Quyết định

Chủ Nhật. Hạ An về thăm mẹ.

Nhà mẹ ở Bình Thạnh — căn nhà cấp 4 trong hẻm nhỏ, sâu ba lần rẽ. Hẻm hẹp, xe hơi không vào được, Hạ An phải đậu xe ngoài đường lớn rồi đi bộ vào. Cô quen đường này — hai mươi bảy năm, mỗi ổ gà, mỗi góc rẽ, mỗi nhà nào nuôi chó nhà nào trồng mít, cô thuộc hết.

Cổng sắt sơn xanh, hơi rỉ ở bản lề dưới. Cô đẩy — tiếng cọt kẹt quen thuộc. Sân nhỏ, mấy chậu cây mẹ trồng: húng quế, rau mùi, một cây chanh còi cọc mà bà chăm từ hồi bố còn sống. Cây chanh không cho quả được mấy, nhưng mẹ không chặt. Mẹ không bỏ thứ gì.

— Mẹ ơi.

— Vô đi con. Giọng mẹ từ trong bếp — nhẹ, miền Trung còn vương trong cách kéo dài nguyên âm.

Hạ An bỏ giày, bước vào nhà. Nhà nhỏ — phòng khách gộp phòng ăn, bộ bàn ghế gỗ cũ phủ khăn trải hoa, tivi treo tường đang bật kênh nấu ăn nhưng không ai xem. Trên vách, ảnh bố trong khung gỗ nâu, hoa nhựa nhỏ cắm bên cạnh. Mười lăm năm rồi, ảnh vẫn ở đó.

Mẹ bước ra từ bếp, tay lau vào tạp dề. Bà nhỏ hơn mỗi lần Hạ An gặp — hoặc cô lớn hơn, cô không chắc. Tóc bạc nhiều hơn năm ngoái. Mắt vẫn sáng, nhưng có nếp nhăn sâu ở đuôi mắt mà ngày trước không có.

— Con mua gì mà xách nhiều vậy?

— Trái cây với thịt. Hạ An đặt hai túi lên bàn bếp. Mẹ ăn gì chiều nay?

— Mẹ nấu cơm rồi. Mẹ đoán con tới nên nấu sẵn.

— Mẹ đoán hay mẹ biết?

— Con chủ nhật nào rảnh cũng về. Mẹ cười nhẹ. Mẹ biết.

Bếp nhỏ, một bếp gas, một nồi cơm điện, rổ rau đã rửa sẵn, thịt đã ướp. Mẹ nấu như mọi khi — canh chua cá lóc, thịt kho tiêu, rau muống xào tỏi. Ba món. Đủ cho hai người. Đúng ba món mà ngày xưa, khi bố còn sống, mẹ nấu cho ba người.

— Để con phụ. Hạ An xắn tay áo, rửa rau.

Hai mẹ con đứng cạnh nhau trong bếp. Không nói gì. Tiếng nước chảy, tiếng dao chặt, tiếng dầu sôi. Những âm thanh mà Hạ An lớn lên cùng — quen đến mức cô không cần nghe cũng biết mẹ đang làm gì. Dao chặt nhanh ba nhịp là cắt hành. Muỗng khua trong nồi là nêm canh. Tiếng "xèo" ngắn là thả cá vào chảo.

— Công việc dạo này sao con? Mẹ hỏi, mắt nhìn nồi canh.

— Bình thường. Đang chạy dự án lớn.

— Lớn cỡ nào?

— Khách hàng tập đoàn. Chiến dịch khu vực.

— Vậy là bận lắm?

— Hơi bận.

Mẹ gật. Nêm thêm chút đường vào canh. Nếm. Nêm thêm chút muối.

— Bà Tám đầu hẻm hỏi con hoài. Mẹ nói, giọng nhẹ. Hỏi con gái bà Phượng có chồng chưa.

— Mẹ.

— Mẹ nói bà ấy hỏi, chứ mẹ có hỏi đâu.

Hạ An thở ra. Cô biết pattern này. Mẹ không bao giờ hỏi thẳng. Mẹ đi vòng — mượn lời bà Tám, mượn chuyện hàng xóm, mượn trái cây, mượn bất kỳ thứ gì — để nói thứ mẹ thật sự muốn nói. Mẹ học cách đó từ bao giờ, Hạ An không biết. Có lẽ từ khi bố mất. Có lẽ từ trước đó.

— Mẹ nói bà ấy con bận. Hạ An đáp, tay vặn nước.

— Ừ. Mẹ nói vậy.

Im lặng. Canh sôi. Cá chín.

· · ·

Hai mẹ con ăn cơm ở bàn gỗ nhỏ, tivi tắt. Mẹ hay tắt tivi khi ăn — nói "ăn cơm thì ăn cơm, xem tivi thì xem tivi, đừng làm hai việc một lúc." Hạ An từng cãi hồi nhỏ. Giờ cô im.

Cơm mẹ nấu ngon. Luôn luôn ngon. Canh chua vừa miệng, thịt kho mềm, rau xào giòn. Cô ăn hai chén — nhiều hơn bình thường. Ở nhà mẹ, cô luôn ăn nhiều hơn. Như thể bụng cô biết đây là nơi an toàn.

— Con gầy quá. Mẹ nói, gắp thêm thịt vào chén cô.

— Con ổn, mẹ.

— Ổn mà gầy.

Hạ An cười nhẹ. Không đáp.

Mẹ ăn chậm. Bà luôn ăn chậm — nhai kỹ, uống nước giữa bữa, lau miệng bằng khăn vải. Thói quen của giáo viên — hay của người đã quen ăn một mình. Hạ An không biết.

— Dạo này có ai... qua lại không con? Mẹ hỏi. Nhẹ. Như hỏi thời tiết.

— Mẹ lại hỏi.

— Mẹ hỏi vậy thôi. Không phải ép.

— Dạ không có ai.

Mẹ gật. Ăn thêm miếng rau. Không nói gì.

Rồi, sau hai phút im lặng — hai phút mà Hạ An đếm được vì cô đang đợi, đang biết mẹ sẽ nói thêm, vì mẹ luôn nói thêm:

— Hồi đó thằng Khải hay mang trái cây qua cho mẹ. Mẹ nói. Giọng bình thường. Như kể chuyện hàng xóm. Dạo này không thấy ai mang qua nữa.

Hạ An đặt đũa xuống.

Không mạnh. Không giận. Chỉ đặt xuống — nhẹ, chính xác — rồi nhìn vào chén cơm.

— Mẹ.

— Mẹ không có ý gì. Mẹ chỉ nhớ vậy thôi.

— Con với anh Khải chia tay rồi, mẹ biết mà.

— Mẹ biết.

— Vậy sao mẹ còn nhắc?

Mẹ nhìn cô. Lâu. Mắt bà — đôi mắt mà Hạ An thừa hưởng, hơi xếch, sâu — nhìn con gái với thứ gì đó không phải trách, không phải thương hại. Là hiểu. Kiểu hiểu của người đã sống qua thứ tương tự.

— Mẹ không nhắc thằng Khải. Mẹ nói. Mẹ nhắc trái cây.

Hạ An nhìn mẹ. Cô muốn nói gì đó — muốn nói "mẹ đang nhắc anh ấy, mẹ biết mẹ đang nhắc anh ấy" — nhưng cô không nói. Vì mẹ đúng. Mẹ nhắc trái cây. Mẹ nhắc thứ vắng đi. Mẹ không nhắc người.

Nhưng thứ vắng đi là người.

— Ăn cơm đi con. Mẹ nói, nhẹ nhàng. Rồi gắp thêm miếng cá vào chén cô.

Hạ An cầm đũa lên. Ăn. Nhai. Nuốt.

Cơm mẹ nấu vẫn ngon. Nhưng miếng cơm nặng hơn.

· · ·

Sau bữa cơm, Hạ An rửa chén. Mẹ pha trà — trà nhài, loại mẹ mua ở tiệm đầu chợ, bà uống mỗi chiều từ hồi bố mất. Hai mẹ con ngồi ở bàn nhỏ ngoài sân — nắng chiều xuyên qua tán cây chanh, rớt lốm đốm trên nền xi măng.

Mẹ uống trà. Hạ An uống nước.

— Mẹ. Hạ An nói.

— Gì con?

— Con... đang làm dự án với tập đoàn Krown Group. Khách hàng lớn.

— Ừ, con nói rồi.

— Người đại diện phía client. Cô dừng. Tay nắm ly nước. Là anh Khải.

Mẹ không phản ứng. Không giật. Không hỏi. Bà đưa tách trà lên miệng, uống một ngụm nhỏ, rồi đặt xuống. Chậm.

— Mẹ biết. Bà nói.

Hạ An nhìn mẹ.

— Mẹ biết sao?

— Thằng Khải nhắn cho mẹ. Mẹ nói. Đơn giản. Như nói về thời tiết. Nó nhắn từ hồi nó nhận vị trí mới. Nói "con về Việt Nam rồi, bác. Con sẽ làm việc với NEXA."

Hạ An không nói được. Cô ngồi đó, tay nắm ly nước, và mọi thứ trong đầu cô dừng lại.

Anh nhắn cho mẹ?

Anh vẫn liên lạc với mẹ?

— Mẹ... Cô bắt đầu. Mẹ với anh Khải vẫn...?

— Nó hay hỏi thăm mẹ. Mẹ nói, mắt nhìn xuống tách trà. Không thường xuyên. Nhắn tin thôi. Hỏi mẹ khỏe không, có cần gì không. Mẹ nói bà ấy vẫn khỏe. Vậy thôi.

— Sao mẹ không nói con?

— Con không hỏi.

Câu đó — nhẹ, đơn giản, không một chút trách móc — đau hơn bất kỳ câu nào mẹ có thể nói.

Con không hỏi.

Đúng. Cô không hỏi. Ba tháng qua, cô không bao giờ hỏi mẹ về Khải. Cô tránh cái tên đó trong mọi cuộc nói chuyện — cắt ngang khi mẹ nhắc, chuyển đề tài khi gần chạm, giả vờ không nghe khi mẹ hỏi vòng vo. Cô nghĩ mình đang bảo vệ mẹ. Hoặc bảo vệ chính mình.

— Trái cây. Hạ An nói, chợt hiểu. Trái cây mẹ nói... không phải anh ấy mang qua. Mà anh ấy vẫn đang gửi?

Mẹ im.

Im lặng là câu trả lời.

Hạ An nhắm mắt. Hít một hơi. Thở ra.

Anh vẫn gửi trái cây cho mẹ. Ba tháng rồi. Cô không biết.

— Mẹ. Cô mở mắt. Giọng run nhẹ — nhẹ đến mức cô tự hỏi mẹ có nghe ra không. Anh ấy là client của con bây giờ. Con phải làm việc chuyên nghiệp.

— Mẹ biết.

— Con không thể để chuyện cũ ảnh hưởng.

— Mẹ biết.

— Mẹ.

— Gì con?

Im lặng. Nắng nghiêng. Cây chanh đổ bóng dài hơn trên sân.

— Con ổn. Hạ An nói. Giọng bình. Con ổn mà.

Mẹ nhìn con gái. Lâu. Rồi bà nói — chậm, nhẹ, mỗi chữ mang trọng lượng của mười lăm năm một mình:

— Mẹ không sợ con không ổn. Mẹ sợ con giống mẹ.

Hạ An nhìn mẹ.

— Giỏi giang. Mẹ nói. Tự lập. Lo được mọi thứ. Mà về nhà lại một mình. Bà dừng. Mắt bà ướt — không khóc, chỉ ướt, kiểu mắt người đã quen kìm nước mắt. Mẹ không muốn con sống như mẹ, con ơi.

— Mẹ...

— Mẹ không nói con phải yêu ai. Mẹ không nói con phải quay lại với ai. Bà lắc đầu nhẹ. Mẹ chỉ nói — đừng sợ. Đừng sợ đến mức bỏ lỡ.

Hạ An không đáp. Cô nhìn xuống tay mình — ngón giữa tay phải, chiếc nhẫn bạc mỏng, ánh nắng chiều lấp lánh trên mặt kim loại.

Mẹ nhìn thấy. Cô biết mẹ nhìn thấy. Nhưng mẹ không nói gì.

Hai mẹ con ngồi đó. Im lặng. Trà nguội. Nắng dịu. Ở đâu đó trong hẻm, ai đó bật nhạc bolero — giọng ca sĩ cũ, bài hát cũ, buồn theo kiểu cũ.

— Mẹ khỏe không? Hạ An hỏi. Nhỏ.

— Mẹ khỏe.

— Thiệt?

— Thiệt. Mẹ cười. Mẹ có cây chanh, có trà, có con gái. Đủ rồi.

Đủ rồi. Mẹ nói đủ rồi — và Hạ An nghe thấy, trong hai chữ đó, tất cả những gì mẹ không nói: mẹ đã sống đủ lâu một mình để biết nó không đủ. Nhưng mẹ quen rồi. Mẹ không muốn con quen.

· · ·

Sáu giờ chiều. Hạ An ôm mẹ ở cổng.

Mẹ nhỏ trong vòng tay cô — vai mẹ hẹp, lưng mẹ hơi cong, tóc mẹ mùi dầu gội bồ kết. Cô ôm chặt hơn bình thường. Lâu hơn bình thường.

— Con đi nhé mẹ.

— Ừ. Lái cẩn thận. Đường tối rồi.

— Dạ.

— An.

Hạ An dừng ở cổng, quay lại.

— Con nhớ ăn cơm. Mẹ nói. Đừng ăn ở bàn làm việc.

— Dạ.

Cô bước ra hẻm. Đi qua ba lần rẽ, ra đường lớn. Xe vẫn đậu dưới gốc cây bàng. Cô mở cửa, ngồi vào, đóng cửa. Cài dây an toàn. Tay đặt lên vô lăng.

Cô không nổ máy.

Cô ngồi đó. Trong xe, cửa đóng, máy lạnh chưa bật. Nóng. Mùi xe hơi đóng kín dưới nắng — da ghế, nhựa, mùi khô nóng.

"Mẹ sợ con giống mẹ."

"Giỏi giang. Tự lập. Mà về nhà lại một mình."

"Đừng sợ đến mức bỏ lỡ."

Hạ An nổ máy. Bật máy lạnh. Gió lạnh thổi vào mặt. Cô lái ra đường, rẽ phải, nhập vào dòng xe Sài Gòn chiều Chủ Nhật — chậm, đông, đèn đỏ cứ vài trăm mét.

Cô chạy qua Bình Thạnh, qua cầu, vào quận 3. Đường quen. Cô đi đường này mỗi tuần, thuộc từng ngã tư, từng lúc nào đèn xanh lúc nào đèn đỏ.

Ngã tư Điện Biên Phủ – Hai Bà Trưng. Đèn đỏ. Sáu mươi giây.

Cô dừng xe.

Và không biết từ đâu — không có trigger, không có bài hát, không có gì — nước mắt trào ra.

Không thành tiếng. Không nức nở. Chỉ chảy — hai dòng, nóng, theo sống mũi xuống cằm. Cô không lau. Cô ngồi đó, hai tay trên vô lăng, mắt nhìn đèn đỏ, và khóc.

Không phải vì Khải. Không phải vì mẹ. Không phải vì công việc.

Mà vì cô nhìn thấy — rõ ràng, lần đầu tiên rõ ràng — cái tương lai mà cô đang đi tới. Căn hộ một phòng ngủ. Cơm hộp trên bàn làm việc. Laptop mở lúc mười hai giờ đêm. Chủ nhật về thăm mẹ, nấu ba món, ôm mẹ ở cổng, rồi lái về một mình. Năm sau. Năm sau nữa. Mười năm nữa.

Giống mẹ.

Giỏi giang. Tự lập. Một mình.

Đèn đỏ nhảy số. Năm mươi. Bốn mươi. Ba mươi.

Hạ An hít một hơi. Sâu. Run.

Hai mươi. Mười lăm. Mười.

Cô lau mắt bằng mu bàn tay. Phải. Rồi trái. Hít thêm hơi nữa. Thở ra.

Năm. Bốn. Ba. Hai. Một.

Đèn xanh.

Cô nhả phanh. Xe lăn bánh. Cô đi tiếp.

Điện thoại trên giá đỡ sáng lên. Tin nhắn từ Kiều:

"Bà ơi, mai tao cần bàn về deck Krown. Bà rảnh sáng không?"

Hạ An nhìn tin nhắn. Rồi nhìn đường.

Mai. Deck Krown. Làm việc. Tiếp tục.

Cô gõ nhanh ở đèn đỏ tiếp theo:

"Rảnh. 9h."

Gửi. Đặt điện thoại xuống.

Xe chạy qua quận 3, rẽ vào con hẻm quen, đậu dưới tầng hầm. Cô lên thang máy, tầng 12, mở cửa. Căn hộ tối. Máy lạnh tắt. Im lặng.

Cô bật đèn. Bỏ giày. Đặt túi xuống.

Đi thẳng vào phòng tắm. Rửa mặt. Nước lạnh. Lâu.

Rồi cô nhìn mình trong gương — mắt hơi sưng, má đỏ, tóc rối sau một ngày. Chiếc nhẫn trên ngón giữa tay phải lấp lánh dưới đèn phòng tắm.

"Mẹ sợ con giống mẹ."

"Anh vẫn gửi trái cây cho mẹ."

"Cũng như anh vẫn uống americano."

Hạ An nhìn mình trong gương. Lâu. Rồi cô nói — nhỏ, với chính mình, trong căn phòng tắm trống:

— Con không giống mẹ.

Giọng cô run. Nhưng cô nói.

Rồi cô tắt đèn. Ra phòng khách. Mở laptop.

Không phải để làm việc.

Cô mở tin nhắn. Cuộn lên. Tìm đoạn chat cũ — đoạn cô xóa chiều thứ Tư, dòng gõ dở cho Kiều: "Anh ấy hỏi em có còn thức khu..."

Cô gõ lại. Lần này gõ hết:

"Kiều. Hôm thứ Tư anh Khải hỏi em có còn thức khuya không. Em nói 'thói quen cũ, cũng như anh vẫn uống americano.' Rồi hai đứa im. Em đi bộ 3 block mới gọi được xe."

Cô nhìn tin nhắn. Ngón tay lơ lửng trên nút gửi.

Ba giây. Năm giây.

Gửi.

Đặt điện thoại xuống. Dựa lưng ra ghế. Nhắm mắt.

Điện thoại rung — Kiều gọi lại ngay lập tức.

Hạ An nhìn màn hình. Tên "Kiều" nhấp nháy. Cô biết — cô biết chính xác — rằng nếu cô bắt máy, Kiều sẽ hỏi, sẽ ép, sẽ bóc từng lớp ra cho đến khi Hạ An phải nói thật. Và cô sẽ phải nói thứ mà cô chưa dám nói với chính mình.

Cô bắt máy.

— Bà. Giọng Kiều, nhanh. Bà nói lại đi. Từ đầu.

— Tớ vừa nói rồi.

— Nói lại. Bằng miệng. Không phải text.

Hạ An hít một hơi.

— Thứ Tư, tớ với anh Khải họp ở quán cà phê. Discuss proposal. Bình thường. Chuyên nghiệp. Rồi... anh ấy hỏi tớ có còn thức khuya không.

— Rồi sao?

— Rồi tớ nói "thói quen cũ, cũng như anh vẫn uống americano."

Im lặng bên kia. Hai giây. Ba giây.

— Trời ơi, bà. Kiều nói. Nhỏ.

— Tớ biết.

— Bà biết gì?

— Tớ biết tớ nói sai. Hạ An nói. Tớ biết câu đó không phải chuyên nghiệp. Tớ biết tớ không nên nói. Nhưng tớ...

— Nhưng gì?

Hạ An nhắm mắt. Căn hộ im lặng. Máy lạnh chạy đều. Gối bên cạnh trên giường vẫn còn hõm — sau ba tháng, cô vẫn chỉ nằm một bên.

— Tớ chưa move on, Kiều. Cô nói. Nhỏ. Run. Tớ chưa move on. Tớ tưởng tớ ổn mà tớ không ổn.

Im lặng.

Rồi Kiều nói — giọng hạ xuống, chậm, không mỉa, không chọc:

— Tao biết. Tao biết từ lâu rồi.

— Sao cậu không nói?

— Bà phải tự nói. Kiều đáp. Tao nói thì bà sẽ cãi. Bà phải tự nghe mình nói ra thì mới tin.

Hạ An không đáp. Cô ngồi đó, điện thoại áp tai, mắt nhắm, và lần đầu tiên sau ba tháng — cô thừa nhận.

Không phải với Kiều. Với chính mình.

Em chưa move on. Em vẫn yêu anh.

— Bà. Kiều nói. Mai 9 giờ. Bàn deck xong rồi tao với bà nói chuyện. Nghe chưa?

— Nghe.

— Đi ngủ đi. Đừng thức khuya.

Hạ An bật cười — nhẹ, mỏi, ướt:

— Cậu nói y chang anh ấy.

— Trời ơi. Kiều thở dài. Thôi bye. Tao đi nghe nhạc buồn giùm bà đây.

Tắt máy.

Hạ An đặt điện thoại xuống. Ngồi trong bóng tối. Máy lạnh chạy đều.

Cô không mở laptop.

Cô không làm việc.

Cô đi vào phòng ngủ. Nằm xuống. Không đắp chăn — chân cô lạnh, như mọi khi, nhưng cô không đắp.

Nhắm mắt.

"Đừng sợ đến mức bỏ lỡ."

Cô ngủ. Hoặc cố ngủ. Nhưng ít nhất — lần đầu tiên sau rất lâu — cô không giả vờ mình ổn nữa.