận ra mình.

Rồi tàu dừng. Ánh đèn ga thay thế hoàn toàn phản chiếu trên kính. Khuôn mặt biến mất. Kính chỉ còn là kính, trong suốt, nhìn ra ke ga sáng trắng.

Khang đứng im. Một giây. Hai giây. Cửa toa mở.

Phụ nữ trẻ bước xuống. Hai đàn ông bước xuống. Ông già vẫn ngồi, mắt vẫn nhắm. Loa: "Ga cuối. Tất cả hành khách xuống."

Khang bước xuống tàu.

Chân chạm ke ga. Sàn bê tông phẳng, sạch, sáng. Tàu đóng cửa sau lưng, trượt ra khỏi ga, vào đường hầm phía nam, mất hút. Ông già bên trong, vẫn ngồi, tàu mang đi.

Ke ga rộng, dài, đèn sáng trắng, tường sơn sạch. Bảng điện tử LED đỏ ở đầu ke ga, cũ, kiểu những năm 2000, hiện dòng chữ: "Ga 14, Chuyến tiếp: 04:00." Không có bản đồ, không có thông tin hành khách, không có máy bán vé. Chỉ ke ga, đường ray, và cửa ra ở cuối ke.

Cửa ra: hành lang dài, hẹp, tường trắng, ánh sáng nhân tạo mạnh, không bóng. Bước vào hành lang, ánh sáng thay đổi: không còn đèn huỳnh quang trắng, mà đèn LED dải, gắn dọc trần, phát ánh sáng ấm, giống ánh sáng ban ngày, giống nắng chiều xuyên mây. Ai đó đã cố mô phỏng bầu trời bằng đèn, trong hành lang bê tông sâu năm mươi mét dưới lòng đất.

Cuối hành lang: cửa lớn. Không phải cửa thép quân sự, không phải cửa bê tông nặng. Cửa kính, hai cánh, trong suốt, nhìn thấy bên kia. Bên kia cửa kính: ánh sáng. Nhiều. Đều. Ấm.

Khang đẩy cửa kính. Nhẹ, mở dễ, bản lề mới.

Ánh sáng tràn vào. Không phải đèn huỳnh quang, không phải đèn LED đơn. Ánh sáng mô phỏng bầu trời, phát từ hệ thống đèn lớn gắn trên trần gian hang rộng, trần cao hai mươi mét, phẳng, sơn xanh nhạt, đèn phân bổ đều tạo ảo giác bầu trời.

Phía trước Khang: đường. Hai bên đường: nhà. Nhà thấp, một tầng, hai tầng, xây bằng gạch và bê tông, mái phẳng, cửa sổ, cửa ra vào, đèn bên trong tắt vì ban đêm. Con đường chính rộng bốn mét, hai bên có lối đi hẹp, có cây trồng trong chậu bê tông, cây thiếu nắng nên lá nhạt, mỏng, nhưng sống. Có biển hiệu trên tường: "Chợ", "Y tế", "Trường."

Một thành phố. Dưới lòng đất.

Khang đứng ở cửa kính, nhìn ra con đường vắng trong ánh đèn chế độ đêm. Không ai trên đường, ba giờ bốn mươi lăm phút sáng, thành phố ngủ, như mọi thành phố trên mặt đất ngủ.

Nhưng đây không phải mặt đất. Đây là tầng bốn, sâu năm mươi mét, nơi bầu trời là bê tông sơn xanh, nơi mặt trời là đèn LED, nơi mưa không bao giờ rơi, gió không bao giờ thổi, và mùa không bao giờ đổi.

Anh bước vào.