CEO Của Mười Hai Startup Phá Sản
Chương 22: NFT Ảnh Thú Cưng
Chương 22

NFT Ảnh Thú Cưng

Một tuần sau GreenChain chết, tôi mở Notes.

"NFT ảnh thú cưng."

Ý tưởng nằm ở đó từ đêm trước. Tôi viết lúc 12 giờ đêm, sau khi giao xong đơn cuối cùng, chạy ngang nhà Lâm, nhìn 30 chậu cây không có NFT. Bây giờ đọc lại, ý tưởng vẫn hay. Quy luật 3 lần đọc vẫn hoạt động. Vì quy luật do tôi viết, và tôi không bao giờ cập nhật quy luật.

PetMind AI chết vì AI không hiểu thú cưng. GreenChain chết vì blockchain không cần cho cây. Nhưng PetNFT khác. PetNFT kết hợp cả hai: thú cưng và NFT. Hai thứ đã chết, cộng lại, thành thứ sống. Toán học startup: (-1) + (-1) = 2. Vấn đề là toán học startup không tuân theo toán học.

PetNFT. Marketplace NFT cho ảnh thú cưng. Chụp ảnh chó mèo, mint thành NFT, bán trên marketplace. Mỗi con chó mèo là một tác phẩm nghệ thuật kỹ thuật số. "Because every pet is a masterpiece."

"Every pet is a masterpiece." Tôi viết tagline tiếng Anh. Tagline startup của tôi luôn bằng tiếng Anh, vì tiếng Anh nghe "scale" hơn. Tagline tiếng Việt: "Mỗi con thú cưng là một kiệt tác." Nghe như slogan tiệm thú y. Nên tiếng Anh.

Lần này không thuê ai. 50 triệu cho GreenChain đã đốt gần hết tiền giao hàng. Tài khoản: 2.3 triệu. Tiền nhà tháng này: chưa đóng (Hạnh chuyển 4.5 triệu "lần cuối, tao nói thật"). Nợ Hạnh giờ là 7.5 triệu nếu tính cả 3 triệu cũ.

Tự làm. Không cần code, vì có OpenSea. OpenSea là marketplace NFT lớn nhất thế giới, cho phép bất kỳ ai mint NFT miễn phí (trừ phí gas). Tôi không cần dev, không cần designer, không cần team. Chỉ cần ảnh chó mèo và ví crypto.

Mở Google Images. Gõ: "cute dog". 4 tỷ kết quả. Gõ: "cute cat". 5 tỷ kết quả. Internet có nhiều ảnh thú cưng hơn bất kỳ thứ gì tôi từng bán. Và tôi sẽ biến chúng thành tiền.

Biến ảnh chó mèo trên Internet thành tiền. Đây là ý tưởng đơn giản nhất tôi từng có. Đơn giản đến mức nghi ngờ. Nhưng nghi ngờ chỉ tồn tại 3 giây trong đầu CEO. Sau 3 giây, nó biến thành "đây là điểm mạnh, không phải điểm yếu."

Tải 100 ảnh chó mèo từ Unsplash (miễn phí, không bản quyền). 40 chó, 40 mèo, 10 hamster, 10 thỏ. Mở Canva, thêm filter "artistic" cho mỗi ảnh, thêm border, thêm tên: "Golden Retriever #001", "Persian Cat #017", "Hamster Warrior #003". Tên nghe như bộ sưu tập nghệ thuật. Thực tế là ảnh stock thêm filter.

Mint 100 NFT trên OpenSea. Collection: "PetNFT, Digital Pet Portraits." Giá mỗi NFT: 0.01 ETH (khoảng 500.000 đồng). Phí gas: 15 triệu cho cả 100 cái. 15 triệu. Tiền thuê nhà 3 tháng. Tiền Hạnh vừa chuyển "lần cuối." Tôi dùng tiền Hạnh cho tôi ăn để trả phí gas cho ảnh chó mèo. Nếu Hạnh biết, cô ấy sẽ không giận, chỉ mệt. Vì Hạnh luôn mệt thay cho giận.

15 triệu phí gas để mint 100 ảnh chó mèo từ Unsplash. Nếu có giải thưởng cho cách tiêu tiền phi lý nhất, tôi sẽ thắng mọi hạng mục. Nhưng giải thưởng phi lý cũng không tồn tại, vì thế giới không đủ phi lý để trao giải cho sự phi lý.

100 NFT online. Marketplace đẹp, ảnh đẹp, tên đẹp. Tôi ngồi nhìn. Đợi. Như đứa bé mở quầy nước chanh trước nhà, ngồi đợi khách, nhưng quầy nước chanh nằm trên blockchain và nhà nằm trên Internet.

Ngày 1: 0 bán. Ngày 2: 0 bán. Ngày 3: 0 bán.

3 ngày. 0 giao dịch. 100 NFT nằm trên OpenSea như 100 bức tranh trong phòng triển lãm không có ai. "Golden Retriever #001" nhìn tôi bằng đôi mắt stock photo, lưỡi thè, đuôi cong, vui vẻ theo cách chỉ chó trong ảnh stock mới vui. Nó không biết nó là NFT. Nó không biết nó trị giá 0.01 ETH. Nó chỉ là một con chó Retriever nào đó trên Unsplash, được một CEO phá sản dán nhãn "tác phẩm nghệ thuật kỹ thuật số."

Ngày 4, tôi quyết định tạo "traction." Mở ví crypto thứ hai. Chuyển 0.01 ETH từ ví chính sang ví phụ. Dùng ví phụ mua 1 NFT của chính mình. "Persian Cat #017."

Giao dịch hoàn tất. PetNFT có giao dịch đầu tiên.

Đăng LinkedIn: "PetNFT đã có giao dịch đầu tiên! Thị trường NFT cho thú cưng đang bắt đầu. Cảm ơn collector đầu tiên đã tin tưởng! 🐾🎉 #NFT #PetNFT #Web3"

Giao dịch đầu tiên và duy nhất. Người mua: tôi. Người bán: cũng tôi. Tôi vừa chuyển tiền cho chính mình qua blockchain và gọi đó là "traction". Wash trading. Thuật ngữ crypto cho việc mua bán giả để tạo ảo tưởng giao dịch. Tôi không biết thuật ngữ đó lúc làm. Tôi chỉ biết mình cần một con số khác 0. Vì 0 là sự thật, và sự thật thì không viral.

870 like. Giảm tiếp. Đường cong LinkedIn: 5.000 (PetMind AI) → 1.500 (WaterMind) → 890 (SleepMind) → 620 (BreatheMind) → 2.000 (Fail fast) → 1.200 (GreenChain) → 870 (PetNFT). Đồ thị giống nhịp tim người sắp mất: lên xuống thất thường, biên độ thu hẹp dần.

Liên hệ 20 pet influencer trên Instagram và TikTok. Tin nhắn mẫu: "Chào bạn! Mình là founder PetNFT, marketplace NFT cho ảnh thú cưng. Bạn muốn mint ảnh bé cưng thành NFT không? Miễn phí mint, bạn giữ 90% doanh thu!"

19 không trả lời. Tin nhắn nằm trong mục "Yêu cầu" của Instagram, nơi mọi tin nhắn từ người lạ đến chết. 1 trả lời: "@meocungSG: NFT đã chết rồi anh ơi 😅"

"NFT đã chết rồi anh ơi." 7 từ và 1 emoji. Pet influencer có 50.000 follower vừa review dự án tôi ngắn gọn hơn Apple review AppReminder. Apple viết 3 đoạn. @meocungSG viết 7 từ. Nhưng cả hai đều đúng.

Thử đăng vào 5 group Facebook "Hội yêu chó mèo Sài Gòn." Bài đăng: "PetNFT, Biến ảnh bé cưng thành tác phẩm nghệ thuật kỹ thuật số! Mint miễn phí!" 3 group: bị admin xóa (spam). 1 group: 2 comment "scam", 1 laugh react. 1 group: 1 comment "NFT là gì vậy?", tôi trả lời 200 từ, người đó reply "à tôi tưởng app chụp ảnh."

"Tôi tưởng app chụp ảnh." Khách hàng mục tiêu không biết NFT là gì. Tôi đang bán thứ người ta không hiểu, cho người không cần, bằng công nghệ đang chết. Ba lớp sai chồng lên nhau. Và tôi vẫn làm.

Thử một cách khác. Quay video TikTok: "Biến ảnh boss nhà bạn thành NFT trong 60 giây!" Quay trong căn hộ, ánh sáng đèn bàn, nền là poster "Hustle & Grind" góc bong. Tôi cười, nói nhanh, chỉ tay vào laptop. Video dài 47 giây. Upload. Thêm hashtag: #PetNFT #NFT #boss #meocung #chocung.

23 view trong 24 giờ. 1 comment: "Anh ơi, em share ảnh boss em cho anh được không?" Tôi trả lời: "Được chứ! Gửi ảnh, mình mint miễn phí!" Người đó gửi 5 ảnh mèo mướp. Tôi mint 5 NFT, gửi link, giải thích cách mua. Người đó: "Ủa, phải trả tiền hả? Em tưởng free."

"Em tưởng free." Internet. Nơi mọi thứ phải miễn phí, nếu không sẽ không ai dùng. Tôi mint 5 NFT miễn phí cho người lạ và người đó vẫn không mua. Mô hình kinh doanh: cho free mà người ta vẫn không muốn.

Tuần thứ 2. Tổng giao dịch: 1 (của tôi mua cho tôi). Tổng doanh thu thực: 0. Chi phí: 15 triệu (phí gas). Lỗ ròng: 15 triệu.

Ngồi trong căn hộ. Nhìn 100 NFT trên OpenSea. 100 con chó mèo hamster thỏ nhìn tôi qua màn hình. "Golden Retriever #001" vẫn thè lưỡi, vẫn vui. Nó không biết chủ nó phá sản. Chó stock photo không biết buồn.

Mở laptop lần cuối. Vào OpenSea. Nhìn 100 NFT. "Golden Retriever #001" vẫn thè lưỡi. "Persian Cat #017" vẫn nheo mắt (NFT tôi mua cho tôi, vẫn nằm trong ví phụ, như quà sinh nhật tôi tự tặng mình). "Hamster Warrior #003" vẫn ngồi trên bánh xe, quay đều, giống tôi: chạy mà không đi đến đâu.

Xóa collection. Bấm "Delete." OpenSea hỏi: "Are you sure?" Tôi bấm "Yes." 100 NFT biến mất. 100 "tác phẩm nghệ thuật kỹ thuật số" biến mất trong 3 giây. Nhanh hơn bất kỳ startup nào tôi từng đóng, vì lần này không có nhân viên phải cho nghỉ, không có văn phòng phải trả, không có investor phải gọi. Chỉ có tôi, laptop, và nút Delete.

Xóa. Đơn giản nhất trong mọi cách kết thúc startup. Không cần thông báo. Không cần cuộc họp cuối cùng. Không cần chia tay ai. Chỉ bấm nút và nó biến mất, như nó chưa từng tồn tại. Vì nó chưa từng tồn tại. 100 ảnh stock thêm filter không phải sản phẩm. Giao dịch với chính mình không phải doanh thu. PetNFT không phải startup. PetNFT là 15 triệu đồng biến thành phí gas và bay lên trời.

Không đăng LinkedIn. Lần đầu tiên kể từ startup #1, tôi không đăng bài khi dự án chết. Không phải vì xấu hổ. Mà vì không nghĩ ra caption hay. Bình thường tôi luôn có caption: "Lessons learned", "Fail forward", "The market wasn't ready." Nhưng lần này, tôi nhìn ô viết status và không có gì. Cỗ máy bịa caption cần nghỉ. Nó đã chạy quá nhiều, từ startup #1 đến #19, và mỗi caption tiêu tốn một phần năng lượng mà tôi không bao giờ nạp lại.

Không đăng LinkedIn. Điều nhỏ. Nhưng với tôi, lớn. LinkedIn là oxy. Là bằng chứng tôi tồn tại. Là cách tôi nói với 62.000 follower rằng tôi vẫn đang đi, vẫn đang chiến, vẫn đang "build." Khi không đăng, tôi biến mất. Và biến mất thì đáng sợ hơn phá sản.

Nhắn Hạnh: "Hạnh, cảm ơn 4.5 triệu."

Hạnh trả lời sau 2 giờ: "👍"

Emoji cũ. Nhưng lần này nó không giống "tao ủng hộ mày." Nó giống "tao nhận tin, xong rồi." Cùng 1 emoji, 2 nghĩa. Ngữ cảnh quyết định tất cả, kể cả trong cuộc đời lẫn trong thoại.

Hạnh không hỏi tôi dùng 4.5 triệu làm gì. Hạnh biết tôi sẽ không dùng để đóng tiền nhà. Hạnh biết tôi sẽ đốt vào ý tưởng nào đó. Hạnh chuyển tiền không phải vì tin tôi sẽ dùng đúng. Mà vì Hạnh không muốn tôi đói. Hạnh phân biệt được "giúp bạn sống" và "giúp bạn thành công." Hạnh chỉ làm cái đầu tiên. Cái thứ hai, Hạnh đã bỏ cuộc từ lâu.

Tối. Giao hàng. 7 đơn. Chạy qua Phú Nhuận, dừng đèn đỏ, nhìn bảng quảng cáo: "Tuyển shipper GrabFood, thu nhập ổn định." Thu nhập ổn định. 4 từ mà 38 tuổi tôi mới hiểu. Thu nhập ổn định không phải là nhiều. Là đều. Là tháng nào cũng có. Là biết sáng mai mình có tiền ăn phở.

Giao đơn thứ 4, gà rán, quận 10. Nhà trong hẻm, đèn vàng, chó sủa. Khách mở cửa, tay cầm con mèo. Mèo lông trắng, mắt xanh, nhìn tôi. Tôi nhìn mèo. Nghĩ: đây là con mèo thật, không phải NFT. Con mèo này có lông, có mắt, có tiếng kêu. NFT của con mèo này trị giá 0 đồng. Nhưng con mèo này trị giá mọi thứ với người đang ôm nó.

"Anh ơi, đây nè."

Tôi nhận tiền, đưa gà rán, nói cảm ơn. 30 giây. Giao dịch hoàn tất. Không cần blockchain, không cần smart contract, không cần phí gas. Chỉ cần gà rán và người đói.

Về nhà. 12 giờ đêm. Đi ngang tầng 2, đèn nhà mẹ còn sáng. Mẹ chắc đang xem phim Hàn, tiếng TV vọng qua cửa. Mẹ không biết tôi vừa đốt 15 triệu vào ảnh chó mèo trên blockchain. Mẹ nghĩ tôi "đang bận." Mẹ luôn nghĩ tôi đang bận, vì tôi luôn nói "đang bận," vì "đang bận" nghe tốt hơn "đang phá sản."

Lên tầng 4. Nằm xuống. Quạt trần quay. Vết ẩm hình Việt Nam. Mở Notes. Gõ: "Metaverse cho người nuôi cá cảnh."

Metaverse. Từ mới. Trend mới. Lần này khác.

Lần này luôn khác. Và lần này luôn giống.

Ch.22/61
2.078 từ