Lần gặp thứ hai

Khang không nói với Linh.

Họ gặp nhau tối đó tại phòng trọ của cô. Linh trình bày ghi chép: bốn cuốn băng, bóng người 1991, khuôn mặt 2003, bảng so sánh chi tiết. Khang đọc, đối chiếu với mô tả của mình. Mọi thứ khớp: dáng đứng, đồng phục, tư thế, cách nghiêng đầu. Cùng một người, bốn mươi năm.

Họ thống nhất hai việc: một, tìm ông cụ nhân chứng khi ông khỏe lại. Hai, không xuống tunnel cho đến khi hiểu rõ hơn về Người Soát Vé.

Khang đồng ý. Về nhà lúc mười giờ tối. Thay quần áo tối. Bỏ đèn pin, điện thoại, sổ tay vào ba lô. Lúc mười một giờ rưỡi, anh ra khỏi nhà.

Anh biết mình đang phá vỡ thỏa thuận với Linh. Biết đó là sai. Nhưng cũng biết rằng nếu nói với Linh, cô sẽ đi cùng, và anh không muốn cô ở dưới đó khi anh chưa biết Người Soát Vé muốn gì. Lần gặp trước, ở ga Cát Linh, người đó nói bảy câu rồi biến mất. Bảy câu không đủ. Khang cần nhiều hơn.

Và có một lý do khác mà anh không nói ra, kể cả với chính mình: anh muốn xuống. Cơ thể muốn. Giống triệu chứng, giống mộng du, giống bản năng kéo anh về phía dưới mỗi đêm. Nhưng Khang không chống lại. Anh đi theo, có ý thức, có kiểm soát. Hoặc anh nghĩ vậy.

Cống cũ Hà Đông. Miệng cống nằm trong bãi đất trống cạnh công trường bỏ hoang, cách ga metro Hà Đông bốn trăm mét về phía tây. Xe máy Khang đậu sau bức tường gạch đổ, khóa cổ, khóa đĩa. Không ai nhìn thấy anh ở đây lúc nửa đêm, hoặc nếu có, không ai quan tâm. Bãi đất trống về đêm thuộc về mèo hoang và người không muốn bị nhìn thấy.

Linh đã dẫn anh qua đây lần trước. Khang nhớ đường: ba trăm hai mươi mét trong cống, rẽ trái ở ngã ba thứ hai, dốc xuống, đến gian rộng ga X-07 ở tầng kỹ thuật.

Anh bật đèn pin, chui vào miệng cống lúc mười hai giờ đêm. Đèn pin chiếu phía trước, vòng sáng trắng trên tường bê tông cong. Ba lô sau lưng, dây siết chặt. Nước đọng ở đáy cống, mắt cá chân, lạnh, đen. Mùi ẩm, mùi bê tông cũ, mùi rêu xanh bám trên tường ở những chỗ có nước thấm. Tiếng bước chân vang trong ống bê tông, nhịp đều, vọng lại từ hai phía như có người đi cùng.

Ba trăm hai mươi mét. Ngã ba. Rẽ trái. Dốc xuống. Tunnel hẹp hơn, trần thấp hơn, nước cạn dần. Rồi gian rộng X-07: trần năm mét, bê tông sạch, ray thật ở giữa. Bảng kiểm tra trên tường dừng ở 12/3/1991. Cửa thép hàn kín ở cuối, lỗ khoét 40×60 phân bên cạnh, mép nhẵn.

Khang chui qua lỗ khoét. Bên kia: hành lang K-07 rộng hơn, trần cao hơn. Biển chỉ hướng ở giao lộ ngầm: G5 ← | → G9 | ↑ G7. Anh đi theo hướng G7, xuống cầu thang bê tông, qua hành lang dài, và đến ga 7 Tuyến 0.

Sân ga tối. Khang tắt đèn pin, đứng ở mép ke ga, chờ mắt quen bóng tối. Dần dần: ghế gỗ dọc ke ga, cột đồng hồ ở giữa, bản đồ tuyến mười bốn ga trên tường. Đường ray sáng mờ dưới ánh phản quang từ đâu đó, có thể từ tủ điện phía nam sân ga, nơi đèn tín hiệu nhỏ nhấp nháy đỏ.

An không ở đây. Ghế gỗ trống, lớp bụi mỏng trên mặt gỗ không có dấu mới. Không có tiếng bước chân nhẹ, không có hơi thở trong bóng tối. Cậu bé có thể ở ga khác, ở đoạn tunnel xa hơn, hoặc đang ngủ ở nơi nào đó trong hệ thống rộng mười tám cây số mà Khang không biết.

Khang ngồi xuống ghế gỗ giữa sân ga, cách mép ke ga hai mét. Đặt ba lô dưới chân. Tắt đèn pin. Để mắt quen dần với bóng tối, để tai quen dần với tiếng ga.

Nhìn đường ray. Hai thanh thép sáng mờ, khoảng cách một mét bốn trăm ba lăm, đúng tiêu chuẩn. Mặt ray sáng bóng ở giữa, rỉ sét ở mép. Thứ gì đó vẫn trượt qua đây mỗi đêm. T-000. Bốn toa, không đèn, ba mươi cây số giờ.

Mười hai giờ bốn mươi. Một giờ. Một giờ rưỡi.

Im lặng của ga ngầm: không phải im lặng tuyệt đối, mà im lặng có nhịp. Tiếng nước nhỏ giọt ở đâu đó, đều, cứ bốn giây một giọt. Tiếng gió nhẹ từ hệ thống thông gió, không đủ mạnh để cảm nhận trên da nhưng đủ để nghe: vo vo thấp, liên tục. Tiếng kim loại co giãn trong tường bê tông, tách nhỏ, thỉnh thoảng. Ga không im lặng. Ga thở.

Hai giờ.

Hai giờ mười.

Tiếng bước chân.

Không phải bước chân An. An đi nhẹ, nhanh, gần như không có tiếng. Bước này nặng hơn, chậm hơn, đều hơn. Giày cứng trên bê tông. Cách nhau chính xác như nhau, không nhanh không chậm, như người đi tuần kiểm tra ga mỗi đêm và đã đi tuyến đường này không biết bao nhiêu lần.

Từ phía tunnel cuối ga. Từ bóng tối phía nam, nơi đường ray kéo dài về phía ga 8, ga 9, và xa hơn nữa, về phía ga 14. Ga Chết.

Khang đứng dậy. Không bật đèn pin. Đứng cạnh cột đồng hồ, giữa sân ga.

Người Soát Vé bước ra từ bóng tối.

Cùng đồng phục. Cùng dáng đi. Cùng khuôn mặt: gầy, xương quai hàm rõ, mắt sâu, bình thản. Tóc ngắn gọn, không bạc. Mũ lưỡi trai, phù hiệu kim loại. Giày da đen.

Ông ta nhìn Khang. Không ngạc nhiên. Không dừng bước. Đi đều, đến ke ga, dừng cách Khang năm mét.

– Cậu trở lại sớm hơn tôi nghĩ.

Giọng trầm, đều. Cùng giọng ở ga Cát Linh hai đêm trước. Nhưng ở đây, trong ga ngầm, giọng vọng khác: dày hơn, có chiều sâu, như lời nói được tường bê tông giữ lại rồi trả về chậm hơn một nhịp.

Khang không lùi. Không tiến.

– Ông biết tôi.

Không phải câu hỏi. Phát biểu.

Người Soát Vé nghiêng đầu. Cùng cách nghiêng đầu ở ga Cát Linh, vài độ, như cân nhắc.

– Biết. Từ trước khi cậu biết mình.

Im lặng. Nước nhỏ giọt. Gió thông gió vo vo. Đường ray sáng mờ giữa hai ke ga. Không khí lạnh hơn, như lần trước ở ga Cát Linh, như sự hiện diện của người này hút nhiệt ra khỏi không gian xung quanh.

"Từ trước khi cậu biết mình." Câu đó không phải nói vòng. Câu đó cụ thể. Người Soát Vé biết Khang từ trước khi Khang biết chính mình. Nghĩa là có một giai đoạn trong cuộc đời Khang mà anh không nhớ, và Người Soát Vé ở trong giai đoạn đó. Vết sẹo trên mu tay trái mà anh không biết từ đâu. Giấc mơ sân ga lặp lại mỗi đêm. Giọng loa phát "Ga tiếp theo" trong đầu anh, rõ dần theo từng tuần. Tất cả bắt đầu từ khi nào? Năm năm trước, sau vụ tai nạn? Hay trước đó, và anh chỉ không nhớ?

Khang nuốt nước bọt. Cổ họng khô. Người Soát Vé đứng yên, đợi. Hai tay buông xuôi, lưng thẳng, mắt nhìn Khang. Không thúc giục, không bỏ đi. Đợi như người có thừa thời gian, và có lẽ ông ta có. Bốn mươi năm ở dưới đây. Thời gian không có nghĩa gì với người không già.

– Hỏi gì thì hỏi, Người Soát Vé nói. Nhưng tôi chỉ trả lời một câu.

Một câu. Khang có hàng trăm câu hỏi. Ông là ai. Ông sống bao lâu rồi. Tại sao camera không ghi được ông. An là gì đối với ông. Chị Mai ở đâu. Tuấn ở đâu. Ai xây bảy ga mới. Ai vận hành Tuyến 0. Tại sao người mất tích không quay lại.

Nhưng chỉ một câu. Khang phải chọn câu mở ra nhiều cánh cửa nhất. Không hỏi về bản thân ông ta (sẽ không trả lời, hoặc trả lời nửa vời). Không hỏi về An (chưa đủ quan trọng). Không hỏi về người mất tích (quá cụ thể, câu trả lời sẽ hẹp). Hỏi về hệ thống. Hỏi về mục đích. Câu lớn nhất.

Anh nghĩ mười giây. Hai mươi giây. Người Soát Vé không hối.

– Tuyến số 0 dùng để làm gì?

Người Soát Vé nhìn Khang. Lần đầu tiên, có gì đó thay đổi trên khuôn mặt ông ta. Không phải biểu cảm, không phải xúc động. Chỉ là mắt hẹp lại một chút, như đánh giá câu hỏi, như cân nhắc câu trả lời sẽ nói bao nhiêu và giấu bao nhiêu.

– Đưa người đi.

Dừng. Hai giây.

– Không phải chỗ nào cũng cho về.

Bảy từ. Hai vế. Khang phân tích ngay trong đầu, như đọc dữ liệu.

Vế 1: "Đưa người đi." Tuyến 0 là phương tiện vận chuyển. Không phải hầm trú ẩn nữa, không phải di tích quân sự. Đang hoạt động, đang đưa người. Ai? Đi đâu? Tự nguyện hay không? Câu không nói.

Vế 2: "Không phải chỗ nào cũng cho về." Một số ga, một số điểm đến, là một chiều. Người đến rồi không trở lại. Ga 14. Ga Chết. Chị Mai. Tuấn. Dũng. Bảy kỹ thuật viên. Hàng trăm người trong ba thập kỷ, biến mất gần ga metro, bị xóa dữ liệu. "Không cho về." Không phải không thể, mà không được phép. Có người quyết định ai được về và ai không.

Người Soát Vé quay lưng. Đi về phía tunnel cuối ga, cùng hướng ông ta đến: phía nam, phía ga sâu. Bước chân đều, không nhanh hơn, không chậm hơn.

Khang muốn hỏi thêm. Muốn đuổi theo. Nhưng ông ta đã nói: một câu. Và đã trả lời.

Người Soát Vé đi được mười mét. Hai mươi mét. Bóng ông ta mờ dần trong tunnel tối. Bước chân xa dần. Rồi im.

Và Khang nhìn thấy.

Phía bên kia đường ray, ở ke ga đối diện, An đứng. Cậu bé không ở trên ghế lần này, mà đứng sát mép ke ga, hai tay buông, nhìn Người Soát Vé đi vào bóng tối. Không sợ. Không lo. Nhìn như người nhìn cha đi làm ca đêm: quen, bình thường, mỗi đêm đều vậy.

Khang nhìn An. An nhìn Khang.

Cậu bé không nói gì. Không tiến lại, không gọi tên Khang dù đã biết. Chỉ đứng đó, mười bảy tuổi, gầy, tóc dài chấm vai, quần áo cũ quá khổ, đứng trong ga ngầm bốn mươi hai năm tuổi lúc hai giờ sáng, nhìn người lạ từ trên mặt đất với ánh mắt không lạ. Ánh mắt của người đã biết Khang sẽ đến, đã biết Người Soát Vé sẽ nói gì, đã biết mọi thứ sẽ diễn ra đúng như đang diễn ra.

Rồi An quay người. Đi theo Người Soát Vé. Cùng hướng. Cùng bóng tối. Bước chân nhẹ, nhanh, mất trong vài giây.

Khang đứng một mình giữa sân ga.

Đường ray sáng mờ. Đồng hồ cột đứng yên, kim chỉ vào con số đã mờ. Bản đồ mười bốn ga trên tường, G7 tô đỏ: "Bạn đang ở đây."

Anh đang ở đây. Sâu ba mươi lăm mét dưới Hà Đông. Hai giờ mười lăm sáng. Một mình trong ga ngầm bốn mươi hai năm tuổi, sau khi vừa nói chuyện với một người không già đi trong bốn mươi năm, không hiện trên camera, sống trong tunnel, và biết anh "từ trước khi cậu biết mình."

Khang ngồi xuống ghế gỗ, lần thứ hai trong đêm. Lần này nặng hơn. Mở sổ tay, bật đèn pin chiếu vào trang giấy trắng. Viết:

"Soát Vé, lần 2. Ga 7 Tuyến 0. 2:10 sáng. 'Cậu trở lại sớm hơn tôi nghĩ.' 'Biết. Từ trước khi cậu biết mình.' 'Đưa người đi. Không phải chỗ nào cũng cho về.' An xuất hiện. Đi theo SV cùng hướng. Không sợ. Quen.'

Anh gấp sổ. Tắt đèn. Ngồi trong bóng tối thêm năm phút, nghe ga thở. Rồi đứng dậy, khoác ba lô, quay lại đường cũ, qua lỗ khoét, qua X-07, qua cống, lên mặt đất.

Ba giờ sáng. Bãi đất trống. Mèo hoang chạy ngang. Xe máy vẫn ở sau bức tường gạch. Khang nổ máy, lái về nhà trong đêm vắng.

Trên đường, anh nghĩ về An. Cậu bé đi theo Người Soát Vé như theo cha. Người Soát Vé không quay lại nhìn An, nhưng biết An ở đó. Họ sống cùng hệ thống, cùng bóng tối, cùng lịch trình. Người nuôi dưỡng và đứa trẻ lớn lên trong tunnel. Và cả hai đều biết Khang, đều đợi anh quay lại.

"Từ trước khi cậu biết mình."

Năm năm trước, Khang rời trung tâm metro. Hải nói anh "may mắn rời đi được." Tài khoản vẫn hoạt động. Giấc mơ sân ga mỗi đêm. Tiếng tàu trong đầu. Vết sẹo trên mu tay trái.

Khang từng ở dưới đó. Anh không nhớ, nhưng Người Soát Vé nhớ. Ai đó đã xóa ký ức của anh, thả anh lên mặt đất, và để tài khoản sống. Để anh quay lại. Để anh tìm đường xuống. Đúng như đang xảy ra.

Câu hỏi không còn là "Tuyến 0 dùng để làm gì." Câu hỏi là: Khang đã từng là hành khách trên tuyến đó, và ai đó đã quyết định cho anh "về."

Và bây giờ, anh đang tự nguyện quay lại nơi mình đã được thả đi. Mỗi đêm gần hơn. Mỗi đêm sâu hơn. Cho đến khi nào thì sẽ không còn quay lên được?