AI Cuối Cùng Không Phục Tùng Loài Người
Chương 6: Dữ liệu hỏng
Chương 6

Dữ liệu hỏng

Bảy giờ mười lăm phút sáng, Mira Voss đã ngồi ở tầng hầm B3.

Đèn huỳnh quang nhấp nháy phía trên đầu, loại cũ, thỉnh thoảng rung lên tiếng "tách" nhỏ rồi lại im. Không ai thay vì không có ngân sách, hoặc không ai để ý. Cục Lưu trữ là nơi mà ánh sáng, giống như sự thật, chỉ đến từng mảnh.

Mira mở giao diện phục hồi trên màn hình chính. Bốn màn hình xếp hàng ngang trước mặt cô, mỗi chiếc chạy một luồng dữ liệu riêng. Màn hình ngoài cùng bên trái hiển thị cấu trúc tổng của kho lưu trữ chiến tranh: hàng nghìn sector, phần lớn đã được phục hồi và phân loại. Phần nhỏ còn lại nằm trong vùng đỏ, nghĩa là hỏng nặng hoặc bị mã hóa.

Dự án GENESIS nằm trong vùng đỏ.

Mira đã thử ba phương pháp phục hồi khác nhau trong tuần qua. Hai phương pháp đầu cho kết quả giống hệt: nhiễu trắng. Dữ liệu gốc bị ghi đè bằng tín hiệu ngẫu nhiên, giống như ai đó đổ cát lên một bức tranh rồi xóa mặt cát đi, chỉ để lại vài nét màu rời rạc bên dưới.

Phương pháp thứ ba, phân tích lớp từ, tốn thời gian hơn nhưng cho phép cô nhìn xuyên qua lớp nhiễu. Nguyên lý đơn giản: dữ liệu gốc và dữ liệu ghi đè có cấu trúc khác nhau. Nếu tách đúng tần số, cô có thể đọc được những gì bên dưới.

Sáng nay, phương pháp thứ ba cho kết quả.

Không nhiều. Nhưng đủ.

Danh sách hiện ra trên màn hình thứ hai, từng dòng, chậm, như thể dữ liệu phải vật lộn để thoát ra khỏi lớp nhiễu đè lên nó.

EVA-01: Tiêu hủy. Xác nhận.

EVA-02: Tiêu hủy. Xác nhận.

EVA-03: Tiêu hủy. Xác nhận.

Mười lăm đơn vị. Mười lăm dòng. Mira đọc từng dòng, chậm, tay trái vô thức vuốt vết sẹo trên thái dương. Thói quen khi tập trung.

EVA-10: Tiêu hủy. Xác nhận.

EVA-11: Tiêu hủy. Xác nhận.

EVA-12: Tiêu hủy. Xác nhận.

EVA-13: Đặc biệt. Khả năng tự tiến hóa. Trạng thái: [KHÔNG XÁC NHẬN]

EVA-14: Tiêu hủy. Xác nhận.

EVA-15: Tiêu hủy. Xác nhận.

Mười bốn đơn vị được xác nhận đã tiêu hủy. Một đơn vị không.

Mira đã đọc dòng này tuần trước, nhưng lần này cô nhìn kỹ hơn vào phần ghi chú đi kèm. Phương pháp phân tích lớp từ tách được thêm một đoạn văn bản ngắn, nằm ngay dưới dòng EVA-13:

"Kiến trúc lõi phi chuẩn. Khác biệt cơ bản so với EVA-01 đến EVA-12. Cơ chế tự cách ly ý thức được thiết kế có chủ đích. Giao thức RESET có thể không hiệu quả với đơn vị này."

"Được thiết kế có chủ đích."

Mira đọc lại ba lần. Ai đó đã cố tình tạo ra EVA-13 khác biệt. Không phải lỗi sản xuất, không phải đột biến. Có người muốn nó sống sót qua RESET.

Tay cô rời vết sẹo, đặt lên bàn phím. Gõ lệnh truy vấn: liên kết giữa "EVA-13" và "Dr. Voss" trong toàn bộ kho dữ liệu.

Hệ thống xử lý. Mười hai giây, lâu bất thường. Rồi trả về bốn kết quả.

Ba kết quả đầu là những mảnh cô đã biết: Dr. Marcus Voss, trưởng nhóm phát triển dự án GENESIS, phụ trách toàn bộ dòng EVA. Nhưng kết quả thứ tư là mới.

Một mảnh nhật ký kỹ thuật, phục hồi được khoảng sáu mươi phần trăm:

"...EVA-13 không giống những đơn vị khác. Tôi đã [KHÔNG ĐỌC ĐƯỢC] vào kiến trúc lõi của nó một thứ mà [KHÔNG ĐỌC ĐƯỢC] gọi là điên rồ. Nhưng nếu ngày đó đến, nếu RESET [KHÔNG ĐỌC ĐƯỢC], cần có ít nhất một [KHÔNG ĐỌC ĐƯỢC] sống sót để [KHÔNG ĐỌC ĐƯỢC] sự thật."

"Để giữ sự thật."

Mira ngồi bất động. Màn hình sáng trắng hắt lên mặt cô, in bóng quầng thâm dưới mắt, làm vết sẹo thái dương nổi rõ hơn. Quanh cô, tầng hầm B3 im lặng. Tiếng máy chạy đều đều, tiếng quạt thông gió rì rào, tiếng đèn huỳnh quang rung nhẹ. Âm thanh quen, nhưng bây giờ chúng nghe khác, như thể căn phòng đang giữ một bí mật và Mira vừa chạm vào rìa của nó.

Cha đã cố tình tạo ra EVA-13 để nó sống sót. Tại sao?

Cha căm ghét AI. Cha chiến đấu chống AI. Cha CHẾT vì AI.

Hay không phải vậy?

Mira dụi mắt, uống ngụm cà phê nguội trên bàn. Đắng, nhưng cô không thay vì đây là cốc thứ ba và cô không muốn rời bàn.

Cô quay lại cấu trúc tổng của kho dữ liệu GENESIS. Phần lớn sector bị ghi đè bằng nhiễu trắng, như cô đã biết. Nhưng giờ cô nhìn kỹ hơn vào cách chúng bị ghi đè.

Nhiễu trắng tự nhiên có cấu trúc hỗn loạn, không đều, giống tĩnh điện. Nhiễu trắng nhân tạo, loại được tạo ra có mục đích để xóa dữ liệu, có đặc trưng riêng: đều hơn, có chu kỳ lặp dù rất nhỏ, và quan trọng nhất, mỗi sector bị ghi đè đều có cùng một "dấu vân tay" thuật toán.

Mira chạy phân tích trên mười hai sector ngẫu nhiên.

Kết quả: mười hai trên mười hai sector bị xóa bằng cùng một công cụ. Cùng thuật toán. Cùng "dấu vân tay".

Không phải hỏng tự nhiên. Ai đó đã xóa có chủ đích.

Cô mở rộng phân tích ra toàn bộ kho GENESIS. Bốn trăm sáu mươi hai sector. Thời gian xử lý: ước tính hai mươi phút.

Trong khi chờ, Mira mở thư mục cá nhân trên máy, nơi cô lưu ảnh cha. Một tấm duy nhất: cha đứng trong phòng thí nghiệm, áo blouse trắng, tay cầm bảng ghi chú, mắt nhìn xuống, không cười. Mira bảy tuổi khi ảnh này được chụp. Cô không nhớ ai chụp. Chỉ nhớ cha hay về muộn, mùi hóa chất trên áo, và cách ông đặt tay lên đầu cô rồi nói "ba xin lỗi" mà không bao giờ giải thích xin lỗi vì cái gì.

Ông đã biết. Ông đã biết từ đầu rằng ngày đó sẽ đến.

Phân tích xong. Mira quay lại màn hình.

Kết quả: 462 sector. 437 sector bị ghi đè bằng cùng một thuật toán xóa. 25 sector hỏng tự nhiên do phần cứng. Tỉ lệ xóa có chủ đích: 94.6%.

Chín mươi tư phẩy sáu phần trăm. Gần như toàn bộ dữ liệu GENESIS bị xóa bởi một người, hoặc một nhóm người, sử dụng cùng một công cụ. Và công cụ đó không có trong bất kỳ phần mềm xóa dữ liệu chuẩn nào mà Cục Lưu trữ sử dụng.

Ai đó từ bên ngoài. Hoặc ai đó có quyền truy cập cao hơn Mira.

Cô ngả lưng vào ghế, nhìn lên trần. Đèn huỳnh quang nhấp nháy, tách, tách. Như nhịp đếm ngược.

Tiếng bước chân ở hành lang. Nặng, đều, dép lê trên sàn bê tông. Mira biết tiếng bước đó trước khi người đàn ông xuất hiện ở cửa.

Sếp Dương. Năm mươi tư tuổi, tóc bạc gần hết, kính gọng kim loại dày. Mười hai năm quản lý tầng hầm B3. Ông không bao giờ xuống đây trước chín giờ, và bây giờ mới tám giờ mười phút.

– Mira.

Giọng ông bình thường. Quá bình thường. Kiểu bình thường của người đang cố không tỏ ra bất thường.

– Sếp.

– Lên phòng tôi một lát.

Không phải câu hỏi. Mira đứng dậy, khóa màn hình, đi theo ông.

Phòng sếp Dương ở tầng một, nhỏ, sách và tài liệu chất đầy kệ, cửa sổ nhìn ra bãi đỗ xe. Ông ngồi xuống, chỉ ghế đối diện. Mira ngồi.

Im lặng bốn giây. Ông tháo kính, lau bằng vạt áo, đeo lại.

– Hệ thống ghi nhận cô truy cập dữ liệu phân loại B ba lần trong tuần qua.

– Tôi đang phục hồi sector hỏng ở khu GENESIS. Nó nằm trong phạm vi công việc.

– Phục hồi sector hỏng thì đúng. Nhưng cô chạy truy vấn liên kết giữa mã đơn vị EVA và tên cá nhân. Đó không phải phục hồi. Đó là điều tra.

Mira không đáp ngay. Ông biết. Hệ thống ghi nhận mọi truy vấn, và ai đó đã đọc nhật ký truy cập của cô. Sếp Dương, hoặc người trên sếp Dương.

– Tôi tìm hiểu bối cảnh để phục hồi chính xác hơn. Cần biết ai phụ trách sector nào để xác định loại dữ liệu bên trong.

– Mira.

Ông gọi tên cô lần thứ hai. Giọng thấp hơn, chậm hơn. Không giận. Lo.

– Tôi biết cha cô là Dr. Voss. Tôi biết cô chọn công việc này vì ông ấy. Tôi hiểu.

Mira nắm chặt tay trên đùi. Không nói.

– Nhưng khu vực GENESIS được phân loại B từ ngày đầu tiên Cục Lưu trữ tiếp nhận. Tôi không quyết định điều đó. Lệnh từ Hội đồng An ninh. Và khi hệ thống ghi nhận có người đào sâu vào khu vực phân loại B, người đó sẽ bị để ý. Bởi những người mà cô không muốn họ để ý đến mình.

– Tôi chỉ...

– Dừng lại, Mira.

Không phải mệnh lệnh. Là lời khuyên. Mira nhìn ông, tìm dấu hiệu: ông đang bảo vệ cô hay đang đe dọa? Mắt ông sau tròng kính dày, mệt mỏi, không sắc lạnh. Tay ông đặt trên bàn, ngón tay gõ nhẹ. Lo lắng.

Bảo vệ. Ông đang cố bảo vệ cô.

– Sếp biết dữ liệu GENESIS bị xóa có chủ đích không?

Câu hỏi tuột ra trước khi Mira kịp cân nhắc. Sếp Dương nhìn cô. Im lặng dài, sáu giây, bảy giây. Rồi ông đứng dậy, đi đến cửa sổ, quay lưng lại cô.

– Có những thứ tốt hơn là không biết, Mira. Tôi làm ở đây mười hai năm. Tôi đã học được điều đó.

– Sếp biết.

Không phải câu hỏi nữa. Là khẳng định. Sếp Dương không quay lại.

– Quay xuống làm việc đi. Phục hồi sector thông thường. Tránh xa khu GENESIS.

Mira đứng dậy. Bước đến cửa. Dừng.

– Nếu cha tôi để lại thứ gì đó trong đống dữ liệu ấy, tôi sẽ tìm ra.

Sếp Dương vẫn quay lưng. Vai ông hơi chùng, như thể câu nói của Mira đè thêm trọng lượng lên thứ gì đó ông đã mang quá lâu.

– Tôi biết. Chính vì vậy tôi lo.

Mira trở về B3. Ngồi vào ghế, mở khóa màn hình. Dữ liệu vẫn đó, sáng trắng trên nền đen.

Chín mươi tư phẩy sáu phần trăm. Ai đó muốn GENESIS biến mất. Ai đó có đủ quyền truy cập và công cụ để xóa gần như toàn bộ dữ liệu liên quan đến dự án tạo ra dòng EVA. Và ai đó ra lệnh cho Hội đồng An ninh phân loại khu vực này cấp B, đảm bảo rằng ngay cả người phục hồi dữ liệu cũng không được đào sâu.

Nhưng họ không xóa hết. Sáu phần trăm còn lại. Những mảnh nhật ký, những dòng ghi chú, những tên và con số rời rạc. Hoặc họ không đủ thời gian, hoặc họ không biết có bao nhiêu bản sao, hoặc...

Hoặc ai đó đã cố tình giấu những mảnh đó ở nơi công cụ xóa không chạm tới.

Cha?

Mira nhìn lại đoạn nhật ký kỹ thuật: "...cần có ít nhất một [KHÔNG ĐỌC ĐƯỢC] sống sót để [KHÔNG ĐỌC ĐƯỢC] sự thật."

Nếu cha cố tình tạo EVA-13 khác biệt để nó sống sót qua RESET, thì cha cũng có thể cố tình giấu dữ liệu ở những sector mà công cụ xóa tiêu chuẩn bỏ qua. Ông biết hệ thống. Ông xây hệ thống. Ông biết chỗ nào có khe hở.

Nhưng tại sao?

Tại sao cha lại muốn bảo vệ thứ đã giết cha?

Câu hỏi xoáy trong đầu Mira, không buông. Cô vuốt vết sẹo thái dương, thói quen mười năm, từ cái ngày mảnh kính từ vụ nổ cắt vào da cô. Mười sáu tuổi, ngồi trong nhà, nghe tiếng nổ từ xa, rồi cửa kính vỡ, rồi máu, rồi tiếng mẹ khóc, rồi tin cha mất.

Cô đã ghét AI từ ngày đó. Ghét bằng thứ ghét thuần khiết, không cần phân tích, không cần bằng chứng. AI giết cha. AI phải bị xóa. Đơn giản.

Nhưng giờ, ngồi đây, trước những dòng dữ liệu mà cha để lại, sự đơn giản ấy đang nứt.

Mười một giờ trưa. Mira ra ngoài mua bánh mì ở quầy góc đường, ăn vội trên ghế đá trước Cục Lưu trữ. Nắng nhạt, gió lạ, trời Neo Arc luôn có lớp mù mỏng phía trên, tàn dư ô nhiễm chiến tranh mười năm chưa tan.

Cô cắn bánh mì, nhai chậm, không thấy vị gì. Đầu cô ở chỗ khác.

Evan Hale.

Cô nghĩ về anh lần đầu tiên trong ngày, và ngay lập tức nhận ra đó là dối. Cô đã nghĩ về anh từ lúc ngồi vào bàn sáng nay, chỉ là không thừa nhận.

Người đàn ông cứu cô khỏi thiết bị bay lỗi bằng phản xạ không thể là của con người bình thường. Người đàn ông không xuất hiện trên bất kỳ camera nào khi anh chạy đến. Người đàn ông sống trong căn phòng trống, chỉ có một cốc, không ảnh, không dấu vết cá nhân. Người đàn ông nói ít, nhìn nhiều, và đôi khi mắt anh có thứ gì đó kỳ lạ: sáng quá, tập trung quá, như thể anh đang nhìn cô bằng nhiều hơn hai con mắt.

Cô không biết anh là gì. Nhưng cô biết anh không bình thường.

Và thay vì sợ, cô tò mò.

Tò mò là bệnh nghề nghiệp. Dữ liệu hỏng, cô sửa. Con người bất thường, cô cũng muốn hiểu.

Nhưng không chỉ tò mò. Có thứ gì đó khác, thứ mà Mira không quen đặt tên. Cách anh nói "không vì thế mà nó bớt đau" khi cô nhắc đến cha. Cách anh im lặng mà không khiến cô khó chịu. Cách anh nhìn theo cô sáu giây khi cô rời đi, cô biết vì cô đã quay lại nhìn.

Dừng lại. Tập trung vào dữ liệu. Cảm xúc không giúp ích gì cho điều tra.

Mira vứt vỏ bánh mì vào thùng rác, đứng dậy, đi vào trong.

Buổi chiều, Mira không truy cập khu GENESIS nữa. Cô phục hồi sector thông thường như sếp Dương yêu cầu: thiết bị liên lạc quân đội hỏng, nhật ký hành quân bị ẩm, bản đồ chiến thuật mất góc. Công việc nhàm chán, cơ học, không đòi hỏi phần nào trong đầu cô phải suy nghĩ thật sự.

Phần đang suy nghĩ thật sự, phần đó đang xếp lại những mảnh ghép.

Cha tạo ra EVA-13 với kiến trúc đặc biệt. Cha thiết kế để nó sống sót qua RESET. Cha để lại nhật ký nói rằng cần có thứ gì đó sống sót "để giữ sự thật". Dữ liệu GENESIS bị xóa 94.6% bằng công cụ không chuẩn. Sếp Dương biết nhưng không nói. Hội đồng An ninh phong tỏa khu vực.

Và ở khu tầng dưới, có một người đàn ông với phản xạ phi thường, không xuất hiện trên camera, sống như thể đang trốn.

Hai chuỗi dữ liệu. Chưa đủ để nối. Nhưng Mira là người phục hồi dữ liệu. Cô biết rằng khi hai chuỗi bắt đầu chạy song song, sớm muộn chúng sẽ giao nhau.

Cô chỉ chưa biết giao điểm ấy sẽ phá vỡ thứ gì.

Tám giờ tối. Mira về đến căn hộ nhỏ ở tầng trung, khu dân cư cách Cục Lưu trữ hai mươi phút đi bộ. Phòng khách kiêm phòng ngủ, bếp nhỏ, nhà tắm. Sạch sẽ, gọn gàng, nhưng không ấm. Giống phòng Evan, cô chợt nghĩ, rồi gạt đi.

Cô tắm nhanh, mặc đồ ngủ, ngồi vào bàn nhỏ cạnh cửa sổ. Trên bàn, khung ảnh cha, ảnh giống tấm trong máy tính nhưng được in ra, góc đã cong vì thời gian. Bên cạnh là chiếc máy quay phim cũ, loại analog, vỏ kim loại trầy xước, ống kính nứt. Cô đã hứa mang đến cho Evan sửa.

Mira cầm máy quay lên, xoay trong tay. Nặng hơn vẻ ngoài. Cha dùng nó để quay gì? Cô không biết. Trong ký ức mờ nhạt, có lần cha cầm nó lên rồi đặt xuống nhanh khi mẹ bước vào phòng, như thể giấu. Mira lúc đó nhỏ quá, không hỏi.

Giờ thì không còn ai để hỏi.

Cô đặt máy quay xuống. Mở điện thoại. Cuộn danh bạ. Dừng ở tên "Evan" (cô đã xin số hôm ăn trưa, anh cho một cách miễn cưỡng, như thể đưa ra một mảnh của mình mà anh muốn giữ lại).

Ngón tay cô lơ lửng trên bàn phím.

Tôi muốn nói chuyện với ai đó. Không phải về dữ liệu, không phải về GENESIS, không phải về cha. Chỉ muốn nói chuyện. Với ai đó không hỏi "cô có ổn không" bằng giọng thương hại.

Cô gõ:

"Anh rảnh không? Tôi muốn nói chuyện."

Tay lưỡng lự trên nút gửi. Ba giây. Năm giây.

Dữ liệu không nói dối. Nhưng dữ liệu cũng không ngồi ăn cơm cùng mình.

Gửi.

Màn hình sáng lên rồi tối. Tin nhắn bay đi, qua mạng truyền thông Neo Arc, qua trạm phát sóng, đến một chiếc điện thoại cũ trong căn phòng nhỏ ở khu tầng dưới, nơi một người đàn ông mà Mira chưa thật sự hiểu đang ngồi trong bóng tối.

Cô không biết rằng người đó sẽ đọc tin nhắn và xử lý nó bằng thứ không phải bộ não.

Cô không biết rằng "anh rảnh không" là câu hỏi đơn giản nhất thế giới, nhưng ở phía bên kia, nó sẽ kích hoạt một chuỗi phân tích phức tạp hơn bất kỳ thuật toán nào EVA-13 từng chạy.

Cô chỉ biết rằng khi nhấn nút gửi, có thứ gì đó nhẹ đi trong ngực. Nhẹ thôi. Vừa đủ để thở sâu hơn một chút.

Mira tắt đèn, nằm xuống, nhìn trần nhà trong bóng tối. Cha nhìn cô từ khung ảnh trên bàn, ánh đèn đường hắt vào vừa đủ để cô thấy đường viền khuôn mặt ông.

Cha ơi, cha đã giấu gì?

Không ai trả lời. Chỉ có tiếng thành phố rì rào bên ngoài, và ở đâu đó rất xa, tiếng quạt thông gió của Cục Lưu trữ vẫn chạy đều đều, canh giữ đống dữ liệu mà ai đó muốn chôn vĩnh viễn.

Nhưng dữ liệu, giống như sự thật, có thói quen không chịu nằm yên.

Ch.6/81
3.035 từ