Đồng minh bất đắc dĩ

Tuần thứ năm ở Vega Media, Trần Minh An phát hiện một điều đáng sợ hơn cả việc sếp mình là Kẻ Quan Sát.

Sếp mình nghĩ giống mình.

· · ·

Thứ Ba.

Buổi báo cáo đầu tiên cho dự án Nexara Tech, một ngày sau khi được giao. Phòng CEO, mười giờ sáng. Minh An ngồi đối diện Quân Dịch, laptop mở, slide chiến lược sơ bộ trên màn hình, giọng cứng, lưng thẳng, tay không chạm bàn. Cô trình bày như đọc bản tin, chính xác, rõ ràng, không dư không thiếu.

Quân Dịch nghe. Ghi chú. Hỏi vài câu. Giọng phẳng. Mắt nhìn slide, không nhìn cô.

Cô trả lời. Mắt nhìn slide, không nhìn anh.

Hai người nói chuyện mười lăm phút mà không nhìn nhau quá hai giây, như hai người đọc kịch bản trước ống kính, biết camera đang quay, biết không được nhìn sai hướng.

Kết thúc. Minh An cầm laptop đứng dậy.

– Cô Trần.

– Dạ.

– Slide sáu. Cô đề xuất chiến lược nội dung video ngắn cho mạng xã hội. Tôi đồng ý hướng. Nhưng tỉ lệ phân bổ video so với bài viết dài, cô dựa vào dữ liệu nào?

– Dữ liệu từ bốn chiến dịch giáo dục tương tự trong mười hai tháng qua. Tôi sẽ gửi bảng phân tích chi tiết trước cuối ngày.

– Tốt.

Cô gật đầu. Quay lưng. Đi ra cửa. Đóng cửa nhẹ.

Hành lang tầng mười lăm. Im lặng. Thảm dày. Minh An hít thở, vai buông, cơ hàm giãn. Mười lăm phút, và cô mệt hơn chạy năm cây số.

Bình thường. Chuyên nghiệp. Không lộ gì.

Nhưng mệt. Mệt kiểu diễn viên hạ màn.

· · ·

Thứ Tư.

Buổi báo cáo thứ hai. Phòng CEO, mười giờ sáng. Minh An mang theo bảng phân tích chi tiết như đã hứa, hai mươi ba trang, biểu đồ, nguồn, chú thích.

Quân Dịch đọc. Im lặng. Lật từng trang. Năm phút.

– Trang mười hai. Anh dừng. Cô so sánh chi phí sản xuất video ngắn với bài viết dài. Nhưng cô không tính chi phí ẩn: thời gian biên tập, phê duyệt nội bộ, và vòng sửa với khách hàng. Video ngắn có ba vòng sửa trung bình, bài viết dài có một phẩy năm. Tính thêm thì tỉ lệ phân bổ cần điều chỉnh.

Minh An nhìn trang mười hai. Anh đúng. Cô bỏ sót chi phí ẩn.

– CEO nói đúng. Tôi sẽ tính lại.

– Nhưng —

Cô ngẩng lên. "Nhưng" từ miệng CEO là từ hiếm, thường anh chỉ bắt bẻ, không có "nhưng."

– Nhưng hướng tiếp cận của cô đúng. Vấn đề chỉ là con số, không phải tư duy.

Im lặng.

– Dạ. Cảm ơn CEO.

Cô đứng dậy. Ra cửa. Nhưng ở hành lang, cô dừng lại, nhìn xuống hai mươi ba trang tài liệu, và nhận ra: lần đầu tiên trong hai tháng, CEO không bắt bẻ để phá. Anh bắt bẻ để xây.

Hướng tiếp cận đúng. Vấn đề chỉ là con số.

Đó không phải cách sếp nói với nhân viên. Đó là cách, cách Kẻ Quan Sát bình luận dưới bài viết hay trên Vọng Lâu. "Cô viết hay. Nhưng thiếu một tiền đề vững." Khen trước. Sửa sau. Không phá, chỉ đẩy cao hơn.

Ổng đang... dạy mình?

Hay, ổng đang combat với mình, kiểu khác?

· · ·

Thứ Năm.

Mười giờ. Phòng CEO. Ngày thứ ba. Cô đã quen mùi phòng, gỗ, da, cà phê, và mực bút máy mà cô không ngửi thấy nhưng biết ở đó vì cuốn sổ tay da lúc nào cũng mở trên bàn.

Hôm nay, Quân Dịch không ngồi sau bàn CEO. Anh ngồi ở bàn họp nhỏ, bàn tròn ở góc phòng, bốn ghế, thường dùng cho cuộc họp không formal. Anh đã mở laptop ở đó, cà phê hai cốc.

– Ngồi đây. Anh chỉ ghế đối diện. Dễ xem chung hơn.

Cô ngồi. Gần hơn. Không có bàn CEO to dày ngăn giữa, chỉ bàn tròn nhỏ, hai laptop, hai cốc cà phê, và khoảng cách sáu mươi phân.

Cô mở slide chiến lược Nexara, bản đã sửa, tính lại chi phí ẩn, điều chỉnh tỉ lệ.

– Tôi đã tính lại. Video ngắn từ sáu mươi phần trăm xuống bốn mươi lăm, bài viết dài từ hai mươi lên ba mươi, còn lại cho nội dung tương tác.

Quân Dịch nhìn slide. Gật nhẹ.

– Hợp lý. Nhưng nội dung tương tác, cô định nghĩa cụ thể là gì?

– Bài trắc nghiệm, công cụ tính toán, mẫu thử tương tác. Loại nội dung mà người dùng phải làm, không chỉ đọc.

Anh nhìn cô. Lần này, nhìn cô, không nhìn slide.

– Tại sao?

– Vì Nexara là ứng dụng học tập. Người dùng mục tiêu là sinh viên. Sinh viên không đọc quảng cáo, họ trải nghiệm. Nếu nội dung chúng ta cho họ trải nghiệm trước khi dùng sản phẩm, tỉ lệ chuyển đổi sẽ cao hơn vì họ đã có kết nối cảm xúc.

Im lặng.

Quân Dịch nhìn cô. Mắt sâu, phẳng, không biểu cảm, nhưng Minh An, sau hai tháng đọc mặt anh, bắt đầu thấy những thay đổi nhỏ: mắt hơi giãn ở góc, đầu hơi nghiêng, ngón tay dừng nhịp. Đó là mặt "đang xử lý" — mặt mà Kẻ Quan Sát mất mười phút, hai mươi phút mới trả lời trên Vọng Lâu, không phải vì đang nghĩ lập luận, mà vì đang do dự giữa đồng ý và không muốn thừa nhận.

– Kết nối cảm xúc. Anh lặp lại, giọng phẳng.

– Vâng.

– Cô vừa dùng chính xác cụm từ tôi định nói.

Im lặng. Dài hơn. Nặng hơn.

Minh An nhìn anh. Anh nhìn cô. Không phải nhìn qua slide, qua biểu đồ, qua bàn CEO. Nhìn thẳng. Và ở khoảng giữa hai cái nhìn đó, cô nhận ra, không phải nhận ra bằng logic mà bằng xương, bằng da, bằng cái gì đó sâu hơn suy nghĩ:

Hai người tư duy giống nhau.

Không phải trùng hợp. Không phải "great minds think alike." Mà vì hai năm, hai năm combat lúc nửa đêm, hai năm đọc bài nhau, phản bác nhau, thử thách nhau, đã rèn hai cái đầu này thành song song. Cô học cách nghĩ như anh để cãi anh. Anh học cách nghĩ như cô để phản bác cô. Và bây giờ, ngồi cùng phòng, bàn cùng vấn đề, hai cái đầu chạy cùng hướng, cùng tốc độ, đến cùng đích.

Đáng sợ.

– Tiếp tục. Anh nói, giọng hơi nhanh hơn bình thường, nhanh hơn nửa nhịp, đủ để cô nghe, không đủ để ai khác nghe.

Cô tiếp tục.

· · ·

Thứ Sáu.

Ngày thứ tư. Bàn tròn lại. Cà phê lại. Nhưng hôm nay, có gì khác.

Minh An đang trình bày kế hoạch cho cuộc gặp khách hàng, cuộc gặp đầu tiên với Nexara Tech, dự kiến thứ Năm tuần sau. Cô mô tả cách tiếp cận: mở bằng số liệu ngành, xây bằng chiến lược, đóng bằng kế hoạch thực thi.

– Phần đóng. Quân Dịch ngắt. Cô dự định đóng bằng kế hoạch thực thi chi tiết?

– Đúng. Ba tháng, chia ba giai đoạn, mỗi giai đoạn có mốc đánh giá.

– Đừng.

Cô dừng.

– Đừng cho họ thấy toàn bộ kế hoạch trong cuộc gặp đầu. Cho họ thấy hướng, cho họ thấy tầm nhìn, nhưng giữ lại chi tiết. Nếu cô cho hết ngay lần đầu, họ sẽ nghĩ họ không cần cô nữa.

– Nhưng, khách hàng muốn biết họ đang trả tiền cho gì.

– Khách hàng muốn biết họ đang trả tiền cho ai. Cô bán mình trước, bán kế hoạch sau.

Minh An mở miệng. Đóng lại. Mở lại.

– CEO vừa nói... bán mình trước?

– Bán năng lực, cô Trần. Giọng phẳng. Nhưng ở đâu đó dưới sâu, có thứ gì lấp lánh thoáng qua, kiểu đá cuội dưới suối. Khi khách hàng tin người ngồi trước mặt, họ tin kế hoạch mà người đó viết. Cô có năng lực. Cô có giọng nói thuyết phục. Dùng cái đó.

Cô có giọng nói thuyết phục.

Minh An ghi vào đầu, không ghi vào sổ. Câu đó không thuộc về sổ tay công việc. Câu đó thuộc về, chỗ khác. Chỗ sâu. Chỗ mà cô đang cố không mở cửa.

– Được. Tôi sẽ điều chỉnh. Mở bằng câu chuyện thay vì số liệu. Để Nexara thấy chúng ta hiểu vấn đề của họ trước khi đưa giải pháp.

– Đúng.

Cô nhìn anh. Anh nhìn cô.

– Đó cũng là điều CEO định nói.

Không phải câu hỏi. Câu khẳng định. Cô biết, vì cô đã học cách đọc mặt anh, và mặt anh vừa rồi là mặt "cô đúng nhưng tôi nói trước."

Quân Dịch không trả lời. Chỉ nhìn. Rồi, rất nhẹ, rất nhanh, kiểu người vừa nghe câu gì đó khiến mình phải xử lý, anh quay lại laptop.

– Thứ Sáu gửi tôi bản sửa.

– Dạ.

· · ·

Thứ Sáu.

Ngày thứ năm. Bàn tròn. Cà phê. Và, lần đầu tiên trong tuần, Minh An ngồi xuống mà không cảm thấy đang diễn.

Không phải vì bớt căng. Mà vì, vì cơ thể cô đã bắt đầu quen. Quen cái ghế da mềm. Quen mùi cà phê đen từ máy pha góc phòng. Quen tiếng bút máy cọ giấy khi anh ghi chú. Quen khoảng cách sáu mươi phân giữa hai vai ở bàn tròn.

Và quen, đáng sợ nhất, cách hai người làm việc.

Hôm nay, cô trình bày bản sửa. Mở bằng câu chuyện: một sinh viên năm ba, TP.HCM, ôn thi bằng ứng dụng miễn phí, kết quả tăng hai mươi phần trăm, nhưng ứng dụng không có tính năng ôn nhóm, Nexara có. Câu chuyện nhỏ. Cụ thể. Con người.

Quân Dịch nghe. Gật. Không ngắt.

Cô chuyển sang chiến lược. Slide mới, đã điều chỉnh: cho thấy hướng, giữ lại chi tiết. Bán người trước, bán kế hoạch sau.

– Tôi sẽ mở bằng câu chuyện sinh viên. Rồi chuyển sang: "Nexara có giải pháp, nhưng chưa ai kể câu chuyện đó cho sinh viên nghe. Chúng tôi sẽ kể." Kế hoạch chi tiết, tôi giữ cho cuộc họp thứ hai, sau khi họ đã tin.

Quân Dịch nhìn slide. Nhìn cô.

– Cô thay đổi nhanh.

Không phải khen. Không phải chê. Chỉ là nhận xét, nhận xét kiểu Kẻ Quan Sát: ghi nhận, phẳng, chính xác. Nhưng Minh An nghe được thứ ở dưới, nhẹ, ấm, khó bắt:

Anh ấn tượng.

– Tôi không thay đổi. Cô nói, nhìn thẳng. Tôi tiếp thu.

– Khác nhau sao?

– Thay đổi là bỏ cái cũ. Tiếp thu là giữ cái cũ và thêm cái mới.

Im lặng.

Quân Dịch nhìn cô. Lâu hơn bình thường. Rồi anh mở miệng, và cô thấy: anh định nói gì đó. Không phải về Nexara. Không phải về chiến lược. Mà về, về thứ gì đó giữa hai người, thứ mà cả hai đang giả vờ không thấy, thứ mà cuốn sổ tay da và cuốn Norwegian Wood trên kệ và bốn trăm tám mươi bảy bình luận lúc nửa đêm đang kéo ra khỏi bóng tối.

Nhưng anh không nói. Đóng miệng. Quay lại laptop.

– Gửi bản cuối trước mười hai giờ trưa thứ Hai. Tôi duyệt trước khi cô gặp Nexara.

– Dạ.

Cô đứng dậy. Cầm laptop. Đi ra cửa.

Ở hành lang, cô suýt đâm vào Hoàng Nam.

– Ơ! — Hoàng Nam nhảy lùi, tay nắm điện thoại, mắt sáng rỡ kiểu vừa bắt gặp cảnh phạm pháp. Mày vừa ở phòng CEO ra?

– Ừ. Báo cáo.

– Mày báo cáo cho ổng mỗi ngày tuần này?

– Ừ.

– Mỗi ngày?

– Ừ, Nam. Mỗi ngày. Vì tao đang lead dự án và CEO là người duyệt.

– Ủa nhưng mà — — — — hai người... hòa bình rồi hả?

Minh An nhìn Hoàng Nam. Nhìn mắt anh ta, mắt phóng viên nội bộ, mắt người ship, mắt người đang viết headline trong đầu.

– Hai người không chiến tranh bao giờ, Nam.

– Hả?

– Hai người chỉ, Minh An dừng. Tìm từ. Chỉ đang tìm cách nói chuyện. Vậy thôi.

Cô đi về bàn. Ngồi xuống. Mở laptop. Không nhìn Hoàng Nam đang đứng giữa hành lang, mồm há, ngón tay treo trên màn hình điện thoại.

Cô mở sổ tay công việc. Ghi:

"Gửi bản cuối trước 12h thứ Hai. Duyệt trước khi gặp Nexara."

Rồi, ở dòng dưới, tay viết trước khi đầu kịp chặn:

"Sếp không tệ như tưởng. Chỉ là..."

Bút dừng. Mực đọng ở đầu ngòi, tạo một chấm nhỏ, tròn, đen.

Chỉ là gì?

Chỉ là ổng hiểu cách tao nghĩ. Chỉ là ổng nói đúng điều tao định nói. Chỉ là năm ngày ngồi cùng phòng ổng, tao cảm thấy, lần đầu tiên kể từ khi đi làm, rằng ai đó đang lắng nghe tao thật sự. Không phải lắng nghe lịch sự. Lắng nghe kiểu, kiểu đối thủ đọc bài của nhau lúc nửa đêm trên Vọng Lâu.

Chỉ là hai năm combat rèn hai cái đầu này giống nhau đến mức đáng sợ.

Chỉ là, mình bắt đầu mong mười giờ sáng.

Cô đóng sổ tay. Mạnh. Tiếng "cộp" nhỏ.

Không. Đừng mong. Đừng quen. Đừng mềm.

Ổng là sếp. Ổng là Kẻ Quan Sát. Ổng biết mày là Mèo Mất Ngủ. Cả hai đang giả vờ. Và một ngày nào đó, ai đó sẽ ngừng giả vờ, và mọi thứ sẽ đổ.

Cho nên, giữ khoảng cách. Chuyên nghiệp. Làm việc. Không mong.

Cô mở laptop. Gõ. Làm việc.

Nhưng ở góc màn hình, đồng hồ hiện 11:47, và cô nhận ra: mười giờ sáng thứ Hai, buổi báo cáo tiếp theo, cách cô hai ngày và mười ba phút.

Cô không đếm.

Cô không đếm.

Cô đếm.