Quá khứ
Thứ Bảy, tuần thứ hai mươi hai. Mười giờ sáng.
Căn hộ Bình Thạnh. Rèm kéo kín.
Cô nằm trên giường từ tối qua, không thay đồ, áo sơ mi trắng nhàu, quần jeans, tóc xõa trên gối. Mắt mở nhìn trần nhưng không nhìn gì. Kiểu mắt mở suốt đêm mà không ngủ.
Mèo Mất Ngủ.
Đúng nghĩa đen lần đầu trong đời.
Điện thoại trên đầu giường, ba mươi bảy tin nhắn chưa đọc. Vy Vy: mười hai. Hoàng Nam: bốn. Nhóm Zalo Vega: hai mươi mốt. Cô không mở.
Tối qua, về nhà, tắt đèn, nằm xuống, và, không ngủ.
Không ngủ vì mỗi lần nhắm mắt thấy: đèn vàng. Bàn tròn. Cốc cà phê nguội. Và ổng ngồi nghiêng người, nói: "Vào đi, Mèo Mất Ngủ."
Ba chữ. Bằng giọng ổng.
Giọng Kẻ Quan Sát, mà không phải Kẻ Quan Sát. Kẻ Quan Sát là chữ trên màn hình. Giọng là Lâm Quân Dịch.
Và hai người đó là một.
Tao biết từ lâu. Từ tuần tám. Nhưng biết bằng đầu khác biết bằng tai.
Nghe ổng nói "Mèo Mất Ngủ" bằng giọng thấp, nhẹ, kiểu giọng không có lớp CEO. Lần đầu tao hiểu: ổng đã biết tao qua chữ hai năm, và giữ tên đó trong đầu suốt.
Cô ngồi dậy. Chậm. Lưng đau, kiểu đau nằm cong suốt đêm. Đặt chân xuống sàn lạnh, gạch bông căn hộ cũ.
Nhìn quanh. Bàn nhỏ góc phòng, laptop, cốc nước, hình dán mèo đen trên nắp. Kệ sách, Norwegian Wood, Past Lives (đĩa), một chồng tạp chí cũ. Cửa sổ, rèm kéo, ánh sáng lọt qua khe, sáng nhạt, kiểu sáng thứ Bảy Sài Gòn.
Tao cần, gì?
Không phải cà phê. Không phải ăn. Không phải nói chuyện.
Tao cần, nhìn lại.
Cô đứng dậy. Đi đến bàn. Mở laptop. Màn hình sáng, ánh xanh, chiếu lên mặt.
Mười ngón tay gõ, không cần nghĩ, như phản xạ, như sáu tháng trước, trước khi vào Vega, đêm nào cũng gõ.
vonglau.vn
Trang tải. Nền trắng ngà. Chữ thanh mảnh. Logo ngọn tháp.
Ba tháng, không. Bảy tháng rồi tao không đăng gì. Nhưng tao đăng nhập thỉnh thoảng khi không ngủ được, đọc lại. Đọc như đọc nhật ký. Nhật ký mà tao viết cho người lạ, và người lạ bây giờ ngồi cách tao bảy tầng lầu.
Đăng nhập. Mèo Mất Ngủ. Mật khẩu cũ.
Trang cá nhân. Bốn mươi mốt bài. Hai nghìn bốn trăm hai mươi bình luận. Hai trăm bốn mươi sáu người theo dõi.
Hai nghìn bốn trăm hai mươi.
Mỗi bình luận là một đêm khuya. Mỗi đêm khuya tao và ổng ngồi ở hai nơi, gõ, cãi về những thứ mà ban ngày không ai thèm nói.
Cô cuộn. Xuống. Bài mới nhất, bài bình tập thơ, không ai bình luận. Bài trước đó, "Người lớn có nên khóc?", hai trăm mười ba bình luận. Bài trước nữa, "Có nên tha thứ cho người đã phản bội?", một trăm linh hai bình luận. Trước nữa, "Nhật ký Bridget Jones có phải truyện tình toxic?", năm mươi bốn bình luận.
Ba cuộc đối đầu.
Ba cuộc, trong bốn mươi mốt bài, mà tao nhớ từng chữ.
Không phải vì hay. Vì ổng. Vì cách ổng phản bác: sắc, logic, lạnh, nhưng mỗi lần ở cuối có một câu mềm. Câu mà ổng viết như không cố ý. Câu mà bây giờ tao biết: đó là Lâm Quân Dịch thật.
Cô nhấn vào bài đầu tiên trong ba bài.
"Nhật ký Bridget Jones có phải truyện tình toxic?"
Bài này cô viết, mười bảy tháng trước, hai giờ sáng, sau khi xem phim lần thứ tư. Giường bừa, mì gói trên bàn, mắt đỏ vì cười.
"Bridget Jones là kiểu nhân vật nữ mà đời thực sẽ ghét, hậu đậu, drama, tự ti. Nhưng trên phim, cô ấy là người duy nhất thành thật. Mark Darcy yêu cô ấy không phải vì cô hoàn hảo, mà vì cô không giả vờ hoàn hảo. Đó là romantic nhất có thể."
Năm mươi bốn bình luận. Phần lớn, đồng ý. "Yêu đúng phim!" "Bridget là bạn thân tinh thần của tao!"
Nhưng bình luận thứ bảy:
Kẻ Quan Sát: "Romantic, nhưng toxic. Cô ta tự ti, phụ thuộc vào sự xác nhận của đàn ông, đo giá trị bản thân bằng cân nặng và tình trạng hôn nhân. Nếu Bridget là người thật, bạn sẽ nói gì? 'Đi gặp chuyên gia tâm lý đi.'"
Bình luận thứ bảy.
Ổng luôn đến vào bình luận thứ năm đến thứ mười, khi mọi người đã khen xong, rồi, phát một câu, như cái kéo cắt ngang.
Và tao, Mèo Mất Ngủ, đã cắn câu.
Mèo Mất Ngủ: "Anh đang nhầm 'romantic' với 'hoàn hảo.' Romantic không nghĩa là lành mạnh. Romantic là thật, dù thật đó hỗn độn, dù thật đó buồn cười, dù thật đó, đau."
Kẻ Quan Sát: "Vậy anh hùng ma túy cũng romantic? Vì 'thật'? Logic này dẫn đến đâu?"
Mèo Mất Ngủ: "Logic anh dẫn đến một thế giới mà không ai dám yêu sai, không ai dám hỗn độn, không ai dám thật. Thế giới đó, sạch, nhưng chết."
Năm mươi bốn bình luận. Cãi qua cãi lại. Ai đó bình luận: "Xin phép bán vé xem hai bạn cãi." Mười ba người thả trái tim.
Nhưng bình luận cuối cùng, thứ năm mươi tư, Kẻ Quan Sát:
"Có lẽ cô đúng ở một điểm. Romantic không cần lành mạnh. Cần thật. Và thật, thì hỗn độn. Tôi thừa nhận: tôi sợ hỗn độn."
"Tôi sợ hỗn độn."
Bốn chữ. Cuối cùng. Trong năm mươi bốn bình luận tranh luận về Bridget Jones, ổng, để lộ.
Tao đọc câu đó, lúc ba giờ sáng, và ngồi im. Lâu. Vì tao hiểu. Vì tao cũng sợ. Nhưng cách tao sợ khác ổng, tao sợ nên lao vào, ổng sợ nên đứng ngoài.
Tao không trả lời bình luận đó. Lần duy nhất, trong hai năm, Mèo Mất Ngủ đọc xong mà không đáp.
Vì đáp cái gì? "Tao cũng sợ"? Trên diễn đàn? Trước mặt hai trăm bốn mươi sáu người theo dõi?
Nên tao im. Và ổng im. Và cuộc tranh luận về Bridget Jones, kết thúc, bằng hai người cùng sợ, và không ai nói.
Cô đóng bài. Cuộn tiếp.
"Có nên tha thứ cho người đã phản bội?"
Bài này, mười ba tháng trước. Không phải bài bình phim. Bài này, cô viết sau khi gặp lại Hưng, đàn anh cũ ở công ty đầu tiên, người bully cô, tình cờ ở quán cà phê quận ba.
Hưng chào. Cười. "Lâu quá nhỉ, An." Kiểu cười như chưa từng nói "Con nhỏ này biết gì."
Cô không cười lại. Gật đầu. Đi.
Về nhà, mở Vọng Lâu, viết:
"Hôm nay tôi gặp một người đã từng phản bội tôi. Không phải phản bội kiểu tình yêu, mà kiểu công việc. Kiểu dùng quyền hành để dìm người yếu thế hơn. Kiểu 'em còn trẻ, biết gì.' Người đó cười với tôi, như chưa từng xảy ra. Câu hỏi: tôi có nên tha thứ?"
Một trăm linh hai bình luận.
Bài này, khác. Không tranh luận sắc. Sâu. Chậm. Nhiều người kể chuyện riêng, bị phản bội bởi bạn, bởi gia đình, bởi đồng nghiệp. Có người viết hai ba đoạn dài, giọng run qua chữ.
Và Kẻ Quan Sát, bình luận thứ mười hai, không sắc như mọi lần:
Kẻ Quan Sát: "Tha thứ và quên là hai thứ khác nhau. Bạn có thể tha thứ mà không quên. Tha thứ là quyết định, bạn chọn không mang nặng nữa. Quên là phản xạ, bạn không chọn được."
Rồi bình luận thứ bốn mươi bảy, sau khi cả chuỗi bình luận tranh luận "tha thứ là yếu đuối" vs "tha thứ là mạnh mẽ", Kẻ Quan Sát viết một đoạn dài:
"Tôi từng tin người sai. Không phải kiểu phản bội trong phim, không có dao kề cổ. Kiểu bình thường hơn: tôi tin ai đó ở bên vì tôi. Hóa ra, vì thứ tôi có. Khi thứ đó không còn, người đó đi. Nhanh. Không ngoảnh lại."
"Tôi không tha thứ, vì không biết tha thứ cho ai. Tha thứ cho người bỏ đi? Hay tha thứ cho mình, vì đã tin?"
"Có lẽ câu trả lời là: tha thứ cho cả hai. Người bỏ đi, vì họ không đủ. Mình, vì mình dám tin, dù kết quả sai."
Cô ngồi. Nhìn đoạn đó. Trên màn hình. Chữ serif trên nền trắng ngà.
Mười ba tháng trước, tao đọc đoạn này, và ngồi im rất lâu. Không phải vì đồng ý. Vì giọng ổng, khác. Không lạnh. Không logic. Mềm. Kiểu mềm của người đang nói về vết thương thật, không phải lý thuyết.
"Tôi tin ai đó ở bên vì tôi. Hóa ra, vì thứ tôi có."
Bây giờ tao biết: ổng nói về Phương Linh. Bạn gái cũ. Thời Stanford. Bỏ đi khi ổng tách khỏi gia đình. Vì thứ ổng có là gia thế. Khi gia thế không còn, cô ta đi.
Mười ba tháng trước, tao không biết điều đó. Chỉ thấy: Kẻ Quan Sát, lạnh, logic, không bao giờ lộ, vừa viết một đoạn mà, nếu đọc chậm, nghe như đang khóc bằng chữ.
Và tao, Mèo Mất Ngủ, đã trả lời:
Mèo Mất Ngủ: "Tha thứ cho mình, vì dám tin. Tôi thích câu đó. Vì tin sai, vẫn tốt hơn, không tin gì."
Tao viết câu đó, và, lần đầu tiên, Kẻ Quan Sát không phản bác.
Ổng không đáp. Nhưng thả trái tim.
Một trái tim. Duy nhất. Trong hai năm, ổng thả trái tim, một lần, cho câu đó.
Cô nhìn biểu tượng trái tim trên màn hình. Nhỏ. Đỏ. Cạnh tên Kẻ Quan Sát.
Ổng.
Lâm Quân Dịch.
Ngồi ở penthouse quận Hai, hoặc phòng CEO tầng mười lăm, đêm khuya, đọc câu tao viết, và bấm trái tim.
Một lần.
Đủ.
Mắt nóng. Cô chớp. Nhanh. Cuộn tiếp.
"Người lớn có nên khóc?"
Bài cuối cùng.
Mười tháng trước. Sau Past Lives. Hai giờ sáng. Mắt ướt.
"Tôi vừa xem xong một bộ phim mà cả hai nhân vật chính đều biết mình yêu nhau, nhưng không nói. Hai mươi năm. Không nói. Và ở cuối, ở đúng cuối, họ khóc. Không phải vì mất nhau. Vì đã từng có nhau, dù chỉ bằng ý nghĩ, và ý nghĩ đó, đẹp đến mức, đau."
"Hỏi thật: người lớn có nên khóc?"
Hai trăm mười ba bình luận. Cuộc tranh luận dài nhất. Cả Vọng Lâu theo dõi.
Tao nhớ từng bình luận.
Không phải vì giỏi nhớ. Vì tao đọc lại, ít nhất, năm lần. Mỗi lần, đêm khuya, mỗi lần, thêm một lớp.
Bình luận thứ năm, Kẻ Quan Sát:
"Khóc là quyền. Nhưng không phải lúc nào cũng là dũng cảm. Đôi khi khóc là cách dễ nhất để không phải hành động."
Bình luận thứ mười bốn, Mèo Mất Ngủ:
"Hành động mà không cảm là máy. Anh muốn sống kiểu máy?"
Bình luận thứ ba mươi, Kẻ Quan Sát:
"Tôi muốn sống kiểu kiểm soát. Cảm xúc không kiểm soát là nguy hiểm."
Bình luận thứ bảy mươi, Mèo Mất Ngủ:
"Nguy hiểm cho ai? Cho anh? Hay cho người anh không dám để vào gần?"
Bình luận đó, tao viết, lúc ba giờ mười lăm sáng, tay run, vì tao biết: tao đang không cãi về khóc nữa. Tao đang hỏi, ổng, thật.
"Người anh không dám để vào gần."
Ai? Tao đâu biết đời ổng. Tao đâu biết Phương Linh. Tao đâu biết ổng tách khỏi gia đình. Nhưng qua chữ, qua hai năm, tao biết: ổng giữ khoảng cách. Với mọi người. Kể cả với tao, Mèo Mất Ngủ, người duy nhất ổng cãi qua mười lăm bình luận.
Cô cuộn. Nhanh. Đến bình luận thứ hai trăm mười ba, của cô, bình luận mà cô nhớ từng chữ:
"Tôi không hiểu tại sao tôi phải giải thích cho một người giấu mặt rằng cảm xúc con người không phải phương trình toán. Anh, hay chị, hay bất kỳ ai đang ngồi sau cái ảnh đại diện xám xịt kia, nếu anh chưa bao giờ khóc, thì anh chưa bao giờ sống."
Tao viết câu đó, vì tức. Vì mệt. Vì ba giờ sáng cãi nhau với người vô hình mà không thắng được.
Nhưng bây giờ đọc lại, tao thấy: không phải tức. Tao đang năn nỉ. "Anh chưa bao giờ khóc, thì anh chưa bao giờ sống" kiểu nói của người muốn người kia, sống, thật sự.
Kẻ Quan Sát không trả lời ngay. Một tiếng. Hai tiếng.
Rồi bình luận thứ hai trăm mười bốn, cuối cùng:
"Người lớn không khóc. Người lớn giữ cho người khác không phải khóc."
Rồi im.
Rồi chặn.
Không giải thích. Không báo trước. Trang cá nhân Kẻ Quan Sát, biến. Ảnh đại diện xám, biến. Hai năm bình luận, biến.
Và trong hộp thư riêng, một tin nhắn. Cuối cùng:
"Em sẽ hiểu. Sớm thôi."
Cô đóng laptop.
Không đóng sập, đóng chậm, nắp laptop khép xuống, ánh xanh tắt, phòng tối lại, chỉ còn ánh sáng lọt qua khe rèm.
Mười tháng.
Mười tháng kể từ "Em sẽ hiểu. Sớm thôi."
Tao không hiểu. Lúc đó. Tao giận. Tao nghĩ: ổng hèn. Cãi không lại thì chặn. Kiểu người giấu mặt, yếu, nên chạy.
Bốn tháng sau, tao bước vào Vega Media, và CEO nói: "Thú vị."
Và tao, bắt đầu hiểu.
"Em sẽ hiểu. Sớm thôi."
Sớm là bốn tháng sau. Hiểu là nhìn mặt ổng lần đầu và biết: Kẻ Quan Sát không phải người giấu mặt yếu đuối. Là Lâm Quân Dịch. CEO. Người kiểm soát mọi thứ. Người chặn tao không phải vì yếu, mà vì sợ.
Sợ gần hơn.
"Tôi sợ hỗn độn.", bình luận cuối Bridget Jones.
"Cảm xúc không kiểm soát là nguy hiểm," bình luận thứ ba mươi "Người lớn có nên khóc?"
"Người lớn giữ cho người khác không phải khóc.", bình luận cuối cùng.
Ổng chặn tao, vì ổng đang muốn gần hơn, và ổng sợ.
Giống tao. Năm tháng ở Vega. Biết ổng là ai từ tuần tám. Và im. Vì sợ. Vì nếu nói, mọi thứ thay đổi. Và tao, Trần Minh An, sợ thay đổi không kém gì Lâm Quân Dịch.
Cô ngồi. Trên ghế. Trước laptop đóng. Trong phòng tối.
Hai năm.
Bốn mươi mốt bài. Hai nghìn bốn trăm hai mươi bình luận. Một trái tim. Một tin nhắn cuối. Một lần chặn.
Năm tháng.
Năm tháng, từ ngày đầu đi làm, đến hôm qua, "Vào đi, Mèo Mất Ngủ."
Tao nhớ từng chữ.
Từng bình luận trên Vọng Lâu. Từng câu cà khịa trong phòng họp. Từng lần ổng nói "Thú vị." Từng lần tao bật lại. Từng đêm tăng ca ổng pha bạc xỉu vì nhớ tao thích sữa nhiều đường ít. Từng lần ổng nhìn tao qua kính tầng mười lăm, mà tao giả vờ không biết.
Nhớ hết.
Hai năm cộng năm tháng. Nhớ, từng, chữ.
Đó không phải ghét.
Đó –
–
Đó là gì?
Im.
Phòng im. Tiếng xe ngoài đường, xa, nhỏ. Tiếng quạt trần xoay, chậm, gió nhẹ.
Vy Vy hỏi, trong phòng HR, tuần trước: "Mày thích ổng không?"
Tao nói: "Tao sợ."
Sợ, vì, thích.
Sợ, vì, biết: nếu thừa nhận, mọi thứ thay đổi. CEO với nhân viên. Kẻ Quan Sát với Mèo Mất Ngủ. Hai năm cãi nhau, biến thành cái gì?
Biến thành, cái nhìn, ở phòng CEO, tối qua, khi tao nói "tôi cần thời gian", và ổng nói "tôi nghe thấy", bằng giọng, nhẹ kiểu giọng, không giữ, nhưng không bỏ.
"Người lớn không khóc. Người lớn giữ cho người khác không phải khóc."
Ổng viết câu đó, mười tháng trước, rồi chặn tao.
Nhưng ổng không giữ cho tao không khóc. Ổng, giấu, năm tháng, và, khi bí mật vỡ, ổng xuống tầng tám, đứng trước mọi người, nhận, một mình, để tao không phải đứng một mình.
"Cô không nên phải đứng một mình ở đó."
Ổng nói câu đó, trước khi xuống.
Giữ cho người khác không phải khóc.
Ổng, đang, làm đúng cái ổng viết.
Mắt nóng.
Lần này, cô không chớp. Không nén. Không giữ.
Nước mắt, rơi, trên tay, trên bàn phím laptop, nhỏ, ấm, kiểu nước mắt đã giữ quá lâu.
Tao khóc.
Không phải vì giận. Không phải vì tủi thân. Không phải vì hai trăm đồng nghiệp biết bí mật.
Vì hai năm, tao cãi nhau với ổng, mỗi đêm, nghĩ ổng là kẻ thù, nghĩ ổng lạnh, nghĩ ổng logic không có tim...
Và ổng, suốt hai năm, ngồi ở phía bên kia màn hình, đọc từng chữ tao viết, nhớ tao thích bạc xỉu, nhớ tao kết bài bằng câu ngắn, nhớ bà ngoại tao ở Bình Dương, và, viết: "Tôi hiểu hơn cô nghĩ."
Ổng hiểu.
Từ đầu.
Và tao, năm tháng, nhìn ổng mỗi ngày, biết ổng là ai, và giả vờ không biết.
Hèn.
Cả hai, hèn.
Nước mắt rơi. Nhiều hơn. Cô không lau. Để mặc. Kiểu khóc của người đã giữ quá lâu, và, buông.
"Em sẽ hiểu. Sớm thôi."
Giờ tao hiểu.
Hiểu rằng, ổng chặn tao, vì sợ muốn gần hơn. Hiểu rằng, ổng nhận tao vào công ty, biết tao là ai, vì, không muốn mất tao lần nữa. Hiểu rằng, ổng giấu, vì cũng như tao, sợ nói ra thì mất.
Hiểu rằng "người lớn giữ cho người khác không phải khóc" là cách ổng yêu.
Lạnh bên ngoài. Giữ bên trong. Ghi sổ. Gạch rồi viết lại. "Nói" rồi không nói. "Lần khác" rồi lần khác.
Kiểu ổng.
Và tao, Mèo Mất Ngủ, "người lớn phải khóc", bây giờ, đang khóc.
Vì ổng đúng. Và tao cũng đúng.
Người lớn có nên khóc? Có. Người lớn giữ cho người khác không phải khóc? Cũng có.
Cả hai đúng. Cả hai, sợ. Cả hai, giấu. Cả hai, nhớ từng chữ.
Và bây giờ, cả hai, biết.
Cô nằm xuống. Trên giường. Mặt ướt. Gối ướt. Tóc xõa.
Muộn không?
Tao nói "tôi cần thời gian."
Nhưng thời gian là bao lâu? Thêm bao nhiêu đêm mở Vọng Lâu, đọc lại, và nhớ?
Bao nhiêu thứ Hai, đi làm, gặp ổng, giả vờ bình thường, khi cả hai biết: không bình thường?
Bao nhiêu?
Cô nhắm mắt.
Tao không biết.
Chỉ biết, bây giờ, tao khóc. Và lần đầu tiên trong đời, tao không giận mình vì khóc.