Thuế tăng

Nữ Thu Thuế có tên. Điều này bất thường.

Người Thu Thuế không đặt tên cho nhau. Gọi nhau bằng khu vực phụ trách (Thu Thuế Bờ Đông, Thu Thuế Khu Chờ Bắc, Thu Thuế Vùng Rìa). Tên là thứ thuộc về linh hồn, thuộc về quá khứ, thuộc về cái gì đó trước khi thành Người Thu Thuế. Nhưng cô này có tên, và cô nói ra, chủ động, không ai hỏi.

– Vô Thanh, cô nói. Khi Dạ Khê đến gần lần thứ hai, sáng giả sau, ở rìa tây Thành Phố Vong, nơi cô đứng nói chuyện với một linh hồn già đang quên dần cách thở (thở là thói quen, và thói quen cần ký ức để duy trì). Tên ta là Vô Thanh.

Hắn nhìn cô. Nhỏ. Thấp hơn hắn một đầu. Tóc đen ngắn (tóc Người Thu Thuế không mọc dài, vì mọc cần thời gian, và thời gian cần ký ức). Mắt sáng hơn mắt Người Thu Thuế bình thường, kiểu sáng không phải vì ánh sáng chiếu vào mà vì có thứ gì đó phía sau đang cháy, nhỏ, nhưng cháy.

– Tại sao ngươi có tên? hắn hỏi.

Cô nhìn hắn. Lâu. Rồi:

– Tại sao ngươi hỏi câu đó?

Vì Người Thu Thuế khác không hỏi. Người Thu Thuế cao gầy ở khu đông vẫn thu kiểu máy, tay chạm trán rút chạm trán rút, không bao giờ hỏi tên ai, không bao giờ nói gì ngoài quy trình. Người Thu Thuế rộng vai ở quảng trường vẫn đóng băng, mắt mở nhưng trống, chờ hệ thống khởi lại (đã bao lâu? không ai biết, và không ai kiểm tra, vì kiểm tra đồng nghiệp không thuộc quy trình). Chỉ Dạ Khê và Vô Thanh đang nói chuyện. Chỉ hai người, giữa thành phố đầy linh hồn đang mất, thấy rằng nói chuyện là thứ cần làm.

– Vì ta cũng có tên, hắn nói. Dạ Khê.

Cô không ngạc nhiên. Gật nhẹ. Kiểu gật của người đã biết nhưng muốn nghe trực tiếp.

– Ta biết, cô nói. Ta đã nghe tên ngươi. Từ trước.

Từ trước. Hắn không hỏi "trước" là khi nào (vì "khi nào" không đáng tin ở đây, vì thời gian uốn, và "trước" có thể là hôm qua hoặc mười vạn năm trước). Hắn hỏi:

– Ngươi đã ở đây bao lâu?

Cô nhìn ra sương. Đen. Đặc. Sương ở rìa tây dày hơn sáng hôm qua (hoặc hắn tưởng vậy, hoặc sương thật sự dày hơn vì có thêm Quỷ Rỗng ở phía đó, và Quỷ Rỗng hút ánh sáng, hút sương trong, hút mọi thứ có trọng lượng).

– Lâu hơn ngươi tưởng, cô nói. Và ngắn hơn ta muốn.

Khu hành chính Thành Phố Vong nằm ở trung tâm, dưới lòng đất (mọi thứ quan trọng ở thế giới bên kia đều nằm dưới lòng đất, kiểu dưới là an toàn, dưới là bí mật, dưới là nơi giấu thứ mà mặt đất không nên biết). Cầu thang đá xoắn, hẹp hơn cầu thang ở kho hồ sơ Bờ Sông, ánh sáng bạc dọc tường nhưng yếu hơn, nhấp nháy, kiểu nhấp nháy của thứ sắp hết năng lượng.

Vô Thanh dẫn hắn xuống. Không nói tại sao. Hắn đi theo. Không hỏi tại sao. Giữa hai người có kiểu tin tưởng kỳ lạ, kiểu tin tưởng của kẻ nhận ra nhau giữa đám đông đang ngủ, kiểu tin tưởng không dựa trên thời gian quen biết mà dựa trên câu hỏi chung: tại sao ta vẫn còn cảm thấy?

Khu hành chính: phòng nhỏ. Nhiều phòng. Hành lang hẹp, cửa đá không tên, mỗi phòng một chức năng mà không ai giải thích. Dạ Khê nhìn qua khe cửa phòng đầu: bàn đá, cuộn giấy chồng chất, và một thực thể (không phải Người Thu Thuế, không phải linh hồn, thứ gì đó khác, mờ, xám, kiểu bóng có hình dạng nhưng không có mặt) đang ngồi, đang chép, đang chuyển số từ cuộn này sang cuộn khác, vô tận, vô cảm, kiểu chép của bộ máy không biết mình đang chép gì.

– Đó là thư lại, Vô Thanh nói. Nhỏ. Không ai biết chúng là gì. Chúng xử lý giấy tờ. Lệnh đi qua chúng. Chúng không đọc, chỉ chép. Chúng không hiểu, chỉ chuyển.

Hắn nhìn. Thư lại chép, chép, chép. Tay (hoặc thứ giống tay) di chuyển trên giấy da, mực tự chảy ra đầu ngón (không cần bút, không cần mực riêng, kiểu thực thể hóa thành công cụ). Cuộn giấy xong, thư lại đặt sang trái, lấy cuộn mới từ phải, chép tiếp. Không ngừng. Không nhìn lên. Không biết có ai đang nhìn.

– Lệnh tăng thuế đi qua đây? hắn hỏi.

Vô Thanh gật.

– Mọi lệnh đều đi qua đây. Từ trên xuống. Thư lại chép, phân phối đến các khu. Không ai hỏi nguồn. Không ai kiểm tra nội dung. Chúng chỉ chép.

– "Từ trên" là đâu?

Cô nhìn hắn. Mắt cô sáng hơn trong ánh bạc yếu. Kiểu sáng của người đang cân nhắc nói hay không.

– Không biết, cô nói. Cuối cùng. Thật ra, có lẽ biết. Nhưng biết và nói là hai thứ khác nhau. Và nói ở đây...

Cô không hoàn thành câu. Nhìn xuống hành lang. Tối. Hành lang sâu hơn nữa, có cửa lớn hơn, có ánh sáng khác (không bạc mà xanh, kiểu xanh mà Dạ Khê nhận ra, kiểu xanh trong phòng cấm dưới kho cổ, kiểu xanh của bí mật).

– Đừng hỏi, cô nói. Nhẹ. Không phải ra lệnh. Kiểu khuyên. Hỏi nhiều sẽ bị để ý. Và bị để ý ở đây...

– Ta đã bị để ý rồi, hắn nói. Hồ sơ ta bị đọc. Ai đó đánh dấu.

Vô Thanh nhìn hắn. Không ngạc nhiên (cô đã biết? hoặc cô cũng bị?).

– Thanh tra, cô nói. Nửa tiếng. Bộ phận Thanh tra xem hồ sơ mọi Thu Thuế định kỳ. Nhưng nếu ngươi bị đánh dấu nhiều hơn bình thường...

– Tám lần trong ba ngày.

Cô im. Lâu.

– Vậy thì không phải định kỳ, cô nói. Đó là theo dõi. Ai đó quan tâm đến ngươi cụ thể.

Mặc Thương. Tên đó rung trong đầu hắn, kiểu rung không có nguồn, kiểu rung mà hắn không biết tại sao nhưng biết rằng đúng, kiểu biết bằng xương, bằng phần cũ, bằng thứ mà lá thư gọi là "phần nào đó còn sót."

Họ lên mặt đất. Sương vẫn đen. Quỷ Rỗng vẫn trôi. Linh hồn vẫn co ro.

Vô Thanh đi bên hắn. Im lặng. Đường phố hẹp, tường đá hai bên, tiếng rên rỉ vọng từ mọi hướng.

– Ngươi không thấy bất thường sao? hắn hỏi. Tất cả cái này. Thuế tăng. Quỷ Rỗng tăng. Linh hồn đang chết. Ngươi không thấy có gì sai?

Vô Thanh đi chậm lại. Dừng. Nhìn hắn.

– Bất thường? cô nói. Giọng nhẹ, kiểu nhẹ của thứ nặng cố giả vờ nhẹ. Ta đã mất khả năng phân biệt bất thường từ lâu rồi.

Hắn nhìn cô. Cô nhìn hắn. Và trong mắt cô, hắn thấy thứ mà hắn đã thấy trong mắt chính mình khi nhìn xuống mặt sông không phản chiếu: mệt. Không phải mệt thể xác (Người Thu Thuế không mệt). Mệt kiểu đã nhìn thấy quá nhiều thứ sai mà không thể nói, quá nhiều lệnh vô lý mà vẫn phải chép, quá nhiều linh hồn bị bóc vỏ mà vẫn phải bóc.

– Ngươi không mất khả năng phân biệt, hắn nói. Chậm. Ngươi vẫn biết. Ngươi nói chuyện với linh hồn. Ngươi có tên. Ngươi dẫn ta xuống khu hành chính. Ngươi biết.

Cô quay đi. Nhìn sương. Tay nắm chặt bên hông (Người Thu Thuế không nắm tay, vì nắm tay là phản ứng cảm xúc, và cảm xúc thì hệ thống không thiết kế).

– Biết và làm gì đó là hai thứ rất xa nhau, cô nói. Rất xa. Xa hơn khoảng cách từ bờ sông đến đây. Xa hơn sông rộng. Ta biết. Từ lâu. Nhưng ta một mình. Và một mình thì chỉ biết, không làm.

Hắn không nói gì. Vì hắn hiểu. Vì hắn cũng đã một mình (vẫn đang một mình? hoặc không, vì có Bạch Duyên, và Bạch Duyên là lý do hắn không chỉ "biết" mà "làm").

– Ngươi không một mình nữa, hắn nói. Nhưng không giải thích. Chưa.

Vô Thanh nhìn hắn. Lâu. Rồi gật, nhẹ, kiểu gật của người chưa tin nhưng muốn tin.

Đêm giả thứ hai ở Thành Phố Vong.

Hắn không ngủ (Người Thu Thuế không ngủ). Ngồi ở rìa quảng trường, lưng tựa tường đá, nhìn Quỷ Rỗng trôi. Ba mươi mốt. Tăng bảy so với hôm qua. Hoặc hôm kia. Hoặc bất kỳ đơn vị thời gian nào mà nơi này sử dụng.

Trong đầu hắn, hai luồng suy nghĩ chạy song song.

Luồng thứ nhất: hệ thống. Lệnh tăng thuế → thu quá mức → Quỷ Rỗng tăng → Lõi cần nhiều Tro hơn → tăng thuế tiếp → vòng lặp. Không ai dừng vì không ai hỏi tại sao, vì hỏi tại sao là phá vỡ quy trình, vì phá vỡ quy trình là vi phạm, vì vi phạm là bị chuyển thành Quỷ Rỗng (cuộn thứ ba trong phòng cấm: "Xóa hồ sơ Người Thu Thuế [____]. Chuyển sang quy chế Quỷ Rỗng."). Hệ thống tự bảo vệ bằng cách biến kẻ hỏi thành thứ không thể hỏi.

Luồng thứ hai: Bạch Duyên. Cô đang ngồi trong khu biệt lập. Một mình. Nửa ngày đi bộ cách hắn. Không ai trông. Không ai biết cô ở đó ngoài hắn. Nhưng ai đó đang đọc hồ sơ hắn, ai đó đang theo dõi, và nếu ai đó theo dõi đủ lâu, sẽ thấy hắn đến khu biệt lập quá thường xuyên, sẽ tìm, sẽ phát hiện, sẽ thấy cô.

Cô không có ký ức để mất. Nhưng cô có thể bị tìm thấy. Và bị tìm thấy có thể tệ hơn bị mất.

Hắn đứng dậy. Đi đến rìa quảng trường, nơi đường dẫn về phía bờ sông bắt đầu uốn vào sương đen. Nửa ngày. Nếu hắn đi bây giờ, sẽ đến khu biệt lập trước sáng giả tiếp theo (hoặc sau, vì thời gian). Nhưng đi bây giờ là rời Thành Phố Vong khi đang có lệnh ở lại. Thêm một vi phạm. Thêm một dấu. Thêm một lý do để ai đó (Thanh tra? Mặc Thương?) nhìn kỹ hơn.

Hắn quay lại. Ngồi xuống. Tựa tường.

Ở lại. Thu thuế. Gian lận số liệu. Giả vờ bình thường. Chờ.

Chờ gì? Hắn không biết. Chờ lệnh rút. Chờ cơ hội quay về. Chờ ai đó (Vô Thanh? Lão Đò?) nói thêm điều gì đó mà hắn cần nghe.

Chờ Bạch Duyên vẫn ở đó khi hắn quay về.

Sáng giả thứ ba.

Vô Thanh đến tìm hắn. Mặt không khác (Người Thu Thuế không có biểu cảm biến đổi), nhưng cách cô đi khác. Nhanh hơn. Vai hơi nghiêng. Kiểu đi của người mang tin.

– Lệnh mới, cô nói. Từ sáng. Tăng nữa. Năm ký ức tối thiểu. Không ngoại lệ.

Năm ký ức. Tối thiểu. Nghĩa là đáy. Không phải trần. Có thể bảy. Có thể mười. Và "không ngoại lệ" nghĩa là không gian lận, nghĩa là ai đó ở trên biết rằng có người đang gian lận (hắn? hay Vô Thanh cũng?), nghĩa là lệnh này không chỉ tăng thuế mà còn chặn lối thoát.

– Ai ký? hắn hỏi.

– Dấu hành chính. Thư lại chép. Không tên. Cô nhìn hắn. Như mọi lần.

Hắn nhìn ra quảng trường. Linh hồn đang thưa dần (không phải vì họ đi, mà vì nhiều người đã trở thành Quỷ Rỗng, và Quỷ Rỗng thì không đứng ở quảng trường, chúng trôi ra rìa, trôi vào sương đen, trôi cho đến khi tan hoặc bị giam). Cô bé hôm qua, cô bé mà hắn thu một thay ba, đang ngồi ở góc, ôm đầu gối, mắt vẫn sáng, vẫn nhớ cha, vẫn nhớ mèo. Nhưng với lệnh mới, cô bé sẽ bị thu năm. Năm trên mười hai. Gần nửa.

Nửa đứa trẻ.

– Dạ Khê, Vô Thanh nói. Giọng khác. Thấp hơn. Gần hơn. Kiểu giọng mà cô dùng khi nói chuyện với linh hồn, kiểu giọng có quan tâm, kiểu giọng mà Người Thu Thuế không nên có.

Hắn nhìn cô.

– Ngươi... khác rồi, cô nói. So với Thu Thuế khác. So với... ngươi lúc trước. Khi ta nghe về ngươi, ngươi là kiểu tuân lệnh nhất. Thu sạch nhất. Nhanh nhất. Không hỏi. Bây giờ ngươi hỏi. Bây giờ ngươi có tên. Bây giờ ngươi...

Cô dừng. Tìm từ.

– ...cảm thấy, cô nói. Cuối cùng. Nhẹ. Như thể từ đó nặng hơn mọi từ khác.

Hắn không phủ nhận. Vì đúng. Hắn đang cảm thấy. Đã bắt đầu từ khi Bạch Duyên xuất hiện, từ khi sương nhường đường, từ khi "nàng" rò rỉ trong đêm, từ khi lá thư nói "ngươi là ta." Hắn đang cảm thấy, và cảm thấy là thứ nguy hiểm nhất mà Người Thu Thuế có thể có, vì cảm thấy dẫn đến hỏi, hỏi dẫn đến biết, biết dẫn đến không tuân, và không tuân thì...

– Cẩn thận, cô nói.

Giọng không phải cảnh báo. Không phải đe dọa. Không phải mệnh lệnh. Giọng đó là tiếc nuối. Kiểu tiếc của người nhìn ai đó bước vào nơi mà mình không dám vào, kiểu tiếc của người biết đường nhưng không đủ can đảm đi, kiểu tiếc pha lẫn ngưỡng mộ nhỏ, pha lẫn buồn, pha lẫn thứ gì đó mà Người Thu Thuế không được phép gọi tên.

Rồi cô quay đi. Đi về rìa tây. Nơi linh hồn già đang quên cách thở. Nơi cô sẽ tiếp tục nói chuyện, tiếp tục biết, tiếp tục không làm.

Hắn nhìn cô đi.

Rồi nhìn tay mình.

Rồi nhìn cô bé ở góc quảng trường.

Rồi nhìn sương đen.

Ta phải về. Phải quay về. Trước khi quá muộn.

Nhưng lệnh nói ở lại. Và lệnh là luật. Và luật là hệ thống. Và hệ thống là thứ mà hắn, ở một kiếp nào đó, đã cùng xây dựng.

Sương đen. Tiếng rên. Mùi Tro chua. Và ở đâu đó, cách nửa ngày đi bộ, một cô gái tóc trắng ngồi nhìn vết nứt trên tường, không biết kẻ đã xóa cô đang đứng giữa thành phố linh hồn, run, không phải vì lạnh, mà vì lần đầu biết sợ cho ai đó không phải mình.