Vỡ
Nó bắt đầu khi hắn thu thuế.
Linh hồn thứ ba buổi sáng giả. Cô gái trẻ, hai mươi hoặc ít hơn, mắt tròn, tay giữ chặt thứ gì đó trước ngực (kiểu giữ mà biết sẽ mất). Thuế cô: ký ức về người yêu, về lần đầu nắm tay, về mưa và mái hiên và "đứng đây với anh".
Hắn chạm. Bàn tay bạc chạm ký ức cô gái, bắt đầu tách, bắt đầu đọc để đo, và —
Nắng.
Không phải ký ức cô gái. Không phải mưa và mái hiên. Mà nắng. Nắng rực, nắng kiểu nắng thế giới bên trên, kiểu nắng mà da người cảm, kiểu nắng mà hắn không nên biết vì Thu Thuế không biết nắng.
Nắng, và cỏ, và gió. Và bàn tay ai đó trong tay hắn, nhỏ hơn tay hắn, ấm hơn tay hắn (tay hắn từng ấm? Mặc Thương nói tay hắn từng ấm, và bây giờ hắn cảm: ấm, ấm kiểu nhớ, ấm kiểu xương nhớ thay da).
Rồi mất.
Hắn giật tay lại. Cô gái trẻ nhìn hắn hoảng (Thu Thuế không bao giờ giật tay khi thu, Thu Thuế sạch, chuyên nghiệp, lạnh). Hắn nhìn bàn tay mình: run. Run nhẹ, nhưng run.
– Xong rồi, hắn nói. Giọng bình thường (ép bình thường). Thu ba đơn vị Tro, đặt vào lọ. Sạch. Cô gái cúi đầu, bước đi, về phía sông, về Lão Đò.
Hắn ngồi. Và thở.
Cái gì vừa xảy ra?
Ký ức. Không phải ký ức cô gái. Ký ức hắn. Phần cũ. Rò rỉ không phải qua mắt, qua tay, qua phản xạ nữa. Mà rò rỉ thẳng vào ý thức. Nắng, cỏ, gió, bàn tay ấm. Mảnh đầu tiên, rõ ràng đầu tiên, từ quá khứ mà hắn không nhớ.
Đang mở. Phần cũ đang mở.
Linh hồn thứ tư. Ông lão, chậm, run (linh hồn già thường run, run kiểu hình thức cuối cùng của sống). Thuế: ký ức về con trai, về lần con trai lấy vợ, về cái ôm ngày cưới, về "con hạnh phúc, ba cũng hạnh phúc".
Hắn chạm. Tách. Đọc. Và —
Tiếng cười.
Lại không phải ký ức ông lão. Lại phần cũ. Tiếng cười, trong, nhẹ, kiểu cười mà hắn đã nghe ở đâu đó (trong mảnh Tro ở hang Giữ Nhớ, mảnh ba giọng, một trong ba giọng đó cười kiểu này). Tiếng cười nữ. Tiếng cười mà phần cũ trong hắn nghe thì co lại, co không phải vì đau mà vì nhớ quá, vì nhớ kiểu nhớ mà cả cơ thể nhớ cùng lúc.
Và hình: mờ, kiểu mờ mà kính lão mờ, nhưng có đường nét. Tóc dài. Áo trắng (hoặc nhạt, kiểu nhạt mà nắng chiếu qua thì trong). Ngồi bên cạnh hắn (hắn ngồi? ở đâu? cỏ? đá? thế giới nào?). Và cười. Cười kiểu cười mà người ta cười khi không cần lý do, kiểu cười vì ở đây, vì cùng nhau, vì bây giờ.
Bạch Duyên.
Tên đó đến cùng hình ảnh. Không phải tên mà hắn đọc trong hồ sơ. Tên mà hắn gọi. Gọi bằng miệng, bằng giọng, bằng thứ ấm trong ngực mà bây giờ đang đập rất mạnh.
Mất. Lại mất. Mảnh rời, ngắn, kiểu tia sáng qua kẽ cửa rồi tắt.
Hắn mở mắt (đã nhắm từ lúc nào?). Ông lão nhìn hắn. Thuế đã thu (tay hắn tự thu, tay nhớ quy trình dù đầu đang ở nơi khác). Lọ Tro đầy.
– Cậu ổn không? ông lão hỏi. Giọng run, giọng già, nhưng lo. Lo cho Thu Thuế (kỳ lạ: linh hồn lo cho kẻ thu thuế mình).
– Ổn, hắn nói.
Không ổn. Hoàn toàn không ổn. Phần cũ đang vỡ ra, đang tràn, và hắn không kiểm soát được khi nào, ở đâu, bao nhiêu.
Hắn dừng thu. Đóng nắp lọ, đặt xuống bàn đá, và đi. Đi ra bờ sông (không phải đến sông, chỉ đến gần, đủ để nghe tiếng nước, đủ để sương mỏng hơn). Ngồi trên đá bờ sông.
Và đợi.
Không phải đợi ai. Đợi phần cũ. Đợi nó rò rỉ tiếp. Vì nó đang mở, và hắn (khác vòng trước, nếu Mặc Thương nói đúng) không chạy. Lần này hắn ngồi, mở, và để nó đến.
Mảnh thứ ba đến khi hắn nhìn sông.
Sông. Nhưng không phải sông này. Sông khác. Nhỏ hơn. Nước trong, không đen. Có ánh nắng trên mặt nước (nắng, lại nắng, thế giới bên trên có nhiều nắng). Và bên bờ sông: hai người ngồi. Hắn và cô. Trẻ hơn (trẻ nghĩa là gì khi hắn không nhớ mình từng trẻ?). Chân trần, nước chạm mắt cá. Cô nghiêng đầu vào vai hắn.
"Nếu một ngày mình quên," cô nói. Giọng nhẹ, kiểu giọng mà nói chuyện nghiêm trọng bằng giọng nhẹ vì sợ nặng quá thì đỡ không nổi. "Nếu mình quên hết, anh sẽ làm gì?"
Hắn (phiên bản trẻ, phiên bản có tay ấm, phiên bản mắt có màu) nghĩ. Rồi:
"Anh sẽ nhớ thay."
Cô cười. Buồn. "Nhớ thay nặng lắm."
"Anh biết."
Mất.
Hắn mở mắt. Sông đen trước mặt. Không có nắng. Không có chân trần. Không có cô nghiêng đầu vào vai. Chỉ có sương, và nước đen, và Lõi thở bên dưới.
Nhưng trên mặt hắn: ướt. Không phải nước sông. Ướt kiểu ướt mà mắt ướt, kiểu ướt mà Ông Lợi ướt khi nhớ vợ, kiểu ướt mà Thu Thuế không nên có.
"Anh sẽ nhớ thay."
Hắn đã nói câu đó. Đã hứa. Và rồi đã quên. Đã tự xóa. Đã phản bội lời hứa "nhớ thay" bằng cách quên luôn.
Và cô, cô bây giờ trên thuyền, không nhớ gì. Cô đã quên. Và hắn đã hứa nhớ thay. Và hắn cũng quên.
Cả hai đều quên. Và lời hứa nằm đâu đó giữa quên và quên, không ai giữ.
Mảnh thứ tư đến không báo trước. Hắn đang đi về phía bàn đá, đang bước trên đá ẩm, và đột ngột:
Phòng. Không phải hang đá. Phòng, có tường (tường thật, xây, không phải ký ức), có bàn (gỗ, nhẵn), có đèn (đèn? ánh sáng? không phải sáng Tro). Và hắn ngồi bàn, và trước mặt: giấy. Nhiều giấy. Vẽ, viết, sơ đồ. Sơ đồ hệ thống.
Hệ thống thuế ký ức.
Hắn đang vẽ nó. Tay cầm bút (bút? từ đó lạ và quen cùng lúc). Vẽ: dòng sông, lọ, Tro, quy trình. Và bên cạnh, ai đó ngồi. Cao, gầy, áo sáng.
Mặc Thương.
Trẻ hơn Mặc Thương bây giờ (hoặc giống, vì linh hồn không già, nhưng có thứ gì đó mềm hơn, chưa đông cứng). Mặc Thương nhìn sơ đồ. Và nói:
"Ngươi chắc chứ?"
"Chắc." Hắn (phiên bản trẻ) nói. Giọng khác giọng bây giờ: có lửa, có gấp, có thứ gì đó đang cháy bên trong. "Đây là cách duy nhất. Thu ký ức, tạo Tro, nuôi nó. Và đổi lại, nó cho ta cách đưa cô ấy về."
"Nó" = Lõi. Hắn đang thỏa thuận với Lõi. Đang thiết kế hệ thống để nuôi Lõi. Đổi lại: Lõi sẽ cho cách hồi sinh ký ức Bạch Duyên.
Mặc Thương im lặng. Rồi:
"Bao nhiêu linh hồn?"
"Không quan trọng." Hắn nói nhanh. Quá nhanh. Kiểu nhanh mà người ta nói khi biết câu trả lời xấu và không muốn dừng lại ở đó. "Tạm thời thôi. Khi ta đưa cô ấy về, ta sẽ dừng hệ thống."
Mặc Thương nhìn hắn. Và trong mắt trẻ-hơn-bây-giờ đó, thứ mà hắn thấy (bây giờ, nhìn lại, từ vạn đêm sau): nghi ngờ. Mặc Thương đã nghi ngờ từ đầu. Đã biết "tạm thời" không tạm. Đã biết hệ thống khi tạo ra sẽ không dừng. Nhưng đã im. Đã đồng ý. Đã giúp.
Vì bạn.
Mất.
Hắn đứng giữa đường, giữa sương, giữa bờ nam. Và run. Toàn thân run, không phải chỉ tay. Run kiểu run mà mọi thứ vừa xác nhận, mọi thứ vừa rõ: hắn không chỉ tạo hệ thống. Hắn tạo hệ thống trong khi biết giá. Biết sẽ hy sinh ký ức linh hồn. Biết và vẫn làm. Vì cô.
"Bao nhiêu linh hồn?" "Không quan trọng."
Mặc Thương hỏi. Hắn đáp. Và câu đáp đó, bây giờ nghe lại qua vạn đêm, câu đó là câu đáng sợ nhất hắn từng nói. Vì nó thật. Lúc đó, với hắn, bao nhiêu linh hồn thật sự không quan trọng. Chỉ cô quan trọng.
Ta đã là quái vật từ trước khi quái vật tồn tại.
Hắn ngồi xuống. Giữa đường. Không đến bàn đá. Ngồi trên đá ẩm, và mảnh ký ức thứ tư vẫn sáng trong đầu: phòng, bàn, sơ đồ, Mặc Thương trẻ, và câu "không quan trọng".
Tối giả. Hắn không thu thuế buổi chiều. Ngồi bờ sông, và mảnh ký ức đến, đi, đến, đi. Không kiểm soát. Không chọn được xem cái nào. Phần cũ vỡ và tràn kiểu bình vỡ: nước đổ mọi hướng.
Mảnh thứ năm: hắn và Bạch Duyên đứng trước cái gì đó lớn. Tối. Sâu. Và cô nói: "Nó đang đói." Giọng sợ.
Mảnh thứ sáu: hắn ký tên vào giấy. Tay run (tay từng run vì gì khác, không phải tội mà vì sợ). Mặc Thương ký bên cạnh.
Mảnh thứ bảy: cô nằm. Không động. Mắt đóng. Và hắn quỳ bên cạnh, và trong ngực hắn, thứ gì đó vỡ không phải bình mà vỡ kiểu thế giới vỡ, kiểu trước-và-sau, kiểu mọi-thứ-từ-đây-sẽ-khác.
Mảnh bảy nặng nhất. Nặng đến mức hắn gập người. Gập kiểu gập mà Thu Thuế không gập, kiểu gập mà người ta gập khi thứ gì đó đánh vào bụng từ bên trong. Và mắt ướt. Ướt nhiều. Ướt kiểu ướt mà không dừng được, kiểu ướt tràn.
Cô chết. Và ta đã ở đó. Đã quỳ bên cạnh. Đã thấy.
Và rồi đã tạo hệ thống. Đã hy sinh hàng triệu. Đã thỏa thuận với Lõi. Tất cả vì khoảnh khắc đó: khoảnh khắc cô nằm và mắt cô đóng.
Hắn ngồi dậy. Chậm. Mắt ướt, nhưng ngồi dậy. Vì gục không giúp gì. Vì Giữ Nhớ nói "ngươi nợ ta". Vì Mặc Thương nói "ta cho ngươi thời gian". Vì thời gian đang chảy và hắn không có quyền gục.
Phần cũ đang mở. Mảnh rời, chưa liền. Nhưng đủ để hiểu: ta yêu cô. Cô chết. Ta tạo hệ thống để cứu cô. Mặc Thương giúp. Và ta đã nói "bao nhiêu linh hồn không quan trọng."
Bây giờ nó quan trọng. Bây giờ mỗi linh hồn quan trọng. Và ta sẽ sửa.
Hắn đứng dậy. Đi về bàn đá. Ngồi xuống. Nhìn lọ Tro đầy nửa (buổi sáng). Và nghĩ: mỗi lọ Tro là ký ức ai đó. Mỗi lọ là nỗi nhớ về vợ, về con, về mẹ, về người yêu. Mỗi lọ đi vào hệ thống, thành thức ăn cho Lõi.
Hệ thống ta tạo.
Và ta vẫn đang thu. Vẫn đang nuôi Lõi. Mỗi ngày giả.
Phải dừng. Nhưng dừng thế nào mà Lõi không thức? Dừng thế nào mà không phá vỡ mọi thứ?
Chưa có đáp án. Nhưng ký ức đang mở. Phần cũ đang cho hắn mảnh. Sớm hay muộn, hắn sẽ nhớ đủ. Nhớ cách hệ thống hoạt động từ bên trong. Nhớ điểm yếu. Nhớ cách tắt.
Nếu có cách tắt.
Nếu ta thiết kế cách tắt.
Nếu ta đủ tỉnh lúc đó để nghĩ rằng một ngày sẽ cần tắt.
Hắn không biết. Phần cũ chưa cho mảnh đó. Nhưng sẽ đến. Phải đến.
Sương bạc. Lọ Tro trên bàn đá. Sông đen. Và ở đâu đó, trên thuyền, cô nằm (hay ngồi? hay nhìn nước? hắn không biết cô làm gì mỗi ngày trên thuyền, không biết cô nghĩ gì, cô có buồn không, có sợ không, có nhớ gì không).
"Nếu mình quên hết, anh sẽ làm gì?"
"Anh sẽ nhớ thay."
Hắn đang nhớ. Đang nhớ thay. Muộn vạn đêm, nhưng đang nhớ.
Và đó, có lẽ, là bắt đầu.