Due diligence

Hai tuần sau khi CEO công bố deal Minh Đức, team thẩm định bay đến tỉnh đầu tiên.

Minh Đức Healthcare có hai mươi bốn bệnh viện rải trên sáu tỉnh. Team thẩm định chia thành ba nhóm nhỏ, mỗi nhóm phụ trách hai tỉnh. Tri Hạ được xếp vào nhóm tài chính, cùng Phó Duật, một associate tên Bảo và Thanh Trúc.

Bệnh viện đầu tiên: Minh Đức Bắc, cách thành phố hai giờ lái xe, nằm giữa khu công nghiệp và cánh đồng lúa. Tòa nhà bảy tầng, sơn trắng, sân bãi rộng, bãi đỗ xe nửa đầy. Trông bề ngoài sạch sẽ, hiện đại. Nhưng Tri Hạ không đánh giá bệnh viện bằng mắt. Cô đánh giá bằng số.

Phòng dữ liệu Minh Đức nằm ở tầng hai, cuối hành lang, cửa khóa mã. Bên trong: bốn máy tính, hai tủ hồ sơ sắt, đèn huỳnh quang trắng. Giám đốc tài chính Minh Đức, một người đàn ông trung niên tên Trọng, dẫn team vào, giới thiệu hệ thống, rồi rời đi.

Tri Hạ ngồi xuống máy tính, đăng nhập bằng tài khoản thẩm định Aster được cấp. Màn hình hiện ra: báo cáo tài chính ba năm, bảng cân đối, lưu chuyển tiền tệ, danh sách thiết bị, hợp đồng thuê.

Cô bắt đầu.

Đọc không phải đọc lướt. Đọc là dò, từng dòng, từng con số, kiểu đọc mà Tử Mặc gọi là "giải phẫu tài chính." Tri Hạ thích từ đó. Giải phẫu nghĩa là mở ra, nhìn vào bên trong, tìm chỗ bất thường trước khi bệnh nhân kịp giấu.

Doanh thu Minh Đức Bắc: ba trăm hai mươi tỷ năm ngoái. Tăng trưởng mười lăm phần trăm mỗi năm trong ba năm. Con số đẹp. Quá đẹp.

Cô mở bảng chi tiết doanh thu theo khoa. Khoa Nội: ổn. Khoa Ngoại: ổn. Khoa Sản: tăng đều. Khoa Xét nghiệm: nhảy vọt bảy mươi phần trăm trong năm cuối.

Bảy mươi phần trăm. Xét nghiệm không tăng bảy mươi phần trăm trong một năm trừ khi mở rộng năng lực hoặc... ghi nhận doanh thu sớm.

Cô đánh dấu, ghi chú, chuyển sang bảng cân đối.

Nợ ngắn hạn: bốn trăm tỷ. Nợ dài hạn: sáu trăm tỷ. Tổng nợ trên vốn chủ sở hữu: 2.8 lần. Cao, nhưng ngành y tế thiết bị nặng thường có đòn bẩy cao.

Cô đào sâu hơn. Trong danh sách nợ dài hạn, có một khoản vay năm trăm tỷ từ một công ty tài chính tên Thịnh Phát Capital. Lãi suất thấp bất thường: bốn phần trăm. Thị trường đang ở chín, mười phần trăm.

Ai cho vay bốn phần trăm trong thời điểm này?

Cô ghi tên Thịnh Phát Capital vào sổ.

Buổi chiều, Phó Duật ngồi đối diện cô trong phòng dữ liệu. Anh phụ trách phân tích chiến lược: thị phần, cạnh tranh, năng lực mở rộng. Hai người làm việc song song, mỗi người một màn hình, im lặng.

Tri Hạ nhìn sang. Phó Duật gõ nhanh, mắt sáng, mày hơi nhíu. Kiểu tập trung của người thực sự giỏi, không phải kiểu diễn. Anh không lười, không cẩu thả, không bỏ sót. Cô biết vì cô cũng làm giống vậy.

Ba giờ chiều, Phó Duật ngẩng lên.

– Cô Lâm.

– Gì?

– Mô hình định giá của nhóm VP Hải dùng bội số doanh thu trung bình ngành mười hai lần. Tôi kiểm tra lại, bệnh viện tư ở Việt Nam trung bình chỉ tám đến mười lần. Mười hai là bội số của thị trường Mỹ.

Tri Hạ dừng tay, nhìn anh.

– Anh chắc không?

– Tôi không nói nếu không chắc.

Anh xoay màn hình về phía cô, chỉ vào bảng so sánh. Dữ liệu rõ ràng: sáu thương vụ bệnh viện tư ở Đông Nam Á trong ba năm gần nhất, bội số trung bình 8.5 lần. Nhóm VP Hải dùng mười hai.

– Nếu dùng bội số đúng, định giá Minh Đức khoảng ba nghìn năm trăm tỷ. Không phải năm nghìn.

Tri Hạ nhìn con số. Chênh một nghìn năm trăm tỷ. Không phải sai số nhỏ.

– Anh báo cho ai chưa?

– Chưa.

Im lặng. Hai người nhìn nhau qua phòng dữ liệu, ánh đèn huỳnh quang trắng chiếu lên mặt, làm mọi thứ trông sắc hơn.

– Tôi cần thêm thời gian kiểm tra, Phó Duật nói. Nhưng nếu đúng, định giá của VP Hải đang cao hơn ba mươi đến bốn mươi phần trăm.

Tri Hạ nghe con số đó và nhớ: ba mươi phần trăm. Giống Vạn Sinh. Giống deal Aurora. Cùng một mức chênh lệch.

Trùng hợp hay quy luật?

– Tôi cũng tìm thấy thứ lạ, cô nói, giọng đều. Khoản vay năm trăm tỷ từ Thịnh Phát Capital, lãi suất bốn phần trăm. Thị trường đang chín, mười. Không hợp lý.

Phó Duật nhíu mày.

– Thịnh Phát Capital. Tôi chưa nghe tên.

– Tôi cũng vậy. Cần kiểm tra ai đứng sau.

Anh nhìn cô. Ánh mắt phức tạp hơn hai tuần trước, khi họ còn là hai kẻ cạnh tranh thuần túy. Bây giờ họ ngồi cùng phòng, cùng dữ liệu, cùng nghi ngờ.

– Cô Lâm.

– Gì?

– Cô có bao giờ nghĩ rằng chúng ta giỏi hơn khi cùng phe không?

Câu hỏi bất ngờ. Tri Hạ nhìn anh, tìm ẩn ý. Nhưng mắt Phó Duật trong, không có mưu mô, chỉ là một nhận xét thành thật từ người quen tính toán.

– Tôi không chọn phe theo tiêu chí ai giỏi hơn, anh Duật. Tôi chọn theo dữ liệu.

Anh cười. Nửa miệng, kiểu cười hiếm thấy ở Phó Duật.

– Vậy dữ liệu đang chỉ về đâu?

Cô không trả lời. Không phải vì không biết. Vì câu trả lời quá rõ ràng, và nói ra nghĩa là ép Phó Duật phải đối mặt với sự thật rằng phe anh đang đứng có thể sai.

Tối hôm đó, khách sạn gần bệnh viện. Phòng nhỏ, giường đơn, rèm mỏng. Tri Hạ ngồi trên giường, laptop mở, nhắn tin cho Cảnh Thâm qua kênh riêng (tin nhắn mã hóa nội bộ, không qua hệ thống Aster chính).

"Ba trong mười hai bệnh viện dòng tiền hoạt động âm. Bị ẩn bằng chuyển khoản nội bộ giữa các cơ sở. Nếu tách riêng từng đơn vị, tổng lỗ ẩn khoảng bốn trăm tỷ."

Ba phút sau, tin nhắn từ Cảnh Thâm:

"Tiếp tục đào. Nhưng đừng để ai biết cô đang tìm gì."

Cô đọc tin nhắn hai lần. Mười ba chữ, không thừa, không thiếu. Kiểu Cảnh Thâm.

Cô đóng laptop, nằm xuống, nhìn trần phòng khách sạn. Quạt trần quay chậm, bóng cánh quạt lướt qua tường.

Ba bệnh viện lỗ. Chuyển khoản nội bộ che nợ. Khoản vay lãi suất thấp bất thường. Bội số định giá cao ba mươi phần trăm.

Các mảnh ghép đang hình thành. Chưa đủ để kết luận, nhưng đủ để biết: deal Minh Đức không sạch.

Cô nhắm mắt. Nghĩ đến Phó Duật hỏi: "Cô có bao giờ nghĩ rằng chúng ta giỏi hơn khi cùng phe không?" Câu hỏi cô không trả lời.

Có. Nhưng chúng ta không cùng phe. Và đó mới là vấn đề.

Ngày thứ năm ở Minh Đức, Tri Hạ hoàn thành bản phân tích sơ bộ: mười sáu trang, bốn biểu đồ, hai bảng so sánh. Phó Duật hoàn thành phần chiến lược: mười hai trang. Hai người ngồi rà soát chéo trong phòng họp nhỏ bệnh viện, cửa đóng, đèn sáng, bên ngoài trời đã tối.

– Phần hòa vốn của cô, Phó Duật nói, chỉ vào trang bảy. Cô dùng thời gian hòa vốn ba mươi sáu tháng cho bệnh viện mới. Benchmark của tôi là hai mươi bốn.

– Benchmark của anh dùng dữ liệu bệnh viện đã hoạt động ổn định. Tôi dùng dữ liệu bệnh viện giai đoạn đầu, khi còn phải xây bệnh nhân. Khác nhau.

– Nhưng nếu áp dụng chiến lược marketing đúng, hai mươi bốn tháng là khả thi.

– Khả thi không phải là chắc chắn. Thẩm định phải dùng số thận trọng, không dùng số lạc quan.

Phó Duật nhìn cô. Mắt anh tối đi một giây, kiểu tối của người không quen bị phản bác. Rồi sáng lại, kiểu sáng của người thừa nhận lý lẽ.

– Được. Ba mươi sáu tháng. Nhưng ghi chú rằng kịch bản lạc quan là hai mươi bốn.

– Đồng ý.

Anh gật. Quay lại đọc. Tri Hạ cũng quay lại.

Im lặng mười phút. Hai người đọc bản phân tích của nhau, ghi chú, đánh dấu. Không có tiếng ngoài bệnh viện, chỉ tiếng máy lạnh rì rì và tiếng bút viết trên giấy.

– Cô Lâm.

Tri Hạ ngẩng lên.

Phó Duật ngồi ngả ra sau, tay đặt trên bàn, nhìn cô. Ánh đèn trắng chiếu từ trên xuống, làm gương mặt anh mất đi vẻ sắc sảo quen thuộc, thay vào đó là một thứ gì đó mềm hơn, mệt hơn.

– Tôi không biết phe nào đúng. Nhưng tôi biết phân tích của cô chặt hơn của VP Hải.

Cô không biết phải phản ứng thế nào. Phó Duật khen cô, lần thứ hai, không có khán giả, không có lý do chính trị. Chỉ một người giỏi thừa nhận người khác giỏi hơn ở một việc cụ thể.

– Cảm ơn.

Anh đứng dậy, thu tài liệu.

– Đừng cảm ơn. Dữ liệu là dữ liệu. Tôi không khen cô. Tôi mô tả thực tế.

Anh đi ra cửa. Dừng lại, quay nửa vòng.

– Nhưng nếu cô sai, tôi sẽ là người đầu tiên chỉ ra. Đừng quên.

Cô nhìn anh ra khỏi phòng. Cửa đóng.

Phó Duật. Cô nghĩ: trong trường hợp khác, anh sẽ là đồng minh tốt nhất cô có thể có. Giỏi, thẳng, không dùng mánh. Nhưng anh đang ở bên kia chiến tuyến, và ở Aster, chiến tuyến không phải đường kẻ phấn trên sân bóng. Là vực.