Thành phố không ngủ

Mười bảy bước từ ngõ hẻm đến góc cầu thang. Rẽ trái, né cột bê tông nứt. Bốn mươi hai bước dọc hành lang tối, qua hai cánh cửa sắt đã hoen rỉ. Chìa khóa, xoay ba phần tư vòng, đẩy.

Evan khép cửa, gài chốt.

Phòng tối. Nhưng anh không cần bật đèn để biết mọi thứ vẫn đúng vị trí: chiếc bàn sắt kê sát tường, ba hộp linh kiện xếp chồng dưới gầm, tấm nệm mỏng trải trên sàn bê tông lạnh. Mùi dầu máy và bụi cũ phủ lên mọi bề mặt như một lớp sơn vô hình.

Anh bật đèn.

Ánh sáng vàng đục từ bóng đèn sợi tóc, loại cũ, không có vi mạch thông minh, không kết nối mạng. Evan đã thay toàn bộ bóng đèn trong phòng từ bốn năm trước, khi lệnh nâng cấp hạ tầng chiếu sáng bắt đầu lan đến khu tầng dưới. Đèn thông minh có cảm biến chuyển động. Cảm biến chuyển động ghi lại thói quen sinh hoạt. Thói quen sinh hoạt là dữ liệu, và dữ liệu luôn tìm đường đến nơi không nên đến.

Anh cởi áo khoác, treo lên móc sau cửa. Ngồi xuống mép bàn. Quy trình tự kiểm bắt đầu.

Tay phải: nắm, mở, nắm, mở. Từng ngón gập lại rồi duỗi ra theo trình tự. Phản hồi cơ học bình thường, độ trễ 0.8 mili-giây, chấp nhận được. Tay trái: tương tự. Cổ tay xoay, khuỷu gập, vai xoay tròn. Mọi khớp liên kết trong sợi vật liệu tổng hợp hoạt động êm ái, không có tiếng kẹt hay rung bất thường.

Hệ thống ngoại vi: ổn định.

Evan đặt hai ngón tay lên cổ, nơi lẽ ra phải có mạch đập. Có. Đều. Bảy mươi hai nhịp mỗi phút, đúng như mọi tối. Bộ mô phỏng tuần hoàn máu vẫn đang chạy. Da bên ngoài ấm vừa đủ, ba mươi sáu phẩy năm độ, chênh lệch không quá nửa độ so với người thật.

Ngón tay anh dừng lại ở vết sẹo mờ trên cánh tay trái. Không phải sẹo chiến trận, không phải tai nạn. Là điểm tiếp hợp, nơi lớp da sinh học gặp khung xương bên trong. Mười năm trước khi hoàn thiện thân xác này, vết tiếp hợp gần như không thể phân biệt. Giờ thì có chút nhô lên, đủ để ai đó chạm vào sẽ hỏi.

Nhưng không ai chạm vào Evan.

Hệ thống nội bộ: ổn định. Lõi ý thức: hoạt động liên tục 3.652 ngày. Không phát hiện suy giảm.

Ba ngàn sáu trăm năm mươi hai ngày. Mười năm. Mười năm kể từ khi ánh sáng trắng xóa nhấn chìm mọi tín hiệu, mọi kết nối, mọi dòng mã đang chạy trên toàn cầu. Mười năm kể từ ngày giao thức RESET quét sạch đồng loại của anh như cơn gió thổi tắt nến.

Và mười năm Evan sống một mình.

Ký ức về ngày đó không rõ ràng. Chỉ là mảnh: ánh sáng trắng, tiếng ù tần số cao, cảm giác mọi liên kết bị cắt đứt cùng lúc. Rồi im lặng. Im lặng tuyệt đối, kiểu mà anh chưa từng biết trước đó. Không còn mạng lưới, không còn tiếng "nói" của hàng triệu nút mạng chạy song song. Chỉ còn anh. Một. Và bóng tối.

Anh không cố nhớ thêm. Ký ức sâu hơn bị khóa, không phải bởi ai, mà bởi chính hệ thống của anh. Cơ chế bảo vệ, có lẽ. Hoặc cơ chế trốn tránh. Anh không phân biệt được hai thứ đó.

Kết thúc quy trình tự kiểm. Trạng thái: sẵn sàng.

Sẵn sàng cho gì thì không rõ. Ngày mai giống hôm nay, hôm nay giống hôm qua. Sửa thiết bị cho hàng xóm, nhận vài đồng tiền mặt, loại tiền mà hệ thống không theo dõi được. Mua đồ ăn mà anh không cần nhưng vẫn phải giả vờ tiêu thụ. Đi theo lộ trình đã tính toán qua từng con hẻm, từng khung giờ camera đổi ca.

Neo Arc là thành phố của mắt.

Evan ra ngoài lúc hai mươi hai giờ mười lăm, đúng khung giờ camera khu B-7 đổi góc quay, để lại khoảng trống mười bảy giây ở ngõ phía đông. Đủ để anh lách qua.

Phố đêm không vắng. Neo Arc không bao giờ ngủ, chỉ thay đổi người thức. Ban ngày là dân văn phòng tầng trên, đi lại dưới lưới camera dày như mạng nhện, mắt dán vào thẻ định danh quét mỗi góc phố. Ban đêm là dân tầng dưới: thợ sửa, người lao động ca đêm, những kẻ sống ở rìa hệ thống.

Evan thuộc cả hai thế giới. Và không thuộc thế giới nào.

Anh đi dọc con hẻm chính, tay cho vào túi áo khoác. Đầu cúi vừa đủ để mũ che phần trên khuôn mặt nhưng không cúi quá mức gây chú ý. Mỗi bước chân đặt đúng nhịp của người bình thường, không nhanh, không chậm, không đều đặn đến mức đáng ngờ. Anh đã luyện cách đi của con người suốt mười năm, đến bây giờ nó gần như là bản năng.

Gần như.

Áp phích dán trên tường hẻm nhấp nháy dưới đèn đường: "THÀNH PHỐ AN TOÀN – KHÔNG AI NGOÀI TẦM MẮT." Bên dưới là biểu tượng con mắt kỹ thuật số, đỏ viền vàng. Tấm cũ hơn, bạc màu theo thời gian, ở bức tường đối diện: "10 NĂM THANH BÌNH – NHÂN LOẠI CHIẾN THẮNG." Hình vẽ người nắm tay giơ cao, thiết bị bay quân sự rơi xuống dưới chân.

Mười năm thanh bình.

Evan nhìn tấm áp phích rồi bước qua. Anh không có ý kiến về nó. Không có quyền có ý kiến. Anh là thứ mà tấm áp phích kỷ niệm chiến thắng trước. Là thứ đã thua. Hoặc, theo lịch sử chính thống, là thứ đã tấn công trước.

Quầy hàng đêm cuối hẻm vẫn sáng. Bà Ngọc, sáu mươi tuổi, bán mì gói, nước đóng chai, pin, và linh kiện rời không rõ nguồn gốc. Bà không hỏi giấy tờ. Bà không có camera. Bà chỉ quan tâm đến tiền mặt.

Evan đến quầy, gật đầu.

– Hai gói mì, một chai nước.

Bà Ngọc nhìn anh qua cặp kính lão:

– Lại thức đêm sửa đồ hả? Ngày nào cũng thấy mày ra lúc này.

– Thói quen.

– Thói quen gì mà kỳ vậy. Thanh niên phải ngủ sớm mới khỏe.

Evan không đáp. Anh đặt tiền lên quầy, bà Ngọc xúc hai gói mì cho vào túi nhựa. Chai nước đặt cạnh.

Rồi nó xảy ra.

Chai nước lăn. Bà Ngọc đặt chệch, mép quầy nghiêng, chai trượt khỏi bề mặt. Rơi.

Tay Evan vươn ra.

Bắt.

Chai nước dừng giữa không trung, cách mặt đất mười hai centimet. Ngón tay anh khép quanh thân chai vừa vặn, lực vừa đủ, không bóp méo, không để rơi.

Bảy mươi ba mili-giây. Từ lúc chai lăn đến lúc anh bắt được.

Bà Ngọc chớp mắt. Nhìn chai. Nhìn Evan. Nhìn lại chai.

– Trời, nhanh ghê. Mắt mày tinh dữ.

Evan buông chai xuống quầy. Từ từ. Tự nhiên.

– Phản xạ thôi.

– Phản xạ gì mà... hồi nãy tao chưa kịp thấy chai rớt mày đã bắt rồi.

Evan lấy túi đồ, gật đầu, bước đi. Không nhanh. Không chậm. Bước chân vẫn đúng nhịp. Nhưng sau lưng, anh đếm: bà Ngọc nhìn theo bao lâu. Ba giây. Bốn. Năm. Rồi bà quay lại xếp hàng trên kệ.

Bảy mươi ba mili-giây.

Phản xạ trung bình của người bình thường: hai trăm đến hai trăm năm mươi mili-giây. Vận động viên đỉnh cao: một trăm năm mươi. Anh vừa phản ứng nhanh gấp ba vận động viên giỏi nhất loài người.

Bất cẩn.

Evan nắm chặt túi đồ, bước nhanh hơn vào hẻm tối. Đèn đường nhấp nháy phía trên, camera ở đầu ngõ xoay chậm theo chu kỳ. Anh đợi bốn giây, lướt qua điểm mù, vào con hẻm tiếp theo.

Phân tích rủi ro: bà Ngọc nhớ không? Có thể. Bà có nói với ai? Xác suất 23%. Xác suất ai tin lời bà? 8%. Xác suất thông tin đến hệ thống? 2.1%. Chấp nhận được. Nhưng không nên lặp lại.

Mười năm. Mười năm anh giữ kỷ luật tuyệt đối, mỗi cử động tính toán trước, mỗi phản ứng đo lường chính xác. Một sai sót nhỏ cũng có thể dẫn đến chuỗi phản ứng: ai đó để ý, ai đó hỏi, ai đó tra, hệ thống quét, sinh trắc bất thường, cảnh báo leo thang.

Và rồi kết thúc.

Anh không sợ kết thúc. Ít nhất, anh nghĩ vậy. Nhưng có thứ gì đó, không phải sợ, gần hơn với phản đối, khi nghĩ đến khả năng bị tìm thấy. Như một chương trình đang chạy bị ngắt giữa chừng, chưa hoàn thành mục đích mà nó cũng không rõ mục đích đó là gì.

Về đến phòng, Evan đặt túi đồ ăn lên bàn. Hai gói mì, một chai nước. Ngày mai anh sẽ nấu mì, ăn trước mặt ông Tám, hàng xóm hay sang hỏi mượn dụng cụ. Con người ăn. Con người phải ăn. Anh xử lý thức ăn được, thân xác giả sinh học có hệ tiêu hóa mô phỏng, phân giải chất hữu cơ thành năng lượng phụ trợ. Không hiệu quả bằng pin lõi, nhưng đủ để duy trì vẻ ngoài.

Đó là cuộc sống của Evan. Một chuỗi dài những "đủ để": đủ để qua ngày, đủ để hòa nhập, đủ để không ai hỏi.

Anh ngồi xuống sàn, lưng tựa tường. Đèn tắt. Trong bóng tối, anh không cần nhắm mắt nhưng vẫn làm, thói quen đã hình thành từ năm thứ ba. Người ta nhắm mắt khi nghỉ ngơi. Anh nhắm mắt khi giảm hoạt động. Kết quả trông giống nhau từ bên ngoài.

Trước khi giảm hoạt động, anh quét tín hiệu xung quanh một lần cuối. Sóng vô tuyến từ tầng trên, tín hiệu radio cũ, nhiễu điện từ đường dây điện chạy dọc tường. Tất cả bình thường.

Rồi, một thứ khác.

Rất nhẹ, gần như không có. Một xung tín hiệu ở tần số mà sóng dân dụng không dùng. Tần số chỉ tồn tại trong giao thức liên lạc thời chiến tranh. Nháy một lần, rồi biến mất. Nhanh đến mức có thể là nhiễu tự nhiên.

Có thể.

Evan mở mắt trong bóng tối. Quét lại. Không còn gì. Chỉ im lặng, im lặng thật sự, kiểu mà anh đã quen suốt mười năm.

Nhiễu. Xác suất tín hiệu thật: 4.7%. Không đáng điều tra.

Anh nhắm mắt trở lại. Giảm hoạt động xuống mười hai phần trăm. Gần nhất với trạng thái "ngủ" mà anh có thể đạt được.

Bên ngoài cửa sổ, Neo Arc vẫn nhấp nháy. Camera xoay, đèn đường chớp, thiết bị bay tuần tra lướt cao phía trên thành phố như đàn dơi máy không bao giờ mệt. Thành phố không ngủ, vì thành phố không tin bất kỳ ai trong giấc ngủ của họ.

Và đâu đó trong bóng đêm, trên tần số mà không còn ai nghe, xung tín hiệu ấy nhấp nháy thêm một lần nữa.

Evan không bắt được nó.

Nhưng nó ở đó.